CZASOPISMA WIELOBRANŻOWE ›
AURA ›
2009-6 |
| |
|
|
"Drzewko dla Małopolski"
|
|
KRYSTYNA BONENBERG 
|
Drzewko dla Małopolski" jest plenerową
imprezą edukacyjną, symbolicznym
rozpoczęciem sezonu zalesień
na tym terenie, organizowaną przez Regionalną
Dyrekcję Lasów Państwowych
w Krakowie.
W ubiegłym roku bukowy las został
posadzony w Nadleśnictwie Krzeszowice
przy Białej Drodze w zabierzowskim lesie.
W drugiej połowie kwietnia roku bieżącego
uroczyste sadzenie drzew miało
miejsce w Nadleśnictwie Niepołomice, na
terenie leśnictwa Sitowiec. Celem było
przywrócenie do życia fragmentu lasu
w Puszczy Niepołomickiej, zniszczonego
w wyniku ubiegłorocznej ekstremalnej wichury.
Przybyłych powitał dyrektor RDLP
w Krakowie Stanisław Sennik, za objęcie
patronatu nad imprezą podziękował Andrzejowi
Sztorcowi, przewodniczącemu
Sejmiku Województwa Małopolskiego
oraz radnym za przyjęcie [...]
|
|
|
|
Efekty zewnętrzne
|
|
|
TOMASZ ŻYLICZ
|
Efekt zewnętrzny jest jednym z najważniejszych
pojęć wykorzystywanych
w ekonomii środowiska. Ma on
miejsce wówczas, gdy czyjeś działanie
bezpośrednio wpływa na wyniki gospodarcze
osiągane przez inny podmiot. Należy
podkreślić bezpośredniość tego wpływu.
Na przykład jeśli ktoś ma większy apetyt
na lody, to w rezultacie popyt wzrośnie,
co może doprowadzić do wzrostu ceny,
czego konsekwencje odczuje inny konsument,
którego preferencje nie uległy zmianie,
jak również lodziarz, któremu poprawiły
się warunki działania. Ale w tym
przypadku wpływ odbędzie się za pośrednictwem
rynku i ekonomista nie stwierdzi
występowania efektu zewnętrznego. Efekt
taki wystąpi dopiero wówczas, gdy wpływ
dokona się bez pośrednictwa mechanizmu
rynkowo-cenowego.
Podręczniki wyróżniają efekty konsu[...]
|
|
|
|
Fenomen Nowej Huty
|
|
- z okazji 60-lecia powstania miasta i huty stali
z prof. STANISŁAWEM JUCHNOWICZEM
rozmawia BARBARA GAWRYLUK.BARBARA GAWRYLUK: Panie
profesorze, był pan jednym z twórców
projektu miasta Nowej Huty, współpracownikiem
inżyniera Tadeusza Ptaszyckiego,
głównego projektanta. Przez dziesięć
lat współtworzył pan to miasto i w ten
sposób trochę też zaprojektował życie jego
mieszkańców. Dzięki temu projektowi
tak, a nie inaczej układały się ich losy. Jak
według pana, wasze projekty miały wpływ
na ich życie.
Prof. STANISŁAW JUCHNOWICZ:
Nowa Huta jest już dzisiaj dziedzictwem
historii. Powstała w określonych
warunkach społeczno-gospodarczych. Lokalizacja
do dziś ma zasadniczy wpływ na
rozwój Krakowa, a właściwie całego regionu.
Wiele o tym napisano. Niewątpliwie
na jej koncepcję m[...]
|
|
|
|
III Krajowe Forum Wodne
|
|
Wdniach 25-26 marca w Rawie Mazowieckiej
odbyło się III Krajowe
Forum Wodne, organizowane przez Krajowy
Zarząd Gospodarki Wodnej. Spotkanie
to wpisane jest (podobnie jak i poprzednie)
w kalendarz przygotowania planu
gospodarowania wodami, podstawowego
dokumentu określającego działania niezbędne
dla osiągnięcia dobrego stanu wód
w perspektywie roku 2015. Przypomnijmy,
że w roku 2007 przedmiotem obrad
forum był harmonogram przygotowywania
tego dokumentu, w 2008 dyskusja nad
istotnymi problemami gospodarki wodnej
uniemożliwiającymi osiągnięcie przez
wody dobrego stanu, a obrady tegorocznego
poświęcono projektowi samego planu.
W obradach uczestniczyło blisko
300 osób z różnych środowisk, zwłaszcza
administracji państwowej i samorządowej,
użytkowników wód i organizacji
społ[...]
|
|
|
|
Konsumentem jest każdy z nas
|
|
|
KRYSTYNA BONENBERG
|
Społeczny ruch w obronie konsumentów
sięga swymi korzeniami
XIX wieku. Pierwsze akty prawne chroniące
interes konsumenta pojawiły się jednak
dopiero na początku XX wieku. W tym
samym czasie rządy poszczególnych
państw rozpoczynają działalność prokonsumencką,
na początku doraźną, stopniowo
przeradzającą się w politykę konsumencką.
Intensywny rozwój instytucjonalnych
form ochrony interesów konsumentów
nastąpił w latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych
ubiegłego stulecia. Obok
już działających organizacji społecznych
powołano instytucje państwowe i quasipaństwowe,
których zadaniem jest czuwanie
nad interesami konsumenta.
Przełomowe dla percepcji zagadnień
konsumenckich było wyodrębnienie w jednym
dokumencie zbioru praw. Dokonał
tego prezydent John Kennedy przedstawiwsz[...]
|
|
|
|
Kraków buduje spalarnię śmieci
|
|
W ramach porządkowania gospodarki
odpadami komunalnymi
i doprowadzenia jej do wymogów Unii
Europejskiej, Kraków przystąpił do budowy
spalarni śmieci. Rada Miasta
uchwałą z 5 listopada 2008 r. powierzyła
przygotowanie projektu, budowę
i eksploatację Zakładu Termicznego
Przekształcania Odpadów (ZTPO) Krakowskiemu
Holdingowi Komunalnemu.
O budowie tego zakładu mówi MAREK
JAGLARZ, prezes tego przedsiębiorstwa.
AURA: Krakowski Holding Komunalny
SA to nowa instytucja w strukturach
miasta. Czym ona się zajmuje?
MAREK JAGLARZ: Jesteśmy miejską
firmą działającą już od ponad 10 lat
w sferze krakowskiej gospodarki komunalnej.
Holding powołany został w 1996
r. przez Radę Miasta, jest właścicielem akcji
krakowskich spółek komunalnych
(MPEC SA, MPK SA, MPWiK SA) i działa
jako pierw[...]
|
|
|
|
O miedzach Profesora Wiktora Zina
|
|
18 maja br. minęła druga rocznica
śmierci Profesora Wiktora Zina,
nazwanego przez naszą redakcję Wiktorem
z Hrubieszowa, wspaniałego architekta,
znawcę i popularyzatora sztuki,
wspaniałego gawędziarza, który gromadził
przed telewizorami prawie całą Polskę.
W audycjach "Piórkiem i węglem"
ukazywał piękno polskiego krajobrazu,
przekonywał do szacunku dla dziedzictwa
kulturowego i jego odnowy, i uczył
patriotyzmu i ukochania ojczystej przyrody.
Drukujemy fragmenty pierwszego
Jego artykułu o typowym elemencie wiejskiego
krajobrazu, jakim są miedze (AURA
5/2004).
Słowo miedza to osobliwy synonim,
na pewno oznacza granice własności.
Jeśli tak, to ktoś może wyobrazić
sobie miedzę jako linię prostą, pojęcie
niemal geometryczne, abstrakcyjnie
określone przez Euklidesa. Na ogół [...]
|
|
|
|
Ochrona Morza Bałtyckiego
|
|
O Bałtyckim Planie Działań mającym
na celu wyeliminowanie
wszystkich zagrożeń dla tego cennego
dla nas akwenu morskiego rozmawia
z ANDRZEJEM JAGUSIEWICZEM,
głównym inspektorem ochrony środowiska,
EDWARD GARŚCIA, redaktor
naczelny AURY.
EDWARD GARŚCIA: Na ministerialnym
spotkaniu Komisji Helsińskiej
(HELCOM), która jest ciałem polityczno-
decyzyjnym w odniesieniu do
celów Konwencji o ochronie środowiska
morskiego rejonu Morza Bałtyckiego,
w skrócie zwanej Konwencją Helsińską,
odbytym w Krakowie w listopadzie 2007
roku przyjęto tzw. Bałtycki Plan Działań.
Co to za dokument i jakie stawia
sobie cele?
ANDRZEJ JAGUSIEWICZ: Bałtycki
Plan Działań (BPD) to dokument
wypracowany zbiorowym wysiłkiem
państw bałtyckich w okresie ponad
dwóch lat, który wyznacza strategiczne
dział[...]
|
|
|
|
Parki narodowe w Polsce w ujęciu statystycznym
|
|
|
KAZIMIERZ GÓRKA
|
Park narodowy obejmuje obszar wyróżniający
się szczególnymi wartościami
przyrodniczymi, naukowymi, społecznymi,
kulturowymi i edukacyjnymi,
o powierzchni nie mniejszej niż 1 tys. ha,
na którym ochronie podlega cała przyroda
oraz walory krajobrazowe. Stanowi on
podstawowy sposób zachowania różnorodności
biologicznej w dotychczasowym
kształcie.
W Polsce utworzono dotąd 23 parki
narodowe, które w 2007 roku zajmowały
317,3 tys. ha, to jest 3,1% łącznej powierzchni
o szczególnych walorach przyrodniczych
prawnie chronionych (najwięcej
obszary chronionego krajobrazu 68,9%
i parki krajobrazowe 24,9%). Parki te stanowią
1% powierzchni kraju. Zostały one
utworzone na drodze rozporządzenia Rady
Ministrów, a nadzór nad nimi sprawuje
Minister Środowiska, który uwzględnia
m.in. wyty[...]
|
|
|
|
Pierwszy krok do normalności
|
|
|
EDWARD GARŚCIA
|
Wpierwszym numerze AURY, a było to w styczniu
1973 roku, wydrukowaliśmy list Zdzisława Tomala,
wiceprezesa Rady Ministrów i zarazem przewodniczącego
Polskiego Komitetu Ochrony Środowiska. Pisał
w nim m.in., że z dużym zadowoleniem przyjął wiadomość
o powołaniu do życia AURY - miesięcznika poświęconego
ochronie środowiska, że "Skala, złożoność i powszechność
problemów środowiska wymaga wywołania aktywnej
postawy i działania całego społeczeństwa. Musimy
upowszechnić przekonanie, że - po pierwsze - sprawa jest
ważna, a po wtóre - możliwa do rozwiązania". Był przekonany,
że w tych dwóch sferach AURA powinna odegrać
wielką rolę i życzył redakcji: "celnych artykułów, interesujących
inicjatyw, a przede wszystkim licznych i wiernych
czytelników, którzy staną się gorącymi orędownikami[...]
|
|
|
|
Pięć procent utrzymuje pozostałe dziewięćdziesiąt pięć
|
|
|
ROMUALD OLACZEK
|
pytacie: gdzie jest tak dobrze, że
mniejszość pracuje na utrzymanie
większości? Wszak w świecie, który znamy,
to ogromna większość tworzy dobra
i usługi zapewniające bogactwo i błogostan
pasożytniczej mniejszości. Nie o społeczności
ludzkiej będzie tu mowa, lecz
o lesie.
Leśnicy nie lubią, gdy nieleśnicy roztrząsają
sprawy gospodarki leśnej. Mimo
to, nie będąc leśnikiem zabieram głos
w sprawie gospodarki leśnej w Polsce, by
zwrócić uwagę na pewne fakty i okoliczności,
które często uchodzą uwagi zarówno
apologetów, jak krytyków leśnictwa.
Do faktów należy swoistość zawodu leśnika
i całego sektora gospodarki leśnej,
która należy jednocześnie do trzech różnych
sfer życia społecznego: jest produkcyjnym
działem gospodarki, dawcą usług
publicznych i administratorem zarządzają[...]
|
|
|
|
Poprawa stanu środowiska wodnego - szansa czy zagrożenie?
|
|
|
AGNIESZKA MAŁEK
|
Woda to życie, bez niej na Ziemi
nie istniałby żaden organizm, nawet
najmniejsza bakteria, dlatego odpowiedź
na postawione w tytule pytanie
wydaje się oczywista - czyste jeziora
i rzeki to odpowiednie warunki sanitarne,
zdrowa woda do picia, możliwość wytchnienia
w naturalnym otoczeniu, to zatem
naturalna potrzeba, a zarazem korzyść dla
człowieka. Mimo to działania zmierzające
do poprawy środowiska wodnego
budzą wiele niepokojów i wątpliwości.
Pokazały to wyraźnie konsultacje społeczne
prowadzone przez Regionalny
Zarząd Gospodarki Wodnej w Krakowie
na poszczególnych etapach opracowania
planów gospodarowania wodami. Plany te
stanowią podstawowe narzędzie współczesnej
polityki wodnej, która kładzie
nacisk na ochronę różnorodności biologicznej
przy racjonalnym wykorzystani[...]
|
|
|
|
Posiedzenie Rady Programowej AURY
|
|
1 kwietnia 2009 r. w Urzędzie Miasta
Krakowa, w Pawilonie Wyspiańskiego
odbyło się posiedzenie Rady Programowej
naszego pisma. W obradach
oprócz członków Rady uczestniczyli:
prezes Krakowskiego Holdingu Komunalnego
Marek Jaglarz, prezes Miejskiego
Przedsiębiorstwa Oczyszczania Henryk
Kultys oraz prezes-redaktor naczelny
Wydawnictwa SIGMA-NOT Andrzej
Kusyk. Uczestników spotkania powitał
zastępca prezydenta Miasta Krakowa
profesor Wiesław Starowicz:
Szanowni Państwo, po raz kolejny
serdecznie witam w imieniu Prezydenta
Miasta prof. Jacka Majchrowskiego. To
dla nas duży zaszczyt, że Rada Programowa
chce spotykać się w naszym urzędzie.
Sądzę, że oznacza to, iż nasze działania
należy zaliczyć do dobrych i mogą
być promowane w artykułach jako przykłady
dla innych regionów kr[...]
|
|
|
|
RECENZJE
|
|
Czy tur powróci do polskich lasów
Jest to pierwsza w języku polskim, natomiast druga w literaturze
światowej książka poświęcona opisowi tura, jego historii,
zwyczajach, warunkach bytowania, a także wyniki badań
genetycznych poświecone temu zwierzęciu. Pomysłodawcą
programu badawczego, którego celem jest odtworzenie wymarłego
gatunku ze starożytnego DNA metodą klonowania jest
Polska Fundacja Odtwarzania Tura założona przez prof. Mirosława
Rybę, neurochirurga, myśliwego, podróżnika, znawcę
zwierząt zbliżonych do tura, oraz współautora książki. Pozostali
współautorzy to lekarz weterynarii, znawca zwierząt domowych
i dzikożyjących Alexander Dzieduszycki oraz prof.
Ryszard Słomski, biochemik i genetyk.
Opis gatunku odnajdujemy w trzech źródłach, po pierwsze
na rysunkach reliefach [...]
|
|
|
|
Rezolucja Rady Miasta Krakowa
|
|
Upływa 50 lat od rozpoczęcia budowy
i działalności kombinatu
metalurgicznego i powstania miasta
Nowa Huta. Znane są wielorakie negatywne
konsekwencje decyzji usytuowania
tej inwestycji w pobliżu Krakowa.
Dotyczą one szczególnie dewastacji środowiska
i zasobów kultury.
Stworzony został jednak znaczący
dorobek materialny w postaci infrastruktury
przemysłowej i cywilizacyjnej.
W okresie zachodzących przemian
i procesów integracyjnych z Unią Europejską,
jak również narastającej konkurencji
na rynku stali, Kombinat HTS znalazł
się w trudnej sytuacji ekonomicznej,
co wiąże się z ograniczeniem produkcji
i koniecznością zmniejszenia ilości miejsc
pracy. Rosną równocześnie koszty utrzymania
wyłączonych z eksploatacji obiektów
i opuszczonych terenów. Brak jest
oczekiwanych efekt[...]
|
|
|
|
Wody podziemne w planie gospodarowania wodami w dorzeczu Odry
|
|
|
STANISŁAW STAŚKO ROBERT TARKA
|
Plany gospodarowania wodami w dorzeczu
Odry i Wisły są przedmiotem
szerokiej dyskusji i konsultacji społecznych,
a ich podstawę stanowią projekty
planów. Na przykładzie planu
gospodarowania wodami na obszarze
dorzecza Odry widać rangę i znaczenie
wód podziemnych w planowaniu gospodarki
wodnej. Planowanie gospodarki
wodnej wymaga kompleksowego podejścia,
uwzględniającego wszystkie elementy
cyklu hydrologicznego - zarówno
wód w strefie aeracji, tak ważnych dla
rolnictwa, jak i wód powierzchniowych
będących źródłem zaopatrzenia przemysłu,
rolnictwa, rybołówstwa i rekreacji
oraz wód podziemnych, przeznaczonych
głównie dla celów komunalnych.
Wody podziemne, niedostępne dla
bezpośrednich obserwacji, sprawiają iż
potoki i rzeki mimo braku opadów atmosferycznych
przez trzy czw[...]
|
|
|
|
Zbierać i utylizować
|
|
|
JOLANTA ZIENTEK-VARGA
|
Trwa porządkowanie przepisów dotyczących
gospodarki odpadami
niebezpiecznymi, czym zajmuje się przede
wszystkim Ministerstwo Środowiska. Dzięki
jego pracy od 1 stycznia br. obowiązuje
nowa ustawa o zużytym sprzęcie elektrycznym
i elektronicznym, a na podpis
prezydenta czeka przyjęta przez Sejm 24
kwietnia br. ustawa o bateriach i akumulatorach.
Obie ustawy są bardzo ważne z co
najmniej z dwóch powodów. Po pierwsze,
wprowadzają nowoczesne przepisy dotyczące
odpadów, które mają - jeśli nie są
odpowiednie zbierane, odzyskiwane bądź
utylizowane - ogromny, negatywny
wpływ na stan środowiska. Po drugie zaś,
baterie i akumulatory, a także sprzęt AGD
i RTV używane są przez każdego. W związku
z tym jest bardzo ważne, by te przedmioty
codziennego użytku były odpowiednio
zagospoda[...]
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
