ELEKTRONIKA, ENERGETYKA, ELEKTROTECHNIKA ›
ELEKTRONIKA - KONSTRUKCJE, TECHNOLOGIE, ZASTOSOWANIA ›
2009-1 |
| |
|
|
Applicability of microwave plasma CVD and electrochemical process for deposition of diamond-related thin films
|
|
SŁAWOMIR KULESZA  DARIUSZ MADAJ
|
Diamond is absolutely unique among solid crystals because of
its outstanding properties, such as: high thermal conductivity
at room temperature, high electrical resistivity, transparency,
refraction index and hardness, wide band-gap, and many others.
Unfortunately, there is still a gap between potential applicability
and actual usage of diamond-based devices. In fact,
synthetic single-crystalline diamonds are still too expensive,
whereas diamond films discussed in the paper exhibit polycrystalline
structure so that their properties are significantly
worse with respect to pure gemstones.
In order to explore the aforementioned potential, a large
variety of methods of diamond deposition has been developed
for the last two decades, including for instance: chemical
vapor deposition[...]
|
|
|
|
Chemical state of potassium in electron irradiated silicate glasses
|
|
|
BEATA LESIAK JOSEF. ZEMEK PETER JIRICEK ONDREJ GEDEON ADAM JÓŹWIK
|
The alkali oxide silicate glasses are technologically interesting
due to many possible industrial applications. Surfaces of such
silicate glasses under electron irradiation have often been
studied since this field of interest is related to the nuclear waste
disposal and glass modification for producing electron beam
and corrosion resistant materials. Different silicate glasses,
such as potassium silicate, sodium-potassium silicate, potassium
lime, sodium-potassium-aluminium silicate and alkali ions
(Na, K, Rh and Cs) silicate glasses have been recently investigated
using X-ray photoelectron spectroscopy (XPS), Auger
electron spectroscopy (AES) and electron microprobe analysis
under varying conditions of electron beam irradiation [1-8]. It
has been shown that the electron beam c[...]
|
|
|
|
Desorpcja polowa wodoru z powierzchni metali d-przejściowych
|
|
|
ZDZISŁAW M. STĘPIEŃ
|
Molekuły wodoru zbliżając się do powierzchni metalu przejściowego
oddziałują z jego potencjałem powierzchniowym
i w większości przypadków ulegają chemisorpcji dysocjacyjnej
[1]. Chemisorbowany wodór można odzyskać w procesie desorpcji
termicznej, polowej itp. Proces adsorpcji i desorpcji był
badany w polowym mikroskopie jonowym (FIM), co wiązało
się z występowaniem podczas tych eksperymentów pól elektrycznych
o natężeniu kilkudziesięciu V/nm. Prowadzi to do
przegrupowania atomowych i molekularnych orbitali elektronowych
na powierzchni i - co za tym idzie - do występowania
nowych zjawisk, które określa się jako polowo indukowaną
chemisorpcję [2].
Eksperyment
Eksperyment desorpcji polowej wodoru z metali, takich jak:
Ti, V, Fe, Co, Ni, Mo, Rh, Pd, Ag, Ta, W, Ir, Pt i Au, wykona[...]
|
|
|
|
Detection of surface hydrogen in selected carbon materials by elastic peak electron spectroscopy
|
|
|
BEATA LESIAK JOSEF. ZEMEK JANA HOUDKOVA
|
The problem of bulk and surface hydrogen is important in
many technological applications, like hydrogen storage in new
energy sources, catalysis for selected heterogeneous reactions
or preparation of pure carbon materials. The hydrogen
storage technology is an important factor of hydrogen fuelled
transportation, energetically and economically. As a pollutionfree
energy resource, hydrogen has attracted much attention
in materials, physical and chemical science [1]. The methods
of bulk hydrogen detection involve nuclear reaction analysis
(NRA), nuclear magnetic resonance (NMR), infrared spectroscopy
(IR), secondary ion mass spectroscopy (SIMS), thermal
desorption (TD), etc. [2]. The surface hydrogen can be
quantified using also methods based on the quasi-elastic scattering
effec[...]
|
|
|
|
Emisja polowa z kompozytów natryskiwanych plazmowo
|
|
|
ZBIGNIEW ZNAMIEROWSKI
|
Mikroemitery polowe w postaci matryc mikroostrzy wykonanych
technikami mikroelektronicznymi charakteryzują się doskonałymi
właściwościami emisyjnymi, ale ich wysublimowana
technologia powoduje, że nie weszły jeszcze do produkcji masowej.
Klasycznym przykładem mikroemitera polowego jest
emiter Spindta [11]. Tańszą alternatywą dla mikroemiterów
polowych mogą być kompozytowe emitery polowe [12]. Najbardziej
są znane emitery kompozytowe z warstw nanokrystalicznego
diamentu lub z warstw diamentopodobnych.
Istotna z użytkowego punktu widzenia, zdolność mikroemiterów
do wytwarzania warunków dla znacznego lokalnego
zwiększenia pola elektrycznego wynika z geometrycznych
proporcji ich konstrukcji przestrzennej, mianowicie bardzo
małej krzywizny ich wierzchołków i dużego współczynnika
s[...]
|
|
|
|
Epitaksja warstw atomowych w ultrawysokiej próżni; fizyka procesu i jego zastosowania
|
|
|
MARIAN A. HERMAN
|
Epitaksja jest to zachodzący na powierzchni kryształu
podłożowego zorientowany krystalograficznie wzrost warstwy
monokrystalicznej, w wyniku którego struktura i orientacja krystalograficzna
warstwy znajdują się w określonej relacji do struktury
i orientacji kryształu podłożowego. Jest to proces, w którym
istotną rolę odgrywa zarówno transport masy przez objętość
fazy wyjściowej krystalizowanego materiału, jak i kinetyka zjawisk
powierzchniowych, zachodzących w obszarze oddzielającym
od siebie niekrystaliczną fazę wyjściową od kryształu
podłożowego lub już wykrystalizowanej warstwy epitaksjalnej.
Epitaksja Warstw Atomowych (ALE) jest metodą krystalizacji
z fazy gazowej cienkich warstw związków chemicznych,
najczęściej półprzewodnikowych, która charakteryzuje się impulsowym,
prz[...]
|
|
|
|
Failure frequency of repairable monotone multi-state systems.Part 1. General formulae and conversion rules
|
|
|
EDWARD KORCZAK
|
Basic reliability indices of repairable systems are availability
and failure frequency. These indices may be defined for
a fixed instant of time t, or for the steady state, when t tends
to infinity. The instantaneous availability A(t) of a system is defined
as the probability that the system is in an up state at
time t. The instantaneous failure frequency w(t) of a system
(also referred to as the rate of occurrence of failures) is defined
as the mean number of the system failures per unit time,
so that by integrating it over the time interval [0,T], we obtain
the mean number of the system failures in the interval.
The steady state (or asymptotic, limiting) availability
A = A(∞) and failure frequency w = w(∞) are defined as the limiting
values of A(t) and w(t), respe[...]
|
|
|
|
Głowica próżniomierza z katodą renowo - molibdenową
|
|
|
ALEKSANDER ZAWADA PIOTR KONARSKI
|
W artykule omówiono sposób doboru katody oraz przedstawiono
właściwości katody renowo-molibdenowej oraz sondę
jonizacyjną z wykorzystaniem tej katody.
Wygląd sondy typu SJW3, wykonanej w Zakładzie Aparatury
Próżniowej ITR przedstawiono na rys. 1.
Parametry sondy są ujęte w tabeli 1.
Jako zestaw przepustów elektrycznych sondy wykorzystano
talerzyk metalowo-ceramiczny. Talerzyk ten jest wytwarzany
w ITR w Zakładzie Podzespołów Próżniowych pod
nazwą TMC8.
Podczas projektowania głowicy próżniomierza jonizacyjnego
bardzo ważny jest dobór katody i określenie jej trwałości.
Trwałość decyduje bowiem o tym, jak często katodę należy
wymieniać i co za tym idzie - jak często trzeba będzie demontować
głowicę. Jako materiał do wykonania katod stosuje
się czysty wolfram, niekiedy wolfram t[...]
|
|
|
|
Metoda elementów skończonych (MES) w zastosowaniu do nanokrystalicznych warstw węglowo-palladowych otrzymywanych metodą PVD
|
|
|
Joanna RYMARCZYK MIROSŁAW KOZŁOWSKI ELŻBIETA CZERWOSZ
|
Nanostrukturalne warstwy charakteryzują się unikatowymi
własnościami w porównaniu z konwencjonalnymi powłokami.
Szczególnie dotyczy to odpowiednich właściwości mechanicznych,
termicznych, powierzchniowych, optycznych lub aktywności
chemicznej i biologicznej. Dynamiczny rozwój
nowych technologii oraz miniaturyzacja powodują wzrost
możliwości wytwarzania nowych nanomateriałów, co stwarza
nowe możliwości ich zastosowania w różnego typu urządzeniach.
Jednym z ciekawych materiałów są kompozytowe
warstwy nanostrukturalne węglowo-palladowe.Warstwy takie
mogą znaleźć szerokie zastosowanie, na przykład w detektorach
służących do wykrywania wodoru i jego związków w stanie
gazowym i ciekłym, przy składowaniu wodoru oraz
w elementach sensorów biologicznych. Detektory służące do
pomiaru s[...]
|
|
|
|
Metoda i aparatura do wzorcowania helowych nieszczelności wzorcowych
|
|
|
JERZY MARKS HENRYK MAGIEŁKO
|
Coraz powszechniejsze wprowadzanie i utrzymanie systemu
zarządzania jakością, zgodnego z odpowiednimi normami ISO
[1,2], stawia określone wymagania wyposażeniu pomiarowemu,
stosowanemu podczas procesów wytwarzania wyrobów
bądź eksploatacji instalacji. Zgodnie z tymi wymaganiami koniecznym
jest, aby stosowane wyposażenie pomiarowe było
objęte systemem potwierdzenia metrologicznego. Potwierdzenie
metrologiczne określone jest jako zbiór operacji wymaganych
do zapewnienia zgodności danego obiektu pomiarowego
z wymaganiami wynikającymi z jego zastosowania. Potwierdzenie
to obejmuje między innymi wzorcowanie, etykietowanie
(odpowiednie oznakowanie) i zabezpieczenie danego obiektu
wyposażenia pomiarowego.
Wyposażeniem pomiarowym tego typu są również helowe
wykrywacze nieszczelności [...]
|
|
|
|
Metoda syntezy nanoporowatych materiałów węglowo-palladowych
|
|
|
EWA KOWALSKA ELŻBIETA CZERWOSZ JOANNA RADOMSKA
|
W ostatnich latach nanomateriały są w obszarze zainteresowań
wielu dziedzin nauki i techniki z powodu ich specyficznych
właściwości fizykochemicznych, teksturalnych i powierzchniowych,
które umożliwiają zastosowanie nanomateriałów np.
w elektronice, ceramice, biotechnologii, nanotechnologii, medycynie,
ochronie środowiska czy procesach oczyszczania. Definicja
nanomateriałów obejmuje materiały, w których co
najmniej jedna faza ma wymiar nanometryczny (10-9 m) [1].
Właściwości nanomateriałów mogą znacznie odbiegać od
własciwości materiałów o tym samym składzie fazowym i chemicznym,
ale zbudowanych z większych elementów strukturalnych.
Różnica wynika ze znacznego rozwinięcia powierzchni,
które wpływa na zwiększoną reaktywność chemiczną oraz
rosnącego udziału efektów kwantowych, d[...]
|
|
|
|
Mikroelektronika próżniowa
|
|
|
ANNA GÓRECKA-DRZAZGA
|
Mikroelektronika próżniowa jest dziedziną nauki i techniki zajmującą
się projektowaniem, wytwarzaniem i zastosowaniem
mikrourządzeń wykorzystujących bezkolizyjny, balistyczny
ruch elektronów emitowanych polowo w próżni. Dziedzina ta
rozwinęła się na pograniczu trzech nowoczesnych technologii:
próżniowej, mikroelektronicznej i mikromechanicznej.
W pewnej mierze, proste urządzenia mikroelektroniki próżniowej
- polowe źródła elektronów - nawiązują w swej budowie
do znanych od zarania elektroniki lamp elektronowych z tym,
że radykalnie zmniejszono ich wymiary a termoemisja elektronów
do próżni została zastąpiona emisją polową. Wymagane
do emisji silne pole elektryczne (5-109 V/m) uzyskuje się
przez zastosowanie katody w postaci mikroemiterów o promieniu
wierzchołka mniejszym niż 1[...]
|
|
|
|
Miniaturowe polowe źródła elektronów
|
|
|
ANNA GÓRECKA-DRZAZGA BARTŁOMIEJ CICHY JAN ANDRZEJ DZIUBAN
|
Miniaturowe polowe źródła elektronów (PZE) są urządzeniami
próżniowymi, których podstawowym elementem jest katoda
wykonana w postaci jednego lub wielu mikro/nanoemiterów.
Emisja elektronów następuje pod wpływem silnego pola elektrycznego
(5-109 V/m), które uzyskuje się przez wytworzenie
emiterów o bardzo ostrym wierzchołku (promień mniejszy niż
10 nm) oraz przez zastosowanie zintegrowanej z mikroostrzem
elektrody ekstrakcyjnej (bramki). Jeśli średnica okna bramki jest
mniejsza lub równa 1 mm napięcie startu emisji polowej wynosi
kilkudziesiąt woltów.Wkonstrukcjach diodowych bez elektrody
ekstrakcyjnej obniżenie napięcia startu emisji uzyskuje się
przez zastosowanie odpowiednio uformowanych materiałów o
niskiej pracy wyjścia. Matryce mikroostrzy wykonuje się z metali,
krzemu, w[...]
|
|
|
|
Moduł odbiornika sygnału synchronizacji czasu DCF 77,5 kHz do wykorzystania w rozbudowanych systemach FPGA
|
|
|
KAROL MAKOWIECKI
|
Możliwość automatycznej synchronizacji czasu w niektórych
urządzeniach cyfrowych (np. w telekomunikacji) jest kwestią
priorytetową. Przedstawiony w tym artykule moduł odbiornika
sygnału synchronizacji czasu DCF, może rozszerzyć gamę
źródeł synchronizacji czasu w urządzeniu, szczególnie gdy
jest ono projektowane na bazie układu programowalnego
FPGA.Wiąże się to jedynie z dodaniem kolejnego bloku funkcyjnego
i odebraniem od niego wystawianej informacji o czasie
oraz dodaniem niewielkiego układu analogowego.
Moduł ten został stworzony za pomocą narzędzi zawartych
w pakiecie Active-HDL i opisany jest w języku opisu
sprzętu VHDL.
DCF 77,5 kHz
Sygnał wzorca czasu DCF-77 [2] (ang. Data Communication
Frequency) jest nadawany z terytorium Niemiec, a nadajnik
znajduje się w okolicach [...]
|
|
|
|
Nanomateriały: wytwarzanie, właściwości i zastosowania
|
|
|
LESZEK MARKOWSKI
|
Znaczenie praktycznych zastosowań produktów wykorzystujących
nanomateriały i nanotechnologie nieustannie
wzrasta, rosną również nakłady finansowe w tej dziedzinie.
Na badania naukowe oraz na nowe opracowania technologiczne
związane z przedrostkiem nano wydaje się obecnie
wiele miliardów dolarów. Światowa produkcja produktów powiązanych
z nanotechnologią przekroczyła zaś już sto miliardów
dolarów rocznie i będzie dalej rosła (rys.).
Nanomateriały definiujemy jako obiekty lub zespół obiektów
o określonych właściwościach fizycznych, chemicznych lub
biologicznych w zakresie od pojedynczych atomów, molekuł do
materiałów o rozmiarach submilimetrowych. Warunek rozmiarowy
nanomateriałów nie musi dotyczyć wszystkich trzech wymiarów
- wystarczy, aby co najmniej jeden ich wymiar był
umo[...]
|
|
|
|
Nowe lampy próżniowe - źródła światła na zimnych katodach nanokrystalicznych
|
|
|
ELŻBIETA CZERWOSZ MAŁGORZATA SUCHAŃSKA CZESŁAW KILISZEK STANISŁAW WASZUK JUSTYNA KĘCZKOWSKA HALINA WRONKA ALEKSANDER ZAWADA
|
W ostatnich latach ze względu na gwałtowny rozwój nanotechnologii
obserwuje się wzrost zainteresowania wykorzystaniem
zjawiska emisji polowej z nanostruktur węglowych do
konstrukcji źródeł promieniowania elektromagnetycznego. Katody
skonstruowane z nanostruktur węglowych charakteryzują
się wysoką wydajnością emisyjną, stabilnością pracy, szybkim
startem emisji oraz niskim zużyciem energii. Emitery węglowe
charakteryzują się wysoką gęstością prądu przy
stosunkowo niskiej próżni (10-6 mbar) [1-7]. Lampy z zimną
katodą znajdują szerokie zastosowanie w elektronice, rzadziej
spotyka się propozycje rozwiązań polegających na zastosowaniu
zimnej katody w elementach oświetleniowych. Takie
rozwiązania mogą być stosowane w wyświetlaczach małoi
wielkoekranowych, w elementach oświetleniowy[...]
|
|
|
|
O pomiarach pracy wyjścia stopów metali trudnotopliwych
|
|
|
STANISŁAW HAŁAS TOMASZ PIEŃKOS
|
Praca wyjścia WF (ang. Work Function) czystych metali trudnotopliwych
takich jak W, Re, Mo,Ta, Hf jest znana od co najmniej
pół wieku. W ostatnich latach jako metali
trudnotopliwych używa się coraz częściej stopów ReWi ReMo
w celu polepszenia właściwości czystych metali (W i Mo),
które stają się kruche po długotrwałym żarzeniu w próżni lub
atmosferze gazu szlachetnego wskutek rekrystalizacji. Ponadto
użycie wymienionych stopów pozwala na zmniejszenie
zużycia kosztownego renu. Te nowoczesne stopy nie były badane
jednak ze względu na ich prace wyjścia elektronów. Brak
danych na ich temat zmusił nas do wynalezienia nowej,
oszczędnej a zarazem precyzyjnej metody pomiaru wykorzystującej
zjawisko termoemisji elektronowej.
Pomiary
Do pomiaru stosowaliśmy jako katodę krótkie prostoli[...]
|
|
|
|
Obudowa wysokotemperaturowa czujnika Halla
|
|
|
SEMIR EL-AHMAR MACIEJ OSZWAŁDOWSKI
|
Obudowa przyrządu półprzewodnikowego musi zapewnić jego
niezawodne działanie w obszarze środowiska i temperatur, dla
których jest on przeznaczony. W przypadku elektroniki wysokotemperaturowej
jest to poważny problem, nad którego rozwiązaniem
trwają intensywne badania technologiczne.
Dotyczą one głównie opracowania materiałów konstrukcyjnych
i połączeń wewnętrznych spełniających określone wymagania
- zależne w znacznym stopniu od typu przyrządu.
Wpracy [1] opisano pierwszy wysokotemperaturowy czujnik
Halla przeznaczony do pracy w normalnej atmosferze w temperaturach
do 300°C. Dostępne komercjalnie czujniki Halla mogą
pracować w temperaturach nie wyższych od 180°C. Opracowany
czujnik oparty był o heterostructurę i-GaAs/GaSb/n+InSb,
której zewnętrzny widok pokazany jest na rys. 1[...]
|
|
|
|
Odchylanie i modelowanie rozkładu energii wiązki elektronów w urządzeniu EB-PVD
|
|
|
MIROSŁAW KOZŁOWSKI WIKTOR SIELANKO ANDRZEJ CZOPIK MAREK JĘDRZEJCZYK KATARZYNA OLSZEWSKA
|
Rozkład energii na powierzchni materiału omiatanego przez
wiązkę elektronów (WE) odgrywa kluczową rolę w wielu procesach
technologicznych. Przykładem może być naparowywanie
próżniowe za pomocą wiązki elektronów (EB-PVD)
wykorzystywane do nanoszenia różnego rodzaju warstw:
z czystych metali, stopów, a także ceramiki i materiałów kompozytowych.
W zależności od konstrukcji urządzenia, działa
elektronowe umieszczane są pod niewielkim kątem w stosunku
do linii prostopadłej do powierzchni naparowywanego
materiału lub też z boku, równolegle do powierzchni, którą
wiązka ma omiatać - jest wtedy odchylana o ok. 90° [1]. Opracowana
przez autorów metoda odchylania i modelowania
energii odchylonej pod dużym kątem WE na powierzchni materiału,
pozwala na precyzyjne pozycjonowanie WE na omia-[...]
|
|
|
|
Optoelektroniczna rekonstrukcja hologramów cyfrowych
|
|
|
ANETA MICHAŁKIEWICZ MAŁGORZATA KUJAWIŃSKA
|
Holografia jest techniką umożliwiającą rejestrację i rekonstrukcję
zespolonego pola elektromagnetycznego. Została
ona zaproponowana przez polskiego fizyka M.Wolfkego w latach
20. XX wieku [1], jednak pełen opis metody zapisu holograficznego
oraz pierwsze doświadczenia są autorstwa fizyka
węgierskiego pochodzenia D. Gabora [2]. Holografia optyczna
polega na rejestracji w postaci hologramu wyniku interferencji
pomiędzy zespoloną wiązką przedmiotową i wiązką odniesienia.
Rekonstrukcja obrazu obiektu dokonywana jest przez
oświetlenie hologramu wiązką rekonstruującą, która ulega
dyfrakcji na jego strukturze i umożliwia odtworzenie fali przedmiotowej.
Przez wiele lat hologramy rejestrowano na nośnikach
analogowych, a przede wszystkim na materiałach
srebrowych, które wymagały obróbki[...]
|
|
|
|
Optymalizacja pola elektrycznego w obszarze przyłącza wysokiego napięcia dla generatorów we o napięciach ok. 100 kV
|
|
|
KATARZYNA OLSZEWSKA ANDRZEJ CZOPIK MIROSŁAW KOZŁOWSKI
|
Komora wyrzutni generatora wiązki elektronów (WE) zawiera
zespoły, których konstrukcja decyduje o parametrach WE oraz
o stabilności pracy urządzenia. Źródłem pola elektrycznego
w obszarze tej komory jest:
- zespół wyrzutni elektronów, gdzie jest wytwarzana i wstępnie
kształtowana WE;
- przyłącze wysokiego napięcia łączące zasilacz wysokiego
napięcia znajdujący się poza próżnią z elektrodami wyrzutni
elektronów pracującej w środowisku próżni.
W artykule przedstawiono optymalizację pola elektrycznego
w obszarze komory wyrzutni, powstającego wokół przepustu
próżniowego i doprowadzenia wysokiego napięcia
tworzących przyłącze WN.
Rozkład pola elektrycznego zależy od kształtu i położenia
elementów przewodzących, do których przyłożone są napięcia,
od wartości tych napięć oraz od ks[...]
|
|
|
|
Powłoki (Cr,Si)N/TiN na płytkach frezarskich z węglików spiekanych
|
|
|
MAREK DĄBROWSKI JERZY MORGIEL JUSTYNA GRZONKA RYSZARD MANIA SŁAWOMIR ZIMOWSKI
|
Decyzja nanoszenia powłok, wymienionych w tytule pracy, powstała
po uzyskaniu dobrych wyników pomiarów trwałości frezarskich
płytek wieloostrzowych z powłoką TiN- Si3N4/TiN [1].
Zasadnicza koncepcja tzw. nanokompozytowych krystalicznoamorficznych
powłok typu nc-TiN-a-Si3N4 zaproponowana
jeszcze w latach 90. przez Vepreka i innych [2], pozostała ta
sama. Wstrzymanie wzrostu krystalitów TiN (czy też CrN)
przez obszary amorficznego azotku krzemu winno spowodować
wzrost twardości powstałego kompozytu. W rzeczywistości
powłoki otrzymywane w różnych laboratoriach znacznie
różnią się od siebie, z rzadka osiągając poziom materiałów supertwardych.
Idea zastąpienia azotku tytanu azotkiem chromu
wynika z lepszej stabilności temperaturowej CrN. Nie jest to
bez znaczenia, mając w perspekty[...]
|
|
|
|
Programowalny symulator cyklu oddechowego
|
|
|
PAWEŁ MICHALSKI PAWEŁ WLAZŁO PIOTR KLUK
|
Zadaniem symulatora oddechu jest odwzorowanie w możliwie
najwierniejszy sposób pracy płuc człowieka, co pozwala
na badanie i testowanie aparatury medycznej. Inaczej mówiąc
jest to urządzenie, które uwalnia człowieka od wykonywania
szeregu długich i uciążliwych wdechów i wydechów o różnej
głębokości i częstotliwości w fazie opracowania i testowania
aparatury medycznej. Dzięki zastosowanym rozwiązaniom
sprzętowo - programowym możliwa jest prosta zmiana parametrów
pracy urządzenia i osiągnięcie cyklu oddechowego
dziecka lub osoby dorosłej.
Założono, że symulator powinien spełniać następujące wymagania:
- Symulowany zakres objętości pojedynczego wdechu TV
(Tidal Volume), [1] powinien być wystarczająco szeroki,
aby uwzględniać możliwości oddechowe dzieci, jak również
ludzi wysport[...]
|
|
|
|
Próżniomierz ultradźwiękowy
|
|
|
ALEKSANDER ZAWADA PIOTR KONARSKI
|
Niska próżnia ( podciśnienie) jest obecnie szeroko stosowana
w różnych gałęziach przemysłu. Z wielu procesów przemysłowych,
gdzie znajduje ona zastosowanie wymienić tu
można pakowanie próżniowe, suszenie czy wykonywanie form
do odlewów. Kontrola tych procesów wymaga dokonywania
pomiaru ciśnień z zakresu 1…1000 mbar. W tym celu najszerzej
stosowane są wakuometry mechaniczne ze sprężyną Bourdona,
które nie pozwalają zazwyczaj na przetworzenie
ciśnienia na wielkość elektryczną. Mniej rozpowszechnione są
próżniomierze oporowe, pracujące w zakresie konwekcyjnym.
Charakteryzują się one małą dokładnością dla ciśnień powyżej
100 mbar [1]. Dużą dokładnością charakteryzują się natomiast
membranowe próżniomierze pojemnościowe, są jednak dość
kosztowne. W zakresie 100...1000 mbar zn[...]
|
|
|
|
Próżnioszczelne przepusty prądowe ze złączami ceramika-metal
|
|
|
ANDRZEJ GRODZIŃSKI IWONNA IWANEJKO ANNA PYTLAK-ŻÓŁTOWSKA ANDRZEJ SZYMAŃSKI
|
Próżnioszczelne połączenia ceramiki z metalem odgrywają
znaczącą rolę przy wytwarzaniu izolatorów i przepustów
prądowych stosowanych we wszelkiego rodzaju aparaturze
próżniowej. W zależności od typu aparatury i funkcji, jakie ona
spełnia, złącza ceramika-metal, które są integralną częścią
podzespołów próżniowych, powinny charakteryzować się
małym natężeniem nieszczelności, dobrą odpornością na
podwyższone temperatury i szoki termiczne oraz odpowiednią
wytrzymałością mechaniczną.
Wykorzystując właściwej jakości złącza ceramika-metal
opracowywane są konstrukcje izolatorów i przepustów prądowych,
które spełniają różne wymagania, co do wielkości
prądów obciążenia, napięcia pracy, rezystancji izolacji, temperatury
pracy oraz wymiarów geometrycznych.
Technologie złączowe
Spośród m[...]
|
|
|
|
Próżnioszczelne, ceramiczne okno mikrofalowe pasma 9,2-9,6 GHz do lamp mikrofalowych dużej mocy
|
|
|
MARIA ADYDAN WALDEMAR WIEJAK
|
Okno dielektryczne jest istotnym elementem toru wyjściowego
lamp mikrofalowych dużej mocy, stanowiącym jednocześnie
element osłony próżniowej. Ze względu na jego konkretne
przeznaczenie do LFB o stosunkowo małej mocy szczytowej
(8…12 kW w paśmie 9,2…9,6 GHz) i średniej (500 W), w konstrukcji
typu pill-box zastosowano krążek z ceramiki alundowej
firmy MORGAN WESGO typu Al300 (97,6% Al2O3). Niewielki
poziom mocy traconej w oknie (max. 1,26% -6 W dla mocy
średniej 500 W) umożliwia chłodzenie ceramiki wyłącznie przez
przewodzenie ciepła do miedzianego falowodu.
W pewnych zastosowaniach związanych ze zwiększaniem
zdolności transmisyjnych toru w zakresie mocy szczytowej,
tor falowodowy wypełnia się gazem pod ciśnieniem kilku
barów (N2, lub SF6). Konstrukcja okienka powin[...]
|
|
|
|
Rozwój techniki i technologii magnetronowego rozpylania
|
|
|
WITOLD M. POSADOWSKI ARTUR WIATROWSKI
|
Rozpylanie magnetronowe otworzyło nowe możliwości technologiczne
w wielu gałęziach przemysłu. Cienkie warstwy
otrzymywane tą metodą spełniają wymagania mechaników,
elektroników, architektów i wszystkich tych, którzy wykorzystują
działanie swoich urządzeń na konstrukcjach z elementami
cienkowarstwowymi. Pojawienie się magnetronowych
urządzeń rozpylających umożliwiło nanoszenie warstw
w skali, której rozpiętość ogranicza z jednej strony np. metalizacja
układów półprzewodnikowych (również elementów
o wymiarach nano- i mikrometrowych), z drugiej zaś, np. powierzchnia
tafli szklanych pokrywanych cienkimi warstwami
na potrzeby budownictwa (nawet dziesiątki metrów kwadratowych).
Mimo wielu zalet, cały czas trwają prace badawcze
nad dalszym usprawnianiem magnetronowych systemów rozpyl[...]
|
|
|
|
Rozwój techniki wytwarzania cienkowarstwowych wnęk rezonansowych dla akceleratorów liniowych
|
|
|
ROBERT NIETUBYĆ MAREK J. SADOWSKI ROBERT MIROWSKI JAN WITKOWSKI JERZY LORKIEWICZ
|
Miedziane wnęki rezonansowe z kilkumilimetrową nadprzewodzącą
warstwą niobu osadzoną na wewnętrznych ścianach
dają nadzieję na rozwiązanie istotnych problemów, na które
napotyka wytwarzanie i zastosowanie wnęk z litego niobu
w akceleratorach liniowych. Stosowane dotychczas wnęki z litego
niobu nie pozwalają w sposób powtarzalny uzyskiwać
natężenia pola elektrycznego wyższego niż 40 MV/m. Główną
przyczyną niepowodzeń jest niedoskonała struktura blachy
niobowej powodująca lokalny zanik nadprzewodnictwa. Drugą
przyczyną jest emisja elektronowa z chropowatej powierzchni
wewnętrznej ścian w silnym polu elektrycznym. Proces osadzania
z materiału o dużej czystości pozwala na uzyskanie
warstwy o dużej czystości i gładkości powierzchni. Przez to
pozwala uniknąć obu tych zjawisk w stopn[...]
|
|
|
|
Spektrometr mas do analizy izotopowej chloru
|
|
|
ANDRZEJ PELC STANISŁAW HAŁAS
|
Stabilne izotopy chloru i bromu są bardzo interesującym obiektem
badawczym. Badania stosunków izotopowych dla chloru
mają zastosowanie w geologii i hydrologii (np. śledzenie cyrkulacji
wód gruntowych) [1]. Przez badanie stosunku izotopowego
37Cl/35Cl można również weryfikować pochodzenie
substancji zawierających chlor. Ostatnio stwierdzono istotne
różnice w stosunkach izotopowych chloru w substancjach pochodzenia
naturalnego i antropogenicznego [2]. Organiczne
związki choru wliczając w nie powszechnie używane rozpuszczalniki
(np. czterochlorek węgla) są najczęściej wykrywanymi
zanieczyszczeniami wód gruntowych. Te niebezpieczne dla
człowieka substancje (właściwości rakotwórcze i mutagenne)
z uwagi na łatwy transport w środowisku wodnym i trudność
ich usunięcia w zakładach uzda[...]
|
|
|
|
Spektrometr mas z dwuwłóknowym termoemisyjnym źródłem jonów do analizy izotopowej
|
|
|
JÓZEF DĄBEK STANISŁAW HAŁAS
|
Jednym z ważnych zastosowań spektrometrii mas są badania
izotopowe. Wyniki tych badań stanowią doświadczalną bazę
dla wielu różnorodnych dyscyplin naukowych oraz przemysłowych
aplikacji. Wystarczy tu wymienić geologię, kosmogonię,
ochronę środowiska, medycynę czy też przemysł
wydobywczy i metalurgiczny. W ostatnich dwóch dekadach
obserwowany jest wzrost zainteresowania problemami
związanymi z ochroną środowiska. Przekłada się to na liczbę
publikowanych prac dotyczących badań izotopowych litu
i boru.Wgeologii natomiast, po udoskonaleniu nowej metody
datowania wykorzystującej izotopy renu i osmu, gwałtownie
wzrasta liczba prac poświęconych tym pierwiastkom.
ok. 3 µm (metodą rozpylania magnetronowego). Podłoże
z warstwą SiC połączono z podłożem szklanym (Borofloat
3.3, Sch[...]
|
|
|
|
Sterowanie złożonym układem pompowym
|
|
|
SŁAWOMIR KRAWCZYK
|
Wytworzenie wysokiej próżni niezbędnej do celów naukowych
bądź przemysłowych jest procesem złożonym. Wykorzystuje
się do tego celu zespoły pomp próżniowych oraz zaworów.
Jedne pompy są wykorzystywana do uzyskania próżni, tzw.
wstępnej rzędu < 10-1 hPa, a kolejne do wytworzenia próżni
rzędu < 10-3 hPa. Aby zapewnić prawidłową pracę poszczególnych
podzespołów oraz właściwy przebieg procesu uzyskiwania
właściwego ciśnienia w aparaturze pompy i zawory
muszą być sterowane według ściśle określonego algorytmu
uwarunkowanego parametrami urządzeń wykonawczych
i osiąganych rezultatów.
W przeszłości wszystkimi etapami procesu wytwarzania
próżni sterował wysoko wyspecjalizowany operator wspomagany
prostymi układami przekaźnikowymi.Włączanie i wyłączanie
pomp i zaworów odbywało się na pod[...]
|
|
|
|
Sterownik procesu rozpylania pracujący w środowisku LabVIEW
|
|
|
KONSTANTY MARSZAŁEK ZBIGNIEW ST. SOBKÓW JÓZEF CIOTUŃ
|
W pracy przedstawiono nowy typ układu do sterowania procesem
magnetronowego rozpylania jonowego zrealizowanego
w środowisku LabVIEW z wykorzystaniem prostego
modułu przeznaczonego do sterownia i akwizycji danych.
W związku z rozwijającym się zainteresowaniem programowania
sterowników procesowych z wykorzystaniem graficznych
języków programowania w Katedrze Elektroniki AGH
prowadzone są prace nad rozwojem konstrukcji kontrolera
procesu rozpylania magnetronowego [4,5,6] sterowanego
z wykorzystaniem środowiska LabVIEW 8.2. Znane są rozwiązania
przemysłowe bazujące na sterownikach PLC typu
FANUC i Simatic. Nie mą one jednak wystarczającej elastyczności
w akwizycji danych, wizualizacji procesów oraz
sterowaniu urządzeń wykonawczych. Przedstawione rozwiązanie
bazuje na bardzo dynam[...]
|
|
|
|
|
|
System sterowania wiązką elektronów dział elektronowych dużych mocy w zastosowaniu do urządzeń EB PVD
|
|
|
ANDRZEJ CZOPIK WIKTOR SIELANKO MAREK JĘDRZEJCZYK
|
Wiązki elektronów (WE) dużej mocy znajdują, dzięki swoim
zaletom, szerokie zastosowanie w różnego rodzaju urządzeniach.
Najczęściej są toWE o mocy od kilku do kilkudziesięciu
KW. Wiązka elektronowa jest narzędziem "czystym". W procesie
technologicznym nie wprowadza żadnych zanieczyszczeń.
Jej energię w trakcie procesu można w prosty sposób
regulować, a sterowanie procesem łatwo zautomatyzować.
Dzięki temu proces jest powtarzalny, a wpływ czynnika ludzkiego
znacznie ograniczony.
Jednym z zastosowań WE dużej mocy jest nanoszenie
warstw metodą EB-PVD (Electron Beam Physical Vapour Deposition).
Metoda ta jest bardzo atrakcyjna, jeśli idzie o efekty
techniczne i produkcyjne, a jej stosowanie w świecie rozszerza
się. Zazwyczaj w urządzeniach tego typu, w zależności
od zastosowań, i[...]
|
|
|
|
Testowanie funkcjonalne czujki dualnej - elementu systemu zabezpieczenia obiektu o wysokim ryzyku
|
|
|
ANDRZEJ KRZYSZTOF WACH
|
System zabezpieczenia osób i mienia, to zbiór elementów
technicznych (z reguły elektronicznych), organizacyjnych i interpretacyjnych,
niezbędnych do zabezpieczenia określonego
obiektu (kontrolowanego obszaru, zabezpieczanego mienia
czy chronionych osób).
Zabezpieczenie obiektu zależy przede wszystkim od cech
funkcjonalnych systemu, tzn. od tego, jak szczelnie system
chroni obiekt, a tym samym jak trudno będzie pokonać zabezpieczenia
systemu potencjalnemu intruzowi. Skuteczność
zabezpieczenia wynika z odporności systemu na jego celowe
unieszkodliwienie, m.in. jest zależna od jakości elementów
oraz architektury systemu. System powinien równoważyć wiedzę,
doświadczenie i wyposażenie potencjalnego intruza
(włamywacza). Odporność na celowe unieszkodliwienie systemu
zależy od jego [...]
|
|
|
|
Tlenki cyrkonu otrzymywane w procesie reaktywnego rozpylania magnetronowego
|
|
|
JANUSZ MARKOWSKI PIOTR ŻARNOCH
|
Tlenki należą do najbardziej pospolitych form występowania
związków na Ziemi i obecnie są najbardziej intensywnie badane
spośród wszystkich ciał stałych. Tlenek cyrkonu to doskonały
materiał na przeźroczyste twarde pokrycia
mechaniczne, ochronne pokrycia chemiczne, warstwy izolacyjne
w mikroelektronice, a także filtry optyczne.W zależności
od temperatury może występować w trzech fazach polimorficznych:
jednoskośnej (temperatura pokojowa), tetragonalnej
(temperatura przemiany 1170°C) i kubicznej (temperatura
przemiany 2370°C). Topi się w temperaturze 2680°C [1].
W celu uzyskania poprawy właściwości mechanicznych, fazy
wysokotemperaturowe mogą być stabilizowane w temperaturze
pokojowej przez domieszkowanie czystego tlenku cyrkonu
takimi tlenkami kubicznymi jak: CaO, MgO lub Y2O3[...]
|
|
|
|
Trochoidal Electron Monochromator
|
|
|
ANDRZEJ PELC
|
Since the explanation of the formation of ozone hole by the
reaction of ozone with free halogen radical an increase of scientific
interest in negative ion generation is observed [1]. The
electron capture by molecule process is one of the most important
in case of anions formation. For the accurate investigation
of this kind of processes the monochromatized low
energy and small angular distribution electron beam is
needed. Using the electron monochromator this type the appropriate
electron beam could be formed.
For the adequate studies of electron attachment processes
the electron energy could be at 0...10 eV range (especially the
electron energy close to 0 eV is of particular interest in the
electron capture investigations). Using so called Trochoidal
Electron Monochromator (T[...]
|
|
|
|
Układ stykowy AMF do próżniowej wyłącznikowej komory gaszeniowej
|
|
|
ANDRZEJ SZYMAŃSKI ANDRZEJ GRODZIŃSKI KRZYSZTOF KRASUSKI
|
Łuk elektryczny powstający podczas rozchodzenia się styków
próżniowej komory gaszeniowej, w celu rozwarcia obwodu
elektrycznego, przybiera różne postaci zależne od wartości
prądu wyłączalnego.Wkomorach stycznikowych służących do
częstego włączania i wyłączania odbiorników energii elektrycznej
prądy robocze nie przekraczają zwykle kilku kiloamperów
i łuk elektryczny w nich występujący ma postać
rozproszoną (dyfuzyjną), składającą się z wielu równoległych
łuków przewodzących prądy rzędu kilkudziesięciu amperów.
Łuk dyfuzyjny swoim działaniem powoduje równomierną erozję
nakładek stykowych bez przegrzewania i topieniamateriału stykowego
i dzięki temu nie stwarza problemów z jego gaśnięciem
przy przechodzeniu prądu przemiennego przez zero. Zastosowanie
próżniowych komór gaszeniowyc[...]
|
|
|
|
Wpływ domieszkowania azotem warstw diamentowych na właściwości emisyjne układu DF/Si
|
|
|
ELŻBIETA STARYGA ZBIGNIEW ZNAMIROWSKI KAZIMIERZ FABISIAK
|
Wzrost zainteresowania warstwami diamentowymi wytwarzanymi
przy użyciu metod plazmo-chemicznych postępuje między
innymi, ze względu na atrakcyjne właściwości
fizykochemiczne tego materiału, takie jak, np. wysoka twardość,
dobre przewodnictwo cieplne, dobra adhezja do
podłoża i stosunkowo niska wartość powinowactwa elektronowego,
co ma istotne znaczenie dla emisji elektronów z powierzchni
warstw.
W literaturze przedmiotu wskazuje się, że istotnymi czynnikami
sprzyjającymi emisji elektronów z tego materiału są
ujemna wartość powinowactwa elektronowego powierzchni
warstwy diamentowej [1-3] oraz wysoka zawartość inkluzji
grafitowych w warstwie diamentowej [4]. Ujemna wartość powinowactwa
elektronowego efektywnie obniża barierę na granicy
warstwa/próżnia umożliwiając tunelowanie e[...]
|
|
|
|
Wpływ potencjału repelera na przebieg reakcji jonowo-molekularnych w mieszaninach czterofluorku węgla z etanem
|
|
|
MARKOWSKI LESZEK WÓJCIK
|
Wźródłach jonów konwencjonalnych spektrometrów mas jony
powstają w wyniku jonizacji i jonizacji połączonej z dysocjacją
molekuł gazu bombardowanych elektronami w warunkach
niskiego ciśnienia gazu. Nawet w takich warunkach obserwowane
były jony wtórne, których istnienie wytłumaczyć można
było występowaniem reakcji jonowo-molekularnych. Zasadniczo
istnieją dwie metody masowo spektrometryczne badania
takich reakcji. Jedna z nich to metoda "wysokociśnieniowa",
w której zwiększenie prawdopodobieństwa zachodzenia reakcji
jon-molekuła uzyskuje się dzięki zwiększeniu ciśnienia
gazu w źródle jonów odpowiedniej konstrukcji. Druga metoda
polega na wydłużeniu czasu przebywania jonów w obszarze
jonizacji (np. metoda ICR) [1]. W metodzie "wysokociśnieniowej"
można również wpływać na prawdop[...]
|
|
|
|
Wpływ warunków wytwarzania na właściwości emisyjne warstw diamentopodobnych
|
|
|
ELŻBIETA STARYGA ZBIGNIEW ZNAMIROWSKI PIOTR PISZCZEK MARIAN CŁAPA DAMIAN BATORY
|
W ostatnich latach wzrosło zainteresowanie warstwami diamentopodobnymi
DLC (ang. Diamond-Like Carbon) wytwarzanymi
przy użyciu metod plazmochemicznych, ze względu
na ich atrakcyjne właściwości fizykochemiczne.Warstwy DLC
charakteryzują się m.in. wysoką twardością, odpornością chemiczną,
wysokim przewodnictwem termicznym, a także stosunkowo
niską wartością powinowactwa elektronowego, co
ma istotne znaczenie dla emisji elektronów z powierzchni tych
warstw [1]. Ujemna wartość powinowactwa elektronowego
efektywnie obniża barierę na granicy warstwa diamentowa/
próżnia umożliwiając tunelowanie elektronów do próżni
przy niskich polach elektrycznych [2]. Istotnym czynnikiem
sprzyjającym emisji elektronów z powierzchni warstw DLC jest
wysoka zawartość węgla amorficznego w warstwie diam[...]
|
|
|
|
Wpływ zawartości gazów resztkowych na parametry pracy cyklotronu AIC-144
|
|
|
JACEK SULIKOWSKI KONRAD GUGUŁA KRZYSZTOF DANIEL ARTUR SROKA KONSTANTY MARSZAŁEK
|
W Instytucie Fizyki Jądrowej trwają przygotowania do uruchomienia
protonowej terapii oka. Aby możliwe było precyzyjne
naświetlanie komórek rakowych umiejscowionych
w dowolnym punkcie gałki ocznej wiązka protonów musi posiadać
energię około 60 MeV i charakteryzować się stabilnymi
parametrami [4]. Szczególnie pożądana jest stabilność wiązki,
powtarzalność parametrów wiązki i niezawodność urządzenia
wytwarzającego wiązkę [5].
Opis cyklotronu
W IFJ źródłem wiązki protonów jest cyklotron izochroniczny
AIC-144 (rys. 1) [6,7].Wpróżniowej komorze akceleracji znajdują
się elementy wytwarzające pola elektryczne:
- duant do przyspieszania protonów,
- deflektory do odchylania wiązki protonów,
- źródło jonów do jonizacji atomów wodoru.
Komora akceleracji jest połączona z rezonatorem służ[...]
|
|
|
|
Wybrane wyniki badań urządzeń i podzespołów liniowego akceleratora elektronów LAE 10/15
|
|
|
ZBIGNIEW ZIMEK ZYGMUNT DŹWIGALSKI STANISŁAW WARCHOŁ KAROL ROMAN SYLWESTER BUŁKA
|
W pracy prezentowane są wyniki badań zastępczego modulatora
z niepełnym rozładowaniem zespołu kondensatorów (obciążeniem,
zamiast klistronu i transformatora impulsowego, był
układ rezystorów). Eksperymenty wykonywano dla dwóch konfiguracji
modulatora. Testowano przydatność poszczególnych
elementów i podzespołów w różnych wykonaniach. Wyniki
badań stanowiły podstawę do wprowadzenia zmian konstrukcyjnych
w docelowym modulatorze klistronu TH 2158 [1-3].
Opis eksperymentu
Uproszczony schemat modulatora zastępczego przedstawiono
na rys. 1 razem z układem pomiarowym. Zastępczy
modulator wyposażono dodatkowego w pierwszej fazie eksperymentu
w zespół złożony z przełącznika typu HTS 61-160
FI i rezystorów o łącznej rezystancji 2,5 Ω. Zespół ten
dołączono równolegle do obciążenia[...]
|
|
|
|
Wyznaczanie naprężeń w strukturach epitaksjalnych GaN
|
|
|
RYSZARD KORBUTOWICZ
|
Jednym z głównych problemów w kryształach azotku galu są
naprężenia.Występują one niezależnie od faktu, czy GaN jest
kryształem objętościowym czy też kryształem powierzchniowym
(strukturą epitaksjalną). Kryształu powierzchniowe GaN
są w sposób szczególny poddawane naprężeniom ze
względu na brak podłoży wykonanych z kryształu macierzystego
- ciągle konieczne jest używanie podłoży alternatywnych
[1,2]. Korzystanie takich podłoży, niezależnie od stosowanej
techniki krystalizacji powierzchniowej, powoduje generowanie
naprężeń rozciągających lub ściskających, które często
rozładowują się tworząc defekty w warstwach krystalicznych.
Generacja naprężeń wynika z istniejącej różnicy parametrów
sieciowych epitaksjalnego podłoża alternatywnego i krystalizującej
warstwy GaN (czasem nawet 2[...]
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
