CZASOPISMA WIELOBRANŻOWE ›
AURA ›
2009-8 |
| |
|
|
"Porozumienie burmistrzów"
|
|
IWONA KOROHODA 
|
Międzynarodowa konferencja "Porozumienie
burmistrzów" - europejska
inicjatywa ochrony klimatu", która
odbyła się w Urzędzie Miasta Krakowa
w dniach 28-29 maja 2009 roku zgromadziła
ponad 100 uczestników zainteresowanych
przeciwdziałaniem zmianom klimatycznym
w miastach i gminach.
Konferencja została zorganizowana
przez Stowarzyszenie Gmin Polska Sieć
"Energie Cités" we współpracy z Urzędem
Miasta Krakowa pod patronatem ministra
środowiska Macieja Nowickiego i prezydenta
Krakowa Jacka Majchrowskiego.
Celem konferencji było rozpowszechnienie
idei Porozumienia Burmistrzów
oraz zachęcenie polskich miast do podjęcia
tej inicjatywy i działania na rzecz ochrony
klimatu. Podczas obrad zaprezentowane
zostały doświadczenia miast, których władze
już podpisały Porozumienie Burmistr[...]
|
|
|
|
Dunajec w widokach z lotu ptaka
|
|
|
PAULINA PAWLINA-ŁUBA
|
Dolinę Dunajca cechują oryginalne
formy rzeźby terenu, różnorodność
flory i fauny oraz znaczne bogactwo kulturowe
wynikające z kilkuwiekowej historii
osadnictwa. Walory te tworzą wspólnie
formę godną obejrzenia, złożoną i wspaniałą
sekwencję wnętrz krajobrazu. Po zachwytach
nad Dunajcem, urokliwymi kaskadami
potoków, krętą drogą wiodącą
dawnym "szlakiem bursztynowym" i tym
wszystkim, co widać w kształcie wsi i miasteczek
zbudowanych w dolinie (AURA
8/07 "Na falach Dunajca"), czas na to, by z otaczających wzgórz spojrzeć z lotu ptaka
na ten otwarty krajobraz. Każdy kolejny
krok w kierunku szczytów pozwala na
objęcie wzrokiem coraz to szerszej panoramy
wzgórz, zarysów stoków, sylwetek
odległych grzbietów i malejących osad.
Linie grzbietów górskich są doskonałym
miejscem si[...]
|
|
|
|
Efektywność a sprawiedliwość
|
|
|
TOMASZ ŻYLICZ
|
E
konomiczna analiza kosztów zewnętrznych
zapoczątkowała zainteresowanie
związkiem między efektywnością
a sprawiedliwością polityki ekologicznej.
Pierwsze teoretyczne próby naprawy
nieefektywności spowodowanej kosztami
zewnętrznymi doprowadziły w 1920 r. do
powstania koncepcji podatku Pigou, który
wydawał się oczywistym rozwiązaniem
(AURA 6/2009). Nie tylko sprowadzał
koszt zewnętrzny do społecznie optymalnego
poziomu, ale jeszcze karał sprawcę
opłatą według specjalnie obliczonej stawki.
Wydawało się, że rozwiązanie efektywne
jest jednocześnie sprawiedliwe. Dopiero
w 1960 r., wraz z twierdzeniem Coase’a
(AURA 7/2009), pojawiły się wątpliwości.
Zaczęto się zastanawiać, czy rzeczywiście
to, co efektywne, jest sprawiedliwe. Wreszcie
w 1989 r. John Pezzey zauważył, że[...]
|
|
|
|
Gdyby Adam powstrzymał Ewę - żylibyśmy jak w raju
|
|
|
KRYSTYNA BONENBERG
|
Pełniący niegdyś funkcje sekretarza
Kompanii Wschodnio-Indyjskiej
Charles Lamb, rzucił pewnego razu takie
oto pytanie: o czym myślał Adam, wspominając
obfitości, w jakie opływał w raju,
kiedy za drobniaki przyszło mu w Mezopotamii
kupować jabłka u straganiarki. Bez
wątpienia mniej by robił sobie wyrzutów,
gdyby posiadał wyborną sztukę konserwowania
owoców, do której dziś doszliśmy
za pomocą chemii i fizyki. W każdym razie
usiłowania ludzkości pod tym względem
- pisano swego czasu w tygodniku
społeczno-kulturalnym "Wędrowiec" -
rozpoczynają się z utratą raju.
U najdzikszych ludów znajdujemy
już rozwinięte do pewnego stopnia umiejętności
usuwania przyczyn, które powodują
psucie się pokarmów roślinnych i mięsnych.
W nowszych czasach usiłowania
skierowane na usunięcie tych [...]
|
|
|
|
Gospodarka wodna - ma być lepiej
|
|
|
JOLANTA ZIENTEK-VARGA
|
Plan jest ambitny - doprowadzić do
2015 roku wszystkie wody powierzchniowe
i podziemne w Polsce do stanu
zbliżonego do naturalnego, w którym
jak najmniej widać ingerencję człowieka.
Ustaleniu koniecznych działań służyły
trwające od dwóch lat konsultacje
społeczne, które zakończyły się w końcu
czerwca br. Wyniki III tury konsultacji
podsumowano podczas panelu dyskusyjnego
zorganizowanego przez Krajowy
Zarząd Gospodarki Wodnej. Aby było jak
najbliżej tematu, czyli wody, spotkanie
odbyło się na statku "Wars" w Warszawie.
Uczestnicy panelu - przedstawiciele administracji
rządowej i samorządowej, przemysłu,
rolnictwa, leśnictwa, rybactwa, żeglugi,
świata nauki, organizacji pozarządowych,
dziennikarze - nie tylko wysłuchali informacji
na temat działań związanych z tworzeniem
[...]
|
|
|
|
KRONIKA EKOLOGICZNA
|
|
PROGRAM "EKO-POLSKA". 24
czerwca w Warszawie odbyło się uroczyste
podpisanie deklaracji ministrów o współpracy
przy wdrażaniu Programu "Eko-Polska".
Deklarację podpisali: sekretarz stanu w Ministerstwie
Środowiska - Stanisław Gawłowski,
minister rolnictwa i rozwoju wsi -
Marek Sawicki, sekretarz stanu w Ministerstwie
Zdrowia - Jakub Szulc, minister
sportu i turystyki - Mirosław Drzewiecki
oraz Katarzyna Sobierajska, podsekretarz
stanu w tym resorcie. Informację na temat
programu zamieszczamy na str.15.
XI SYMPOZJUM WODNE odbyło się
w dniach 1-3 lipca w Cannes. W tegorocznym
spotkaniu pod auspicjami UNESCO
uczestniczyły delegacje z 50 krajów świata;
nasz kraj był gościem honorowym. Sympozjum
poświęcone było sprawom związanym
m.in. z jakością i kontrolą wody, nowym
tech[...]
|
|
|
|
PARAGRAF I ŚRODOWISKO - Ryby roślinożerne na obszarze Natura 2000
|
|
|
WOJCIECH RADECKI
|
PYTANIE: Czy zarządzający wodami na
obszarze Natura 2000 może wpuścić do rzeki
amura, aby ryba ta zjadła roślinność wodną
utrudniającą żeglugę na rzece?
Regionalny Zarząd
Gospodarki Wodnej w Poznaniu
ODPOWIEDŹ: Za postawionym pytaniem
kryje się nader racjonalna argumentacja: po
co Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej
(dalej w skrócie RZGW) ma ponosić koszty
związane z usuwaniem roślinności wodnej
utrudniającej żeglugę, skoro mogą to zrobić
"za niego" roślinożerne amury.
To jednak nie jest takie proste, gdyż biorąc
pod uwagę to, że taka operacja miałaby
być przeprowadzona na obszarze Natura
2000, należy uwzględnić wymagania wynikające
z dwóch aktów normatywnych: 1)
ustawy z 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym
(DzU z 1999 r. nr 66, poz. 750 ze
zm.), zwanej dalej "u[...]
|
|
|
|
Polska 2030 - zrównoważony rozwój bez kapitału środowiska
|
|
|
WANDA PAZDAN
|
17 czerwca 2009 premier Donald
Tusk zaprezentował raport "Polska
2030. Wyzwania rozwojowe". Dokument
wymienia 10 najważniejszych
problemów, jakie stoją przed Polską w najbliższych
dwóch dziesięcioleciach:
wzrost i konkurencyjność,
sytuacja demograficzna,
wysoka aktywność zawodowa oraz
adaptacyjność zasobów pracy,
odpowiedni potencjał infrastruktury,
bezpieczeństwo energetyczno-klimatyczne,
gospodarka oparta na wiedzy i rozwój
kapitału intelektualnego,
solidarność i spójność regionalna,
poprawa spójności społecznej,
sprawne państwo,
wzrost kapitału społecznego Polski.
Po przeczytaniu raportu, bardzo ładnie
napisanego po polsku, nasuwa się szereg
refleksji. W kilku miejscach jest używane
określenie zrównoważony rozwój,
który czasem jest dopełniany ok[...]
|
|
|
|
RECENZJE
|
|
Instalacje kanalizacyjne.
Projektowanie, wykonanie, eksploatacja.Jest to drugie wydanie książki autorstwa absolwentów Politechniki
Warszawskiej - specjalność inżynieria sanitarna i wodna,
dra inż. Jarosława Chudzickiego i dra inż. Stanisława Sosnowskiego.
W tym wydaniu uzupełniono i zaktualizowano dane
zgodnie z najnowszymi osiągnięciami technologicznymi i przepisami
w zakresie projektowania, konstruowania i działania instalacji
kanalizacyjnych według norm polskich i europejskich.
Dotyczy to kanalizacji we wszelkiego rodzaju budynkach, a więc
niskich, wysokich, mieszkalnych i niemieszkalnych.
Recenzent książki, prof. dr inż. Zbigniew Heidrich, zwrócił
uwagę w przedmowie na godny wyróżnienia sposób przedstawienia
takich zagadnień, jak projektowanie instalacji grawitacyjnych,
ro[...]
|
|
|
|
Skala Fahrenheita; trzysta lat pomiarów temperatury nad Bałtykiem
|
|
|
ROMAN MARKS
|
Wszystko zaczęło się w Gdańsku
zimą na przełomie roku 1708-1709,
kiedy to Daniel Gabriel Fahrenheit (1686-
1736) skonstruował precyzyjny przyrząd
wykorzystujący rozszerzanie się cieczy zawierającej
alkohol i wyznaczył pierwszą
powszechnie stosowaną (jednak nie
pierwszą zaproponowaną) skalę termometryczną,
tj. wyznaczył zero i 96 jednostek
na zbudowanym mierniku.
Jeszcze trzysta lat temu, o zakresie
zmian temperatury nie wiedzieliśmy praktycznie
nic. Jednak kilkoro ludzi fascynowały
doświadczenia z cieczami, które podczas
ogrzewania potrafiły powiększać
swoją objętość. Do takich osób z pewnością
należał Fahrenheit, który własne obserwacje
z rozszerzalnością alkoholu prowadził
już od dłuższego czasu przed zimą
1708/09. Jako człowiek polegający na
eksperymentach, Fahrenhei[...]
|
|
|
|
Szwedzki przykład sanitacji
|
|
|
KINGA BONENBERG
|
W czerwcu grupa ekologów i miłośników
zdrowego środowiska udała
się na wyjazd studyjny do źródła wiedzy
i praktyki sanitacyjnej, czyli do Szwecji.
W skład 22-osobowej grupy wchodzili
przedstawiciele Gliwickiego Klubu
Ekologicznego, z organizatorką wyprawy
Marią Staniszewską na czele, współpracujący
z nimi konsultanci z Wydziału Inżynierii
Środowiskowej Uniwersytetu Śląskiego,
członkowie Krynickiego Klubu
Ekologicznego, którym towarzyszyli zaprzyjaźnieni
pracownicy Instytutu Budownictwa
Mechanizacji i Elektryfikacji
Rolnictwa z Górskiego Centrum Badań
i Wdrożeń w Tyliczu, reprezentant Urzędu
Gminy z Iwkowej oraz grupa z okręgu
lwowskiego i Koalicji Czystego Bałtyku na
Ukrainie.
Idea efektywnego zagospodarowania
wód zrodziła się na światowym szczycie na
rzecz Zrównoważon[...]
|
|
|
|
Trzeba skorygować plan rozwoju Polski
|
|
|
EDWARD GARŚCIA
|
W
Trzeba skorygować plan rozwoju Polski
czerwcu br. zespół strategicznych doradców Premiera
przedstawił dokument przyjęty przez Radę Ministrów
pod nazwą: "Polska 2030. Wyzwania rozwojowe".
Tych wyzwań jest 10. Takim mianem nazwano następujące
dziedziny (problemy), które ten dokument, zwany również
raportem opisuje: wzrost i konkurencyjność, sytuacja
demograficzna, wysoka aktywność zawodowa oraz adaptacyjność
zasobów pracy, odpowiedni potencjał infrastruktury,
bezpieczeństwo energetyczno-klimatyczne, gospodarka oparta
na wiedzy oraz rozwój kapitału intelektualnego, solidarność
i spójność regionalna, poprawa spójności społecznej, sprawne
państwo, wzrost kapitału społecznego.
Celem raportu jest wytyczenie nowych kierunków rozwoju
kraju po 20 latach przemian społeczno-gospodarcz[...]
|
|
|
|
Wapnowanie gleb i plonowanie zbóż w Polsce
|
|
|
JAN SIUTA BOGUSŁAW ŻUKOWSKI
|
Niekorzystne działanie kwasowości
gleby na wzrost i plonowanie roślin
uprawnych jest dobrze znany. Dotyczy
to również rozwoju mikroorganizmów
i fauny glebowej, stanowiących (łącznie
z korzeniami roślin) o agroekologicznej
jakości środowiska glebowego.
Przodujące rolnictwo neutralizuje
szkodliwą kwasowość gleby oraz zapobiega
jej w drodze wapnowania począwszy
od XVI wieku. Rolnictwo polskie jest zapóźnione
pod tym względem. Nawet
obecnie nie docenia się ekologicznej i produkcyjnej
roli wapnowania gleb kwaśnych,
mimo że geologiczne i klimatyczne
czynniki stanowią o istniejącej i potencjalnej
kwasowości środowiska glebowego.
Według danych statystycznych zużycie
wapna nawozowego (w przeliczeniu na
CaO) w kraju wyniosło średnio 6,2 kg/ha
w roku 1949/1950. Wzrosło do 12,4 kg/[...]
|
|
|
|
WIADOMOŚCI Z INTERNETU
|
|
|
ADAM WIECZOREK
|
Pogoń za alternatywnymi paliwami
prowadzi do zaskakujących rozwiązań.
Amerykańska firma EnerTech Environmental
rozpoczęła produkcję paliwa ze
ścieków komunalnych. Ścieki składają
się w 80% z wody, po której odparowaniu
otrzymuje się stały materiał energetyczny.
Produkt końcowy jest w 95% ciałem
stałym i może być używany jako
substytut węgla. Materiał jest już spalany
w piecach cementowni w południowej
Kalifornii. Niestety produkcja jest
jeszcze w fazie testowej, więc wystarcza
do pokrycia zaledwie 10% zapotrzebowania.
Trwają prace nad zwiększeniem
efektywności produkcji. Według wstępnych
szacunków, przy pełnym rozruchu
fabryka będzie przekształcać 700 ton
ścieków na 170 ton gotowego produktu
dziennie. Wstępne doświadczenia ze spalania
nowego paliwa w cementowni pokazują[...]
|
|
|
|
Wstępne wyniki pomiarów jasności tła nocnego nieba
|
|
|
T. ZBIGNIEW DWORAK MAREK KUBALA TOMASZ ŚCIĘŻOR WIESŁAW KASZOWSKI
|
Jak pisaliśmy w "Aurze" nr 3 podjęliśmy
się, w ramach badań prowadzonych
na Wydziale Inżynierii Środowiska
Politechniki Krakowskiej, Określenia
zmian zanieczyszczenia świetlnego
nocnego nieba dla dużego miasta na przykładzie
Krakowa oraz próby określenia
jego korelacji z zanieczyszczeniami atmosfery
aerozolami i pyłami zawieszonymi
(Projekt badawczy nr PB 3361/B/P01/
2008/34, kierownik dr Tomasz Ściężor).
Pomiary jasności nocnego nieba od
czwartego kwartału 2008 roku prowadzą
- za pomocą mierników SQM-LT. Zbigniew
Dworak (Wydział Geodezji Górniczej
i Inżynierii Środowiska AGH), Wiesław
Kaszowski (Zakład Teledetekcji Atmosfery
IMGW), Marek Kubala i TomaszŚciężor (Wydział Inżynierii Środowiska
PK), jak również inne, przyuczone osoby.
Te obserwacje są wykonywane bez filtra [...]
|
|
|
|
Wykorzystanie biopolimerów w rolnictwie
|
|
|
PIOTR SIWEK
|
Producenci i ogrodnicy amatorzy od
wielu lat wykorzystują folie polietylenowe
do ściółkowania gleby, bezpośredniego
osłaniania roślin i pokrywania
tuneli. Powszechnie stosowane ściółkowanie
zapobiega wzrostowi chwastów,
erozji i umożliwia lepsze wykorzystanie
nawozów zwłaszcza na lekkich, piaszczystych
glebach. Rośliny lepiej rozwijają
się, ich wzrost przebiega szybciej,
a plonowanie następuje wcześniej. Zastosowanie
osłon polietylenowych (PE)
w rolnictwie ma jednak szereg wad m.in.
muszą być one usuwane z pola po zakończeniu
uprawy - co jest trudne i pracochłonne,
folie powstają ze źródeł nieodnawialnych
- polietylen jest produktem
polimeryzacji etylenu pochodzącego z przeróbki
ropy naftowej, utylizacja tego materiału
jest droga.
Zużycie tworzyw sztucznych
i ich wpływ[...]
|
|
|
|
Wyniki konkursu im. Profesora Wiktora Zina "SŁOWEM, PIÓRKIEM I WĘGLEM"
|
|
|
MONIKA BOGDANOWSKA
|
7 lipca 2009 roku po wnikliwej analizie nadesłanych prac oraz w wyniku dyskusji
Komisja Konkursowa w składzie: prof. dr hab. inż. arch. Stanisław Juchnowicz,
przewodniczący, członkowie: dr Monika Bogdanowska, mgr inż. Elżbieta Koniuszy, dr
hab. inż. arch. Zbigniew Myczkowski, mgr inż. Elżbieta Tyralska-Wojtycza wyróżniła
według przyjętych w regulaminie kryteriów następujące prace:
I miejsce: Ewa Kostecka - "Przydrożne kapliczki",
II miejsce: Maria Przybylska i Anna Kozłowska - "Powiat zamojski - idealne
miejsce dla turystów",
III miejsce: Agnieszka Bednarska i Magdalena Sosnowska - "Biskupice najstarsza
dzielnica Zabrza".
Dodatkowo wyróżnienia otrzymują:
Martyna Wabich - "Sokołowsko",
Magdalena Półtorak - "Perła Dolnego Śląska",
Magdalena Szarwaryn - "Świdnicka kap[...]
|
|
|
|
Z działalności resortu środowiska
|
|
Działalność kierownictwa resortu
cechuje się bardzo dużą aktywnością.
Z końcem czerwca br. minister
wizytował Podlasie w sprawie powiększenia
Białowieskiego Parku Narodowego,
z początkiem lipca było spotkanie
ministrów środowiska państw Grupy
Wyszehradzkiej w Krakowie, a 13 lipca
w Dreźnie posiedzenie Polsko-Niemieckiej
Rady Ochrony Środowiska.
O problemach związanych z tymi
wydarzeniami rozmawiają minister środowiska,
prof. MACIEJ NOWICKI
i EDWARD GARŚCIA redaktor naczelny
AURY.
EDWARD GARŚCIA: W czerwcu
br. wysunął Pan bardzo śmiałą i długo
oczekiwaną propozycję powiększenia
Białowieskiego Parku Narodowego.
Minister MACIEJ NOWICKI:
Puszcza Białowieska jest unikatowym
w skali świata kompleksem przyrodniczym.
To jedyny fragment lasu pierwotnego
w Europie, zachowany w[...]
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
