ELEKTRONIKA, ENERGETYKA, ELEKTROTECHNIKA ›
ELEKTRONIKA - KONSTRUKCJE, TECHNOLOGIE, ZASTOSOWANIA ›
2009-10 |
| |
|
|
Analiza szumu modulacyjnego cyfrowego generatora sinusoidalnego z modulacją sigma-delta
|
|
LECHOSŁAW TOMASZEWSKI  EDWARD HRYNKIEWICZ
|
Koncepcja cyfrowa, generacja przebiegu sinusoidalnego
z wykorzystaniem modulacji sigma-delta w pętli sprzężenia
zwrotnego została zaproponowana w pracy [6], a następnie
rozwinięta w pracy [7]. W tej pracy autorzy zajęli się analizą
szumu modulacyjnego występującego w tego typu układach.
Dla potrzeb badań generatora przyjęto, że rozważania odnosić
się będą do układu z rys. 1. W sposób szczególny dotyczyć
muszą sygnału wyjściowego Y, będącego strumieniem
bitowym sigma-delta, w którym zakodowany jest przebieg sinusoidalny,
oraz sygnału S2 z wejścia modulatora sigma-delta
będącego dwukrotnie akumulowanym przebiegiem Y, stanowiącym
pierwowzór sygnału Y przed modulacją. W rozważaniach
i ilustracjach przyjęto, że sygnał sinusoidalny ma
postać ogólną:
gdzie: φ0 jest wskaźnikiem [...]
|
|
|
|
Bezindukcyjna przetwornica samochodowa 42 V/14 V
|
|
|
ZDZISŁAW FILUS JACEK CHĘCIŃSKI ADAM KOŁODZIEJ
|
Od kilkunastu lat obserwuje się szybki i znaczący wzrost zapotrzebowania
na energię elektryczną w samochodach. Wynika
to przede wszystkim z szerokiego wprowadzania do
samochodów elektronicznych układów sterowania, czego naturalną
konsekwencją jest zastępowanie hydraulicznych,
pneumatycznych i mechanicznych elementów wykonawczych
elementami wykonawczymi elektrycznymi. W bliskiej przyszłości
planuje się np. wprowadzenie tak znaczących
obciążeń dla systemu elektrycznego samochodu, jak uruchamiane
elektrycznie zawory ssące i wydechowe, czy też hamulce
uruchamiane elektrycznie. Rosnącemu zapotrzebowaniu
na energię elektryczną coraz trudniej jest w stanie
sprostać tradycyjna instalacja elektryczna samochodu o napięciu
12 V (rozumianym jako napięcie akumulatora; przy pracującym
alte[...]
|
|
|
|
Efektywna metoda podziału telewizyjnego bloku reklamowego na pojedyncze spoty
|
|
|
PAWEŁ BIERNACKI
|
Gwałtowny wzrost liczby nadawanych bloków reklamowych,
w tym także w telewizji, zmusza firmy badające rynek mediów
do znalezienia efektywnego narzędzia pozwalającego w krótkim
czasie na separację pojedynczych reklam z bloku oraz ich
skuteczną (identyfikację). Artykuł ten zajmuje się problemem
podziału telewizyjnej przerwy reklamowej na pojedyncze spoty.
Zagadnienie to jest w literaturze rozpatrywane jako separacja
sceny akustycznej (audio scene), rozumianej jako zbiór dźwięków
o podobnej charakterystyce [1], ze ścieżki audio nagranej
audycji. W celu klasyfikacji danego sygnału wykorzystuje
się pojedynczo lub grupowo parametry takie jak: amplituda,
energia, energia w podpasmach, liczba przejść przez zero,
cepstrum, melcepstrum, itd. [2-4]. Wielkości te służą do przydzielenia
sy[...]
|
|
|
|
Fotostymulator z cyfrową syntezą sygnałów do zastosowań w interfejsach BCI
|
|
|
MARCIN BYCZUK PAWEŁ PORYZAŁA ANDRZEJ MATERKA
|
Tradycyjne urządzenia służące do wprowadzania danych do
komputera, jak klawiatura lub mysz, nie są przystosowane do
naturalnego sposobu komunikowania się człowieka z otoczeniem.
Ponadto, interfejsy te wymagają od użytkownika wykonywania
pewnego ruchu podczas korzystania z nich, np.
naciśnięcie przycisku, przesunięcie myszy. Dla większości
użytkowników taki sposób obsługi urządzeń nie jest kłopotliwy,
jest jednak pewna grupa osób, dla których wykonywanie
ruchów potrzebnych do obsługi urządzenia może nastręczać
pewne trudności, bądź jest niemożliwe. Mogą to być np.
osoby kierujące pojazdami (kierowcy, piloci samolotów), które
muszą jednocześnie obsługiwać urządzenia kontrolne (np.
komputer pokładowy). Inną ważną grupę stanowią osoby niepełnosprawne,
w tym całkowicie sparaliżowan[...]
|
|
|
|
Generacja promieniowania wzajemnie koherentnego w aktywnym światłowodzie wielordzeniowym
|
|
|
MARCIN KOCHANOWICZ DOMINIK DOROSZ ANDRZEJ ZAJĄC
|
Powszechność stosowania laserów półprzewodnikowych jako
pomp optycznych oraz obserwowany ostatnio rozwój technologii
wytwarzania światłowodów domieszkowanych jonami
ziem rzadkich umożliwił powstawanie różnych konstrukcji laserów
włóknowych dużej mocy. Lasery tego typu ze względu
na wyróżniające je właściwości, takie jak: wysokie wzmocnienie,
niski próg wzbudzenia, duża sprawność, doskonała jakość
wiązki oraz brak konieczności chłodzenia (poza przypadkami
ekstremalnymi), są przedmiotem intensywnych prac badawczych.
Osiągnięty w ostatnim okresie postęp spowodował, że
stały się one jedną z podstawowych konstrukcji laserów ciała
stałego [1-6]. Zdolność ośrodka czynnego do gromadzenia
energii zależy od jego objętości oraz koncentracji domieszki
ziemi rzadkiej. Niestety oba te param[...]
|
|
|
|
Kontroler inteligentnego budynku
|
|
|
OKTAWIUSZ KUCZERA MIROSŁAW CHMIEL
|
Ideą powstania kontrolera inteligentnego budynku jest sterowanie,
monitorowanie i optymalizowanie różnego rodzaju
usług budynkowych oraz integracja tych usług. Kontroler, jako
jednostka nadrzędna, monitoruje pracę systemu oraz przekazuje
parametry użytkownika do modułów, które sterują
urządzeniami odpowiedzialnymi za podwyższenie komfortu,
czy też bezpieczeństwa [1]. Odgrywa on również główną rolę
w przypadku zaistnienia w systemie sygnałów informujących
o sytuacji krytycznej. Jednym z podstawowych założeń projektowych
jest autonomiczne działanie każdego z modułów
(modułu przeciwpożarowego, modułu antywłamaniowego,
modułu oszczędzania energii, modułu komfortu itd.).
Cechą kontrolera jest jego uniwersalność, zapewniająca
możliwość podłączenia do magistrali komponentów o dowolne[...]
|
|
|
|
Meandrowa linia mikropaskowa ze zmodyfikowaną metalizacją masy
|
|
|
MAREK KITLIŃSKI PIOTR KURGAN PIOTR DĘBEK
|
Nowoczesne układy zintegrowane cechuje zminiaturyzowana
konstrukcja prowadząca do minimalizacji kosztów produkcji
ze względu na mniejsze zużycie materiału podłożowego. Zastosowanie
cienkiego podłoża o dużej przenikalności elektrycznej
skutkuje zmniejszeniem powierzchni zajmowanej
przez poszczególne komponenty radiowe, jednakże klasyczne
konstrukcje elementów pasywnych charakteryzują się
rozmiarami proporcjonalnymi do długości fali (dla częstotliwości
pracy), a w konsekwencji zajmują wciąż znaczną powierzchnię
wymagającą dalszej miniaturyzacji. W ostatnich
latach obserwuje się znaczny wzrost zainteresowania problemem
miniaturyzacji, czego efektem jest opracowanie skutecznych
metod redukcji rozmiarów podzespołów radiowych.
W niektórych rozwiązaniach spotyka się wykorzystanie sku[...]
|
|
|
|
Metoda weryfikacji procesu pobierania danych stabilograficznych
|
|
|
JERZY FIOŁKA ZENON KIDOŃ
|
Stabilografia statyczna jest nieinwazyjną metodą oceny
sprawności układu utrzymywania równowagi. Podczas statycznego
badania stabilograficznego badany stoi na platformie
rejestrującej mimowolne ruchy jego ciała. Uzyskana w ten
sposób trajektoria przemieszczania punktu przyłożenia wypadkowej
sił nacisku stóp COP (ang. Center of Pressure) zawiera
informację o zmianach położenia rzutu środka ciężkości
ciała pacjenta na płaszczyznę podparcia COM (ang. Center of
Mass) [1]. Badanie trwa na ogół od 30 do 60 sekund. Trajektoria
stabilograficzna jest następnie poddawana parametryzacji,
przy czym w praktyce diagnostycznej najczęściej
wykorzystuje się parametry pozwalające ocenić "rozmiar" trajektorii
[2]. Im mniejsza wartość tego typu parametru, tym lepsza
kondycja układu utrzymywania r[...]
|
|
|
|
Model sprzętowo-programistycznej platformy do testowania i uruchamiania wirtualnych systemów mikroprocesorowych
|
|
|
KRZYSZTOF PUCHER JACEK NAMIOTA
|
W czasie ostatnich dziesięcioleci daje się zauważyć szybki
rozwój technik projektowania związanych z systemami mikroprocesorowymi
[1,11]. Postęp ten i mnogość rozwiązań
wymuszają przedstawianie wiedzy związanej z nowymi technologiami
mikroprocesorowymi w sposób bardziej usystematyzowany
i ogólny.
Artykuł ten przedstawia system (model) pozwalający na
prezentację praktycznej wiedzy dotyczącej zasad działania
komputerów wykorzystujących różne rozwiązania architektoniczne.
Prezentowany system pozwala także na badania nad
nowymi rozwiązaniami - zarówno samych procesorów, jak
i układów peryferyjnych [8,7].
Przedstawiona została również fizyczna realizacja zaproponowanego
modelu przedstawiająca działanie komputera
bazującego na architekturze procesora MIPS R2000.
Fizyczna realizacj[...]
|
|
|
|
Nierównomierne obciążenie procesorów w systemie wieloprocesorowym
|
|
|
KRZYSZTOF TABOREK ZDZISŁAW POGODA
|
Niech systemwieloprocesorowy ze wspólną pamięcią [2] składa
się z N procesorów. Obecne w systemie procesory, realizując
swoje zadania programowe, muszą co pewien czas kontaktować
się ze wspólną pamięcią, tzw. pamięcią globalną. Kontakty
te umożliwiają wymianę danych między poszczególnymi jednostkami
obliczeniowymi. W tym celu procesory wysyłają tzw.
zgłoszenia dostępu. Ponieważ do pamięci globalnej wiedzie
tylko jedna magistrala, a w danej chwili tylko jeden procesor
może z niej korzystać, to procesory o niższych priorytetach będą
czasami musiały oczekiwać na swój dostęp w kolejce.
Zależnie od sprzętowej konstrukcji takiego systemu, cykl
dostępu do pamięci globalnej każdego procesora (nie licząc
jego ewentualnego czasu oczekiwania w kolejce), składa się
z jednego lub kilku cyk[...]
|
|
|
|
Podwójnie zminiaturyzowany sprzęgacz pierścieniowy
|
|
|
MAREK KITLIŃSKI PIOTR KURGAN SŁAWOMIR OPOZDA
|
W ostatnich latach zaobserwowano dynamiczny rozwój technologii
mikroelektronicznej dążący do zwiększenia skali integracji
układów SoC (ang. System on Chip). Zapotrzebowanie
na układy komunikacji bezprzewodowej charakteryzujące
się niskim kosztem oraz małą powierzchnią jest wciąż
ważnym przyczynkiem rozwoju technik miniaturyzacji. Rozmiary
pasywnych komponentów radiowych, będących integralną
częścią układów SoC są zazwyczaj proporcjonalne
do długości fali (odpowiadającej przyjętej częstotliwości
pracy), co czyni miniaturyzację pasywnych elementów radiowych
szczególnie istotnym zagadnieniem. Komponentem
znajdującym powszechne zastosowanie w podukładach systemów
komunikacji bezprzewodowej, a jednocześnie zajmującym
względnie dużą powierzchnię, jest sprzęgacz
pierścieniowy.
Prop[...]
|
|
|
|
Poprawa jakości transformacji barw RGB-YCbCr w systemach przetwarzania obrazów kolorowych
|
|
|
GRZEGORZ ULACHA
|
Transformacja zmieniająca przestrzeń barw z trzech składowych
RGB na YCbCr, czyli na sygnał luminancji i dwie
składowe chrominancji jest pierwszym etapem w większości
metod kompresji obrazu i sekwencji wideo. Pozwala ona na
zamianę modelu barw skojarzonego z urządzeniami akwizycji
obrazu na model charakteryzujący się lepszymi właściwościami
przydatnymi w dalszych etapach kompresji
(mniejszy poziom wariancji składowych), co pozwala na uzyskiwanie
wyższego stopnia kompresji średnio o 10% przy zachowaniu
odpowiednio akceptowalnego poziomu stratności
metody [1]. Transformacja ta jest stosowana wszędzie tam,
gdzie mamy do czynienia z formatami takimi jak: JPEG, czy
MPEG, a zatem w cyfrowych aparatach fotograficznych, kamerach
wideo, odtwarzaczach DVD i Blu-ray, dekoderach telewizji[...]
|
|
|
|
Projektowanie pasmowych filtrów NOI
|
|
|
JACEK KONOPACKI
|
Metody bezpośredniej syntezy transmitancji pozwalają
zaprojektować filtr cyfrowy o nieskończonej odpowiedzi impulsowej
(NOI) o dowolnym kształcie charakterystyki amplitudowej
i fazowej. Projekt bazuje na rozwiązaniu odpowiednio
sformułowanego zadania optymalizacji. Istotną wadą tych
metod jest konieczność zadania parametrów, które mają kluczowy
wpływ na otrzymany wynik, a nie są znane sposoby
wyznaczenia ich wartości. Przykładem takiego parametru jest
rząd filtru. Poprawne określenie minimalnego rzędu wymaga
zwykle przynajmniej kilkakrotnego powtórzenia procesu projektowania.
Inne parametry zależą między innymi od założeń
projektowych i przyjętej metody optymalizacji. Dla filtru
o pożądanej liniowej charakterystyce fazowej, projektowanego
z zastosowaniem optymalizacji bez ogra[...]
|
|
|
|
Regulacja nadmiarowości przy zapisie danych na nośnikach optycznych
|
|
|
KRZYSZTOF GOŁOFIT MAREK RYBCZYŃSKI
|
Wdobie informatyzacji coraz częściej obserwujemy, jak informacja
staje się jednym z najcenniejszych zasobów.
W związku z tym rośnie znaczenie pewnego i trwałego jej
przechowywania. Niestety, szeroka rozpiętość wartości poszczególnych
zbiorów informacji nie znajduje swojego odzwierciedlenia
w dostępnych na rynku metodach archiwizacji.
Znane rozwiązania narzucają takie parametry, jak odporność
na uszkodzenia czy średni czas przed upływem którego zapisana
informacja nie powinna zostać utracona (w zależności
od cech urządzeń i nośników). Jednak po pierwsze: parametry
te często wynikają z oszacowań i estymacji nie
mających wiele wspólnego z rzeczywistym zastosowaniem,
po drugie: mają charakter statystyczny, który nie daje pewności
w stosunku do konkretnego egzemplarza.
Większość w[...]
|
|
|
|
Rezystory niskoomowe wytwarzane metodą wielostopniowej metalizacji
|
|
Metoda chemicznej metalizacji nadaje się do wytwarzania stopów
amorficznych typu Ni-P, Co-P, Fe-P bądź też stopów tróji
wieloskładnikowych [1] stosowanych w elektronice do produkcji
rezystorów warstwowych stałych, przy wytwarzaniu
magnetycznych dysków, materiałów kompozytowych czy jako
katalizatory procesów chemicznych. W procesie chemicznej
redukcji można otrzymać stop Ni-P charakteryzujący się rezystancją
początkowa w zakresie 0,5...10,0 Ω o Temperaturowym
Współczynniku Rezystancji (TWR), mierzonym
w zakresie temperatur 20...120°C, nie przekraczającym
25 ppm/K [2]. Kluczowym problemem uniemożliwiającym wytwarzanie
warstw rezystywnych o rezystancji początkowej poniżej
0,5 Ω jest stały, systematyczny wzrost TWR stopu ze
wzrostem jego grubości [3].Wzrost ten jest sp[...]
|
|
|
|
Różne interfejsy szeregowe w sterowniku urządzeń domowego użytku
|
|
|
BARTOSZ WOJTANOWICZ MIROSŁAW CHMIEL
|
Z interfejsem mamy do czynienia wszędzie tam, gdzie konieczna
jest wymiana informacji pomiędzy różnymi elementami
systemu cyfrowego. Interfejs odpowiedzialny jest m.in.
za dopasowanie poziomów sygnałów elektrycznych, przesyłanie
informacji zgodnie z przyjętym protokołem, czy odpowiednie
połączenie mechaniczne pomiędzy modułami
(wtyczki, kable). Wraz z rozwojem elektroniki, jako nierozłączne
elementy systemów cyfrowych, rozwijały się również
interfejsy i powstawały ich kolejne standardy. Obecnie
jest ich tak wiele, że trudno wymienić choćby nazwy wszystkich.
Bez wątpienia, do najpopularniejszych interfejsów
można zaliczyć: RS232, RS485, SPI, USB, PCI, Ethernet itd.
Kilku producentów półprzewodników poszło dalej, opracowując
własne standardy wymiany informacji. Firma Philips Sem[...]
|
|
|
|
SI filter pair design with the use of topological analysis
|
|
|
ANDRZEJ HANDKIEWICZ RADOSŁAW RUDNICKI SZYMON SZCZĘSNY PIOTR KATARZYŃSKI
|
The special role, because of its applications to image processing
and telecommunication, play so called filter banks.
The simplest method to design of filter banks is to realize them
as independent two-port filters and to connect these filters to
the common port in parallel or in series. Such an approach
was developed at an early stage of ladder filter theory [1], in
the case of so called filter pairs: the filter banks composed of
two filters.
The filter pair design is based on the transfer functions
Hl(s), Hh(s), for low-pass and high-pass bands, respectively,
described by:
where: Ho(s), He(s) correspond to stable all-pass filters obtained
on the basis of odd and even parts of denominator
polynomials of a lattice LC filter [2]. Paradoxically, this property
of a lattice two-p[...]
|
|
|
|
Sprzętowa realizacja algorytmu redukcji wstecznej w układach FPGA Xilinx Virtex4
|
|
|
OLEG MASLENNIKOW PIOTR RATUSZNIAK NATALIA MASLENNIKOWA
|
Nowoczesne układy reprogramowalne z architekturą FPGA
(ang. Field Programmable Gate Array) pozwalają na implementację,
w jednym układzie scalonym, złożonego wyspecjalizowanego
systemu komputerowego zawierającego od kilku
do kilkudziesięciu potokowych jednostek przetwarzających. Ta
potencjalna możliwość wynika z zasobów sprzętowych nowoczesnych
układów i platformy reprogramowalnych, jak np.
układy Stratix II firmyAltera i Virtex 4 firmy Xilinx [1], które poza
ogromnym polem komórek z architekturą FPGA i bloków pamięci
RAM, zawierają dużą liczbę stałoprzecinkowych bloków
mnożących, a nawet bloków DSP (tzw. DSP48slice, do 512
bloków w jednym układzie, gdzie jeden blok DSP zawiera
jeden 18-bitowy blok mnożący z 48-bitowym akumulatorem,
kilkoma rejestrami i multiplekserami) [2].
W[...]
|
|
|
|
Stanowisko badawcze do szybkiej wizualizacji właściwości cieplnych struktur warstwowych w trybie modulacji przestrzennej
|
|
|
ZBIGNIEW SUSZYŃSKI MATEUSZ KOSIKOWSKI
|
Powszechność potrzeby badania jednorodności lub detekcji
niejednorodności cieplnych w materiałach i przyrządach stosowanych
m.in. w elektronice, skłania do opracowywania nowych
metod badawczych. Zagadnienia te są szczególnie
istotne z punktu widzenia możliwości pomiaru parametrów
cieplnych w strukturach warstwowych, jak również w badaniach
jakości adhezji. Jedną ze znanych metod termicznych
jest metoda termofalowa w trybie pobudzenia zmiennego
w przestrzeni [1-7] lub tzw. metody flying-spot, czy Beam Desplacement
Modulation (BDM) [8-10]. Polega ona na pobudzeniu
obiektu stałą, co do wartości energią, ale zmienną, co
do miejsca jej dyssypacji. Śledzenie odpowiedzi temperaturowej
w obszarze pobudzenia lub jego pobliżu umożliwia pozyskanie
informacji o właściwościach cieplnych ob[...]
|
|
|
|
Symulacja charakterystyk diod Schottky'ego z węglika krzemu z uwzględnieniem efektów termicznych
|
|
|
ANETA HAPKA WŁODZIMIERZ JANKE
|
Diody Schottky’ego z węglika krzemu (SiC) stanowią obiecującą
grupę elementów - ze względu na swoją szybkość
działania, połączoną z dużymi wartościami napięć przebicia
oraz potencjalnymi możliwościami pracy w szerokim zakresie
temperatur. Ze względu na ostatnią z wymienionych cech,
pożądane jest prawidłowe uwzględnienie efektów termicznych
w symulacjach układów z tymi diodami.
O jakości wyników symulacji w dużej mierze decyduje
dobór parametrów w modelach elementów, co zostanie pokazane
w niniejszej pracy. Proponuje się również model dla
symulatorów obwodowych, umożliwiający uwzględnienie
wpływu samonagrzewania na charakterystyki statyczne.
W pracy omówiono standardowy opis diod Schottky’ego
w programie PSPICE, podano przykładowe parametry modeli
oraz charakteryst[...]
|
|
|
|
System kontroli zakłóceń akustycznych w urządzeniach głośnomówiących
|
|
|
KRZYSZTOF BIELAWSKI
|
Pierwotną formą komunikacji międzyludzkiej jest porozumiewanie
się za pomocą mowy, polegające na wygenerowaniu
przez usta mówiącego fali dźwiękowej, rozchodzącej się w powietrzu
i odbieraniu jej przez ucho słuchającego. W proces ten
została zaangażowana technika, umożliwiając porozumiewanie
się na duże odległości i prowadząc, do tak obecnie
wszechobecnego telefonu. Dlatego zrozumiałe są badania nad
sposobami coraz to doskonalszego i bardziej niezawodnego
sposobu transmisji sygnału, z wykorzystaniem rosnącej liczby
rozwiązań urządzeń telekomunikacyjnych, nie tracąc wiele
w porównaniu do pierwotnego sposobu komunikacji głosowej.
Komunikacja za pośrednictwem fali dźwiękowej jest niejednokrotnie
zakłócana przez szumy środowiskowe oraz podlega
zjawiskom akustycznym w środowisku, w [...]
|
|
|
|
System stabilizacji temperatury pracy baterii akumulatorów ołowiowo-kwasowych VRLA
|
|
|
ROBERT A. SAMBORSKI EDWARD CHRUSTOWSKI
|
Niniejsza praca dotyczy tematyki eksploatacji baterii akumulatorów
chemicznych, ołowiowo-kwasowych typu VRLA w telekomunikacyjnych
i innych systemach zasilania gwarantowanego.
Wdalszej części niniejszego opracowania bateria ta
będzie nazywana też jako VRLA lub po prostu baterią.
Jednym z najistotniejszych parametrów eksploatacyjnych,
mającym wpływ na czas życia baterii jest temperatura.Wzrost
temperatury pracy baterii akumulatorów o każde 10°C powyżej
znamionowej temperatury pracy (typ. 25°C) skraca
czas życia baterii o ok. 50% [1].
Teoretycznie w telekomunikacyjnym systemie zasilania bateria
akumulatorów o pojemności 80% w stosunku do pojemności
znamionowej uznawana jest za niesprawną i podlega
wymianie. Aby zapewnić właściwe warunki temperaturowe dla
eksploatacji baterii ak[...]
|
|
|
|
Szkło dla fotoniki. Część 13.Rodzaje szkieł światłowodowych.
|
|
|
RYSZARD ROMANIUK
|
Podstawowym rodzajem szkła światłowodowego na włókna
optyczne ultraniskostratne do celów długodystansowej transmisji
sygnału jest szkło SiO2 słabo domieszkowane. To w żadnym
wypadku nie wyczerpuje ciągle rozszerzających się
innych zastosowań szklanych włókien optycznych do budowy
których potrzebne są podobne, nieco inne lub zupełnie inne
rodzaje szkieł. Kryterium doboru szkła na włókno optyczne
jest zastosowanie, a szczególnie: długość fali pracy włókna
optycznego, poziom transmitowanej mocy optycznej, rodzaj
transmitowanego sygnału, obraz, fala ciągła, fala analogowa,
fala impulsowa, odporność włókna szklanego na warunki
pracy w tym zmiany temperatury, wilgotność, obecność substancji
aktywnych chemicznie, zaburzenia mechaniczne np.
drgania, promieniowanie jonizujące, rodzaj w[...]
|
|
|
|
Szybki i wysokorozdzielczy miernik częstotliwości na bazie układów FPGA
|
|
|
PRZEMYSŁAW SZECÓWKA GRZEGORZ SŁUGOCKI TEODOR GOTSZALK
|
Pomiary częstotliwości i czasu zajmują w miernictwie miejsce
szczególne z uwagi na trudny do pogodzenia dylemat dokładność/
czas pomiaru. Dostępne urządzenia, konstruowane
zwykle z wykorzystaniem układów cyfrowych, realizują pomiar
różnych parametrów czasowych sygnałów elektrycznych, takich
jak częstotliwość, okres, czas trwania impulsu, czy też
liczba impulsów. Przyrządy te nazywane są licznikami uniwersalnymi
ze względu na typowe podejście do pomiaru, polegające
na zliczaniu impulsów badanego sygnału w określonym
przedziale czasu. Odpowiednio długi czas w stosunku do
okresu badanego sygnału, pozwala uzyskać bardzo wysoką
precyzję [1].
Ta podstawowa strategia niestety zawodzi w przypadku,
gdy częstotliwość badanego sygnału jest niska, a czas dostępny
na pomiar mocno ogranicz[...]
|
|
|
|
Środki uruchomieniowe w laboratorium dydaktycznym Techniki Mikroprocesorowej
|
|
|
BOGUSŁAW WIŚNIEWSKI
|
Tworzenie aplikacji systemu mikroprocesorowego, bądź docelowej
wersji z wbudowanym mikrokontrolerem, wymaga
przejścia przez wiele etapów. Po określeniu założeń funkcjonalnych
rozpoczynamy prace od zewnątrz, tj. wykonujemy
i testujemy wszelkie układy współpracujące, ze szczególnym
uwzględnieniem części analogowej. Dopiero potem przystępujemy
do wyboru mikroprocesora/mikrokontrolera chyba, że
jego typ został z różnych względów narzucony.
Zanim ostateczna wersja programu zostanie umieszczona
w docelowej wersji sprzętu, posiłkujemy się zwykle tzw. systemem
uruchomieniowym. Jest to system typu otwartego tj.
z dostępem do magistrali, wyposażony w środki wspomagania
ze strony oprogramowania (kompilator, asembler/debugger,
monitor) oraz sprzętu (praca krokowa - obserwacja
stanów, dos[...]
|
|
|
|
Technologie i problemy przetwarzania czasopism na elektroniczne wersje dostępne osobom niewidomym na przykładzie internetowego serwisu e-Kiosk
|
|
|
MAŁGORZATA RUBIN
|
Proces adaptacji elektronicznych wersji czasopism dla potrzeb
osób niewidomych i słabowidzących stanowi ważny krok
w kierunku zwiększania dostępności cyfrowej prasy dla czytelników
z dysfunkcją wzroku. Adaptacja oznacza przekształcenie
treści elektronicznych plików wydań prasowych
na postać tekstową w formacie przyjaznym do odczytu przez
niewidomych. W procesie przetwarzania odbywa się konwersja
treści zawartej w postaci bloków tekstu, umieszczonych
w różnie rozlokowanych na stronie ramkach i w obiektach
graficznych, zawierających graficznie podane teksty, na
“czysty" i logicznie spójny tekst. Problemy czytelnictwa elektronicznych
wydań prasy i nieprzystosowania stron internetowych
dla potrzeb inwalidów wzroku zostały przedstawione
w artykule [1]. Przyczyniły się one do [...]
|
|
|
|
Teoretyczna analiza adsorpcji tlenu na powierzchni ziaren SnO2 o geometrii płaskiej
|
|
|
WERONIKA IZYDORCZYK
|
Spośród materiałów sensorycznych ditlenek cyny SnO2 pełni
szczególną rolę, ponieważ wykazuje znaczące zmiany przewodnictwa
elektrycznego w otoczeniu cząsteczek toksycznych
i łatwopalnych gazów (HC, NOx, NH3, H2S, CO, H2).
Ważnym zagadnieniem badawczym w przypadku półprzewodników
tlenkowych jest rola tlenu, występującego w różnej
postaci na powierzchni z powodu jego wysokiej reaktywności.
Adsorpcja tlenu na powierzchni półprzewodników tlenkowych
(np. SnO2, ZnO, TiO2) prowadzi do powstawania warstwy zubożonej,
obniżenia przewodnictwa i wzrostu pracy wyjścia
w zakresie temperatur od około 150 do 450°C. Pomimo wielu
badań eksperymentalnych i teoretycznych [1-11] rola jaką odgrywa
adsorbowany tlen w zjawiskach powierzchniowych i objętościowych
(pokrycie powierzchni jonami tlenu, ug[...]
|
|
|
|
Trawienie plazmowe cienkich warstw Ti3SiC2
|
|
|
MAREK EKIELSKI RENATA KRUSZKA KATARZYNA KORWIN-MIKKE MICHAŁ A. BORYSIEWICZ MAREK WZOREK
|
Ti3SiC2 jest jednym z przedstawicieli faz materiałowych o
ogólnym wzorze stechiometrycznym Mn+1AXn, gdzie: M jest
metalem przejściowym, A - pierwiastkiem z grupy IIIA lub IVA,
a X to węgiel, lub azot. Grupa ta jest w skrócie nazywana fazami
MAX [1]. Dzięki swojej nanolaminarnej strukturze charakteryzują
się unikalną kombinacją cech metali (wysokie
przewodnictwo elektryczne i cieplne) oraz ceramik (wysoka
stabilność termiczna i odporność na utlenianie). Połączenie
tych właściwości czyni te materiały interesującymi kandydatami
dla zastosowań metalizacyjnych do przyrządów półprzewodnikowych,
przeznaczonych do pracy w środowiskach
aktywnych chemicznie, utleniających i w wysokich temperaturach.
Jednym z etapów wytwarzania metalizacji jest ich
strukturyzacja. Ze względu na fakt, że [...]
|
|
|
|
Trójwymiarowa wizualizacja naprężeń w podłożach hybrydowych i strukturach cienkowarstwowych
|
|
|
MICHAŁ A. BORYSIEWICZ
|
Inżynieria naprężeń jest istotną częścią procesu wytworzenia
przyrządu półprzewodnikowego o strukturze cienkowarstwowej.
Szczególne znaczenie ma ona w przypadkach heteroepitaksji
cienkich warstw na podłoża krystaliczne. Dobór
odpowiedniego podłoża do planowanej struktury przyrządu
ma kluczowe znaczenie, a kryteriami branymi pod uwagę podczas
wyboru są m.in.: dopasowanie stałych sieci zarówno
w temperaturze pokojowej, jak i temperaturze wzrostu cienkich
warstw, a tym samym zgodność współczynników rozszerzalności
cieplnej, a także cena jednostkowa gotowego
przyrządu, związana poprzez koszty procesu wytwarzania
z dostępnością podłóż dużej średnicy. Ponadto, dla zastosowań
w przyrządach wysokiej częstotliwości i dużej mocy, konieczne
jest, aby podłoża posiadały wysoką rezystywność[...]
|
|
|
|
Urządzenie mobilne do synchronizowanego zbierania danych z kompasu elektronicznego, odometru i odbiornika GPS
|
|
|
PIOTR SKULIMOWSKI TOMASZ ŚWIĄTCZAK
|
Odometr elektroniczny jest częścią aparatury powstającej w ramach
projektu badawczego ukierunkowanego na opracowanie
systemu do nawigacji osoby niewidomej. W systemie są wykorzystywane
technologie: nawigacji satelitarnej, mapy numeryczne
terenu oraz obrazowanie dźwiękowe otoczenia [1].
Dokładność pomiaru położenia uzyskiwana z popularnych odbiorników
GPS jest rzędu kilku metrów, przy czym w środowisku
miejskim dokładność ta może być znacznie mniejsza ze
względu na zjawiska wielotorowości sygnału satelitarnego. Zazwyczaj
nie stanowi to problemu w nawigacji pojazdów, ponieważ
typowe programy nawigacyjne wyposażone są w funkcje
"przyciągania" do drogi oraz uwzględniają bezwładność zmian
parametrów ruchu. Dodatkowo duże szybkości liniowe pojazdów
pozwalają na stosunkowo łatwe wyzn[...]
|
|
|
|
Wielokrotne kodowanie stanów i mikroinstrukcji automatów implementowanych w strukturach FPGA
|
|
|
ARKADIUSZ BUKOWIEC ALEXANDER BARKALOV
|
Skończone automaty stanów Mealyego [1] stanowią jedną
z popularniejszych metod projektowania jednostek sterujących,
przez co mają szerokie zastosowanie w informatyce
i elektronice. Obecne tendencje do implementacji całego systemu
cyfrowego z wykorzystaniem jednego układu scalonego
powoduje, że układy FPGA są bardzo często stosowane do
jego realizacji [8,12].
Układy FPGA posiadają regularną strukturę i są zbudowane
z dużej liczby małych bloków logicznych. Każdy taki
blok zawiera przerzutnik typu D (DFF) i tablice LUT. Tablica ta
może realizować dowolną funkcję logiczną [9]. Ograniczeniem
jednak jest stosunkowo mała liczba wejść (do 6, typowo 4),
jaką posiadają te tablice, z drugiej strony funkcje logiczne realizowane
przez kombinacyjny układ automatu posiadają
znacznie więcej [...]
|
|
|
|
Wielospektralny optoelektroniczny czujnik niebezpiecznych gazów
|
|
|
JACEK WOJTAS ZBIGNIEW BIELECKI BEATA RUTECKA
|
W ciągu ostatnich kilku dekad opracowano wiele różnych
metod monitoringu atmosfery. Związane jest to zarówno z postępem
w dziedzinie nowych technologii, jak i z ogólnoświatowym
dążeniem do ograniczenia emisji niebezpiecznych
gazów do atmosfery. Do jednych z najczulszych metod detekcji
gazów należy spektroskopia strat we wnęce optycznej
CRDS (ang. Cavity Ring-Down Spectroscopy). Zasada
działania tej metody została opisana we wcześniejszych publikacjach
[1,2].
Główną wadą tej metody jest bardzo duża wrażliwość
układu optomechanicznego na niestabilności mechaniczne.
W przypadku, gdy częstość lasera jest dopasowana do modu
wnęki, następuje bardzo wydajne magazynowanie światła. Natomiast
drobne fluktuacje częstości własnych wnęki, spowodowane
np. zmianą jej długości w skutek drgań[...]
|
|
|
|
Wpływ warunków nanoszenia szkliw krzemowych na jakość uzyskanej powierzchni
|
|
|
EDYTA WRÓBEL RZYSZTOF WACZYŃSKI
|
Wytworzone na bazie tetraetoksysilanu i rozpuszczalników
roztwóry nanosi się na umyte i wysuszone płytki w bezpyłowym
pomieszczeniu, aby wyeliminować w jak największy
sposób wpływ zanieczyszczeń na parametry szkliwa domieszkowego,
a w późniejszym etapie na parametry warstwy
dyfuzyjnej. Nanoszenie roztworu odbywa się w temperaturze
pokojowej (293K) i przy odpowiednio niskiej wilgotności
względnej otoczenia (ok. 40 %), ponieważ roztwory krzemowe
wykazują silne właściwości higroskopijne, a jest to zjawiskiem
niekorzystnym. Nanoszenie roztworu na powierzchnię płytki
może odbywać się przez wirowanie, natrysk, rozprowadzanie
pędzlem lub zanurzenie płytek w roztworze.Wcześniejsze badania
[1] wykazały, że najlepszym sposobem jest wirowanie.
Pomimo pozornej prostoty, proces rozwirowywa[...]
|
|
|
|
|
|
Wykorzystanie algorytmu PSO w diagnostyce analogowych układów elektronicznych
|
|
|
PIOTR KYZIOŁ JERZY RUTKOWSKI DAMIAN GRZECHCA
|
W ostatnich latach problem testowania analogowych układów
elektronicznych (AUE) stał się znaczącą kwestią. Mimo, iż
wiele artykułów zostało napisane z tej dziedziny, to ciągle nie
ma wystarczająco dobrych metod testowania tych układów.
Techniki testowania AUE można podzielić ze względu na
różnorakie kryteria. Ze względu na to, kiedy przeprowadzana
jest symulacja analizowanego układu to testowanie dzielimy
na: przedtestowe SBT (Simulation Before Test) i potestowe
SBT (Simulation After Test) [1]. Zaletą metody SBT jest to, że
jest ona mniej czasochłonna niż SAT. Wadą metody SBT jest
to, iż jest ona mniej dokładna niż SAT. Ponieważ obecnie na
linii produkcyjnej czas jest najważniejszym czynnikiem, to metoda
SBT jest preferowana. Testowanie też można podzielić
ze względu na to, kt[...]
|
|
|
|
Wytwarzanie warstw rezystywnych typu Ni-Cu-P
|
|
|
PIOTR KOWALIK ZBIGNIEW PRUSZOWSKI
|
Technologia wytwarzania warstw amorficznych typu metaliczne
szkło metodą chemicznej redukcji jest znana od lat
czterdziestych ubiegłego stulecia [1], przy czym warstwy te
osadzane są na poddanym procesom uczulania i aktywacji,
podłożach niemetalicznych w szczególności na ceramice
glinokrzemianowej. W latach 1960-1970 procers ten znalazł
zastosowanie w firmie Welvyn do wytwarzania rezystorów
warstwowych stałych na podstawie patentu Edge’a [2], w procesie
tym wykorzystywano początkowo stopy Ni-P zaś w latach
osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych ubiegłego
stulecia także stopy Ni-Co-P[3] oraz Ni-W-P[4]. Dodatek
miedzi do stopu niklowo-fosforowego jest znany [5], lecz
technologia wytwarzania stopu Ni-Cu-P mogącego znaleźć
zastosowanie w elektronice jest obwarowana licznymi [...]
|
|
|
|
Zaawansowane technologie radarowe w zastosowaniach wojskowych oraz cywilnych
|
|
|
ADAM KAWALEC JERZY PIETRASIŃSKI ANDRZEJ WITCZAK
|
Na świecie obserwuje się intensywny rozwój radarów w szerokiej
gamie rozwiązań, począwszy od lekkich przenośnych
policyjnych radarów, aż po stacjonarne radary dużego zasięgu.
Radary pracują jako monostatyczne, bistatyczne oraz
multistatyczne. Uogólnieniem wersji multistatycznej jest rozwiązanie
określane mianem radaru MIMO (Multiple Input Multiple
Output). Radary znajdują coraz większe zastosowanie
zarówno wojskowe, jak i cywilne. Rozszerzający się terroryzm,
czy też asymetryczny charakter współczesnych konfliktów
powodują ponadto upodabnianie się tych dwóch
obszarów aplikacji. Ich wspólną cechą jest pilna potrzeba
wczesnego ostrzegania, np. AEW (Airborne Early Warning).
Trzeba wreszcie wspomnieć o operacjach służb ratowniczych
typu Search and Rescue. Radar wykorzystywany do a[...]
|
|
|
|
|
|
Zastosowanie modelu psychoakustycznego do badania jakości dźwięku wzmacniaczy lampowych
|
|
|
ANDRZEJ DOBRUCKI STANISŁAW MALECZEK
|
Szybki rozwój elektroniki w ostatnich latach zaowocował bardzo
dużymi zmianami w urządzeniach do rejestracji i odtwarzania
dźwięku. W oparciu o najnowsze podzespoły półprzewodnikowe
powstały elementy torów akustycznych o bardzo
dobrych parametrach elektrycznych. Nie zawsze jednak poprawa
mierzonych parametrów, zgodnie z określonymi normami,
przekładała się na poprawę wrażeń odsłuchowych.
Przykładem mogą być akustyczne tranzystorowe wzmacniacze
mocy, które charakteryzując się znakomitymi parametrami
(zniekształcenia nieliniowe na poziomie tysięcznych części
procenta) przy bezpośrednim odsłuchu wywoływały nienajlepsze
odczucia użytkowników. Doświadczeni słuchacze odczuwali
brak naturalności dźwięku, rozmytą scenę muzyczną,
a także - co było najbardziej uciążliwe - metaliczne brz[...]
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
