INNE GAŁĘZIE PRZEMYSŁU ›
PRZEMYSŁ CHEMICZNY ›
2010-1 |
| |
|
|
ACHEMA 2009 Raport nr 21. Surowce odnawialne
|
|
Zmiany klimatyczne i kończenie się zapasów
paliw kopalnych wpływają nie tylko
na przyszłość zaopatrzenia w energię, ale
również stanowią alternatywę surowcowego
zaopatrzenia przemysłu. Tematyka odnawialnych
surowców była przedmiotem
specjalnej ekspozycji na Wystawie ACHEMA
2009 a także 3 sekcji na Kongresie
ACHEMA 2009.
Od rozwoju produkcji opartych na odnawialnych
surowcach będzie w przyszłości
zależał udział biopaliw w puli paliw
motorowych a także ich udział (10-15%)
w bazie surowcowej przemysłu chemicznego.
Kierunki rozwoju tej bazy wytyczają zintegrowane
biorafinerie, w których w przyszłości
będzie się przerabiać biomasę.
Nie ma dotychczas powszechnie uznawanej
definicji biorafinerii. Amerykański
Departament Energii określa ją bardzo ogólnie
jako zakład, w którym b[...]
|
|
|
|
AKTUALNOŚCI
|
|
PKN Orlen nie może dojść do porozumienia z rządem
Litwy w sprawie sprzedaży udziałów lub przekazania
kontroli operacyjnej nad terminalem paliwowym
w Kłajpedzie. Od tego zależy budowa rurociągu
produktowego z Możejek do Kłajpedy, co
znacznie zmniejszyłoby koszty transportu paliw,
które obecnie przewożone są koleją. Inwestycja
PKN Orlen w Możejkach jest kluczowa dla litewskiego
sektora naftowego i była przedmiotem rozmów
prowadzonych 21 grudnia 2009 r. w czasie
wizyty Arvydasa Sekmokasa, ministra energetyki
Litwy, w Ministerstwie Gospodarki. Stwierdził on,
że Litwie zależy na opracowaniu rozwiązania, które
zapewni utrzymanie dogodnych warunków dla
działalności PKN Orlen na Litwie. Strona polska
oczekuje konstruktywnego dialogu rządu litewskiego
z władzami spółki, dotyczącego [...]
|
|
|
|
Bioremediacja gruntów zanieczyszczonych pestycydami chlorowanymi. Przegląd technologii zastosowanych w pełnej skali
|
|
TOMASZ BACZYŃSKI 
|
Przedstawiono technologie bioremediacji gruntu
zanieczyszczonego odpadami pestycydów
chlorowanych, zastosowane i zweryfikowane
w pełnej skali technicznej. Omówiono podstawy
i zasady każdej z technologii, podano przykłady
ich zastosowania oraz osiągnięte wyniki.
Dokonano próby krótkiego podsumowania
obecnego stanu techniki oraz poruszono niektóre
aspekty zastosowania tych technologii
w warunkach polskich.
A review, with 37 refs., of com. implemented methods for
bioremediation of soils polluted with Cl-contg. pesticides.
Nazwą "pestycydy chlorowane" określa się grupę związków
cechujących się znaczną liczbą podstawników chlorowych w cząsteczce
i stosowanych jako substancje aktywne w owadobójczych
środkach ochrony roślin. Struktury najważniejszych pestycydów
i ich metabolitów p[...]
|
|
|
|
Broń chemiczna na terenach Polski
|
|
|
Leszek Konopski
|
Broń chemiczna definiowana jest jako
broń specjalnie przeznaczona do skutecznego
przenoszenia i rozprowadzania szczególnego
rodzaju substancji toksycznych, używanych
podczas prowadzenia walki i określanych
jako bojowe środki trujące (BST).
Potocznie przyjmuje się, że broń tę rozpoczęto
stosować podczas I Wojny Światowej
jako tzw. "gazy bojowe" (chlor, fosgen i iperyt,
przy czym ten ostatni jest trudno lotną
cieczą), lecz historia użycia broni chemicznej
jest znacznie dłuższa. Może sięgać zapewne
aż do epoki kamiennej, kiedy któryś
z wojowników czy myśliwych po raz
pierwszy posmarował ostrze swojego oszczepu
sokiem trujących jagód1). Także na ziemiach
polskich historia broni chemicznej
zaczęła się na długo przed I Wojną Światową.
Bitwa pod Legnicą (9 kwietnia 1241 r.)
Nie[...]
|
|
|
|
Katalizatory reakcji selektywnego utleniania CO w obecności H2
|
|
|
IRENEUSZ KOCEMBA IWONA PECYNA JACEK M. RYNKOWSKI
|
Selektywne katalityczne utlenianie tlenku węgla(
II) jest jedną z najbardziej efektywnych metod
usuwania CO ze strumienia wodoru zasilającego
ogniwa paliwowe. Przedstawiono katalizatory
stosowane w tej reakcji.
A review, with 62 refs., of Au, Pt group and oxide catalysts
used for oxidative removal of CO from H2 feed of fuel cell.
W ostatnich latach dużo uwagi poświęca się zagadnieniu otrzymywania
energii ze źródeł alternatywnych. Od początku XXI w.
cząsteczka wodoru jest stawiana na pierwszym miejscu jako główny
nośnik energii w najbliższej przyszłości. Mimo trudności związanych
z magazynowaniem i transportem wodoru, liczba opracowań
dotyczących produkcji, wykorzystania i magazynowania tego
gazu jako paliwa przyszłości rośnie coraz szybciej. Szczególnie
optymistycznie ocenia [...]
|
|
|
|
Krótkie podsumowanie działalności Stowarzyszenia w 2009 r.
|
|
Po raz pierwszy w historii w 2009 r. Stowarzyszenie
było współorganizatorem Kongresu
Technologii Chemicznej, który jest największym
w Polsce spotkaniem technologów.
Materiały Kongresowe zostały przygotowane
jako suplement do Miesięcznika
Chemik (nr 6 z 2009 r.). Podczas Kongresu
odbyło się Forum "Nauka-Przemysł", zorganizowane
wspólnie przez Stowarzyszenie
i Polską Izbę Przemysłu Chemicznego.
W sekcji "Kształcenie dla potrzeb technologii
chemicznej" dyskutowano z udziałem
dziekanów wydziałów chemicznych
o kształceniu inżynierów chemików. Stowarzyszenie,
jeszcze przed Kongresem, wypracowało
w tej sprawie stanowisko, które
było podstawą debaty.
Stowarzyszenie podjęło działania promujące
osiągnięcia chemii i chemików w nauce
i technice. Zwiększono starania o coraz
częstsze[...]
|
|
|
|
OD REDAKCJI
|
|
|
Andrzej Jan Szyprowski
|
Minął 2009 r., rok kryzysu ekonomicznego
w gospodarce światowej i rok dwudziestolecia
demokracji i wolnego rynku w Polsce. My Polacy
mamy rzadko powody do radości i satysfakcji.
Często górują w naszych odczuciach tony narzekań
i niezadowolenia. Gdy po dłuższym niewidzeniu
spotyka się dwóch Amerykanów, to
najczęściej ich powitanie wygląda następująco:
How do you do? Thank you, excellent. How are
you? Thanks, everything OK. Gdy spotyka się
dwóch Polaków, to ich dialog polega na wymianie
informacji o nieszczęściach jakie spotkały ich
osobiście, ich rodziny i ich interesy. Chyba musimy
zmienić ten obyczaj na bardziej "amerykański".
Polska gospodarka jako jedna z niewielu
w Europie i na świecie nadal się rozwija i nie
jest to zasługa jakiegoś ugrupowania politycznego
a milionów[...]
|
|
|
|
Oszczędność energii i ochrona powietrza przed zanieczyszczeniami
|
|
|
Jerzy Polaczek
|
W dniach 21-25 września 2009 r. obradowała
we Wrocławiu międzynarodowa
konferencja pod nazwą Energy Efficiency
and Air Pollutant Control Conference, Wrocław
2009, zorganizowana staraniem naukowców
z Wydziału Inżynierii Środowiska
Politechniki Wrocławskiej oraz z Air Pollution
Prevention and Control Division, Office
of Research & Development, U.S. EPA,
Research Triangle Park, NC, USA, pod patronatem
Ministra Środowiska. Międzynarodowemu
Komitetowi Naukowemu Konferencji
przewodniczył prof. Tim Keener
z University of Cincinnati (Ohio, USA), który,
niestety, z powodu choroby nie mógł
osobiście uczestniczyć w obradach a jedynie
nadesłał serdeczny list do uczestników Konferencji
z życzeniami owocnych obrad. Zastąpił
go prof. Mieczysław A. Gostomczyk
z Politechniki Wrocławskiej[...]
|
|
|
|
Otrzymywanie węglanu wapnia z płynu podestylacyjnego i ługu pofiltracyjnego z metody Solvay’a w temperaturze 293 K. Cz. 2. Wykorzystanie roztworów rozcieńczonych
|
|
|
KATARZYNA BIAŁOWICZ
|
Zaprezentowano wyniki badań dotyczące otrzymywania
węglanu wapnia z rozcieńczonych płynów
z metody Solvay’a: odpadowego płynu
podestylacyjnego i ługu pofiltracyjnego w temp.
293 K. Reagenty dozowano w stosunku stechiometrycznym.
Czas dozowania zmieniał się w zakresie
2-30 min, a szybkość mieszania reagentów
wynosiła 500 obr/min. Oznaczano gęstość
nasypową i utrząsową, chłonność wody, oleju
parafinowego i ftalanu dibutylu, rozkład wielkości
cząstek oraz formę krystalograficzną otrzymanych
kryształów CaCO3. Przeprowadzono
również strącanie węglanu wapnia w obecności
szczepionki z kryształów CaCO3.
CaCO3 was pptd. at 293 K for 2-30 min by addn. of the water-
dild. carbonates-contg. filtrate from the Solvay process
(1:1 up to 3:1) to the water-dild. Ca-contg. distn. resid[...]
|
|
|
|
Posiedzenie Rady Programowej "Przemysłu Chemicznego"
|
|
Dnia 29 listopada 2009 r. zebrała się po raz
pierwszy na swym posiedzeniu nowo wybrana
Rada Programowa Miesięcznika Przemysł Chemiczny.
W posiedzeniu uczestniczyło 9 (z 19)
członków Rady. Obrady prowadził prof. dr hab.
inż. Jacek Kijeński, przewodniczący Rady. Specjalnym
Gościem był dr inż. Andrzej Kusyk, prezes
Wydawnictwa Sigma-NOT.
Po otwarciu posiedzenia i powitaniu przybyłych
członków Rady prof. J. Kijeński poprosił dr.
Andrzeja Szyprowskiego, redaktora naczelnego
Miesięcznika, o przedstawienie informacji na temat
aktualnej sytuacji czasopisma i planów na przyszłość.
Dr A. Szyprowski podał, że w 2008 r. opublikowano
195 artykułów naukowych i komentarzy
na 1284 stronach czasopisma (w 2007 r. 178
artykułów na 1308 stronach). Aż 42% stron wydrukowano
w kolorze. Wydane zo[...]
|
|
|
|
VII Seminarium Fundacji Swingtherm
|
|
|
Zofia Machowska
|
W dn. 12 października 2009 r. w Sali
Klubowej Restauracji Wierzynek w Krakowie
odbyło się VII Seminarium zorganizowane
przez Fundację Swingtherm im. dr.
nauk technicznych Jerzego Wojciechowskiego.
Fundacja została założona w 2003 r.,
a jej fundatorem jest Laboratorium Katalizy
Stosowanej Swingtherm, Urszula Sobkowicz-
Wojciechowska. Laboratorium to powstało
w 1990 r. z inicjatywy dr. inż. Jerzego
Wojciechowskiego, naukowca, wynalazcy,
pedagoga, którego przedwczesna śmierć
w 1995 r. była dużą stratą dla nauki polskiej.
Otwarcia Seminarium dokonał dr inż.
Jerzy Polaczek, zastępca redaktora naczelnego
miesięcznika "Przemysł Chemiczny",
który prezentując postać dr. J. Wociechowskiego
dorzucił garść wspomnień z okresu
Jego działalności w Instytucie Ciężkiej Syntezy
Organiczne[...]
|
|
|
|
Ważne elementy dotyczące obowiązków wynikających z rozporządzenia REACH Część II. Wyłączenia substancji objętych przepisami załącznika V
|
|
Artykuł 2 ust. 7b Rozporządzenia (WE)
nr 1907/2006 (REACH) przedstawia kryteria
wyłączenia substancji objętych przepisami
załącznika V tego Rozporządzenia
z wymogów rejestracji, obowiązków dla dalszych
użytkowników oraz oceny. Firmy korzystające
z wyłączenia muszą przedstawić
organom kontrolującym (na żądanie) informacje,
udowadniające, że ich substancje
podlegają zwolnieniu. Skorzystanie z możliwości
wyłączeń pozwala producentom na
uniknięcie pracochłonnej, a przede wszystkim
kosztownej procedury rejestracyjnej.
Niektóre spośród pozycji umieszczonych
w załączniku V, zwolnionych z obowiązku
rejestracji nastręczają trudności interpretacyjnych,
ponieważ nie wymieniono w nim
(w większości) substancji identyfikowanych
numerem CAS (jak w załączniku IV),
ale grupy substancji, [...]
|
|
|
|
Właściwości fizykochemiczne modyfikowanych zeolitów typu Y oraz ich aktywność adsorpcyjna w usuwaniu modelowych związków odorowych
|
|
|
ZENON SARBAK
|
Opisano wyniki badań dotyczące wymiany jonowej
w zeolicie fojazytowym NaY, w którym
jony sodu wymieniono częściowo na wybrane
kationy metali przejściowych, takie jak Mn(II),
Co(II), Ni(II) i Cu(II), wprowadzane do zeolitu
w trzech różnych stężeniach. Destrukcję sieci
krystalicznej otrzymanych preparatów oceniano
metodą dyfraktometryczną, spektroskopii
w podczerwieni i różnicowej analizy termicznej.
Natomiast właściwości dezodoryzacyjne badano
poprzez adsorpcję n-butyloaminy (n-BA),
n-butylomerkaptanu (n-BM) i tiofenu. Badane
adsorbenty wykazały zróżnicowaną aktywność
adsorpcyjną. Najaktywniejsze w adsorpcji n-BA
były zeolity zawierające kationy Ni(II) oraz
Co(II), podczas gdy dla n-BM i tiofenu zeolity
z jonami Cu(II). Na podstawie otrzymanych wyników
przedstawiono sugesti[...]
|
|
|
|
Wpływ bezhalogenowej modyfikacji nienasyconych żywic poliestrowych i laminatów poliestrowo-szklanych na ograniczenie ich palności
|
|
|
EWA KICKO-WALCZAK MARZENA PÓŁKA
|
Oceniono efektywność uniepalniającego działania
bezhalogenowych antypirenów FR (flame
retardants) w postaci związków azotowych
współdziałających z fosforem lub borem w odniesieniu
do nienasyconych żywic poliestrowych
i laminatów poliestrowo-szklanych. Określono
wpływ tych modyfikatorów (stosowanych
w wytypowanej ilości i różnej postaci fizycznej)
na palność kompozycji poliestrowych i laminatów
poliestrowo-szklanych poprzez określenie
wartości wskaźników tlenowych, stosując analizę
termograwimetryczną oraz analizę procesu
spalania z zastosowaniem kalorymetru stożkowego.
Analiza procesu dekompozycji termicznej
potwierdziła dobrą efektywność uniepalniającą
badanych dodatków, w tym głównie
ugrupowań azot-fosfor oraz związków borowoazotowych
z zaobserwowanym zjawiskiem synergic[...]
|
|
|
|
Wybrane zgłoszenia patentowe z dziedziny chemii
|
|
Zgł. nr 384781; C01B 31/00
Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny
w Szczecinie, Szczecin
Arabczyk W., Narkiewicz U., Pełech I.
Sposób wytwarzania nanorurek węglowych
Sposób wytwarzania nanorurek węglowych, wykorzystujący
proces rozkładu związków, zawierających w swoim składzie
węgiel, na katalizatorze żelazowym, charakteryzuje się
tym, że katalizator żelazowy, zawierający niewielkie ilości
trudno redukowalnych tlenków strukturotwórczych, poddaje
się nawęglaniu w temp. 500-800°C, następnie stopniowo
zastępuje się atmosferę nawęglającą wodorem i prowadzi
się uwodornienie otrzymanego materiału, pod ciśnieniem
atmosferycznym, w temp. 450-600°C, aż do ustalenia
się masy próbki, po czym chłodzi się do temperatury
pokojowej w atmosferze gazu obojętnego.
(8 zastrzeżeń)
Zgł. [...]
|
|
|
|
Z PÓŁKI KSIĘGARSKIEJ
|
|
Jonathan Clayden, Nick Greeves, Stuart Warren, Peter Wothers
CHEMIA ORGANICZNA cz. 1
(Przekład z j. angielskiego: Dominika Bal, Ewa Mironiuk-Puchalska, Tadeusz Mizerski i Janusz
Stępiński)
Wydawnictwa Naukowo-Techniczne, Warszawa 2009 r., ISBN 978-83-204-1, stron 338, cena 99,- zł
Książka jest
tłumaczeniem
pierwszej części
5. wydania
podręcznika,
który ukazał
się w 2007 r. pod tytułem The organic chemistry
nakładem Oxford University Press. Pierwsze
jego wydanie ukazało się w 2001 r. W oryginale
podręcznik ukazuje się w formie jednotomowej,
liczącej ponad 1500 stron. Polski
wydawca zdecydował się podzielić to dzieło
na 4 części o porównywalnej objętości.
Myślę, że ze względów praktycznych jest to
rozwiązanie słuszne. Nadmierna objętość podręcznika
ogranicza jego użycie d[...]
|
|
|
|
Z prasy zagranicznej
|
|
Mało jest firm wywołujących tyle emocji
co Monsanto. Dla krytyków, ten gigant
agrochemiczny jest hybrydą Frankensteina
i dickensowego skąpca Scrooge’a, który
wykorzystuje naukę do produkcji żywności
zagrażającej zarówno zdrowiu ludzkiemu,
jak i życiu na naszej planecie oraz posługuje
sie prawami własności intelektualnej w celu
wyciśnięcia ostatniego grosza z biednych
konsumentów. Dla tych natomiast, którzy
podziwiają tę firmę, pionierskie prace Monsanto
w zakresie nasiennictwa budzą duże
nadzieje na rozwiązanie problemu głodu na
świecie. Hugh Grant, dyrektor generalny
Monsanto twierdzi wręcz, że bez przełomowych
technologicznych osiągnięć tej firmy
nie ma szans na podwojenie produkcji rolnej
na świecie w okresie do 2050 r. Podobnego
zdania jest też m.in. Bill Gates,[...]
|
|
|
|
Zastosowanie metody oscylacyjnej do badania właściwości lepkosprężystych roztworu soli sodowej karboksymetylocelulozy
|
|
|
SYLWIA PERYT-STAWIARSKA ZDZISŁAW JAWORSKI KRZYSZTOF ANTOSIK
|
Przedstawiono wyniki badań reologicznych płynu
nienewtonowskiego, jakim jest wodny roztwór
karboksymetylocelulozy (CMC) o stężeniu
1-3%. Badania wykonano w temp. 20-50°C przy
zastosowaniu metody oscylacyjnej (reometr
MCR 301). Stwierdzono, że w analizowanym
zakresie badane płyny wykazywały właściwości
lepkosprężyste, w szczególności dla stężenia
CMC 2-3%.
Aq. solns. of CMC Na salt (CMC) were studied for storage
and loss modules at 1-3% concn. of CMC at 20-50°C by oscillation
method. The measurements were carried out by using
the MCR 301 Rheometer. The examd. fluids showed viscoelastic
properties esp. at CMC concns. 2-3%. The results of
rheolog. studies on CMC solns. were also reviewed.
Jednym z eterów celulozy najczęściej stosowanych w produktach
rynkowych jest karboksymety[...]
|
|
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
