profil Twój Profil
Kliknij, aby zalogować »
Jesteś odbiorcą prenumeraty plus
w wersji papierowej?

Oferujemy Ci dostęp do archiwalnych zeszytów prenumerowanych czasopism w wersji elektronicznej
AKTYWACJA DOSTĘPU! »

Twój koszyk
  Twój koszyk jest pusty

BĄDŹ NA BIEŻĄCO -
Zamów newsletter!

Imię
Nazwisko
Twój e-mail

Czasowy dostęp?

zegar

To proste!

zobacz szczegóły

ZAMÓW EZEMPLARZ PAPIEROWY!

baza zobacz szczegóły
r e k l a m a
ELEKTRONIKA, ENERGETYKA, ELEKTROTECHNIKA »

PRZEGLĄD ELEKTROTECHNICZNY


(ang. ELECTROTECHNICAL REVIEW)

Czasopismo Stowarzyszenia Elektryków Polskich (SEP)
rok powstania: 1919
Miesięcznik

Czasopismo dofinansowane w 2011 r. przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Tematyka:
Osiągnięcia naukowe i zawodowe polskich inżynierów elektryków oraz relacje z wydarzeń środowiskowych: konferencje, jubileusze, wyróżnienia. Zagadnienia dotyczące wszystkich dziedzin elektrotechniki, m.in. teorii elektryki, elektroene... więcej »

Artykuły naukowe zamieszczane w czasopiśmie są recenzowane.

Procedura recenzowania

Prenumerata

Dear Customer! Order an annual subscription (PLUS version) and get access to other electronic publications of the magazine (year 2004-2013), also from March - year 2014.
Take advantage of the thousands of publications on the highest professional level.
prenumerata papierowa roczna PLUS (z dostępem do archiwum e-publikacji) - tylko 577,80 zł
prenumerata papierowa roczna PLUS z 10% rabatem (umowa ciągła) - tylko 520,02 zł *)
prenumerata papierowa roczna - 504,00 zł
prenumerata papierowa półroczna - 252,00 zł
prenumerata papierowa kwartalna - 126,00 zł
okres prenumeraty:   
*) Warunkiem uzyskania rabatu jest zawarcie umowy Prenumeraty Ciągłej (wzór formularza umowy do pobrania).
Po jego wydrukowaniu, wypełnieniu i podpisaniu prosimy o przesłanie umowy (w dwóch egzemplarzach) do Zakładu Kolportażu Wydawnictwa SIGMA-NOT.
Zaprenumeruj także inne czasopisma Wydawnictwa "Sigma-NOT" - przejdź na stronę fomularza zbiorczego »

2014-8

zeszyt-4122-przeglad-elektrotechniczny-2014-8.html

 
W numerze m.in.:
Profilometr laserowy do odtwarzania geometrii powierzchni (Piotr CZAJKA, Wojciech MIZAK, Jacek GALAS, Adam CZYŻEWSKI,Maciej KOCHANOWSKI, Dariusz LITWIN, Maciej SOCJUSZ)
W artykule przedstawiono opracowany profilometr z laserową głowicą triangulacyjną i mechatronicznym układem pozycjonowania badanych obiektów. Podczas skanowania powierzchni z zastosowaniem techniki triangulacyjnej pojawiają się charakterystyczne zakłócenia związane głównie z występowaniem dużych obszarów cienia, w wyniku zjawiska przesłaniania. W opracowanym profilometrze zastosowano oryginalną metodę ograniczenia zakłóceń, polegającą na wielokrotnym skanowaniu powierzchni obiektu przy wybranych położeniach kątowych. Abstract. The paper presents a profilometer equipped with a laser triangulation head and a mechatronic positioning system for tested objects. The triangulation technique produces characteristic disturbances - mainly related to the shadowed areas known as occlusions. In the presented approach the occlusions are eliminated by multiple scanning of the object in several different angular orientations of a scanning line sensor relative to the object in question. (Laser profilometer for reconstruction of the surface geometry). Słowa kluczowe: technika triangulacji laserowej typu 2D, metoda ograniczenia zakłóceń pomiarowych. Keywords: 2D laser triangulation technique, method for avoiding measurement disturbances. doi:10.12915/pe.2014.08.35 Wstęp Profilometry wykorzystujące metodę stykową wymagają bezpośredniego kontaktu końcówki pomiarowej z powierzchnią obiektu. Ogranicza to możliwość badania delikatnych powierzchni niektórych materiałów, które mogą ulegać odkształceniu lub uszkodzeniu pod wpływem kontaktu z ostrzem pomiarowym [1]. Jako wady metody stykowej podaje się również małą prędkość pomiaru oraz łatwość uszkodzenia końcówki pomiarowej [2]. Z tego względu od szeregu lat prowadzone są prace, mające na celu opracowanie innych metod analizy geometrii powierzchni, alternatywnych wobec profilometrii stykowej. Wiodącą rolę odgrywają wśród nich techniki wykorzystujące światło jako nośnik informacji o mierzonych wielkościach. ... więcej»

Zmodyfikowany układ wytwarzania energii elektrycznej z generatorem synchronicznym (Piotr SZULAWSKI, Włodzimierz KOCZARA)
W artykule przedstawiono zmodyfikowany układ generacji energii elektrycznej składający się z generatora synchronicznego i równoległego przekształtnika energoelektronicznego. W zmodyfikowanym układzie generator synchroniczny jest źródłem mocy czynnej a przekształtnik energoelektroniczny dostarcza moc bierną. Zastosowanie przekształtnika energoelektronicznego umożliwia zwiększenie maksymalnej mocy czynnej pozyskiwanej z generatora synchronicznego oraz zwiększa moc pozorną układu. Opracowane sterowanie zmodyfikowanym układem wytwarzania energii elektrycznej zostało zweryfikowane badaniami symulacyjnymi stanów przejściowych. Abstract. The paper presents a modified power generation system of a wound rotor synchronous generator equipped in parallel connected power electronic converter. The synchronous generator is a source of active power whereas the power electronic converter delivers reactive power. In such an arrangement the generator is producing more active power that responds apparent power in conventional system. The paper presents the theory of modified generating system, control concept and results of computer simulation related to transient states (Modified power generation system of a wound rotor synchronous generator) Słowa kluczowe: zmodyfikowany układ wytwarzania energii elektrycznej, regulacja mocy biernej, generator synchroniczny Keywords: modified power generation system, reactive power control, synchronous generator, power electronics, converter control doi:10.12915/pe.2014.08.01 Wstęp W obecnym stanie techniki generator synchroniczny jest podstawowym źródłem energii elektrycznej zarówno czynnej jak i biernej. Do generacji mocy czynnej i biernej stosowane są również układy złożone z generatora synchronicznego, który generuje moc czynną i bierną, generatora indukcyjnego, który pobiera moc bierną i generuje moc czynną, oraz ze statycznego przekształtnika który dostarcza mocy biernej [4, 5, 6]. Z tego powodu generatory synchr... więcej»

Algorytmy wygładzania stosowane w zintegrowanym systemie nawigacyjnym radaru SAR (Stanisław KONATOWSKI, Piotr KANIEWSKI)
Zintegrowane systemy nawigacyjne INS/GNSS (Inertial Navigation System / Global Navigation Satellite System) odgrywają istotną rolę w procesie korekcji nawigacyjnej radaru SAR (Synthetic Aperture Radar). Niezależny system korekcji nawigacyjnej radaru SAR powinien zapewniać przetwarzanie danych nawigacyjnych stosując różne algorytmy filtracji lub wygładzania. W artykule opisano algorytmy wygładzające: w stałym punkcie, w stałym przedziale oraz ze stałym opóźnieniem. Abstract. Inertial Navigation System and Global Navigation Satellite System (INS/GNSS) have an important role during the process of motion compensation in Synthetic Aperture Radar (SAR). Independent system of motion compensation of SAR radar should provide processing of navigational data with use of different filtration or smoothing algorithms. In this paper following smoothing algorithms are described: fixed-point, fixedinterval and fixed-lag. (Smoothing algorithms used in integrated navigation system of SAR radar). Słowa kluczowe: filtracja, filtr Kalmana, wygładzanie (w stałym punkcie, w stałym przedziale, ze stałym opóźnieniem). Keywords: filtration, Kalman Filter, Fixed-point smoothing, Fixed-interval smoothing, Fixed-lag smoothing. doi:10.12915/pe.2014.08.42 Wstęp Systemy nawigacyjne INS/GNSS (Inertial Navigation System / Global Navigation Satellite System) odgrywają istotną rolę w procesie korekcji nawigacyjnej radaru SAR (Synthetic Aperture Radar) i mogą być luźno lub ściśle zintegrowanymi systemami nawigacyjnymi [2-4]. Niezależny system korekcji nawigacyjnej radaru SAR powinien zapewniać przetwarzanie danych nawigacyjnych stosując różne algorytmy filtracji lub wygładzania. Takie rozwiązanie umożliwia wykorzystanie systemu nie tylko jako źródła danych korekcyjnych radaru SAR, ale również jako samodzielnego pokładowego systemu nawigacyjnego, a nawet jako źródła danych pomiarowych dla układu stabilizacji systemu antenowego. Algorytm filtra Kalmana W teorii estymacj... więcej»

Wykorzystanie sygnału typu MBS do pomiaru prędkości przepływu i dyfuzyjności temperaturowej powietrza w anemometrze z falą cieplną (Dominik KĘSEK, Andrzej RACHALSKI)
W artykule przedstawiono zastosowanie fal cieplnych do równoczesnego pomiaru niewielkich prędkości przepływu powietrza oraz dyfuzyjności temperaturowej. Idea metody polega na analizie spektralnej sygnału fali cieplnej. Źródłem fali jest sygnał temperaturowy typu MBS (Multifrequency Binary Sequences). Przedstawiono przykładowe wyniki pomiarów dla prędkości przepływu powietrza w zakresie 10-80 cm/s. Abstract. This paper presents the method of simultanous measurement of low flow air velocity and thermal diffusivity. the idea of measurement consist of spectral analysis of thermal wave signal. As a wave source the themal MBS signal was applied. Some results of measurements for air flow of range 10-80 cm/s were presented. (Applying of MBS signal for air flow velocity and thermal diffusivity measurement). Słowa kluczowe: fale temperaturowe, termoanemometria, pomiar prędkości przepływu, dyfuzyjność cieplna. Key words: thermal waves, thermal anemometry, flow velocity measurement, thermal diffusivity. doi:10.12915/pe.2014.08.40 Wstęp Fale cieplne w gazach rozchodzą się za pomocą dwóch zjawisk: dyfuzji cieplnej oraz konwekcji w płynącym ośrodku. Na tej podstawie można mierzyć prędkość przepływu gazu oraz jego dyfuzyjność temperaturową. W nieruchomym (względem źródła fali) gazie fala temperaturowa rozchodzi się jedynie za pomocą dyfuzji. W przepływającym gazie występują oba mechanizmy propagacji fali. Dlatego też pomiary dyfuzyjności cieplnej przeprowadza się w spoczywającym gazie, natomiast w przypadku pomiaru prędkości przepływu zjawisko dyf... więcej»

Symulacja chaosu ferrorezonansowego za pomocą programu MicroTran (Katarzyna ŁUSZCZ, Paweł SOWA)
W artykule omówiono wyniki badań dotyczących powstawania zjawiska chaosu ferrorezonansowego w układzie elektroenergetycznym, przeprowadzonych za pomocą programu symulacyjnego MicroTran. Celem badań było rozeznanie możliwości modelowania układu dla celów chaosu ferrorezonansowego oraz rozpatrzenie warunków wystąpienia tego zjawiska w systemie elektroenergetycznym. Wnioski uzyskane z rezultatów takich badań stanowić jednak mogą podstawę do stworzenia procedur postępowania podczas planowania rozwoju systemu elektroenergetycznego, również w zakresie przyłączania nowych odbiorów do istniejących struktur zmieniających w istotny sposób warunki pracy badanego układu. Abstract. This paper presents the results of investigations of the nonlinear dynamic ferroresonance phenomena in a power system, when taking into consideration the chaotic behavior. The basic tool for numerical investigations was the MicroTran program. The aim of the study was to explore the possibility of modeling system for the chaos ferroresonance and consideration of the occurrence of this phenomenon in the power system. Conclusions received from the results of investigation, can create the basis for the procedures for the planning of development the power system, even for the connection of new customers to existing structures. (Chaos behavior simulation of the nonlinear dynamic ferroresonance phenomena). Słowa kluczowe: chaos ferrorezonansowy, identyfikacja zakłócenia, transformator, przebiegi przejściowe. Keywords: ferroresonance chaos, identification of interference, transformer, transients. doi:10.12915/pe.2014.08.28 Wprowadzenie Badanie zjawisk związanych z występowaniem ferrorezonansu w systemie elektroenergetycznym jest mocno zakorzenione oraz prezentowane w licznych publikacjach od wielu lat. Pojęcie ferrorezonansu zostało wprowadzone po raz pierwszy w publikacjach [1, 2] na początku XX wieku, do opisu zjawisk zachodzących w transformatorze oraz prostych układach R, L... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2014-7

zeszyt-4096-przeglad-elektrotechniczny-2014-7.html

 
W numerze m.in.:
Error Analysis and Antenna Array Placement Optimization of Localization System for Partial Discharge in Substation (Juxiong He, Min Li, Guo Chen, Zhi Wang)
The measurement and diagnosis of partial discharge (PD) is accepted as one of the most valuable means for assessing the quality of high voltage (HV) power apparatus and its running status. However, the current partial discharge monitoring mainly based on equipment, which needs multi-process test equipment, high cost, and large maintenance engineering. This paper introduced the use of four antennas array to receive ultra-high frequency (UHF) signal, and define 3-D coordinate system, then located PD source in the field of the substation. Furthermore, this paper discussed the principles of the location algorithm based on time difference, analyzed the origin of its location error, then the connection of location error and the placement of antenna array and the error of time difference has been discussed theoretically. Finally, this paper provided the optimal placement of the radio frequency antenna array. Streszczenie. W artykule opisano czteroantenowy odbiornik sygnału UHF w zastosowaniu do analizy źródła wyładowania niezupełnego. Analizowano błąd określenia pozycji źródła w zależności od rozłożenia systemu anten. Analiza możliwości lokalizowania źródła wyładowania niezupełnego z wykorzystaniem czterech anten UHV Keywords: partial discharge; antenna array; localization algorithm; error analysis; optimal arrangement Słowa kluczowe: wyładowanie niezupełne, anteny UHV, lokalizacja wyładowania doi:10.12915/pe.2014.07.20 Introduction Partial Discharge (PD) is not only the indication of insulation degradation but also the cause of further insulation degradation [1]. Therefore, PD detection is the most effective method for insulation detection and diagnosis. The current PD detection and localization for substation equipment is mainly performed on single equipment. However, partial discharge fault may occur to any high-voltage power equipment in the substation. So PD monitoring device needs to be installed on every substation, which leads to th... więcej»

Problematyka prognoz generacji wiatrowej w KSE (Tomasz POPŁAWSKI)
Od kilkunastu lat udział energetyki odnawialnej w sektorze elektroenergetyki stale rośnie. Przyczyny tego stanu rzeczy są różne: wyczerpywanie się paliw kopalnych, proekologiczna polityka UE, awarie elektrowni atomowych na świecie, które wzbudzają w społeczeństwie uczucie niepokoju oraz wiele innych skutkujących wzrostem udziału OZE w ogólnym bilansie produkcji energii elektrycznej. Większa liczba nowych źródeł energii elektrycznej, w szczególności farm wiatrowych, powoduje nowe problemy związane z prognozowaniem poziomu produkcji energii. Elektrownie wiatrowe są urządzeniami, które nie zapewniają stabilnego poziomu dostaw energii. Dlatego istnieje potrzeba opracowania modeli prognostycznych, które umożliwiają prognozowanie pracy takich jednostek w KSE w sposób rzetelny. W artykule podjęto próbę zastosowania teorii fraktalnej analizy procesów związanych z eksploatacją elektrowni wiatrowych do poprawy dokładności prognoz. Opisano wyniki badań i sugestie dotyczące ich możliwości zastosowania. Abstract. Since several years the percentage of renewable power engineering in the sector of electric power engineering constantly grows. The reasons for this state are various: depletion of fossil fuels, breakdowns of atom power stations, which cause the feeling of anxiety, strong proecological tendencies in EU as well as the possibility to make the country independent on others. A higher number of new sources of electric energy, in particular wind farms, causes new problems related to forecasting the energy production level. Wind power stations are units, which do not provide a stable level of energy supply. Therefore there exists a need to develop forecasting models, which make it possible to forecast the work of such units in Polish Power System in a reliable way. In the paper an attempt has been undertaken to apply the theory of fractal analysis to the processes related to the operation of wind power stations for improving the accuracy of forecasts. R... więcej»

Termowizja jako narzędzie weryfikacji stanu elementów ochronnych SMD podczas badań udarowych (Stanisław GALLA)
Przedstawiono wyniki badań przyrostów temperatury rejestrowanych za pomocą kamery termowizyjnej ochronnych elementów SMD podczas wykonywania badań odporności na udary napięciowe wykonywane wg normy EN61000-4-5 dla różnych poziomów sprzężeń impedancyjnych Abstract. In the paper, author presents results of temperature gradient measurements of SMD protection devices. Measurements were taken with thermovision camera during voltage surge tests conducted according to the norm EN61000-4-5 for various coupling impedance values. Temperature gradient measurements of SMD protection devices Słowa kluczowe: EMC odporność, weryfikacja, termowizja. Keywords: EMC immunity, verification, thermovision. doi:10.12915/pe.2014.07.35 Wstęp W czasie wykonywania badań EMC z zakresu odporności a w szczególności badań udarowych nie kontroluje się stanu elementów ochronnych zastosowanych w badanym obiekcie. W niektórych przypadkach gdy obwody układów są zabezpieczone bardzo "ekonomicznie", może dochodzić do ukrytych uszkodzeń, nie wykrywanych podczas badania udarowego, lecz ujawniających się po pewnym czasie w trakcie następnych badań. Dlatego też diagnostyka urządzenia badanego w czasie testu jest bardzo ważna. Odnosi się to w szczególności do badań rozwojowych (konstrukcyjnych) danego rozwiązania technicznego, podczas których jednym z podstawowych celów jest optymalizacja kosztów wykonania urządzenia przy jednoczesnym spełnieniu wymagań normalizacyjnych. Dla określenia stanu urządzenia badanego znalazły zastosowanie różnorodne urządzenia pomiarowe m.in. kamery termograficzne pozwalające na przeprowadzanie rejestracji emisji promieniowania podczerwonego. Zastosowanie zobrazowani termograficznego w czasie prowadzonego procesu testowania urządzeń pozwala na ocenę stanu urządzenia i zapobiega jego zniszczeniu co jest szczególnie istotne podczas badań prototypów [1]. Znajomość zarejestrowanych wartości temperatury pozwala na bieżącą ocenę... więcej»

Improving the energy efficiency of lighting through the use of KNX system (Dorota TYPAŃSKA,Tomasz JARMUDA)
The purpose of this paper is the comparison of the conventional and controlled illumination systems in an intelligent building. Studies in the past have shown that when applying conventional illumination based on incandescent and halogen light sources reduces the energy efficiency of the illuminations inside buildings below the permissible value, which is listed in the standards DIN 18599 and PN EN 15193. A solution to this problem is the application of illumination control systems. Streszczenie. Celem artykułu jest porównanie systemów oświetlenia konwencjonalnego oraz sterowanego w budynku inteligentnym. Jak dowodzą wyniki badań - stosowanie konwencjonalnego oświetlenia opartego na żarowych oraz halogenowych źródłach światła powoduje zmniejszenie wydajności energetycznej oświetlenia w budynkach poniżej wartości dopuszczalnej ujętej w normach DIN 18599 oraz PN EN 15193. Rozwiązaniem problemu jest zastosowanie systemów sterowania oświetleniem. (Poprawa wydajności energetycznej oświetlenia poprzez wykorzystanie systemu KNX). Keywords: KNX system, intelligent building, energy efficiency, illuminations Słowa kluczowe: system KNX, budynek inteligentny, wydajność energetyczna, oświetlenie doi:10.12915/pe.2014.07.15 Introduction The energy efficiency in the so called intelligent building is a value that consists of several components i.e.: the energy consumed for heating, ventilation, air conditioning and illumination. This paper discusses energy efficiency in terms of the energy consumption for illumination. An energy-efficient illumination is a term, which appeared not long ago i.e. in the 1980s following in response to the global energy crisis. At the time the Illuminating Engineering Society of North America recommended the minimization of the energy consumption for illumination. An energy-efficient illumination is one that consumes less energy yet keeps the quantitative and qualitative attributes of conventional lighting [1, 8]. An ... więcej»

Kalibracja modelu oddziaływań EMC w gnieździe zrobotyzowanym (Tadeusz MISSALA)
Przedstawiono kalibrację modelu oddziaływań zaprezentowanego w PE 02/2012 w celu określenia poziomów emisji zaburzeń wewnątrz gniazda zrobotyzowanego i wymaganych poziomów odporności urządzeń w gnieździe, aby praca mogła odbywać się bez zakłóceń i aby było zapewnione bezpieczeństwo na stanowisku pracy wymagane przepisami prawnymi. Kalibracja została oparta o dane zawarte w stosownych normach i ponadto o dane dotyczące propagacji fal elektromagnetycznych. Abstract. The paper deals with calibration of the EMC interactions model presented in PE 02/2012 in purpose to designation the levels of disturbance emission inside a robotic stationary installation and immunity levels of the equipment so, as the wok is done without interferences. The basis of calibration are suitable standards and data concerning propagation of electromagnetic waves. (Model calibration of EMC interactions in a robotic stationary installation.) Słowa kluczowe: kompatybilność elektromagnetyczna, roboty przemysłowe, produkcja przemysłowa, instalacje stacjonarne Keywords: electromagnetic compatibility, industrial robots, manufacturing, fixe installations doi:10.12915/pe.2014.07.45 Wstęp Zagadnienie bezpieczeństwa systemów i instalacji zrobotyzowanych, wiążące się z bezpieczeństwem funkcjonalnym i oddziaływaniem zagrożeń elektromagnetycznych było od wielu lat przedmiotem zainteresowania różnych autorów, w tym i autora niniejszej publikacji. Haseborg [2] wskazał, opracowana z zakresu EMC dotyczące przemysłu na drugiej pozycji swojej listy ważności. Monrose [4], Bürger i inni [5] oraz Woern i inni [12] zajęli się się bezpośrednim powiązaniem robotyki i inżynierii EMC. Gonschorek i Singer [6] przedstawili szerokie spektrum zagadnień związanych z emisją zaburzeń EMC w warunkach przemysłowych oraz metod ich neutralizowania, w tym prosty model odziaływań. Monrose [3] w raporcie rocznym IEEE przedstawił zagadnienia związane z uzyskanie zgodności EMC. Znaleziono też dwie not... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2014-6

zeszyt-4065-przeglad-elektrotechniczny-2014-6.html

 
W numerze m.in.:
Prognozowanie ultrakrótkoterminowe mocy generowanej w odnawialnych źródłach energii z wykorzystaniem logiki rozmytej (Mirosław PAROL)
W referacie najpierw zostały scharakteryzowane metody prognostyczne dotychczas stosowane w przypadku prognozowania ultrakrótkoterminowego mocy generowanej w elektrowniach wiatrowych oraz w elektrowniach słonecznych. Następnie została opisana koncepcja systemu do prognozowania ultrakrótkoterminowego mocy generowanej w odnawialnych źródłach energii wykorzystującego logikę rozmytą. W zakończeniu referatu dokonano jego podsumowania oraz zostały przedstawione kierunki dalszych prac badawczych w rozważanym zakresie tematycznym. Abstract. Forecasting methods used up to now in case of very short-term prediction of power generated in wind plants and photovoltaic plants have been first characterized in the paper. Then concept of the system using fuzzy logic for very short-term forecasting of power generated in renewable energy sources has been described. At the end of the paper summary of the described issues and directions for further scientific works in the considered subject range have been presented. (Very short-term forecasting of power generated in renewable energy sources with the use of fuzzy logic). Słowa kluczowe: prognozowanie ultrakrótkoterminowe, moc generowana, odnawialne źródła energii, logika rozmyta. Keywords: very short-term forecasting, generated power, renewable energy sources, fuzzy logic. doi:10.12915/pe.2014.06.53 Wprowadzenie Poziom mocy generowanej przez odnawialne źródła energii (OZE), takie jak elektrownie słoneczne (ES) i elektrownie wiatrowe (EW), jest silnie uzależniony od występujących warunków atmosferycznych w miejscu ich zainstalowania. Ze względu na przewidywany coraz większy udział OZE (EW oraz ES) w ogólnym bilansie mocy w systemie elektroenergetycznym, zagadnienia prognozowania mocy generowanej w tych źródłach nabierają coraz większego znaczenia. Prognozowanie to, w zależności od potrzeb, będzie dotyczyć różnych horyzontów czasowych. Szczególnego znaczenia, ze względu na konieczność zapewnienia bezpiecz... więcej»

Symulator turbiny wiatrowej na bazie silnika prądu stałego (Grzegorz JAREK, Michał JELEŃ, Kazimierz GIERLOTKA)
W artykule opisano układ symulatora turbiny wiatrowej, do budowy którego wykorzystano silnik prądu stałego. Silnik ten jest sprzężony mechanicznie z maszyną asynchroniczną dwustronnie zasilaną (MDZ) i służy do badania układów sterowania MDZ w zastosowaniach generacyjnych. Układ zasilania silnika DC sterowany jest mikroprocesorowo i zapewnia generację momentu w zależności od prędkości silnika oraz dodatkowego parametru, jakim jest zadana prędkości wiatru. Charakterystyka symulatora odpowiada charakterystyce przykładowej turbiny wiatrowej. W artykule omówiono schemat układu połączeń i przybliżono ideę sterowania. Pokazano też wyniki badań laboratoryjnych układu. Abstract. This paper describes the simulation system of the wind turbine, based on a DC motor. System composed of a doubly fed induction machine mechanically coupled with a DC machine is used to develop and test power control systems based on a wind turbine. Power electronics converter supplying DC motor is controlled by a microprocessor and provides generation of the torque depending on the speed of the machine and an additional parameter, which is the reference wind speed. Simulator characteristics correspond to the exemplary characteristics of the wind turbine. The article discusses the connection diagram and presents the idea of the control system. It also shows the results of laboratory tests. (Simulation System of the Wind Turbine, based on a DC Motor). Słowa kluczowe: elektrownia wiatrowa, wiatrak, maszyna dwustronnie zasilana, MDZ, sterowanie wymuszające dynamikę Keywords: wind power plant, simulator, doubly fed induction machine, DFIG, forced dynamics control doi:10.12915/pe.2014.06.10 Wstęp W obecnych czasach problematyka odnawialnych źródeł energii jest tematem licznych opracowań. W przypadku elektrowni wiatrowych, do pozyskiwania energii coraz częściej wykorzystuje się silnik pierścieniowy, który poprzez przekształtniki energoelektroniczne i transformator współpracuje ... więcej»

Obserwator typu M prędkości kątowej wirnika maszyny asynchronicznej z estymacją rezystancji stojana i wirnika (Marcin MORAWIEC)
W referacie przedstawiono metodę kroków wstecz, znaną z ang. backstepping, którą wykorzystano do otrzymania modelu obserwatora prędkości kątowej wirnika maszyny indukcyjnej klatkowej. Podstawowy model maszyny rozszerzono o model zmiennych, które nazwano M. Synteza kroków wstecz rozszerzonego modelu maszyny doprowadziła do powstania nowego obserwatora, którego nazwano obserwatorem typu M. Zależność na estymowaną prędkość kątową określono na trzy różne sposoby. Sposób określania prędkości kątowej wirnika wpływa na właściwości statyczne i dynamiczne obserwatora typu M. W obserwatorze prędkości kątowej wirnika można dodatkowo estymować rezystancję uzwojeń stojana i wirnika. Jakość poszczególnych estymowanych wielkości obserwatora zweryfikowano metodą symulacyjną oraz eksperymentalną. Abstract. The paper presents the method, known as backstepping, which was used to obtain the model of speed observer of squirrel cage induction machine. The basic model of the machine was extended to model variables called M. The backstepping synthesis of extended machine model has led to a new observer, the observer is called M-type observer. Dependence on the estimated angular speed can be determined in three different ways. These different ways affect to the static and dynamic properties of the observer type M. The rotor angular speed observer can also estimate the resistance of the stator and rotor windings. The quality of the estimated values were verified by simulation and experimental tests. (The M-type observer backstepping of induction machines with stator and rotor resistance estimation). Słowa kluczowe: obserwator prędkości, estymacja zmiennych stanu, maszyna indukcyjna klatkowa, metoda kroków wstecz. Keywords: speed observer, state variables estimation, squire-cage induction machine, backstepping method. doi:10.12915/pe.2014.06.19 Wstęp Nowoczesne układy napędowe, które wyposażono w sterowanie wektorowe, posiadają obserwator zmiennych stanu i prędkoś... więcej»

Modelowanie rocznej zmienności obciążeń KSE z uwzględnieniem efektu eskalacji użytkowania urządzeń wentylacyjno-klimatyzacyjnych (Jacek ŁYP)
Referat przedstawia propozycję aktualizacji "klasycznego" modelu rocznej zmienności obciążeń wg szkoły Kopeckiego-Dobrzańskiej. Uzupełnienie dotyczy obserwowanego od kilku lat i cechującego się wysoką istotnością względnego zwiększenia obciążeń w miesiącach letnich. Abstract. The paper presents a proposal updates "classical" model of the annual variation of loads for school Kopecki-Dobrzańska. Addendum applies to that observed for several years and characterized by the high significance of the relative increase in loads during the summer months. (Modelling of the annual load variation of the national electricity system including the effect of escalating use of ventilation and air conditioning equipment). Słowa kluczowe: prognozowanie, elektroenergetyka. Keywords: Forecasting, Electric Power Engineering. doi:10.12915/pe.2014.06.51 Wprowadzenie W pracy [1] przedstawiono założenia do budowy syntetycznego modelu zmienności obciążeń KSE, przeznaczonego do sporządzania długoterminowych prognoz szeregu wielkości dotyczących zapotrzebowania na moc i energię elektryczną dla narzuconych wariantów scenariuszy zapotrzebowania na roczną energię elektryczną i roczny szczyt. W efekcie zastosowania nieskomplikowanych i mało pracochłonnych procedur, model umożliwiał względnie szybkie pozyskanie stosunkowo dobrej jakości spójnych wyników. Rozwiniętą i zaawansowaną postać modelu przedstawiono w pracach [2] i [3]. W aktualnych warunkach funkcjonowania KSE, model doczekał się weryfikacji i prób praktycznego zastosowania do różnych zadań prognostycznych [4, 5, 6]. W pracy [6] wskazano na brak odzwierciedlenia w modelu stosunkowo nowego zjawiska, jakim jest coraz wyraźniejsze wypiętrzanie w okresie letnim tzw. krzywych V. P sp [GW] 13 15 17 19 21 23 25 27 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 p [m-c] 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 Rys.1. Zmienność roczna szczytów m... więcej»

Fuzzy-logic-based approach to voltage inverter fault diagnosis in induction motor drive (Piotr SOBAŃSKI)
In this paper simulation results of a single IGBT open-circuit fault diagnostic system for a two-level voltage inverter-fed direct field-oriented controlled induction motor drive are presented. A fault diagnostic procedure is carried out by utilizing an analysis of an estimated rotor flux space vector trajectory in stationary alfa-beta coordinates. In the article an original approach for a fault extraction procedure based on fuzzy-logic system with on-line membership functions parameter adjustment in a fuzzification layer is proposed. Streszczenie. W artykule zaprezentowano wyniki badań symulacyjnych systemu diagnostyki uszkodzeń polegających na braku przewodzenia prądu przez jeden z tranzystorów IGBT dwupoziomowego falownika napięcia w napędzie indukcyjnym z bezpośrednim sterowaniem polowo zorientowanym. Metoda diagnostyki awarii została oparta na analizie przebiegu wektora estymowanego strumienia wirnika w układzie współrzędnych stacjonarnych -. W pracy przedstawiono oryginalny sposób ekstrakcji symptomów uszkodzeń, który polega na zastosowaniu zbiorów rozmytych o przestrajalnych parametrach funkcji przynależności w warstwie rozmywania. (Zastosowanie logiki rozmytej do diagnostyki uszkodzeń falownika napięcia w napędzie indukcyjnym). Keywords: fuzzy logic, induction motor, voltage inverter, IGBT fault diagnosis. Słowa kluczowe: logika rozmyta, silnik indukcyjny, falownik napięcia, diagnostyka uszkodzeń tranzystorów IGBT. doi:10.12915/pe.2014.06.28 Introduction Due to a wide development of power electronic converters, squirrel-cage induction machines are currently the most commonly used AC motors in industrial drive applications. In spite of a high reliability of an induction machine construction, electrical drives based on squirrel-cage motors suffer several faults. Over half of AC drive failures are related to disturbances of power semiconductor devices, namely short- and open-circuit faults [1]. Typic... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2014-5

zeszyt-4050-przeglad-elektrotechniczny-2014-5.html

 
W numerze m.in.:
Mechanism of sudden flashover on composite insulator surface with non-uniformly distributed wettability and pollution (Jacek WAŃKOWICZ)
This paper presents the mechanism of a sudden flashover along composite insulator surface with non-uniformly distributed wettability and pollution. Parameters of the model have been determined on the basis of typical composite insulator pollution characteristics in a condition of low or high surface wettability. It has been found that surface strength of composite insulator with non-uniformly distributed wettability and pollution depends mainly on a part of its creepage distance (of low wettability) - around 25% of insulator’s overall creepage distance. Streszczenie. W artykule przedstawiono mechanizm natychmiastowego przeskoku napięciowego po powierzchni izolatora kompozytowego o nierównomiernej zwilżalności i nierównomiernym zabrudzeniu. Parametry modelu określono na podstawie typowych charakterystyk zabrudzeniowych izolatora kompozytowego w stanie niskiej lub wysokiej zwilżalności. Stwierdzono, że wytrzymałość powierzchniowa izolatora kompozytowego zależy głównie od części jego drogi upływu (około 25% całkowitej długości) wzdłuż powierzchni o niskiej zwilżalności.(Mechanizm natychmiastowego przeskoku napięciowego na powierzchni izolatora kompozytowego o nierównomiernej zwilżalności i zabrudzeniu) Keywords: pollution flashover, pollution characteristic, surface wettability, composite insulator, creepage distance Słowa kluczowe: przeskok zabrudzeniowy, charakterystyka zabrudzeniowa, zwilżalność powierzchni, izolator kompozytowy, droga upływu doi:10.12915/pe.2014.05.53 Introduction The problem of pollution flashover along the surface of a long rod composite insulator is interesting both in a cognitive sense (mechanism of a flashover) and in a practical aspect, in relation to dimensioning composite insulators under operating conditions. In accordance to the experimental research results [1, 2] the flashover along the low-wettability surface of an insulator may take place due to the creation of hydrophilic runnel of joined together... więcej»

Wykorzystanie składowych głównych z normą L1 do filtracji projekcyjnej (Tomasz PRZYBYŁA)
W niniejszej pracy zaprezentowano zmodyfikowaną metodę nieliniowej filtracji projekcyjnej. Zaproponowana modyfikacja dotyczy problemu wyznaczania podprzestrzeni projekcyjnej. W oryginalnej metodzie filtracji do wyznaczenia podprzestrzeni projekcyjnej wykorzystuje się metodę analizy składowych głównych (PCA), gdzie wykorzystywana jest norma L2. Norma L2 wrażliwa jest na próbki obce, stąd zaproponowano metodę PCA z normą L1 do wyznaczenia podprzestrzeni projekcyjnej jak również do wyznaczenia końcowej wartości próbki sygnału. Abstract. The paper presents a modification of nonlinear state-space projections (NSSP) method. The proposed approach deals with the sub-space estimation problem. In the original NSSP method, the principal component analysis (PCA) is used for the sub-space determination. The classical PCA uses L2 norm which is sensitive to outliers. Thus, in this paper the L1 norm PCA is proposed for a sub-space determination as well as for the final value of the processed signal sample. A modification of nonlinear state-space projections (NSSP) method Słowa kluczowe: przestrzeń fazowa, filtracja projekcyjna, nieliniowe tłumienie zakłóceń. Keywords: embedded space, projective filtering, nonlinear noise reduction. doi:10.12915/pe.2014.05.31 Wstęp Podczas rejestracji sygnałów o małej amplitudzie (pojedyncze mV) lub bardzo małej (dziesiątki V) rejestrowane są również zakłócenia. Amplituda zakłóceń może przekraczać amplitudę sygnału użytecznego. Do tłumienia zakłóceń wykorzystuje się filtry. Filtry liniowe z powodzeniem stosuje się w przypadkach, gdy widmo szumu nie pokrywa się z widmem sygnału użytecznego. W przypadku, gdy widmo szumu pokrywa się z widmem sygnału użytecznego filtry liniowe są praktycznie bezużyteczne. W takim przypadku, do eliminacji zakłóceń można zastosować metody z dziedziny dynamicznych systemów nieliniowych. Zwiększająca się moc obliczeniowa komputerów umożliwia stosowanie takich metod w akceptowalnym ... więcej»

Synthesis and Optimization of Neural Network Parameters for Control of Non-linear Objects (Mykhaylo PALAMAR, Marek ALEKSANDER, Volodymyr POHREBENNYK, Mykhaylo STREMBICKYY)
The possibility of using artificial neural network (ANN) for the construction of precise control of dynamic objects with variable parameters is considered. Approach to the synthesis of topology and learning algorithm based on recurrent Elman’s ANN with auxiliary feedback is suggested. The results of modeling of ANN operation in the system of control guided by large-sized antennas are given. Streszczenie. Opisano możliwość wykorzystania sztucznej sieci neuronowej (SSN) do precyzyjnego sterowania dynamicznych obiektów o zmiennych parametrach. Przedstawiono syntezę topologii i uczenia algorytmu opartego na SSN Elmana z dodatkowych informacji. Zaprezentowano wyniki modelowania SSN do zarządzania systemem pozycjonowania dużych anten. Synteza i optymalizacja parametrów sieci neuronowych do sterowania nieliniowych obiektów Keywords: antenna's rotating device, neural network, Hexapod, pointing error. Słowa kluczowe: Antena obrotowa, sieci neuronowe, Hexapod doi:10.12915/pe.2014.05.47 Introduction Precise control of complex dynamic objects often associated with technical difficulties of determining the number of real objects parameters that may change due to various factors. In such systems it is difficult to achieve the control with optimal parameter regulator settings constructed by classical methods, e.g., PID control to achieve the desired precision value in all possible ranges. Mathematical apparatus synthesis of control systems often is very complicated for complex mechanical systems with dynamic multidimensional interrelated nodes. The control parameters are often selected by trail-and-error approach. There are many methods and algorithms of self adjustment for PID controllers but the results of them lead to significant complication of algebraic computation with the introduction of many new parameters of the system [1]. An alternative to the classical methods of the control could be the mathematical apparatus of artificial ... więcej»

Modelowanie koron i ocena dokładności odwzorowania kształtu filarów protetycznych (Wojciech RYNIEWICZ, Anna M. RYNIEWICZ, Łukasz BOJKO)
Celem opracowania była ocena in vitro dokładności odwzorowania pola protetycznego z zastosowaniem różnych mas wyciskowych. Dla porównania dokładności kształtu odwzorowanych numerycznie rzeczywistych filarów protetycznych z modelami filarów testowych uzyskanych techniką replik zastosowano program Geomagic Qualify. Badania pozwoliły stwierdzić, że dokładność wymiarowa modeli filarów protetycznych uzyskanych z wykorzystaniem badanych mas elastycznych, zapewnia odwzorowanie kształtu dla procedur modelowania i wykonawstwa koron. Abstract.The aim of the study was to evaluate in vitro the accuracy of the prosthetic field mapping using different impression materials. For comparison, the accuracy of the shape of the mapped numerically the real prosthetic abutments with models of the test abutments obtained a replica technique used program Geomagic Qualify. The study revealed that dimensional accuracy of the models prosthetic abutments obtained with the using of surveyed the elastic masses, provides mapping the shape for the modeling procedures and execution of crowns. (Modeling crowns and assessment of the accuracy of mapping the shape of prosthetic abutments). Słowa kluczowe: filar protetyczny, technika replik, modele numeryczne, analiza 3D, błędy kształtu. Keywords: prosthetic abutment, a replica technique, numerical models, the analysis of 3D, shape errors. doi:10.12915/pe.2014.05.34 Wprowadzenie W procesie wykonawstwa koron protetycznych bardzo ważną procedurą jest dokładność odwzorowania kształtu opracowanego filara protetycznego w tworzonej indywidualnie dla pacjenta konstrukcji stałej [1-5]. Na dokładność tego odwzorowania ma wpływ: leczenie przedprotetyczne oraz wstępne etapy leczenia protetycznego, sposób przygotowania i opracowania zęba filarowego, precyzja jego odwzorowania oraz tkanek sąsiednich, dokładność modeli jak również dokładność wykonania oraz odwzorowania kształtu w procesach technologicznych. Na każdym etapie tych proced... więcej»

Szybkie, wstępne wyznaczanie płaszczyzny symetrii głowy na podstawie obrazów pochodzących z tomografii komputerowej (Artur KOS, Andrzej SKALSKI, Tomasz ZIELIŃSKI )
W artykule zaproponowano metodę szybkiego, wstępnego wyznaczania płaszczyzny symetrii mózgu. Przedstawiony algorytm bazuje na rozwiązaniu problemu bezpośredniego, średniokwadratowego dopasowania elipsoidy do rozrzuconej przestrzennie chmury punktów, odwzorowujących anatomiczną budowę czaszki. Może on zostać wykorzystany w metodach obliczeniowych wymagających wstępnej informację o orientacji głowy pacjenta w przestrzeni i jej płaszczyźnie symetrii. Abstract. In the paper a method of the fast, initial coarse brain symmetry plane calculation is presented. Proposed algorithm is based on solving the problem of the direct least mean ellipsoid fitting to a scattered data, which maps the skull anatomy. Algorithm can be used in more specialized techniques that require an initial information about patients head orientation and its symmetry plane. A method of the fast, initial coarse brain symmetry plane calculation Słowa kluczowe: płaszczyzna symetrii mózgu, dopasowywanie elipsy orientacja głowy, tomografia mózgu Keywords: brain symmetry plane, ellipsoid fitting, head orientation, brain tomography doi:10.12915/pe.2014.05.25 Wstęp W wielu obszarach zastosowań przetwarzania danych medycznych, odnoszących się do ludzkiego mózgu, ważnym aspektem jest identyfikacja anatomicznego punktu charakterystycznego jakim jest szczelina podłużna mózgu, dzieląca go na dwie półkule. Jej prawidłowa identyfikacja stanowi ważne lub wręcz kluczowe zagadnienie w takich problemach jak segmentacja struktury mózgu, dopasowywanie obrazów mózgowia, czy też detekcja zmian patologicznych (udary i guzy). Płaszczyzna oddzielająca obie półkule nazywana jest płaszczyzną strzałkową (PS) i praktycznie pokrywa się ze szczeliną podłużną, jeśli w mózgu nie występują anomalie struktury. W ogólnym przypadku, warunek ten może nie być spełniony. Wówczas wyznaczanie PS i szczeliny podłużnej nie jest tożsame. Z racji swoich właściwości anatomicznych PS może bezpośrednio lub pośrednio... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2014-4

zeszyt-4021-przeglad-elektrotechniczny-2014-4.html

 
W numerze m.in.:
Minimalizacja kosztów eksploatacji oświetlenia w wyniku doboru wartości współczynnika zapasu (Andrzej WIŚNIEWSKI)
W artykule przedstawiona jest analiza wpływu doboru wartości współczynnika zapasu na całkowite koszty eksploatacji systemu oświetleniowego. Analiza ma charakter wstępnej oceny wpływu doboru wartości współczynnika zapasu na całkowite koszty eksploatacji oświetlenia. W artykule przedstawione są analizy i przykłady obliczeń całkowitych kosztów eksploatacji oświetlenia w wyniku doboru współczynnika zapasu. Głównym wnioskiem przedstawionej analizy jest fakt, że minimalizowanie wartości współczynnika zapasu w oświetleniu ogólnym nie prowadzi do minimalizowania całkowitych kosztów eksploatacji oświetlenia. Abstract. The paper presents analysis of the impact of the selection depreciation factor at the total cost of maintenance lighting system. The analysis is the preliminary assessment of the impact of the selection of depreciation factor on the total cost of lighting system. In the paper are presented the analysis and examples of calculations of the total cost of maintenance lighting system in result of selection depreciation factor. The main conclusion of the analysis is that the minimization of depreciation factor don’t provide to the minimization of total cost of maintenance lighting system. Analysis of the impact of the selection depreciation factor at the total cost of maintenance lighting system Słowa kluczowe: oświetlenie, oświetlenie ogólne, system konserwacji oświetlenia. Keywords: lighting, general ... więcej»

Termoluminescencja obecnie stosowanej porcelany elektrotechnicznej z użyciem filtru optycznego (Rafał SOBOTA)
Artykuł opisuje zastosowanie zjawiska termoluminescencji w nowatorskich badaniach nad porcelaną elektrotechniczną. Porcelana używana jest do produkcji izolatorów energetycznych stosowanych w energetyce. W badaniach wykorzystano izolatory liniowe stojące do 24kV. Pomiary wykonane zostały przy użyciu filtru optycznego, mającego na celu eliminację zbędnego promieniowania termicznego tła. Wyniki pomiarów próbek pobranych z eksploatowanego i nowego izolatora przedstawiono w postaci krzywych termoluminescencji. Abstract. This article describes the use of thermoluminescence phenomenon in innovative researches of electroceramics. Porcelain is used in the production of electrical insulators exploited in Energetic. The study used the line insulators for 24 kV. The measurements were made with optical filter which is eliminating the thermal radiation background. The results of measurements of samples taken from the exploited and the new insulators are presented in the form of thermoluminescence curves. (Thermoluminescence of electrical porcelain currently used with optical filter). Słowa kluczowe: Termoluminescencja, porcelana elektrotechniczna, filtr optyczny, izolator Keywords: Thermoluminescence, electrical porcelain, optical filter, insulator doi:10.12915/pe.2014.04.31 Wstęp Izolacja w energetyce odgrywa ważną rolę związaną z bezpieczeństwem elektrycznym. Można spotkać wiele elementów i układów, które należy oddzielić (zabezpieczyć) od środowiska otaczającego. Aby to osiągnąć, izolator musi spełniać dwa podstawowe wymagania: musi mieć odpowiednią oporność elektryczną oraz wystarczająco wysoką wytrzymałość w miejscu ich zastosowania. To drugie, wiąże się z właściwościami termicznymi i mechanicznymi produkowanych izolatorów. Ponadto, istotna jest również kwestia wymagań dotyczących strat i stałej dielektrycznej oraz bezpieczeństwa życia ludzkiego. Izolatory porcelanowe W energetyce najczęściej można spotkać izolatory ceramiczne. W zależnośc... więcej»

Analiza doboru zmiennych w zadaniu prognozowania ultrakrótkoterminowego produkcji energii elektrycznej w systemach fotowoltaicznych (Paweł PIOTROWSKI)
W tekście przedstawiono obszerną analizę różnych metod doboru zmiennych do modeli prognozowania ultrakrótkoterminowego produkcji energii przez system fotowoltaiczny, a w szczególności wpływu tych metod na jakość prognoz. Sformułowano wnioski końcowe z przeprowadzonych analiz i prognoz. Abstract. The paper presents comprehensive analysis of input variables selection for chosen prediction models in ultra short-term electric energy production forecasting for photovoltaic systems, especially influence of input variables selection methods on quality of prediction models. The obtained results have been discussed and the final conclusions have been presented. (The analysis of input variables selection in ultra shortterm electric energy production forecasting for photovoltaic systems) Słowa kluczowe: prognozowanie ultrakrótkoterminowe produkcji energii elektrycznej, system fotowoltaiczny, analiza statystyczna danych, dobór zmiennych. Keywords: ultra short-term forecasting of electric energy production, photovoltaic system, statistical analysis of data, variables selection. doi:10.12915/pe.2014.04.02 Wstęp Typowe cele prognoz ultrakrótkoterminowych w elektroenergetyce to procesy bieżącego sterowania oraz procesy planowania pracy prognozowanego systemu np. systemu smart grids, w którym energia elektryczna pozyskiwana jest z OZE. Ogólny podział metodyk prognozowania mocy w systemach fotowoltaicznych to [1]:  metody fizyczne,  metody statystyczne,  metody wykorzystujące sztuczną inteligencję. Metod prognozowania mocy oraz produkcji energii elektrycznej w systemach fotowoltaicznych wykorzystujących modele sieci neuronowych jest dość dużo. Wybór jest uzależniony od horyzontu prognoz, dostępności różnych danych historycznych oraz prognoz otrzymanych z NWP. Wykorzystuje się różne typy sieci neuronowych, również w połączeniu z modułem logiki rozmytej. Istnieją ponadto metody wykorzystujące kilka modeli sieci neuronowych... więcej»

Soft fault diagnosis in analogue circuits based on the Pearson correlation (Marek KORZYBSKI, Marek OSSOWSKI)
The paper deals with the diagnostic algorithm for soft faults in analogue circuits. It bases on the spectrum analysis of the circuit response to the rectangular input signal. The classifier applied in the location uses Pearson correlation coefficient. The identification is based on the formulas constructed with use of the evolutionary method: gene expression programming. The algorithm represents SBT (Simulation Before Test) technique and requires multiple analysis of circuit under test for building a fault dictionary. The numerical example shows the effectiveness of the algorithm. Streszczenie. W artykule przedstawiony został algorytm diagnozowania parametrycznych uszkodzeń układów analogowych. Bazuje on na analizie FFT odpowiedzi badanego układu na prostokątny sygnał wejściowy oraz stosuje jako klasyfikator współczynnik korelacji Pearsona. Algorytm reprezentuje technikę SBT i wymaga wielokrotnych analiz badanego układu pozwalających na zbudowanie słownika uszkodzeń. Przedstawiony przykład obliczeniowy potwierdza efektywność algorytmu. (Diagnostyka uszkodzeń parametrycznych z wykorzystaniem korelacji Pearsona). Keywords:, soft fault diagnosis, dictionary diagnostic methods, correlation, parameter tolerance Słowa kluczowe: diagnostyka uszkodzeń parametrycznych, metody słownikowe, korelacja, tolerancja parametrów doi:10.12915/pe.2014.04.60 Introduction The fault diagnosis of the analogue circuits is the area of great importance in the process of design, manufacturing and utilisation of electronic devices. Despite the over thirty years of the research development [1-9], there is still a need of new universal, quick and effective, diagnostic methods. There are two main causes of such a situation. The first one is the difficulty of diagnosing the analogue circuits, due to the non-linear characteristics and tolerances of the system's elements. The second - new challenges, like limited access to the systems' interiors. The challenges appeari... więcej»

Wykorzystanie układów dedykowanych w śledzeniu optymalnego punktu pracy ogniw fotowoltaicznych (Wojciech WOJTKOWSKI)
Optymalne wykorzystanie paneli ogniw fotowoltaicznych wymaga ciągłego śledzenia punktu pracy i ciągłej regulacji tego punktu w celu uzyskania maksymalnej mocy wyjściowej zestawu ogniw w każdych warunkach. Niedawno pojawiły się scalone układy dedykowane realizacji tego zadania. W artykule omawiane są zagadnienia związane z problematyką śledzenia optymalnego punktu pracy ogniw fotowoltaicznych oraz z realizacją elektronicznych układów śledzących, bazujących na układach dedykowanych. Abstract. Optimal utilization of photovoltaic panels requires special control algorithm with continuous maximum power point tracking for achieving maximum output power in all working conditions. Recently, new dedicated integrated circuits for MPPT algorithm utilization became available. Some technical aspects related to MPPT algorithm and utilization of dedicated ICs for MPPT are discussed in the paper. (Utilization of dedicated MPPT ICs for maximum power point tracking). Keywords: MPPT, PV array, ARM, MPT612. Słowa kluczowe: MPPT, panele PV, ARM, MPT612. doi:10.12915/pe.2014.04.46 Wstęp Pozyskiwanie energii słonecznej za pomocą ogniw fotowoltaicznych staje się ostatnio coraz bardziej istotną gałęzią energetyki, szczególnie w rozwiniętych krajach o dużym nasłonecznieniu. Energia słoneczna w obrębie kuli ziemskiej jest czysta, bezpieczna oraz praktycznie niewyczerpana. Aby wykorzystać w maksymalnym stopniu energię promieniowania słonecznego, potrzebny jest odpowiedni system wyposażony w ogniwa fotowoltaiczne, układy przekształcające energię (realizujące podwyższanie napięcia oraz konwersję DC / AC), zwane układami kondycjonowania energii (PCS) oraz układy sterowania uwzględniające algorytmy śledzenia mocy maksymalnej (algorytmy MPPT - Maximum Power Point Tracking) [6, 7]. Śledzenie punktu mocy maksymalnej związane jest z charakterystyką prądowo - napięciową ogniwa PV w danych warunkach nasłonecznienia i temperatury (rys. 1), na której występuje punkt pr... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2014-3

zeszyt-3981-przeglad-elektrotechniczny-2014-3.html

 
W numerze m.in.:
Analysis of the possibilities of introducing autonomous hybrid power supply system into stand-alone residential building (Mirosław MAZUR, Janusz PARTYKA, Kairat RAKHIMOV)
Dzięki dynamicznemu rozwojowi systemów zasilania źródłami energii odnawialnej, w szczególności układów fotowoltaicznych oraz wiatrowych, powstały nowe możliwości dotyczące wykorzystania tych układów w budynkach pasywnych oraz zaimplementowania do obecnie istniejących. W związku z ciągle rosnącymi cenami energii elektrycznej oraz poszukiwaniem ekologicznych źródeł energii, powstają koncepcje oraz projekty wykorzystania systemów hybrydowych do stworzenia autonomicznego zasilania budynków. Abstract. Due to the dynamic development of power systems supplied with renewable energy sources, especially solar and wind energy objects, new possibilities have appeared in the aspects concerning applying such systems in passive houses and implementing them into existing buildings. Taking into account continuous increase in energy prices and the need of searching for the ecological energy sources it is necessary to develop the idea and elaborate technical projects using hybrid power systems as the way to create autonomous power supply system. (Analiza możliwości wykorzystania hybrydowego autonomicznego systemu zasilania w budynku mieszkalnym). Słowa kluczowe: fotowoltaika, energia wiatrowa, zasilanie hybrydowe, energia słoneczna. Keywords: photovoltaics, wind energy, hybrid power supply, solar energy. doi:10.12915/pe.2014.03.47 1. Introduction It is known that steadily growing level of technological development causes increase in the demand for electricity, which is actually essential in everyday life. Due to such rapid growth of the demand for electricity and the necessity of reducing the effects of the usage of fossil fuels at the same time a lot of researches have been carried out in order to find the alternative ways of producing energy. In recent years it was possible to observe dynamic development of the research projects which concerned introducing new technologies using power of sun or wind into the process of electricity generating for resi... więcej»

Optymalizacja kosztów bilansowania systemu elektroenergetycznego przy wykorzystaniu metod heurystycznych (Paweł PIJARSKI, Piotr KACEJKO)
W artykule przedstawiono wynik zastosowania metod heurystycznych do rozwiązania zadania SCOPF optymalizującego koszty bilansowania mocy w systemie elektroenergetycznym. Aczkolwiek zasadniczym elementem procesu obliczeniowego jest wielokrotne powtarzane rozwiązanie układu równań rozpływowych SEE to jednak dzięki odpowiedniemu wykorzystaniu korzystnych właściwości metod heurystycznych cały proces obliczeniowy wykazuje dobrą zbieżność i powtarzalność wyznaczanego stanu optymalnego. Abstract. The paper presents results of the heuristic methods application to solve the SCOPF task that optimizes power balancing costs in the electric power system. Although the principal element of the calculation process is multiple iteration of the power flow equation system solution, owing to the apt application of the heuristic method the whole calculation process exhibits good convergence and repeatability of the determined optimal state. (Optimization the electric power system balancing costs using heuristic methods). Słowa kluczowe: koszty bilansowania systemu elektroenergetycznego, heurystyka, optymalizacja. Keywords: power system balancing costs, heuristic, optimization. doi:10.12915/pe.2014.03.07 Wstęp Historia optymalizacji w systemie elektroenergetycznym, zarówno na etapie sterownia jego pracą jak i na etapie planowania rozwoju jest prawie równie długa jak historia rozwiązywania zadania rozpływowego. Początkowo jednak jej istota polegała na poszukiwaniu takiego rozdziału wytwarzanej w systemie mocy na pracujące zespoły wytwórcze, aby sumaryczny koszt wytwarzania był minimalny. Problem ten wiązał się z minimalizacją funkcji celu, którą była suma kosztów wytwarzania i był określony jako zagadnienie ERO (Ekonomiczny Rozdział Obciążeń). Pełna optymalizacja (kosztowa lub inna) danego stanu pracy systemu elektroenergetycznego ma jednak miejsce dopiero wtedy, gdy uwzględnione zostaną w sposób pełny warunki pracy sieci przesyłowej i związane z nimi og... więcej»

Examination of an electromagnetic mill structure by means of infrared radiation (Sebastian STYŁA)
The method proposed in the present article consists in the use of thermovision camera in order to check the technical condition of an electromagnetic mill. The article presents the problems occurring in course of such type of tests as well as the methods to be applied to increase the accuracy of their performance. The analysis of obtained results makes it possible to easily and quickly indicate the areas of hazards which may lead to the equipment failures. Furthermore the article presents the procedure to be followed in course of such type of tests as well as the ways to interpret obtained results. Streszczenie. W artykule zaproponowano metodę kontroli stanu technicznego młyna elektromagnetycznego z wykorzystaniem kamery termowizyjnej. Przedstawiono problemy podczas przeprowadzania tego typu badań oraz metody zwiększenia dokładności ich wykonania. Analiza otrzymanych wyników pozwala w szybki i łatwy sposób wskazać miejsca występowania zagrożeń, które mogą być przyczyną uszkodzeń urządzenia. W artykule zaprezentowano ponadto procedurę postępowania podczas tego typu badań, a także przedstawiono sposoby interpretacji uzyskanych wyników. (Badanie konstrukcji młyna elektromagnetycznego z użyciem podczerwieni). Keywords: electromagnetic mill, rotating field inductor, thermogram, thermovision camera. Słowa kluczowe: młyn elektromagnetyczny, wzbudnik pola wirującego, termogram, podczerwień, kamera termowizyjna. doi:10.12915/pe.2014.03.40 Introduction The milling process consists in material disintegration under the influence of a force sufficient for that purpose. Said process consists in material crushing and milling. A properly designed mill should be used in order to obtain grains with diameter under 1 mm. From the review of Polish and foreign literature it appears that there are many machines used for disintegration of loose material. They are characterized by diversified output, construction, energy consumption and application [1-3]. Mac... więcej»

Kelvin probe error compensation based on harmonic analysis of measurement signal (Andrey K. TYAVLOVSKY, Anatoly L. ZHARIN, Oleg K. GUSEV, Konrad KIERCZYNSKI)
Reducing of gap-depended errors of Kelvin probe's measurement signal is achieved by harmonic analysis of measurement signal itself, eliminating the need in optical or other distance measurements. Probe-to-sample gap value is calculated via the signal’s second to first harmonic amplitudes ratio. Gap-depended error compensation can be made in real-time mode as it is shown in the experiment. Streszczenie. Zmniejszanie błędów szczeliny zależnego od sygnału pomiarowego sondą Kelvina uzyskuje się za pomocą analizy harmonicznej samego sygnału pomiarowego, co eliminuje potrzebę używania optycznych lub innych pomiarów odległości. Wartość szczeliny sondy od próbki oblicza się poprzez stosunek amplitud harmonicznych drugiego sygnału do pierwszego. Kompensacja błędu szczeliny może odbywać się trybie czasu rzeczywistego, jak pokazano w doświadczeniu. (Kompensacja błędu sondy Kelvina na podstawie analizy harmonicznej sygnału pomiarowego). Keywords: Kelvin probe, contact potential difference, harmonic analysis, measurement errors. Słowa kluczowe: sonda Kelvina, stykowa różnica potencjałów, analiza harmoniczna, błędy pomiarowe. doi:10.12915/pe.2014.03.58 Introduction A high-resolution Scanning Kelvin Probe (SKP) technique is contactless work function (WF) or contact potential difference (CPD) measurements demands the use of extremely small size capacitor probe [1]. Reducing the probe tip area and therefore the probe-to-sample capacitance leads to the rapid growth of stray capacitance influence [2]. The most common way to solve this problem is to reduce the probe-to-sample gap [3] which can be about the same size as surface roughness. It can lead to additional measurement errors due to non-stability of the gap value. Due to the complexity of theoretical calculations these errors are usually estimated experimentally or even ignored. This approach is appreciable for low-resolution probes, but for high-resolution ones gap-dependent errors ... więcej»

Właściwości metrologiczne przekładnika prądowego wyższych częstotliwości (Michał KACZMAREK)
W artykule przedstawiono wyniki analiz właściwości metrologicznych pomiarowego indukcyjnego przekładnika prądowego wyższych częstotliwości i klasycznego przekładnika prądowego o częstotliwości znamionowej 50 Hz podczas transformacji sinusoidalnych prądów o częstotliwościach od 50 Hz do 20 kHz przeprowadzone w oparciu o częstotliwościowe charakterystyki błędów prądowego i kątowego wyznaczone w opracowanym układzie pomiarowym. Abstract. In the paper the results of analysis of the metrological characteristics of the measuring wide band inductive current transformer and typical inductive current transformer designed for accurate transformation of the 50 Hz frequency sinusoidal currents during the transformation of sinusoidal currents at frequencies from 50 Hz to 20 kHz are presented. Conclusions are based on the frequency characteristics of current errors and phase displacement designated in developed measuring system. (Frequency characteristics of the inductive CT metrological properties) Słowa kluczowe: błąd prądowy, błąd kątowy, przekładnik prądowy, częstotliwościowe charakterystyki metrologiczne. Keywords: current error, phase displacement, current transformer, frequency characteristics of metrological properties. doi:10.12915/pe.2014.03.28 Wstęp W układach podwyższonych częstotliwości (przeznaczonych do regulacji prędkości obrotowej silników asynchronicznych, w elektrotermii oraz w systemach zasilania reaktorów plazmy nietermicznej wykorzystywanych do oczyszczania powietrza, wody, gleby i utylizacji odpadów) mogą być stosowane seryjnie produkowane indukcyjne przekładniki prądowe wyższych częstotliwości ale także typowe przekładniki. Klasyczne układy mostkowe stosowane do wyznaczania błędów przekładników nie umożliwiają badania właściwości metrologicznych pomiarowych indukcyjnych przekładników prądowych podczas transformacji sinusoidalnych prądów o częstotliwościach wyższych niż 50 Hz (60 Hz) [1-6]. Do wyznaczania błędów prądowego ... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2014-2

zeszyt-3963-przeglad-elektrotechniczny-2014-2.html

 
W numerze m.in.:
A new approach using Least Squares Support Vector Machines (LS-SVM) to predict Furan in power transformers (Abdelhalim MAHDJOUBI, Boubakeur ZEGNINI, Mohammed BELKHEIRI)
LS-SVM present recently more efficiency in different industrial applications like medicine, engineering and power systems. This paper describes a methodology that was developed for the prediction of Furan in power transformers. The methodology uses as input variables such as the dissolved gases (CO and CO2). The approach presents the advantage that can reduce the time vs. laboratory tests. The validity of the approach was examined by testing several power transformers. LS-SVM gives a good estimation of results which are validated by experimental tests. Streszczenie. W artykule opisano metodologię prognozowania obecności Furanu w transformatorach energetycznych. Na wejściu podawane są takie parametry jak ilość rozpuszczonych gazów CO i CO2. Metoda opiera się na wykorzystaniu algorytmów LS-SVM. (Nowa metoda prognozowania obecności Furanu w transformatorach energetycznych wykorzystująca algorytm LS-SVM) Key words: LS SVM, Furan, modeling, power transformer insulator. Słowa kluczowe: LS SVM, Furan, modelowanie, moc transformatora izolatorem. doi:10.12915/pe.2014.02.37 Introduction Power transformers undergo after many years of utilization different problems; among them the ageing of insulation system. We can find several materials used in insulation system of transformer such as: oil and paper. Testing methods have being developed in recent years. The dissolved gases analysis (DAG), furan derivative and degree of polymerization are the most techniques in practice. These techniques are used to predict the sate of insulators such as oil or paper. The result is minimizing the risk of damage of power transformer and takes more efficiency in network stability. Power transformer in service is subject to certain electrical, thermal, mechanical and environmental stresses that severely affect its insulation integrity. This reduces the transformer' reliability in service and its life cycle utilization [1]. Predicting the end of life of a... więcej»

Przegląd metod diagnozowania stanu próżni wyłączników próżniowych (Waldemar CHMIELAK)
Badania diagnostyczne stanu próżni wewnątrz zamkniętej komory wyłącznika jest potrzebne do oszacowania jego zdolności łączeniowej i wytrzymałości dielektrycznej. Jest też niezwykle trudne z uwagi na brak możliwości bezpośredniego pomiaru. W artykule przedstawiono i opisano istniejące metody diagnozowania stanu próżni w wyłącznikach próżniowych oraz wskazano ich zalety i ograniczenia. Abstract. Diagnostic testing of vacuum inside the closed chamber of vacuum circuit breaker is needed to estimate the switching capacity and dielectric strength. It is also extremely difficult because of the inability to direct measurement. This paper presents and describes the current methods of diagnosing the state of the vacuum in the vacuum circuit breakers and identifies their advantages and limitations.. (Review of methods of diagnostics of the vacuum in vacuum circuit breakers). Słowa kluczowe: wyłącznik próżniowy, diagnostyka stanu próżni. Keywords: proszę podać słowa kluczowe angielskie. doi:10.12915/pe.2014.02.54 Wstęp Wyłączniki próżniowe są najczęściej instalowanymi wyłącznikami w sieciach średnich napięć. Wynika to z ich niezwykłych właściwości w stosunku do innych rozwiązań i praktycznie braku alternatywnego nieszkodliwego dla środowiska medium łączeniowego. Zakłada się, że już niedługo wyłączniki próżniowe zaczną być powszechnie instalowane w sieciach przesyłowych 110kV, a w dalszej perspektywie też na wyższych napięciach [1]. Obecnie w krajach azjatyckich, głównie w Japonii, pracuje ponad 8000 wyłączników próżniowych na napięciu 145 kV. Część z nich ma już za sobą ponad 10-cio letni okres eksploatacji wykazując niezwykle niską awaryjność i znikome problemy eksploatacyjne [2] co potwierdza zasadność założenia o dalszym rozwoju tej technologii w kierunku wyższych napięć. Zgodnie z zapewnieniami większości producentów wyłączników próżniowych aparaty te nie wymagają żadnych zabiegów eksploatacyjnych w trakcie ich normalnego funkcjonowani... więcej»

Wysokoczęstotliwościowy przekształtnik DC/DC z elementami z węglika krzemu - analiza symulacyjna (Mariusz ZDANOWSKI, Jacek RĄBKOWSKI, Roman BARLIK)
W pracy przedstawiono wybrane zagadnienia projektowania wielogałęziowego wysokoczęstotliwościowego przekształtnika DC/DC o charakterystyce podwyższającej napięcie, przeznaczonego do zastosowania jako sprzęg odnawialnych źródeł energii z układem trójfazowego falownika napięcia. Przedstawiono zasadę działania układu oraz podstawowe przebiegi wartości chwilowych prądów i napięć wyznaczone w drodze symulacji w pakiecie SABER. Oszacowano i porównano straty mocy w układzie w zależności od zastosowanych elementów półprzewodnikowych z węglika krzemu oraz wytypowano elementy do zastosowania w układzie rzeczywistym. Abstract. This paper presents design issues of the interleaved DC/DC boost converter aimed to link renewable energy sources and three phase voltage source inverter. Operation principles of the inverter as well as basic waveforms of the currents and voltages obtained by SABER simulations are presented. Estimation and comparison of power losses for various Silicon Carbide power devices is also shown. (High frequency DC/DC converter with Silicon Carbide devices - simulation analysis). Słowa kluczowe: przekształtnik podwyższający napięcie, węglik krzemu, straty mocy. Keywords: boost converter, Silicon Carbide, power losses. doi:10.12915/pe.2014.02.51 Wstęp Obserwowany w ostatnich latach intensywny rozwój energetyki odnawialnej i ciągły wzrost mocy zainstalowanych systemów wiąże się z potrzebą doskonalenia układów przekształtnikowych. Korzystne perspektywy w tym zakresie stwarza zastosowanie do budowy przekształtników energoelektronicznych, przyrządów półprzewodnikowych z węglika krzemu (ang. Silicon Carbide, SiC) [1]-[3]. Główną zaletą tych przyrządów są małe komutacyjne straty mocy, umożliwiające podwyższenie częstotliwości przełączeń, a stąd redukcję gabarytów i masy urządzeń przekształtnikowych budowanych przy ich użyciu. Budzi to duże zainteresowanie ze strony przemysłu, który widzi szansę wprowadzenia na rynek efektywnych energ... więcej»

Niepewność oceny skuteczności systemu bezpieczeństwa obiektu (Marek SZULIM, Katarzyna CIOSK, Marek KUCHTA, Andrzej DUKATA)
Przedstawiono parametr pozwalający na ilościową ocenę skuteczności systemu bezpieczeństwa - współczynnik skuteczności, wyrażający prawdopodobieństwo neutralizacji zagrożeń przestępczych dla danego obiektu. Zaprezentowano algorytm szacowania miary niepewności współczynnika skuteczności - złożoną niepewność standardową oraz przedział rozszerzenia rozkładu współczynnika skuteczności dla przyjętego prawdopodobieństwa rozszerzenia - bazujący na metodzie Monte Carlo. Abstract. The paper presents a parameter for quantitative assessment of the effectiveness of the security system - the effectiveness coefficient expressing the probability of decreasing reduction of criminal threats to the object. An algorithm for estimation of the uncertainty of the effectiveness coefficient (a complex standard uncertainty and the expansion range of the effectiveness coefficient distribution for the assumed probability expansion) based on the Monte Carlo method is presented. (Uncertainty of assessing the effectiveness of object security system). Słowa kluczowe: system bezpieczeństwa, skuteczność, niepewność, metoda Monte Carlo. Keywords: security system, effectiveness, uncertainty, Monte Carlo method. doi:10.12915/pe.2014.02.47 Wprowadzenie Do ochrony obiektu, szczególnie strategicznego lub infrastruktury krytycznej, wykorzystuje się całą gamę wyrafinowanych elektronicznych środków ochronnych, takich jak np. systemy ochrony perymetrycznej, systemy sygnalizacji włamania i napadu, systemy telewizji dozorowej, systemy kontroli dostępu. Stosuje się również inne systemy ochrony technicznej: budowlane, elektromechaniczne oraz ochronę fizyczną. Optymalny dobór poszczególnych środków i ich właściwa integracja mające na celu zapewnienie określonego stanu bezpieczeństwa obiektu, formułuje system bezpieczeństwa. System, który musi zapewnić skuteczną ochronę, uwzględniającą wciąż rosnące możliwości i umiejętności grup, nie tylko przestępczych ale i terrorystycznych. ... więcej»

Algorytm regulacji dwuwymiarowego pola temperatury powierzchni obracającego się walca stalowego (Andrzej FRĄCZYK, Jacek KUCHARSKI)
W artykule przedstawiono algorytm regulacji dwuwymiarowego pola temperatury powierzchni obracającego się walca stalowego, nagrzewanego indukcyjnie sześcioma ruchomymi wzbudnikami. W ramach weryfikacji praktycznej opracowanego algorytmu zaprezentowano możliwość uzyskiwania przy jego zastosowaniu dość złożonych dwuwymiarowych rozkładów temperatury. Abstract. The paper presents an algorithm for control of 2D temperature of the surface of induction heated rotating steel cylinder. Moving inductors are used as heat sources in the analyzed system. The proposed algorithm has been proven to be an efficient solution by ensuring a quite sophisticated temperature field distribution on the cylinder surface during an experimental verification (The control algorithm of two-dimensional temperature field of the rotating steel cylinder surface). Słowa kluczowe: Algorytmy sterowania, nagrzewanie indukcyjne, ruchome wzbudniki. Keywords: Control algorithms, induction heating, moving inductors. doi:10.12915/pe.2014.02.08 Wstęp Wśród wielu obszarów zastosowań nagrzewania indukcyjnego ważne miejsce zajmuje nagrzewanie wsadów będących w ruchu, gdzie szczególnym przypadkiem jest nagrzewanie obracających się stalowych walców. Wiele zalet tego typu nagrzewania sprawia, że jest ono chętnie wykorzystywane między innymi w przemyśle papierniczym czy tekstylnym. Jednocześnie, wysokie wymagania technologiczne dotyczące rozkładu temperatury na powierzchni walca powodują konieczność stosowania kilku wzbudników wzdłuż tworzącej walca, a także wyposażania układu w precyzyjne mechanizmy regulacji temperatury. Ze względu na wielowymiarowy charakter układu wszelkie procedury pomiarowo - sterujące realizowane są w wielokanałowym komputerowym systemie gromadzenia i przetwarzania danych. Mechanizmy regulacyjne zaimplementowane w rozważanym układzie czerpią informacje o aktualnym stanie cieplnym walca na drodze bezstykowego pomiaru jego temperatury, realizowanego przy zas... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2014-1

zeszyt-3919-przeglad-elektrotechniczny-2014-1.html

 
W numerze m.in.:
Badania wstępne turbiny wiatrowej w konfiguracji pionowej w tunelu aerodynamicznym oraz obliczenia przy użyciu metody DMS (Damian MAZUR, Zygmunt SZCZERBA)
Artykuł przedstawia proces przeprowadzenia badania wstępnego turbiny wiatrowej o pionowej osi obrotu w tunelu aerodynamicznym. Badania przeprowadzono dla dwóch przykładowych kątów nastawienia łopaty. Badania te zrealizowane były w tunelu aerodynamicznym na Politechnice Rzeszowskiej. Dodatkowo wykonano analizę metodą DMS (teoria podwójnej wielokrotnej strugi) turbiny wiatrowej prezentowanej na targach ENERGETICS w Lublinie w celu porównania wyników eksperymentalnych dokonanych w tunelu aerodynamicznym z modelem analitycznym DMS. Abstract. This paper presents the preliminary test process of the vertical wind turbine test conducted in the wind tunnel. The tests were performed in the Politechnika Rzeszowska’s wind tunnel for two cases of the pitch angle. Additionally, a DMS analysis was performed for the turbine presented at the Fair in Lublin in order to compare the experimental and test results. (The Preliminary Studies of the Wind Turbine with the Vertical Configuration in the Aerodynamic Tunnel and analytical DMS model). Słowa kluczowe: turbiny wiatrowe, tunel aerodynamiczny, teoria podwójnej wielokrotnej strugi, pionowa oś obrotu Keywords: wind turbine, wind tunel, double multiple stream tube, vertical axis Wstęp Badania wstępne turbiny pionowej zostały przeprowadzone w tunelu aerodynamicznym Laboratorium Aerodynamiki Katedry Termodynamiki i Mechaniki Płynów Politechniki Rzeszowskiej. Tunel o obiegu otwartym ze strugą swobodną TA1000 małej turbulencji przedstawia rysunek 1 [1]. Rys. 1. Schemat tunelu aerodynamicznego TA1000 Rys. 2. Widok przestrzeni pomiarowej Przestrzeń pomiarowa (rys. 2) została zaprojektowana w układzie ze strugą swobodną przepływającą przez hermetyczną komorę Eiffela o konstrukcji drewnianej (sklejka) na szkielecie z rur stalowych (rys. 3). Komora ma kształt sześcianu o boku ok. 3000 mm. Przyjęty układ konstrukcyjny pozwala na zastosowanie modeli powodujących znacznie większe przesłonięcie przestrzeni ... więcej»

Wykorzystanie sieci neuronowych w aproksymacji charakterystyk materiałowych na przykładzie optymalizacji dławika bocznikowego (Paweł DRZYMAŁA, Henryk WELFLE)
W pracy zaprezentowano wykorzystanie sieci neuronowych w aproksymacji nieliniowych charakterystyk: stratności, mocy biernej i magnesowania blachy elektrotechnicznej na przykładzie optymalizacji dławika bocznikowego. W funkcji celu przyjmuje się różne kryteria w zależności od wykonywanej optymalizacji konstrukcji. W artykule zaprezentowano opis funkcji celu uwarunkowanej na minimalizację wagi urządzenia oraz funkcję celu uwarunkowaną ma minimalizację kosztów części aktywnych. Abstract. The paper presents use of neural networks for approximation of nonlinear characteristics: losses, reactive power and magnetizing electrical sheet on the example of a shunt reactor optimization. In order to adopt the function of various criteria depending on their design optimization. The objective function is conditioned to minimize the weight of the unit and to minimize the cost of the active part of the unit. (The use of neural networks in the approximation of material characteristics on the example of a shunt reactor optimization). Słowa kluczowe: optymalizacja, sieci neuronowe, dławik bocznikowy, transformator. Keywords: optimization, neural networks, shunt reactor, transformer. Wprowadzenie Dławik bocznikowy zbudowany jest z kolumn konstrukcji plasterkowej z nawiniętymi na nich uzwojeniami. W pracy przedstawiono metodę optymalizacji konstrukcji dławika 1 fazowego bocznikowego, przeznaczonego do pracy w zespole 3 fazowym. W optymalizacji wykorzystany został algorytm minimalizacji kierunkowej wykorzystujący aproksymację charakterystyk materiałowych z użyciem sieci neuronowych. Sieci neuronowe wykorzystano do aproksymacji nieliniowych charakterystyk: stratności, mocy biernej i magnesowania blachy elektrotechnicznej. W funkcji celu przyjmuje się różne kryteria w zależności od wykonywanej optymalizacji konstrukcji dławika. W artykule zaprezentowano opis funkcji celu uwarunkowanej na minimalizację kosztów części aktywnych urządzenia. Optymalizacja tego... więcej»

Investigations of transmission delays in ZigBee networks (Beata KRUPANEK, Ryszard BOGACZ)
The paper is devoted to the issue of determining and modeling of communication delays in Zigbee networks. The basis for the model is a description of the transmission between two arbitrarily selected nodes that transmit data between each other without other intermediate nodes. The model can be extended to describe complex transmission of the network, as shown in this publication. Streszczenie. Referat jest poświecony zagadnieniu wyznaczania i modelowania opóźnień komunikacyjnych w sieciach Zigbee. Podstawą do modelowania jest opis transmisji pomiędzy dwoma dowolnie wybranymi węzłami, które przesyłają pomiędzy sobą dane bez innych węzłów pośredniczących. Model można rozszerzyć tak, aby opisywać transmisję dla dowolnie złożonej sieci, co pokazano w niniejszej publikacji. (Badania opóźnień transmisyjnych w sieciach ZigBee). Keywords: delays, ZigBee, modeling, histogram. Słowa kluczowe: opóźnienia, ZigBee, modelowanie, histogram. Introduction In the measurement and control systems, data flow from the place of acquisition (transmitter) to the place in which they are used (receiver) is associated with the occurrence of delays [1]. In this paper assumed that the delay is a time between the moment of initiation of transmission in the transmitter and the time when the information is received by the receiver. The delay consists of packet processing delay in the node, time of access to the media and the message transmission time [2]. The media is seen as a signal of certain physical properties for the transmission of data by fixed environment called the transmission medium. If the measured parameter (i.e. temperature of an object) changes over time, these transmission delays can cause errors [3]. Errors caused by the delay, cumulating with other errors in the system, influences on accuracy data provided from transmitter to receiver. Therefore, there is a need to determine and described such a delays. The delays in the wireless network can b... więcej»

Model of the heat energy transmission from deep rocks to the energy recovery system (Karol SZOSTEK, Roman SZOSTEK)
The article discussed a mathematical model of the flow of thermal energy from deep rocks to the heat energy recovery system, and presented the results of the simulation of the created model. The considered model of the system is an integral part of the production of electricity from thermal energy from hot rocks located at great depths. Recovery of the energy in the system is to be effected by means of the heat exchanger located in the rocks at great depths. In the article the results of simulation were presented in Matlab-Simulink. The maximum power of the system and the duration of the transition processes were estimated using the simulation model. Streszczenie. W artykule został omówiony model matematyczny przepływu energii cieplnej z głęboko położonych skał do wymiennika systemu odzyskiwania energii oraz przedstawione wyniki symulacji zbudowanego modelu. Rozważany model jest składową częścią systemu wytwarzania energii elektrycznej z energii cieplnej gorących skał położonych na dużych głębokościach. Odzyskiwanie energii w tym systemie ma się odbywać przy pomocy wymiennika umieszczonego w skałach na dużych głębokościach. W pracy przedstawiono wyniki symulacji systemu w środowisku Matlab-simulink. Na podstawie symulacji wyznaczone zostało górne oszacowanie mocy całego systemu, oszacowano czas trwania procesów przejściowych. (Model przepływu energii cieplnej do wymiennika systemu odzyskiwania energii z głęboko położonych skał.). Keywords: thermal energy, transition process, mathematical modeling, computer simulation Słowa kluczowe: energia cieplna, proces przejściowy, modelowanie matematyczne, symulacja komputerowa Introduction The development and functioning of the economy requires continuous access to energy. It is estimated that about the half of fossil energy resources found on Earth have been used up. It is necessary to attract new sources of energy, preferably the renewable. The heat energy inside the Earth is virtually inexhaust... więcej»

Model głowicy fotometrycznej luksomierza, z elementem korygującym optymalnie uchyb pomiarowy, spowodowany skośnym padaniem światła na jej powierzchnię pomiarową (Irena FRYC, Eugeniusz CZECH)
W artykule przedstawiono różne rozwiązania konstrukcji głowicy fotometrycznej luksomierza. Wykazano istnienie wpływu rodzaju tej konstrukcji, na jakość korekcji uchybu spowodowanego skośnym padaniem światła na jego głowicę pomiarową. Przedstawiono model matematyczny elementu w optymalny sposób korygującego ten uchyb. Zaprezentowana metoda, projektowania głowicy fotometrycznej luksomierza, pozwala uzyskać głowicę skorygowaną w sposób optymalny pod względem przestrzennym oraz widmowym. Abstract. The article presents various designs of photometric head of luxmeters. It also showed the influence of designing parameters of luxmenter on quality of its correction. The mathematical model of this correction element is shown also. (Constructing luxmeters with optimal its spatial correction parameters). Słowa kluczowe: miernictwo wielkości świetlnych, fotometria, luksomierz, Keywords: optical radiation measurements, photometry, luxmeter. Wstęp Luksomierze - podstawowe przyrządy pomiarowe techniki świetlnej, działają na zasadzie pomiaru strumienia świetlnego, pochodzącego z półprzestrzeni (rysunek 1.). Wartość mierzonego promieniowania, ma się zmieniać zgodnie z funkcja kosinusa kąta padania tegoż promieniowania, na głowicę fotometryczną tj. głowica musi być skorygowana przestrzennie. Ponadto, przy pomiarach natężenia oświetlenia, głowica pomiarowa musi reagować na strumień świetlny dokładnie tak samo, jak standardowy obserwator o czułości względnej oka V dla widzenia fotopowego lub V ‘ dla widzenia skotopowego (rysunek 2.) tj. ma być skorygowana widmowo. Rys.1. Model geometrii padania strumienia świetlnego na głowicę fotometryczną luksomierza: 1 - głowica luksomierza, 2 - otaczająca półprzestrzeń,  - kąt padania strumienia świetlnego na głowicę fotometryczną (kąt zenitalny),  - kąt azymutalny, d - jednostkowy strumień świetlny, dS - powierzchnia elementarna [1] Rys.2. Względna skuteczność świet... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

Czasowy dostęp

zegar Wykup czasowy dostęp do tego czasopisma.
Zobacz szczegóły»