profil Twój Profil
Kliknij, aby zalogować »
Jesteś odbiorcą prenumeraty plus
w wersji papierowej?

Oferujemy Ci dostęp do archiwalnych zeszytów prenumerowanych czasopism w wersji elektronicznej
AKTYWACJA DOSTĘPU! »

Twój koszyk
  Twój koszyk jest pusty

Czasowy dostęp?

zegar

To proste!

zobacz szczegóły

ZAMÓW EZEMPLARZ PAPIEROWY!

baza zobacz szczegóły
ELEKTRONIKA, ENERGETYKA, ELEKTROTECHNIKA ›
PRZEGLĄD ELEKTROTECHNICZNY › 2009-3
 

Publikacja: Short-term electric energy consumption forecasting using artificial neural networks aided by evolutionary algorithms
Autor: Dariusz BACZYŃSKI  Mirosław PAROL  

Ones of the most accurate short-term electric energy consumption forecasting methods are those, which are based on an artificial neural network (ANN) technique. Quality of an ANN learning and testing process has been investigated. Evolutionary algorithm (EA) has been utilised to aid artificial neural network in operation, i.e. to learn ANN, determine proper neural network topology, choose optimal learning rules for ANN. Computational experiments have been executed on the test problems. Operation efficiency comparison of both methods, i.e. ANN and ANN aided by EA, have been presented. Streszczenie. Sztuczne sieci neuronowe (ANN) są jedną z najdokładniejszych metod prognozowania krótkoterminowego zapotrzebowania na energię elektryczną. Zbadano jakość procesu uczenia i testowania ANN. D[...]

 

Prenumerata

Zamów papierową prenumeratę w wersji PLUS czasopisma PRZEGLĄD ELEKTROTECHNICZNY i zyskaj dostęp do pozostałych elektronicznych publikacji tego czasopisma z lat 2004-2011 (od 1 marca również rok 2012).
Nie zwlekaj - skorzystaj z tysięcy publikacji o najwyższym poziomie merytorycznym.
prenumerata papierowa roczna PLUS (z dostępem do archiwum e-publikacji) - tylko 422,28 zł
prenumerata papierowa roczna PLUS z 10% rabatem (umowa ciągła) - tylko 380,05 zł *)
prenumerata papierowa roczna - 378,00 zł
prenumerata papierowa półroczna - 189,00 zł
prenumerata papierowa kwartalna - 94,50 zł
okres prenumeraty:   
*) Warunkiem uzyskania rabatu jest zawarcie umowy Prenumeraty Ciągłej (wzór formularza umowy do pobrania).
Po jego wydrukowaniu, wypełnieniu i podpisaniu prosimy o przesłanie umowy (w dwóch egzemplarzach) do Zakładu Kolportażu Wydawnictwa SIGMA-NOT.
Zaprenumeruj także inne czasopisma Wydawnictwa "Sigma-NOT" - przejdź na stronę fomularza zbiorczego »

 

POZOSTAŁE PUBLIKACJE W TYM ZESZYCIE:
A comparison of the neural gas and self organizing map methods for next day load curve forecasting
 
Grzegorz DUDEK  
Both the neural gas and self organizing map clustering methods are used in the short-term load forecasting. Two approaches, based on the similarity of the load sequence patterns, are presented in the paper. Patterns preceding the forecast moment and the patterns of forecast, which are concatenated and then divided into clusters, are used in the first model. The empirical probabilities, that the forecast pattern is associated to cluster j while the corresponding input pattern is associated to cluster i, are computed and applied to the forecast construction in the second approach. Streszczenie. Gaz neuronowy i samoorganizujące się odwzorowanie jako metod grupowania użyto do krótkoterminowego prognozowania obciążeń elektroenergetycznych. Zaprezentowano dwa podejścia oparte na podobieńst[...]
 
A formalised variable structure method of modelling converter drives
 
Ryszard BENIAK  
The paper presents formalised variable structure method and contains a description of a method for formulating the final form of differential equations and obtaining branch currents and voltages in modelled drives. It also describes the method for the estimation of branch voltages across the branches, which are not currently included in the converter structure of the entire drive. Finally the comparison between calculational efficiency and accuracy of formalised variable structure method and calculational efficiency and accuracy of constant structure method is presented. Streszczenie. Artykuł przedstawia pełny opis sformalizowanej metody zmiennej struktury. Artykuł zawiera opis metody formułowania końcowej postaci równań różniczkowych i obliczania prądów i napięć gałęziowych w modelo[...]
 
A model of the three-phase bridge rectifier with sinusoidal source current using FPGA implementation
 
Marcin BASZYŃSKI  
W artykule omówiono zasadę działania trójfazowego prostownika mostkowego z wektorowym układem regulacji. Przedstawiono układ synchronizacji bazujący na transformacji dq wykorzystującym do synchronizacji wszystkie napięcia linii zasilającej. W artykule omówiono oddziaływanie urządzenia na linie zasilającą (współczynnik mocy) oraz przedstawiono model przekształtnika energoelektronicznego implementowanego w układzie FPGA. (Model trójfazowego prostownika mostkowego z sinusoidalnym prądem linii zasilającej realizowanym w układzie FPGA) Abstract. The paper discusses principles of operation of a vector-controlled three-phase bridge rectifier. The presented synchronisation system is based on dq transformation and utilizes all three source voltages In the paper the influence of the converter [...]
 
Analiza numeryczna pola magnetycznego we wsadzie rurowym nagrzewanym indukcyjnie od wewnątrz
 
Zygmunt PIĄTEK  Tomasz SZCZEGIELNIAK  
W pracy zaproponowano uproszczony model do analizy pola magnetycznego w układzie przewodzącego wsadu rurowego nagrzewanego indukcyjnie wzbudnikiem wewnętrznym. Otrzymane rozwiązanie uwzględnia tzw. pole magnetyczne oddziaływania zwrotnego wytworzone przez prądy wirowe indukowane we wsadzie. Na podstawie otrzymanych wzorów analitycznych wyznaczono rozkład natężenia pola magnetycznego we wszystkich obszarach układu wzbudnik wewnętrzny - rurowy wsad przewodzący. Następnie dokonano symulacji komputerowej badanego układu nagrzewnicy indukcyjnej do nagrzewania rur od wewnątrz. Symulację przeprowadzono z wykorzystaniem pakietu Flux2D. Analiza pola elektromagnetycznego dokonana została metodą elementów skończonych (MES). Abstract. In the paper authors suggest simple solution by analysis magn[...]
 
Analiza podobieństwa obrazów sekwencji szeregów czasowych obciążeń elektroenergetycznych
 
Grzegorz DUDEK  
Przedstawiono metody analizy podobieństwa obrazów sekwencji szeregów czasowych obciążeń elektroenergetycznych. Silne zależności pomiędzy obrazami sekwencji poprzedzających moment prognozy oraz obrazami sekwencji prognozowanych pozwalają budować modele prognostyczne oparte na podobieństwie obrazów. Dla kilku definicji obrazów i metod obliczania odległości pomiędzy obrazami przeprowadzono analizy oparte na tablicach wielodzielczych i teście chi kwadrat. Abstract. The similarity analysis methods of the electrical load time series sequence patterns are presented. The strong relationship between patterns of the sequences preceding the forecast moment and the patterns of the forecasted sequences allows to create the similarity-based forecasting models. For several definitions of patterns a[...]
 
Analiza pola magnetycznego modułowych transformatorów amorficznych przy wymuszeniu nieskompensowanym magnetycznie
 
Bronisław TOMCZUK  Dariusz KOTERAS  
W pracy przedstawiono wyniki trójwymiarowych analiz pola magnetycznego w transformatorach amorficznych budowy modułowej przy zasilaniu uzwojeń prądem jednakofazowym. Do obliczeń zastosowano Metodę Elementów Skończonych. Obliczenia indukcji magnetycznej i strumieni zweryfikowano pomiarowo i otrzymano dobrą zgodność wyników. Abstract. The results of 3D magnetic field analysis for modular amorphous transformers under supplying of the windings with uniphase current have been presented in this work. Finite Element Method has been employed. The magnetic flux density and fluxes calculations have been verified by measurements and a good agreement of the results was obtained. (Magnetic field analysis in modular amorphous transformers under non compensated magnetic excitation). Słowa kluczowe[...]
 
Analiza pracy sieci dystrybucyjnej z generacją rozproszoną przy różnym stopniu obciążenia sieci
 
Janusz BROŻEK  Wojciech BĄCHOREK  
Wprowadzenie dodatkowego źródła mocy do układu zasilania elektroenergetycznej sieci średniego napięcia zmienia jej stan pracy. Efekt zmian zależy od lokalizacji w sieci dodatkowego źródła mocy oraz stopnia obciążenia sieci. W prezentowanej pracy przedstawia się badania wpływu dodatkowych źródeł mocy na pracę sieci dystrybucyjnej. Stopień obciążenia sieci elektroenergetycznej dobrano na postawie typowego uporządkowanego wykresu obciążenia Głównego Punktu Zasilania (GPZ). Abstract. The introduction of an additional power source into the supplying system of an electric power medium voltage network alters its work conditions. The effect depends on the location of the additional source in the network’s structure as well as the level of the network’s load. In the presented pape[...]
 
Bezstykowe zasilanie komputerów przenośnych
 
Rafał MIŚKIEWICZ  Artur MORADEWICZ  
Rozwój informatycznych systemów bezprzewodowych zapoczątkował budowę układów bezstykowego zasilania. Mają one na celu poprawą wygody użytkowania urządzeń przenośnych takich jak komputery, telefony komórkowe itp. Zastosowanie i integrowanie elementów układu bezstykowego zasilania z urządzeniem i miejscem pracy, eliminuje problem wolnych gniazd zasilających oraz ilości kabli oplatających miejsce pracy. Artykuł prezentuje przegląd systemów bezstykowego zasilania komputera przenośnego. Omówiono model matematyczny takich systemów opartych o sprzężenie indukcyjne. Zaprezentowano rozwiązania konstrukcyjne, oraz dobór odpowiednich komponentów (transformator powietrzny, kompensacja indukcyjności rozproszenia, metoda sterowania) znajdujących zastosowanie w bezstykowym zasilaniu komputerów przen[...]
 
Control of thermal conductivity of nano- and micro-crystalline copper thin-layer electrodeposits
 
Maria TRZASKA  
In this paper, electrodeposition by direct and pulse periodic currents of nano- and micro-crystalline copper films and thin-layers is presented. The attention is focused on such material characteristics as microstructure, hardness, conductivity, surface roughness, and on process parameters leading to major differences in final products. An effective approach to the control of thermal conductivity of nano- and micro-crystalline copper thin-layers electrodeposited with direct and pulse currents is present. Streszczenie. Artykuł jest poświęcony badaniu cienkich warstw miedzi o nano- i mikro-krystalicznej strukturze wytwarzanych metodą redukcji elektrochemicznej. Przedstawiono takie charakterystyki materiałowe, jak mikrostruktura, stopień rozwinięcia powierzchni, twardość oraz parametry [...]
 
Dobór zmiennych wejściowych w modelu prognoz długoterminowych funkcją Q
 
Kazimierz DĄSAL  Tomasz POPŁAWSKI  
W artykule opisano metodę doboru wejść do modelu predykcyjnego korzystającego z rozkładu kanonicznego wektora losowego, nazywanego w skrócie modelem MRK. Model ten wymaga ustalenia kolejności wejść dla zmiennych objaśniających. W artykule opisano istotę zastosowania do tego celu funkcji Q. Przedstawiona metoda doboru wejść daje dobre rezultaty także w przypadku prognoz krótkoterminowych obciążeń elektroenergetycznych systemie krajowym. Abstract. The article describes a method of input selection to the forecasting model availing of a random distribution of canonical vector, called briefly the MRK model. This model requires the ordering of input entries for explanatory variables. The article describes the essence of the application for that purpose the function Q. The method of input s[...]
 
Efektywność estymacji położenia w algorytmach filtracji nieliniowej
 
Stanisław KONATOWSKI1  Barbara KACZMAREK  
W artykule opisane zostały algorytmy filtracji nieliniowej (rozszerzona Kalmana, bezśladowa Kalmana, cząstkowa, cząstkowa wykorzystująca filtrację rozszerzoną Kalmana oraz bezśladowa filtracja cząstkowa) stosowane powszechnie do estymacji położenia. Dodatkowo zaprezentowane zostały wyniki złożonych badań symulacyjnych porównujących jakość estymacji analizowanych rodzajów filtrów nieliniowych dla różnych nieliniowości oraz rozkładów prawdopodobieństwa zakłóceń stanu. Abstract. In this paper several types of nonlinear filtrations (extended Kalman filtering, unscented Kalman filtering, particle filtering, EKF approximation for a particle filtering, unscented particle filtering) widely used to position estimation and their algorithms are described. Additionally complex simulations result[...]
 
Ekonomiczna gęstość prądu w liniach elektroenergetycznych z uwzględnieniem wzrostu obciążenia w okresie eksploatacji oraz zmian obciążenia wzdłuż linii
 
Waldemar SZPYRA  
W referacie został przedstawiony sposób uwzględnienia w obliczeniach ekonomicznej gęstości prądu zarówno zmian obciążenia linii w czasie jak i zmian obciążenia wzdłuż linii. Podano też wyniki obliczeń ekonomicznej gęstości prądu, otrzymane przy różnych wartościach współczynników określających względne roczne przyrosty obciążenia mocą czynną, przyrosty ilości przesyłanej energii, dla różnych zakładanych długości okresów eksploatacji linii. Uzyskane wyniki zostały porównane z wartościami gęstości prądu, które występują w szczycie obciążenia rzeczywistej sieci rozdzielczej średniego napięcia. Abstract. Paper presents the method of calculation an economical current density; take into consideration increase of line loading during exploitation period and loading decrease down line. Also, t[...]
 
Estymacja parametrów silnika energooszczędnego
 
Krystyna MACEK-KAMIŃSKA  Grzegorz Paweł KORBAŚ  
W artykule przedstawiono zagadnienie estymacji parametrów energooszczędnego silnika indukcyjnego. Estymacja została oparta na przebiegach dynamicznych zmierzonych podczas rozruchu silnika. Zastosowano elastyczne i efektywne środowisko obiektowe (nazwane SEST), zaprojektowane specjalnie do estymacji parametrów. W tekście omówiono wyniki oraz przedstawiono uwagi związane z problemami pojawiającymi się w trakcie badań. Abstract. The paper presents the problem of high-efficiency induction motor parameters’ estimation. The estimation based on the dynamical dependencies - the measurements collected during the start of the motor. The flexible and efficient object oriented enviroment (called SEST) - designed especially for parameters’ estimation - has been used. The results and p[...]
 
Expert systems of the technical diagnostics in power plants
 
Władysław BRZOZOWSKI  
The paper concerns expert systems applied in the technical diagnostics in power plant devices. In the first section, the systems for the technical diagnostics of power plant devices, especially for vibroacoustic diagnostics, are reviewed. Then, a theory of expert systems, as one of the branches of artificial intelligence, applied in particular in diagnostic systems, is briefly presented. A skeleton expert system named EKSPERT, worked out and programmed by the author, is described. The inference process in this system is illustrated by an example of the diagnostics of the damage to a MKM33 coal mill, working in a 200 MW power unit. Conclusions and recommendations, which can be related to other applications of expert systems in the electric power industry, are formulated. Streszczenie:[...]
 
Frequency and outage duration in electric power systems
 
Andrey GRISHKEVICH  Łukasz PIĄTEK  Andrey BURMUTAEW  
The technique of finding numerical indices of structural reliability (system failure probability and average failure rate with/without maintenance) of complex electric system schemes on the basis of original computer programs is presented. Forecasting frequency and outage duration is considered. Streszczenie. Opracowano metodę znajdowania numerycznych wskaźników niezawodności (prawdopodobieństwo uszkodzenia systemu i średni wskaźnik awarii z/bez planowanych wyłączeń) złożonych systemów elektrycznych bazującą na oryginalnych programach komputerowych. Rozważono prognozę częstości i długości przerw zasilania. (Częstości i długości przerw zasilania w systemach elektroenergetycznych). Keywords: Markow model, cut, sections, reliability index. Słowa kluczowe: Model Markowa, przekrój, minim[...]
 
Instytut Układów Elektromechanicznych i Elektroniki Przemysłowej Politechnika Opolska
 
Instytut Układów Elektromechanicznych i Elektroniki Przemysłowej początki swoje wiąże z osobą Antoniego M. Plamitzera, który już od roku 1960 działał w Opolu w Punkcie Konsultacyjnym Politechniki Śląskiej. Aktualnie w Instytucie Układów Elektromechanicznych i Elektroniki Przemysłowej zatrudnionych jest 38 pracowników, w tym 9 profesorów, 11 adiunktów, 3 starszych wykładowców, 1 wykładowca, 4 asystentów, 4 pracowników naukowo-technicznych oraz 6 doktorantów. Ogólna liczba publikacji w latach 2005—2007 wynosiła 287, w tym 7 ujętych na tzw. liście filadelfijskiej, 3 w czasopismach zagranicznych, 67 w czasopismach krajowych, 97 na konferencjach międzynarodowych, 53 na konferencjach krajowych, 20 rozdziałów w monografiach i podręcznikach, 32 w wydawnictwach własnych i 8 zgło[...]
 
Intensyfikacja wykorzystania sieci w spółce dystrybucyjnej
 
Edward SIWY  Kurt ŻMUDA  
W obecnym czasie dużego znaczenia nabiera intensyfikacja wykorzystania istniejących elementów sieciowych. Wiąże się ona ze zwiększeniem możliwości przesyłowych, a także z poprawą sprawności dystrybucji, ograniczeniem kosztów, polepszeniem parametrów jakości energii, zwiększeniem bezpieczeństwa eksploatacji systemu dystrybucyjnego. Prezentowane rozwiązania są związane z zastosowaniem dynamicznej obciążalności termicznej linii napowietrznych, modernizacją termiczną linii z wykorzystaniem przewodów wysokotemperaturowych, optymalizacją struktury i konfiguracji sieci oraz optymalizacją sposobu pracy punktu neutralnego sieci. Abstract Nowadays, more intensive using of existing network elements is of great importance. It is connected with transmission capacity increasing as well as distribu[...]
 
Jednoczesna optymalizacja kształtu obwodu magnetycznego i parametrów zasilania przełączalnego silnika reluktancyjnego
 
Krzysztof TOMCZEWSKI  KRZYSZTOF WRÓBEL  
W artykule przedstawiono trzy różne podejścia do optymalizacji kształtu wirnika i wybranych parametrów zasilania dwupasmowego przełączalnego silnika reluktancyjnego. Optymalizację wykonano w opracowanym do tego celu środowisku do obliczeń rozproszonych, opartym głównie na ogólnodostępnych, darmowych programach. Do optymalizacji zastosowano algorytm genetyczny. Wartość funkcji przystosowania obliczano na podstawie parametrów charakteryzujących przebiegi momentu w stanie ustalonym. Abstract. The paper presents three kinds of optimization of rotor shape and chosen control parameters for a two-phase switched reluctance motor. The optimizations were performed in a custom distributed computing environment mainly based on freeware, publicly available programs. Genetic algorithm was used for[...]
 
Jednofazowy, trójkomórkowy przekształtnik AC/DC z sinusoidalnym prądem linii zasilającej (część 1)
 
Stanisław PIRÓG  Marcin BASZYŃSKI  
W artykule omówiono zasadę działania przekształtników wielokomórkowych oraz problem: poprawnego doboru parametrów układu balansującego, doboru pojemności kondensatorów wewnętrznych oraz wyjściowych przekształtnika, oddziaływanie urządzenia na linie zasilającą (współczynnik mocy), wpływ nagłych zmian napięcia zasilającego (zapadu napięcia) na napięcia na kondensatorach, modelowania przekształtnika energoelektronicznego w układzie FPGA. W pracy przedstawiono także wyniki zarejestrowane w zrealizowanym stanowisku laboratoryjnym. Abstract. In the paper the problems of proper selection of the balancing circuit parameters, selection of the output and the internal capacitors capacitances, influence of the converter to the AC source (power factor), influence of the voltage collapse to the vol[...]
 
Korelacyjna estymacja ryzyka awarii w sieciach elektroenergetycznych
 
Mariusz KAWECKI  Jerzy SZKUTNIK  
W artykule rozważana jest estymacja ryzyka w sieciach elektroenergetycznych. Analiza została przeprowadzona dla rzeczywistego procesu przesyłu energii elektrycznej w RSE. Uzyskane rezultaty pozwalają na identyfikację klastrów sieci będących szczególnie podatnych na awarie, to tzw. korelacyjne klastry krytyczne. Na podstawie miar natężenia występujących w poszczególnych transformatorach, przeprowadzona zostanie ocena ryzyka dla wybranych korelacyjnych klastrów podkrytycznych. Abstract. Correlation estimation of risk failure in the power network is taken into account. Correlation coefficient analysis will be carried out for the distributive power network 110 kV. Conducted analysis is based on the power factor. Proposed method allows to identify correlation critical and subcritical clus[...]
 
Metoda obliczania strat w żelazie w przełączalnych silnikach reluktancyjnych w ujęciu polowym
 
Mariusz JAGIEŁA  Krzysztof TOMCZEWSKI  
W pracy przedstawiono metodę obliczania strat w żelazie w przełączalnych silnikach reluktancyjnych. Podstawą metody jest równanie określające zmienność gęstości strat w jednostce masy, w dziedzinie czasu. Metoda wymaga znajomości chwilowej wartości rozkładu indukcji magnetycznej w całym obwodzie magnetycznym. Rozkład ten wyznaczono metodą elementów skończonych. Przeprowadzono weryfikację opracowanej metody w oparciu o stanowisko pomiarowe z maszyną o dwóch parach biegunów, zasilaną jednopulsowo. Abstract. The paper presents the method of iron loss prediction in the switched reluctance motors. It is based on the modified core loss equation that is the results of transformation of original unit core loss equation, from frequency to time-domain. The method requires the knowledge of inst[...]
 
Metody wyznaczania rozpływów mocy podczas planowania rozwoju elektroenergetycznych sieci rozdzielczych SN i nn w warunkach niepewności
 
Mirosław PAROL  Sławomir BIELECKI  
W niniejszym referacie omówiono zagadnienie wyznaczania rozpływów mocy w sieciach rozdzielczych SN i nn w warunkach dużej niepewności danych. Sytuacja taka ma miejsce podczas planowania rozwoju tych sieci. Zaprezentowano trzy różne metody wyznaczania rozpływów mocy: metodę współczynnika jednoczesności, metodę probabilistyczną oraz metodę opartą na teorii zbiorów (liczb) rozmytych. Przeprowadzono obliczenia rozpływowe dla testowej sieci rozdzielczej SN za pomocą wszystkich wymienionych metod. Dokonano porównania uzyskanych rezultatów oraz sformułowano wnioski dotyczące możliwości stosowania prezentowanych metod, jak i kierunków dalszych badań. Abstract. Power flow calculation methods in MV and LV electric distribution networks in big data uncertainty conditions have been spoken in the [...]
 
Model matematyczny i wybrane stany nieustalone trójfazowej maszyny indukcyjnej z nasyconym obwodem magnetycznym
 
Andrzej POPENDA  Andrzej RUSEK  
W pracy zaprezentowano model matematyczny oraz analizę matematyczną i obliczeniową silnika indukcyjnego. Model uwzględnia nasycenie obwodu magnetycznego silnika. Model odtwarza zjawiska pojawiające się w trójfazowej maszynie indukcyjnej i może być zastosowany do analizy stanów nieustalonych i syntezy odpowiednich układów sterowania. Abstract. The mathematical model together with mathematical and numerical studies of induction motor is presented in the paper. The model considers saturation of motor magnetic circuit. This model reproduces phenomena occurring in three-phase induction machine and may be applied in order to analyze the transient states. It also may be applied for synthesis of appropriate control systems. (The mathematical model and selected transient states of three-phase[...]
 
Modeling of digital earth fault protection using PSCAD
 
Lubomir MARCINIAK  
In the paper the multi-criterion digital earth fault protection model, implemented in the environment of PSCAD program, is presented. The fundamental algorithms of the digital signal processing (DSP), used in protection technology for estimation of earth fault criterion quantities, are discussed and the methods of their implementation in PSCAD are presented. Chosen simulation results of protection are also enclosed. Streszczenie. W pracy przedstawiono model wielokryterialnego cyfrowego zabezpieczenia ziemnozwarciowego opracowany w środowisku programu PSCAD. Omówiono główne algorytmy cyfrowego przetwarzania sygnałów (CPS), stosowane w zabezpieczeniach do estymacji ziemnozwarciowych wielkości kryterialnych, i sposoby ich realizacji w PSCAD. Załączono wybrane wyniki badań symulacyjnych z[...]
 
Modelowanie dynamiki przenośników taśmowych z silnikami indukcyjnymi klatkowymi
 
Piotr LIGOCKI  Bogusław KAROLEWSKI  
W artykule przedstawiono wyniki symulacji rozruchu długiego przenośnika taśmowego przy zastosowaniu metod rozruchowych stosowanych najczęściej w tego typu obiektach. Analizowano przebiegi wielkości elektrycznych, związanych z napędem, jak i mechanicznych takich jak siły czy prędkość taśmy. Uzyskane wyniki ilustrują możliwości badawcze, jakie stwarza wykorzystanie rozbudowanego matematycznego modelu przenośnika, uwzględniającego wszystkie istotne zjawiska zachodzące w dynamicznych stanach pracy układu. Abstract. In the article results of simulations of long belt conveyor start up with the use of start up methods that are most often applied in these devices were presented. Courses of electrical quantities connected with conveyors drive and mechanical quantities like force or velocity of[...]
 
Modelowanie zwarć doziemnych łukowych w sieciach średniego napięcia
 
Lubomir MARCINIAK  
W pracy przedstawiono uniwersalny model dynamicznego łuku zwarciowego do symulacji zwarć doziemnych w sieciach średniego napięcia. Model opisuje całokształt procesów zwarcia łukowego: zapłon, przebieg palenia się, gaśnięcie łuku i narastanie napięcia powrotnego. Zaimplementowano możliwość wyboru jednej z czterech charakterystyk łuku statycznego. Przedstawiono wyniki badań symulacyjnych z zastosowaniem modelu w sieci średniego napięcia. Abstract. In the paper the universal model of dynamic short-circuits arc is presented for simulation of earth fault in the medium voltage networks. The model describes the whole of the arc short-circuit processes: the ignition, the burning himself, the arc extinction and increasing of the recovery voltage. The possibility of the choice of four characte[...]
 
Modern core materials for efficient power distribution transformers
 
Krzysztof CHWASTEK  Mariusz NAJGEBAUER  Jan SZCZYGŁOWSKI  Wiesław WILCZYŃSKI  
Artykuł przedstawia potencjalne korzyści, m.in. znaczące obniżenie strat energii, wynikające z zastosowania materiałów amorficznych w magnetowodach transformatorów rozdzielczych. (Nowoczesne materiały rdzeniowe dla wydajnych transformatorów rozdzielczych). Abstract. The paper surveys a potential for substantial loss reduction in power engineering distribution transformers, which can be obtained by the application of amorphous materials in their magnetic circuits. Keywords: amorphous materials, distribution transformers, energy loss Słowa kluczowe: materiały amorficzne, transformatory rozdzielcze, straty energii. Introduction Transformers are indispenable components of power engineering systems. The issues of saving electric energy, cutting down its costs and harmful effects on the[...]
 
Modernizacja terenowych sieci niskiego i średniego napięcia
 
Jerzy MARZECKI  
W artykule omówiono problematykę modeli symulacyjnych modernizacji terenowych sieci elektroenergetycznych niskiego i średniego napięcia. Przedstawiono zagadnienie wyboru kryterium optymalizacyjnego, minimalizacji nakładów inwestycyjnych sieci terenowej nn i SN oraz algorytm obliczeniowy dla potrzeb modernizacji sieci. Omówiono problemy modernizacji sieci nn i SN w praktyce projektowej i eksploatacyjnej. Abstract: Problems of simulation models for modernization of regional low voltage and middle voltage electric power networks have been discussed in the paper. The task of the choice of optimization criterion, minimization of investment cost of regional low voltage and middle voltage network has been presented. Computational algorithm for the needs of network modernization has been show[...]
 
Nonlinear adaptive time-delay control system
 
Janusz HALAWA  
The paper puts forward a nonlinear adaptive time-delay control system with variable gain of PI or PID controller conditioned by amplitude of signal applied to the controller’s section where its gain value is generated. Simulation studies for the exemplary time variable delay controlled system are also provided. In simulation tests the controlled system was approximated by simplified first-order model with variable delay. Streszczenie. W pracy przedstawiono nieliniowy układ kontroli z z regulatorem typu PI i PID o zmiennym wzmocnieniu w zależności od wielkości błędu regulacji. Podano strukturę regulatora o adaptacyjnym wzmocnieniu. Badania symulacyjne przeprowadzono dla modelu obiektu pierwszego rzędu ze zmiennym opóźnieniem. (Nieliniowy układ kontroli z z regulatorem typu PI i P[...]
 
Nowe podejście do przeprowadzania i dokumentowania sprawdzenia odbiorczego instalacji elektroenergetycznych niskiego napięcia
 
Bogusław WĘGRZYN  Łukasz GAJEWSKI  
W artykule przedstawiono zmiany w podejściu do wykonywanie sprawdzenia instalacji elektrycznej niskiego napięcia. Dokonano analizy obecnego i przyszłego zaproponowanego modelu sprawdzeń (badań) w aspekcie ich przeprowadzania i dokumentowania w oparciu o listy kontrolne (check list). Przedstawiono aspekty bezpiecznego wykonywania pomiarów z uwzględnieniem przykładowych list kontrolnych. Abstract. The paper presents changes in approach to verification of low voltage electrical installations. Models of verification (present and future) have been analyzed in view of carrying out and reporting verification’s results. Safety conditions of means and measures have in introduced in illustrative check lists (New approach with proceeding and reporting of low voltage electrical installation[...]
 
O możliwości krótkoterminowego prognozowania cen energii elektrycznej na polskich parkietach obrotu z uwzględnieniem indeksu niemieckiej giełdy EEX AG
 
Rafał CZAPAJ  Grzegorz TOMASIK  Tomasz LUBICKI  
W referacie podjęto próbę powiązania kształtowania się cen energii elektrycznej na Rynku Bilansującym, Towarowej Giełdzie Energii oraz Internetowej Platformie Obrotu Energią Elektryczną z cenami energii elektrycznej na niemieckiej giełdzie EEX. Postawiono a następnie zweryfikowano, przy użyciu sztucznych sieci neuronowych, tezę mówiącą, że uwzględnienie w procesie uczenia dodatkowej informacji o cenach na giełdzie EEX poprawi trafność krótkoterminowej wygasłej prognozy cen energii elektrycznej na przedmiotowych parkietach obrotu. Abstract. The paper presents an attempt to connect electricity prices from the Balancing Market, the Polish Power Exchange and the Internet Electricity Trading Platform with the electricity prices from the German Power Exchange EEX AG. A thesis was stated and[...]
 
O skutkach ekonomicznych i społecznych oraz ryzyku utraty długookresowego bezpieczeństwa elektroenergetycznego
 
Franciszek BUCHTA  
Utrata długookresowego bezpieczeństwa elektroenergetycznego w warunkach monopolistycznych prowadziła do deficytu mocy w systemie wytwórczym i braku wystarczających zdolności przesyłowych, w warunkach rynkowych należy się spodziewać przede wszystkim zwiększenia ceny energii elektrycznej prowadzącej do różnorodnych skutków ekonomicznych i społecznych. W niniejszym artykule podjęto próbę ich zidentyfikowania z uwzględnieniem związanego z nimi ryzyka. Abstract. Long - term electric energy safety loss in monopolistic conditions led to power shortfall in the generation system and shortage of the transmission capacity. Due to the market conditions the increase of electricity prices leading to various economic and social effects is predictable. The trial of recognition these effects and risk[...]
 
Obciążalność prądowa długotrwała przewodów zasilających odbiorniki nieliniowe
 
Grzegorz HOŁDYŃSKI  Zbigniew SKIBKO  
W artykule przedstawiono propozycję metody określania obciążalności prądowej długotrwałej przewodów stosowanych w instalacjach elektrycznych niskiego napięcia, zasilających odbiorniki nieliniowe. Polega ona na wprowadzeniu dodatkowych współczynników zmniejszających wartość prądu dopuszczalnego długotrwale przewodu w zależności od rodzaju zasilanego odbiornika. Abstract: This article presents proposal to the method of determine the carrying capacities in wiring systems to supply nonlinearly receiver in low voltage installations. This method introduces new coefficient of reducing (reducing factor) current-carrying capacities cables in dependent on type of receiver. (Current-carrying capacities cables to supply nonlinearly receiver). Słowa kluczowe: obciążalność prądowa długotrwała, str[...]
 
Ocena niezawodności krajowych sieci średniego napięcia
 
Mirosław KORNATKA  
W artykule przedstawiono nieparametryczną ocenę wskaźników niezawodnościowych krajowych sieci średniego napięcia. Na podstawie dostępnych danych, wykorzystując estymatory jądrowe, wyznaczano empiryczne funkcje gęstości prawdopodobieństwa średniej długości linii napowietrznej i kablowej, czasu trwania awarii oraz wskaźnika uszkodzeń krajowych sieci średniego napięcia. Stosując metodę Monte Carlo wyznaczono wskaźniki SAIDI i SAIFI. Abstract. The paper presents the assessment of reliability of MV networks exploited in the Polish energetic system. On basis of the accessible data, using kernel estimators, the empirical functions of the density probabilities referring to the average power line length, failure duration, and failure coefficient of MV networks were determined. The method Mont[...]
 
Odporny regulator PID dla systemu dynamicznego o niepewnych parametrach
 
Krzysztof OPRZĘDKIEWICZ  
W pracy omówiono zagadnienie syntezy odpornego regulatora PID dla pewnej klasy liniowych obiektów regulacji opisanych transmitancją operatorową, której zera i bieguny są nieliniowymi funkcjami niepewnych parametrów systemu. Metoda syntezy regulatora odpornego bazuje na zaproponowanych wskaźnikach odporności obiektu oraz zamkniętego układu regulacji na niepewność parametrów obiektu regulacji. Zamknięty układ regulacji powinien cechować się większą odpornością na niepewność parametrów obiektu, niż sam obiekt regulacji. Konstrukcja proponowanych wskaźników odporności obiektu i układu regulacji bazuje na geometrycznej interpretacji biegunów transmitancji obiektu i układu zamkniętego. Wyniki badań symulacyjnych wykazały poprawność zaproponowanej metody syntezy regulatora odpornego, ponadto[...]
 
Optymalizacja liczby nowych łączników i ich rozmieszczenie w sieci SN z wykorzystaniem algorytmu hybrydowego
 
Rafał RYGALSKI  
Program prognozujący optymalne rozmieszczenie nowych łączników sterowanych radiowo w sieciach SN, ma w zamierzeniu przynieść wymierne korzyści materialne. Pomoże dobrze wykorzystać nakłady inwestycyjne. Powinien pomóc poprawić szybkość usuwania awarii. Problemy tego typu rozwiązywane są przez grupę ekspertów opierających się na swojej wiedzy i intuicji. Zaimplementowanie tego procesu w komputerze prowadzi do skorzystania z systemu eksperckiego ,algorytmu genetycznego oraz sieci neuronowych, czyli rozwiązania hybrydowego. Abstract. Program in networks forecasting optimal accommodation new adaptor steered broadcasting SN, has to bring measurable material benefit in intention. It will help to take advantage investment edition well, should help correct speed of deletion of failure. Softwa[...]
 
Optymalne planowanie energetyczne w wymiarze lokalnym
 
Maksymilian PRZYGRODZKI  Rafał GWÓŹDŹ  
W artykule przedstawiono zagadnienie planowania energetycznego na poziomie lokalnym (gminnym). W zagadnieniu tym zaakcentowano możliwość rozważenia tzw. węzłów energetycznych. Wzajemne powiązania węzłów energetycznych realizowane są za pomocą systemów sieciowych, w tym sieci elektroenergetycznych, gazowniczych i cieplnych. Łączne rozpatrywanie połączonych systemów sieciowych prowadzi do możliwości optymalizacji na szczeblu lokalnym przy uwzględnieniu uwarunkowań miejscowych. Działania te mogą być istotne dla samorządów gminnych. Abstract. The issue of the energy planning on the local (communal) level was presented in the paper. The possibility of considering so-called energy hubs was stressed in this paper. The mutual connection of energy hubs are realized using network systems, incl[...]
 
Podział środków inwestycyjnych na rozwój sieci rozdzielczych przy zastosowaniu metody taksonomicznej
 
Anna GAWLAK  
W referacie przedstawiono algorytm służący do podziału środków inwestycyjnych w przedsiębiorstwach dystrybucyjnych przy zastosowaniu metody taksonomicznej Hellwiga. Metoda ta pozwala rozdzielić środki finansowe przeznaczone na rozwój i modernizację sieci oraz przyłącza pomiędzy rejony energetyczne. Abstract. The paper presents an algorithm, serving to divide the investment means in the distributive companies with use of the Hellwig taxonomic method. The method allows to split the investment means, destined for the power network development and modernization, between the organizatory divisions of a distributive company. (Division of the investment means for the power network development with use of the taxonomic method) Słowa kluczowe: ekonometria, sieci rozdzielcze, koszty Keywords[...]
 
Polowe obliczanie parametrów elektromagnetycznych silników liniowych i łożysk magnetycznych
 
Bronisław TOMCZUK  Andrzej WAINDOK  Jan ZIMON  
W pracy przedstawiono obliczenia siły oraz indukcyjności dla dwóch typów aktuatorów o ruchu liniowym. Pierwszym analizowanym obiektem był silnik liniowy tubowy z magnesami trwałymi (PMTLM), natomiast drugim aktywne łożysko magnetyczne (AMB). W celu obliczenia rozkładu pola magnetycznego wykorzystano metodę elementów skończonych. W przypadku silnika liniowego wykorzystano metodę magnetycznego potencjału wektorowego, natomiast w przypadku łożyska metodę T- Ω. Abstract. Calculations of force and inductance for two types of linear motion actuators have been presented in the work. The first object was a permanent magnet tubular linear motor (PMTLM), and the second one was an active magnetic bearing (AMB). In order to calculate the magnetic field distribution, the finite element metho[...]
 
Prediction of spatial distribution of electric energy consumers with the use of fuzzy cellular automata
 
Jacek WASILEWSKI  Mirosław PAROL  
The paper deals with a novel approach to a prediction of spatial distribution of electric energy consumers. This is one of the components of a long-term electric spatial load forecasting (SLF). The first part of the paper presents briefly an idea and research overview of SLF. Next, the authors describe the theoretical aspects of a fuzzy cellular automaton (FCA) to forecast the spatial distribution of electric energy consumers. Finally, the conclusions and the planned future works related to the FCA application in the SLF task are widely discussed. Streszczenie. W referacie zaprezentowano nową metodę predykcji rozkładu przestrzennego odbiorców energii elektrycznej, która stanowi jeden z elementów procesu długoterminowego prognozowania przestrzennego zapotrzebowania na moc i energię ele[...]
 
Prognozowanie długoterminowe w planowaniu rozwoju
 
Wojciech PILCH  Maksymilian PRZYGRODZKI  
W artykule przedstawiono wymagania w zakresie podejścia do planowania rozwoju oraz wynikające stąd oczekiwania względem prognozy zapotrzebowania. Celem prowadzonych rozważań jest uporządkowanie metodyczne podejścia do prognozowania długoterminowego ze szczególnym uwzględnieniem bieżącej sytuacji i przemian w elektroenergetyce. W efekcie prowadzonych rozważań dotyczących Krajowego Systemu Elektroenergetycznego (KSE) weryfikuje się podejście do prognozowania stawiając mu, w charakterze polemicznym, pewne zadania do spełnienia. Abstract. W artykule przedstawiono wymagania w zakresie podejścia do planowania rozwoju oraz wynikające stąd oczekiwania względem prognozy zapotrzebowania. Celem prowadzonych rozważań jest uporządkowanie metodyczne podejścia do prognozowania długoterminowego ze [...]
 
Prognozowanie godzinowych strat energii w sieciach Operatorów Systemów Dystrybucyjnych jako podstawa bilansowania handlowego na rynku bilansującym
 
Szymon CIURA  
Przed Operatorami Systemów Dystrybucyjnych stoi zadanie dokonywania zakupów energii na pokrycie różnicy bilansowej w ich sieciach z zachowaniem zasad, obowiązujących na rynku bilansującym. Wiąże się to z prognozowaniem technicznych i handlowych strat energii w okresach godzinowych w sposób prowadzący do zminimalizowania kosztów odchyleń na ww. rynku. W artykule przedstawiona została propozycja rozwiązania tego zadania wraz z przykładowymi wynikami obliczeń wielkości niezbilansowania dla konkretnego operatora oraz z wnioskami. Abstract. Distribution System Operators with respect for balancing market rules have to buy electricity to cover power losses in their networks. It is connected with forecasting of hourly technical and commercial losses in a way which leads to minimization of unb[...]
 
Prognozowanie miesięcznego zużycia energii elektrycznej małych odbiorców
 
Jacek ŁYP  
Referat opisuje propozycję rozwiązania modelu prognozy miesięcznego zapotrzebowania na energię elektryczną małych podmiotów, opartego o technikę sztucznych sieci neuronowych. Zamieszczono opis metodologii i wyniki przeprowadzonych testów. Abstract. The paper describes the proposal of the solutions of the monthly energy demand forecasting model for small objects based on the artificial neural networks. The paper contains description of the proposed methodology and presents the results obtained from experimental tests. (Monthly electric energy consumption forecasting for small receivers). Słowa kluczowe: prognozowanie, elektroenergetyka, sieci neuronowe. Keywords: forecasting, electric power engineering, artificial neural networks. Wstęp Według obowiązujących od 1 lipca 2007 r. zapis[...]
 
Regulacja napięcia w rozległej sieci rozdzielczej współpracującej z lokalnym źródłem mocy
 
Aleksander KOT  Wojciech WALAT  
Artykuł dotyczy problematyki optymalnego doboru nastaw przełączników zaczepów transformatorów SN/nn oraz pracy regulatora napięcia w GPZ w warunkach obecności w sieci źródeł rozproszonych. Zaprezentowano syntetyczny opis przyjętych założeń, opis modelu regulacji napięcia i algorytmu obliczeniowego, charakterystykę badanego obiektu oraz wybrane wyniki badań. Abstract. The article concerns the problem of optimal settings of MV/LV transformer tap changers and the HV/MV transformer on-load tap changer in the main feeding point (MFP) in medium voltage distribution network containing independent generator. The paper describes the mathematical model of voltage control, made assumptions and the evolutionary algorithm. It also presents the obtained results based on data from real distribution [...]
 
Rozwój energetyki jądrowej w Polsce- nowe wyzwania
 
Iva PAVLOVA-MARCINIAK  
Zwiększające się zapotrzebowanie na energię elektryczną przy wprowadzeniu ograniczeń na emisję szkodliwych gazów do atmosfery, głównie CO2 powoduje, że zainteresowanie budową elektrowni jądrowych jest w chwili obecnej coraz większe. Duże awarie jądrowe w marcu 1979 roku w elektrowni atomowej Three Mile Island w Pensylwanii (USA) oraz w kwietniu 1986 roku w Czarnobylu na Białorusi wpłynęły na rozwój tej energetyki nie tylko w wymienionych, ale także w większości państw posiadających takie technologie energetyczne. W Polsce zaniechano budowy elektrowni w Żarnowcu wskutek społecznych protestów, a sprzęt i urządzenia odsprzedano. W pozostałych krajach wstrzymano na długi okres rozpoczęte lub nie zatwierdzano budowy nowych obiektów tego typu. Objęto szczegółową analizą skutki awarii, wyeli[...]
 
Seismic analyses of HV bushings
 
Robert PŁATEK  
The mechanical reliability of critical transformer components is one of the main design aspects being addressed during development of HV equipments, and their safe operation must be ensured against all natural hazards including earthquake activities. This article describes a numerical simulations and the experimental validation on the seismic response of a full-scale high-voltage transformer bushing. The tests and analyses were performed for a 230 kV silicone housed Resin Impregnated Paper (RIP) transformer air bushing, according to the 693-2005 standard defined by IEEE. Streszczenie. Mechaniczna niezawodność krytycznych komponentów transformatora jest jednym z głównych aspektów projektowania podczas rozwoju produktów wysokiego napięcia. Bezpieczne działanie tych produktów powinno by[...]
 
Software OCENS - a tool for outage costs and energy not supply calculation
 
Lukáš PROKOP  Vladimír KRÁL  Zdeněk HRADÍLEK  
This paper deals with description of Software OCENS. It is a software solution for Outage costs and Energy not Supply calculation. We describe a structure of software, input data and parameters and possibilities of presentation of results (Energy not supply, Damage function, Interrupted Energy Assessment Rate, Sensitivity analysis, etc.) in this paper. We use this software for reliability analysis in industry, but it can used as a background for distribution networks investment planning, for reconstruction of electrical networks in industrial enterprises. Streszczenie: Artykuł opisuje oprogramowanie OCENS. Oprogramowanie umożliwia wyliczenie kosztów utraty zasilania i niedostarczonej energii elektrycznej. Opisano strukturę programu, dane wejściowe i parametry oraz możliwości prezentac[...]
 
Stability enhancing control of series FACTS devices installed in tie-lines of large-scale interconnected power system
 
Łukasz NOGAL  Jan MACHOWSKI  
This paper addresses the state-variable stabilizing control of the power system using such series FACTS devices as TCPAR installed in the tie-line connecting control areas in an interconnected power system. This stabilizing control is activated in the transient state and is supplementary with respect to the main steady-state control designed for power flow regulation. Stabilizing control laws, proposed in this paper, have been derived for a linear multi-machine system model using direct Lyapunov method with the aim to maximize the rate of energy dissipation during power swings and therefore maximization their damping. The proposed control strategy is executed by a multi-loop controller with frequency deviations in all control areas used as the input signals.. Validity of the proposed [...]
 
Techniki modulacji szerokości impulsów dla trójfazowego falownika typu Z
 
Jacek RĄBKOWSKI  
W artykule przedstawiono najnowsze osiągnięcia w zakresie technik modulacji szerokości impulsów (PWM) używanych do sterowania łącznikami falowników typu Z, w tym także dla układu o dwukierunkowym przekazywaniu energii. Oprócz omówienia trzech technik (włącznie z proponowaną przez autora) dokonano porównania właściwości układu pracującego z ich zastosowaniem, co pozwoliło wskazać ich przydatność w różnych zastosowaniach. Artykuł został zilustrowany wynikami badań modelu laboratoryjnego 3x200V/2kVA. Abstract. This paper describes newest achievements of pulse width modulation (PWM) techniques for Z-source inverter, suitable also for bidirectional version. Besides description of three techniques (including one proposed by author), a comparison of inverter properties under various PWM tec[...]
 
The location of Reclosers in distribution MV network for increasing the reliability of power supply
 
Petr MOLDŘÍK  Jiří GURECKÝ  
The systems for distribution MV network control play a significant role regarding the quality and reliability of the supplied power, because these carry out the remote control and continuous monitoring of the situation at important crossings within network. Further, these also allow for quick solutions to problems, especially the ones of fault nature, they also simplify manipulations for the planned actions. The remote-controlled circuit-breakers (Reclosers) are important components of these systems. With respect to the price of Recloser it is necessary that it be installed where it is required the most. Reclosers currently serve for replacement of the manually-controlled section disconnectors in the Czech Republic. Streszczenie. Systemy sterowania sieci dystrybucyjnych SN odgrywają w[...]
 
The methodology of benchmarking in development of electricity distribution company
 
Lubomir JAHNATEK  Jerzy SZKUTNIK  
The report presents the methodology of benchmarking as one of the key tools in management of the sector of energy distribution. The softwares used in comparisons enables the detailed diagnosis of situation and through simulations shows the most appropriate actions aimed at increasing efficiency of networks of a distribution company. It is one of the key elements necessary for taking strategic decisions by company’s management. Streszczenie. Artykuł przedstawia metodologię analizy porównawczej jako jedno z kluczowego narzędzi w zarządzaniu sektora dystrybucji energii. Oprogramowanie używane w porównaniach umożliwia szczegółową diagnozę sytuacji i poprzez symulację pokazuje najbardziej odpowiednie działania nakierowane w podnoszeniu sprawności sieci spółki dystrybucyjnej. Jest to[...]
 
Three-phase load imbalance enhances voltage fluctuations in distribution network
 
Ryszard BENIAK  Arkadiusz GARDECKI  Waldemar SKOMUDEK  
Artykuł zawiera wybrane wyniki pomiaru odchyleń wartości napięcia sieci niskiego napięcia od wartości znamionowych. Analiza wyników pomiarów pozwoliła na określenie wpływu niesymetrycznego obciążenia sieci reprezentowanego przez współczynnik asymetrii napięcia na liczbę zdarzeń i głębokość zapadów napięcia występujących u odbiorców, ze szczególnym uwzględnieniem dwóch poziomów napięcia znamionowego - 220 V i 230V. (Wybrane wyniki pomiaru odchyleń wartości napięcia sieci niskiego napięcia od wartości znamionowych) Abstract. The analysis presented in this paper aims at the determination of the possibilities of detecting network load imbalance on the basis of standard measurements of electric power quality in transformer stations. The imbalance of the load represented by imbalance coeffi[...]
 
Uwarunkowania finansowe działania spółek dystrybucyjnych
 
Barbara KASZOWSKA  Wiesław KOPTERSKI  
Spółka dystrybucyjna musi podejmować ryzyko związane przede wszystkim z wynikami ekonomicznymi swojej działalności i odpowiednio tym ryzykiem zarządzać. Ryzyko jest związane z różnymi rodzajami działalności spółki dystrybucyjnej, zarówno operacyjnymi, jak i inwestycyjnymi. Ryzyko jest więc związane głównie z prognozowaniem oraz działaniami na rynku energii, czyli kształtowaniem odpowiedniego portfela zakupów energii elektrycznej oraz sprzedażą energii odbiorcom detalicznym. Zapewnienie odpowiedniej niezawodności pracy sieci dystrybucyjnej oraz właściwej jakości dostarczanej energii powoduje konieczność podejmowania decyzji, mających wpływ na koszty funkcjonowania spółki (koszty operacyjne). Abstract. The paper presents some problems of the decision making and the risk managing in the[...]
 
W kierunku wspólnego rynku energii elektrycznej w Unii Europejskiej
 
Roman KORAB  
W najbliższej przyszłości możliwość importu energii elektrycznej może stać się jednym z kluczowych czynników warunkujących bezpieczeństwo dostaw polskim odbiorcom. Swobodny rozwój handlu energią na poziomie europejskim wymaga dostosowania rynków narodowych działających według różnych modeli do obowiązujących zasad wymiany transgranicznej. Artykuł przedstawia propozycję uwzględnienia zasad wymiany międzysystemowej w przewidzianym do wdrożenia w Polsce modelu rynku opartym na koncepcji krótkookresowych cen węzłowych LMP. Abstract. In the near future the possibility of import of the electricity can become one of the key factors determining the security of supply for Polish final customers. A free development of the electricity trade on the European Union level requires adjusting national[...]
 
Wieloetapowa optymalizacja układów zasilania rezerwowego miejskich sieci rozdzielczych średniego napięcia
 
Wojciech BĄCHOREK  
Artykuł dotyczy problemu projektowania wieloetapowego układów zasilania rezerwowego średniego napięcia (SN) stacji transformatorowych 110 kV/SN. Opisywane rozwiązanie polega na budowie linii zasilania rezerwowego średniego napięcia. Linie zasilania rezerwowego łączą szyny zbiorcze rozdzielni SN różnych stacji transformatorowych 110 kV/SN. Funkcja celu obejmuje koszty inwestycyjne transformatorów 110 kV/SN, linii kablowych SN oraz rozdzielnic SN. W analizie uwzględniono wariant budowy nowej stacji transformatorowej 110 kV/SN. Abstract. The paper concerns the problem of multistage designing of medium voltage (MV) redundant power supply systems of 110 kV/MV stations. Described solution depends on building of MV redundant feeding lines. Redundant feeding lines are introduced between medi[...]
 
Wpływ bezpieczników na pracę stacji transformatorowo rozdzielczych SN/nn
 
W artykule przedstawiono wpływ bezpieczników SN oraz nn na pracę stacji średniego napięcia. Na podstawie 10 lat obserwacji, na terenie dwóch dużych zakładów energetycznych w kraju, wyznaczono średni czas wymiany bezpieczników, średni czas przerwy w zasilaniu odbiorców, a także średnią wartość energii elektrycznej nie dostarczonej do odbiorców. Wyznaczono funkcje gęstości prawdopodobieństwa czasów wymiany bezpieczników, czasów przerwy w zasilaniu oraz wartości nie dostarczonej energii elektrycznej. Dokonano analizy intensywności wyłączeń stacji przez bezpieczniki o różnych wartościach prądów znamionowych. Dokonano także analizy sezonowości wyłączeń powodowanych przez bezpieczniki. Abstract. In the paper the analysis of medium and low voltage fuses operation installed in medium voltage[...]
 
Wpływ scenariusza rozwoju elektroenergetyki na koszty dostawy energii do odbiorcy w świetle wymagań środowiskowych do 2020 roku
 
Henryk KOCOT  
Referat przedstawia próbę zobiektywizowania wyboru strategii inwestycyjnej dla elektroenergetyki w okresie do 2020 roku, wykorzystując do tego celu koszty referencyjne (uwzględniające koszty emisji CO2 i wartość usług systemowych) dla dostępnych technologii wytwórczych. W referacie zamieszczono wyniki porównania dwóch scenariuszy rozwoju: kontynuacji (rozwój wielkoskalowych technologii węglowych oraz rozbudowa sieci przesyłowych) oraz innowacyjnego (rozwój generacji rozproszonej, w tym głównie biometanowej). Abstract. The paper presents an attempt of an objectivization of the electric power industry investment strategy till 2020 using reference costs (which consider CO2 emission costs and value of the system services) for the available manufacturing technologies. The results of two sc[...]
 
Wyznaczanie dodatniej realizacji układów dwuwymiarowych
 
Konrad Andrzej MARKOWSKI  
W artykule przedstawiono metodę wyznaczania realizacji dodatniej układu dwuwymiarowego opisanego za pomocą modelu ogólnego. Do wyznaczania realizacji użyto teorii wielowymiarowych grafów skierowanych oddziaływań. Zaproponowaną metodę zilustrowano prostymi przykładami numerycznymi. Abstract. In this paper a method for determination positive realization of two dimensional systems described by general model using multidimensional digraphs theory is presented. The proposed method is illustrated by numerical examples. (Determine of the positive realization of the dimensional systems). Słowa kluczowe: realizacja, 2D, grafy, algorytm. Keywords: realization, 2D, digraphs, algorithm. Wstęp Układy dodatnie spotykamy w biologii, medycynie, bioinformatyce, naukach społecznych, ekonomii i w w[...]
 
Zastosowanie algorytmu ewolucyjnego do optymalizacji obwodu magnetycznego silnika reluktancyjnego ze strumieniem poprzecznym
 
Marcin KOWOL  
W artykule przedstawiono optymalizację obwodu magnetycznego silnika reluktancyjnego o budowie modułowej z wirnikiem zewnętrznym. Optymalizację przeprowadzono za pomocą algorytmu ewolucyjnego dostępnego w bibliotece programu Matlab oraz programu do obliczeń polowych - Flux3D. Abstract. The paper presents an optimal design of the magnetic circuit of a transverse flux motor. A numerical model of the motor, developed in the Flux3D program, is coupled with a Matlab-based evolutionary algorithm for optimization of construction parameters of the magnetic circuit. (Optimization of the magnetic-circuit of the transverse flux motor using evolutionary algorithms). Słowa kluczowe: Silniki reluktancyjne, metody polowe, algorytmy ewolucyjne, optymalizacja. Keywords: Switched reluctance machines, [...]
 
Zastosowanie całkującego obserwatora Luenbergera w multiskalarnym układzie sterowania silnika indukcyjnego
 
Tadeusz BIAŁOŃ  Arkadiusz LEWICKI  Marian PASKO  
W artykule przedstawiono wyniki badań laboratoryjnych całkującego obserwatora Luenbergera strumieni magnetycznych silnika indukcyjnego. Przedstawiono model matematyczny obserwatora całkującego, z uwzględnieniem zastosowanego algorytmu całkowania umożliwiającego uniknięcie problemów z kumulacją składowej stałej zakłócającej sygnały mierzone przez obserwator. Jakość odtwarzania zmiennych stanu została oceniona na podstawie jakości działania multiskalarnego układu sterowania wykorzystującego odtwarzane wartości jako sygnały sprzężenia zwrotnego. Summary. The paper presents the results of laboratory investigations of the Luenberger integral observer of induction motor magnetic fluxes. The integral observer mathematical model including the applied integration algorithm that enables avoidi[...]
 
Zastosowanie nowoczesnych narzędzi informatycznych w obliczeniach symulacyjnych układów elektromechanicznych
 
Krystyna MACEK-KAMIŃSKA  Marcin KAMIŃSKI  
W artykule przedstawiono zastosowanie nowoczesnych narzędzi informatycznych w badaniach symulacyjnych układów elektromechanicznych. Badania symulacyjne jako bezpieczne i tańsze niż badania eksperymentalne pozwalają przewidzieć, już w fazie projektowania, działanie i zachowanie się złożonych układów elektromechanicznych w trudnych warunkach eksploatacji. W artykule przedstawiono sposób budowy aplikacji oparty na obiektowym sposobie programowania, bazujący na wieloletnim doświadczeniu autorów w stosowaniu różnorodnych narzędzi informatycznych w obliczeniach symulacyjnych oraz wybrane rezultaty obliczeń symulacyjnych Abstract. This article presents the use of modern tools in simulation of electromechanical systems. The simulation studies as safe and cheaper than experimental testing, pe[...]
 

Czasowy dostęp

zegar Wykup czasowy dostęp do tego czasopisma.
Zobacz szczegóły»