ELEKTRONIKA, ENERGETYKA, ELEKTROTECHNIKA ›
WIADOMOŚCI ELEKTROTECHNICZNE ›
2010-5 |
| |
|
Publikacja: KONFERENCJE - SPOTKANIA - WYDARZENIA
Targi Kielce 2010.
W dniach od 3 do 5 marca br. w Kielcach
odbyły się następujące imprezy targowe:
XIII Międzynarodowe Targi Energetyki
ENEX, VIII Targi Odnawialnych Źródeł
Energii ENEX - Nowa Energia, XI Targi
Ekologiczne, Komunalne, Surowców Wtórnych,
Utylizacji i Recyklingu EKOTECH
oraz III Targi Pneumatyki, Hydrauliki, Napędów
i Sterowań PNEUMATICON.
Podczas targów ENEX zwiedzający mogli
zapoznać się z najnowszymi rozwiązaniami
i produktami z dziedziny wytwarzania,
przesyłania, dystrybucji energii elektrycznej
i cieplnej, z maszynami oraz urządzeniami
energetycznymi, systemami informatycznymi
i telekomunikacyjnymi stosowanymi
w energetyce oraz metodami modernizacji
istniejących sieci energetycznych.
W wystawie ENEX - Nowa Energia firmy
prezentowały nowoczesne technologie
pozyskiwania i wykorzystywania energii
elektrycznej oraz cieplnej ze źródeł
odnawialnych, sposoby magazynowania
i oszczędzania energii.
Firmy uczestniczące w wystawie EKOTECH
oferowały wszystko, co wiąże się
z kompleksową i nowoczesną gospodarką
odpadami - pojemniki na odpady komunalne
i surowce wtórne, prasy hydrauliczne,
prasokontenery, młyny do mielenia wykorzystywane
w recyklingu oraz inne urządzenia
umożliw[...]
|
Prenumerata
|
|
Analizator ND1 - jakość energii elektrycznej pod kontrolą
|
|
Sławomir Kowalczyk  Krzysztof Pyszyński
|
W wyniku liberalizacji rynków energetycznych oraz upowszechniania
dostaw energii elektrycznej opartych na metodach
konkurencji, energia elektryczna zaczyna być postrzegana
tak jak każdy inny towar, a więc jest i będzie poddawana
coraz dokładniejszej ocenie ilościowej i jakościowej. Ta ocena
nie wynika jedynie ze względów technicznych, ale przede
wszystkim z rozrachunku ekonomicznego pomiędzy dostawcą
a odbiorcą energii elektrycznej.
Wraz z postępującą komercjalizacją dostaw energii elektrycznej
powstaje uzasadniona potrzeba pozyskiwania takiej informacji użytecznej,
która z jednej strony będzie dostarczona i przedstawiona
w sposób powszechny i łatwy, a z drugiej strony będzie niosła ze
sobą konkretne aspekty ekonomiczne i wagi finansowe transakcji
dostaw i odbiorów energii elektrycznej pomiędzy jej dostawcą
a odbiorcą. W związku z tym, oprócz informacji ilościowej, bardziej
istotne stają się obserwacje jakości dostaw i odbioru energii
w okresach rozrachunkowych. Przez jakość energii elektrycznej rozumiany
jest zbiór charakterystyk i parametrów napięć zasilających,
których większość została zebrana w normach, takich jak EN50160
i IEC61000.
W ostatnich dwóch latach zaobserwowano znaczny wzrost cen
energii elektrycznej dla odbiorców przemysłowych w stosunku do
okresu wcześniejszego. Spowodowane to było m.in. uwolnieniem
cen energii dla tej grupy odbiorców. Oznacza to, że kontrola parametrów
jakościowych będzie kluczowym instrumentem w optymalizacji
procesów produkcyjnych w taki sposób, aby zużycie i jakość
energii były dopasowane do stosowanych technologii energochłonnych
u poszczególnych producentów i miały bezpośr[...]
|
|
|
|
Badania odbiorcze i eksploatacyjne instalacji elektrycznych
|
|
|
Grzegorz Hołdyński Zbigniew Skibko
|
Każda instalacja powinna być sprawdzana podczas montażu,
na ile jest to możliwe w praktyce, i po jego ukończeniu,
a przed przekazaniem użytkownikowi do eksploatacji.
Podczas sprawdzania instalacji elektrycznej należy zachować
wszelkie środki ostrożności, aby podczas pomiarów
nie spowodować niebezpieczeństwa dla ludzi oraz aby nie
spowodować uszkodzenia badanej instalacji elektrycznej
(urządzenia elektrycznego) i obiektu, w którym się ona znajduje
(nawet w przypadku, gdy badany obwód jest wadliwy).
Sprawdzanie odbiorcze i eksploatacyjne powinno obejmować
porównanie otrzymanych wyników pomiarów z odpowiednimi
kryteriami, w celu stwierdzenia, że wymagania
norm zostały spełnione. Sprawdzeniu takiemu podlega również
rozbudowa lub zmiana instalacji elektrycznej, w celu
stwierdzenia, czy jest ona zgodna z normą i nie spowoduje
pogorszenia stanu bezpieczeństwa istniejącej instalacji.
Wszystkie związane z tym procedury i czynności powinny
być wykonane przez osobę wykwalifikowaną, kompetentną
w zakresie sprawdzania.
Każda instalacja elektryczna - nowo wykonana, przebudowywana,
jak i eksploatowana - musi przechodzić odpowiednie badania.
Zarówno badania odbiorcze, jak i eksploatacyjne muszą być wykonywane
zgodnie z wymaganiami obowiązującymi w danym czasie.
Obowiązującą obecnie normą określającą zakres i sposób badań jest
PN-HD 60364 - część 6: Sprawdzenie [1]. Norma ta została powołana
do obowiązkowego stosowania w rozporządzeniu ministra infrastruktury
z 12 marca 2009 r., zmieniającym rozporządzenie w sprawie
warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich
usytuowanie [2] (rozporządzenie to weszło w życie po upływie 3 miesięcy
od dnia jego ogłoszenia - 7 lipca 2009 r.). W normie tej podano
wymagania dotyczące sprawdzania (za pomocą oględzin i prób) instalacji
elektrycznych w obiektach budowlanych. Przedstawiono metody
probiercze dotyczące pomiaru rezystancji podłóg i ścian, sprawdzania
urządzeń ochronnych różnicowoprądo[...]
|
|
|
|
Badania właściwości mechanicznych i elektrycznych GEM – materiału ulepszającego uziemienie
|
|
|
Wojciech Zdunek
|
1992 roku podjęto długoterminowe badania nad uziemieniem,
których celem było rozpoznanie takich zagadnień,
jak szacowana zmiana sprawności elektrod uziemiających
wraz z upływem czasu oraz wpływ warunków atmosferycznych
na ich pracę. Badania te prowadzone były w USA jako
krajowy projekt badawczy dotyczący uziemień elektrycznych
- NERGP (National Electrical Grounding Research
Project), a nadzór nad nimi pełniła Krajowa Fundacja ds.
Badań nad Zabezpieczeniami Przeciwpożarowymi (National
Fire Protection Research Foundation). Badania te skupiały
się na ocenie sprawności popularnych i ogólnodostępnych
elektrod uziemiających. W ciągu 10 lat zebrano dane
na temat ich wydajności w różnych warunkach glebowych
i atmosferycznych.
Badania przebiegały trójetapowo: w Newadzie (etap I) rozpoczęły
się w 1992 r., w Teksasie, Illinois, stanie Nowy Jork i Virginii (etap
II) - w 1997 r., a w ośrodku NASA w Moffett Field w Kalifornii
(etap III) - w 2001 r. Głównym celem programu testów była ocena
sprawności i wytrzymałości fizycznej elektrod w czasie. Na podstawie
pomiarów rezystancji w glebach o różnych stopniach rezystywności
oraz różnym składzie, a także o różnej wilgotności i temperaturze.
Do podłączenia izolowanego przewodnika uziemienia
(przewodu probierczego) do elektrody uziemiającej użyto połączeń
egzotermicznych, zaciskowych i mechanicznych.
Przedmiotem tego artykułu są dane i analiza jednego z zagadnień
poruszonych w NEGRP, a mianowicie badania długoterminowych
skutków wykorzystywania specjalnego materiału ulepszającego
uziemienie, nazwanego GEM (Ground Enhancing Material), w połączeniu
z elektrodami uziemiającymi. Dla każdego z miejsc, w których
prowadzono badania, przedstawiono wyniki obejmujące okres
do 12 lat. Rezystancja elektrod uziemiających z użytym GEM porównywana
jest z wartościami rezystancji elektrod standardowych.
W analizie danych uwzględniono również zmiany rezystywności
gleby uzależnione od pór roku oraz zachodzące w d[...]
|
|
|
|
CO PISZĄ INNI
|
|
Podstacje izolowane gazem - stan z 2008 roku.
Jones C.J. i in.: GIS - State of the Art 2008.
Cigre Electra 2009 June. Opracował - Witold
Bobrowski.
Podstacje izolowane gazem (GIS - Gas
Insulated Switchgear) zdobyły ogromną popularność,
zwłaszcza na terenach zurbanizowanych.
Ich ogromną zaletą są małe gabaryty
w stosunku do rozdzielni napowietrznych
oraz możliwość ich umieszczania pod powierzchnią
ziemi, np. pod zabudowaniami
miejskimi.
Historia podstacji izolowanych gazem,
w szczególności sześciofluorkiem siarki
SF6, sięga początku lat sześćdziesiątych
ubiegłego stulecia. Pierwszy wyłącznik
izolowany sześciofluorkiem siarki został
dostarczony do eksploatacji w roku 1964.
Uruchomienie pierwszej podstacji typu GIS
odbyło się w roku 1968. Pierwsza podstacja
izolowana sześciofluorkiem siarki o napięciu
znamionowym 420 kV została oddana
do eksploatacji w 1974 roku.
Uruchomienie pierwszej podstacji typu
GIS o napięciu znamionowym 550 kV odbyło
się w roku 1976. W roku 1983 oddano
do użytku największą na świecie podstację
izolowaną gazem w elektrowni Itapúa
w Brazylii. W roku 1984 oddano do eksploatacji
podstację typu GIS o napięciu
znamionowym 550 kV, pracującą w bardzo
trudnych warunkach sieciowych, przy prądzie
znamionowym 8000 A i prądzie wyłączalnym
100 kA.
Pole podstacji
przewoźnej GIS
o napięciu
znamionowym 245 kV
i prądzie zwarciowym
50 kA
Pierwszą podstację izolowaną sześciofluorkiem
siarki o napięciu znamionowym
800 kV oddano do użytku w roku 1986.
W roku 1996 wprowadzono do eksploatacji
ultrakompaktową podstację GIS trzeciej generacj[...]
|
|
|
|
ELEKTROBUDOWA SA w Katowicach Rynek Dystrybucji Energii
|
|
Rozmowa z dyrektorem ds. marketingu
dr. inż. Adamem Gawłowskim.Jak Pan ocenia obecną sytuację rynkową?
Rok 2009 był rokiem trudnym, wiele projektów elektroenergetycznych
zostało wstrzymanych na skutek kryzysu. W bieżącym roku
obserwuje się powolny wzrost inwestycji, dla firm z naszego sektora
oznacza to progresję zamówień.
Czy sytuacja na światowych rynkach przełożyła się na sytuację
w ELEKTROBUDOWIE SA?
Przychody ze sprzedaży nieco spadły - na szczęście nie jest to znaczący
spadek, ponieważ w porównaniu z 2008 rokiem, który zamknęliśmy
kwotą około 810 mln zł, rok 2009 przyniósł nam przychód
w wysokości 700 mln zł. Zysk utrzymaliśmy na podobnym
poziomie, czyli ponad 60 mln zł - zarówno w 2008, jak i 2009 roku,
co świadczy o rentowności projektów pozyskanych jeszcze w okresie
dobrej koniunktury. W tej chwili marże wykonawców znacząco
spadają. Wynika to głównie z dużej konkurencji przy stosunkowo
małej liczbie projektów, które są do zrealizowania. Staramy się jednak
zdywersyfikować sprzedaż - zarówno jeśli chodzi o [...]
|
|
|
|
Jak dokonać racjonalnego wyboru efektywnego oraz trwałego uziomu
|
|
|
Wojciech Zdunek
|
Celem niniejszego artykułu jest dostarczenie przedstawicielom
branży elektrycznej informacji technicznej ułatwiającej
odpowiedni dobór elementów uziemiających. Aby system
uziemiający spełniał funkcję elektryczną, musi być zaprojektowany
z uwzględnieniem wytrzymałości na korozję jego części
składowych. Elementy elektryczne umieszczone w ziemi
są poddane znacznie trudniejszym warunkom eksploatacji
niż ich odpowiedniki umieszczone powyżej poziomu gruntu
lub wewnątrz obiektu. Odporność na korozję składnika
uziemienia elektrycznego decyduje o jego całkowitym czasie
eksploatacji.
Korozja jest zjawiskiem złożonym - badania na temat tego procesu
prowadzą materiałoznawcy, chemicy i fizycy. Zgromadzona wiedza
i doświadczenie nie zawsze jednak w wystarczającym stopniu
zostają rozpropagowane wśród inżynierów branży elektrycznej. Do
środowisk technicznych często nie docierają informacje o postępach
w rozwoju tego sektora, np. w aspekcie zrozumienia, czym różnią
się uziomy z różnymi powłokami ochronnymi oraz jakie alternatywne
rozwiązania możemy stosować w przypadku problemów z uzyskaniem
wymaganej rezystancji uziemienia.
W przypadku prętów uziomowych z powłokami ochronnymi
podstawą do przeprowadzenia analizy porównawczej jest przede
wszystkim odporność obu typów powłok - miedzi i cynku - na
korozję różnego typu: galwaniczną, elektrochemiczną i chemiczną.
Niniejszy artykuł jest adresowany do inżynierów, wykonawców, inspektorów,
grup przemysłowych i innych zainteresowanych stron
i ma na celu ułatwienie im podejmowania decyzji na temat doboru
odpowiedniego typu uziomu.
Funkcje systemu uziemiającego
Współczesny system uziemiający spełnia wiele funkcji. Najważniejszą
z nich, o najwyższej randze, jest ochrona ludzi. System uziemiający,
zmniejszając różnice potencjałów, efektywnie redukuje ryzyko
porażenia elektrycznego. Jest również ważny dla bezpiecznego
i efektywnego rozpraszania prądu piorunowego przechwyconego
dzięki systemowi ochrony od[...]
|
|
|
|
Ochrona przeciwporażeniowa w urządzeniach elektrycznych niskiego napięcia – procesy normalizacji
|
|
|
Brunon Lejdy
|
Procesy normalizacji w dziedzinie techniki obejmują opracowanie
oraz wprowadzenie określonych norm, które z kolei
wprowadzają standaryzację określonych rozwiązań technicznych.
Tworzenie norm technicznych, opracowywanych przez
specjalistów i przed ich ustanowieniem poddanych ankietyzacji
powszechnej i adresowej, podsumowuje pewien okres
rozwoju techniki i wprowadza w wykorzystaniu osiągnięć
techniki stan uporządkowania. W dziedzinie ochrony przeciwporażeniowej
obserwuje się również bardzo duży postęp,
mimo że środki ochrony przeciwporażeniowej pozostają od
kilkudziesięciu lat takie same. Zmieniają się jednak warunki
oceny skuteczności tych środków i wymagania w zakresie ich
eksploatacji.
Doświadczenia wielu tysięcy specjalistów współpracujących
z Międzynarodową Komisją Elektrotechniczną (IEC), Europejskim
Komitetem Normalizacyjnym Elektrotechniki (CENELEC) oraz
- w przypadku naszego kraju - z Polskim Komitetem Normalizacyjnym
(który jest członkiem IEC i CENELEC) ciągle przekładają
się na treść kolejnych norm i przepisów. Nieustanna praca nad wprowadzaniem
postępu technicznego do norm i innych uregulowań
prawnych powoduje, że w określonych odstępach czasu pojawiają
się nowe dokumenty.
Aktualne i uwzględniające postęp techniczny dokumenty wykorzystuje
się w projektowaniu i budowie urządzeń elektrycznych.
Wykorzystanie do tych celów trwa w okresie eksploatacji stosunkowo
krótko. Dłużej (w długim okresie eksploatacji) dokumenty te
będą wykorzystywane tylko w odniesieniu do tych obiektów, które
były projektowane i budowane według nich.
Wybór odpowiednich aktów prawnych jest uzasadniony tym, że
projektowanie i budowa urządzeń (obiektów budowlanych) trwa
stosunkowo krótko, natomiast okres eksploatacji powstałego obiektu
jest dłuższy (np. 50 lat w przypadku instalacji elektrycznych).
Należy więc mieć na uwadze zarówno nowe, jak i nawet bardzo
stare normy i przepisy.
Zmiany dotyczące stosowanych środków ochrony przeciwporażeniowej
[...]
|
|
|
|
Perspektywy stosowania żerdzi z betonu wirowanego w napowietrznych liniach elektroenergetycznych niskich napięć
|
|
|
Ryszard Dekarz
|
Strunobetonowe żerdzie wirowane typu E [1, 2] całkowicie
wyparły w napowietrznych liniach średnich napięć żerdzie
strunobetonowe typu BSW, a w słupowych stacjach transformatorowych
żerdzie żelbetowe typu ŻN. Natomiast w napowietrznych
liniach elektroenergetycznych niskich napięć
stosowane są przeważnie prefabrykowane żerdzie żelbetowe
typu ŻN (słupy przelotowe) oraz wirowane typu E (słupy
mocne).
Żerdzie żelbetowe typu ŻN10/200 i ŻN12/200 o nośnościach użytkowych
Pxk = 227 daN = 2,27 kN [3] w liniach niskich napięć rzadko
są zastępowane przez nowocześniejsze i trwalsze żerdzie wirowane
typu E10,5/2,5 i E12/2,5, co wynika z niskich cen żerdzi ŻN w stosunku
do wirowanych. Różnice cen wynikają z małej masy żerdzi
ŻN i niskiego zużycia stali zbrojeniowej (nośność użytkowa Pyk żerdzi
ŻN w płaszczyźnie mniejszej sztywności jest ponad dwukrotnie
mniejsza od nośności Pxk w płaszczyźnie większej sztywności, natomiast
żerdzie wirowane E mają jednakowe nośności Pk = 2,5 kN
w każdym kierunku) oraz z wysokich kosztów technologii produkcji
żerdzi wirowanych.
Wadą żerdzi żelbetowych typu ŻN jest ich skomplikowany kształt
(ażurowa powierzchnia), utrudniający wykonawstwo koszy zbrojeniowych.
Zwiększa to ryzyko (w porównaniu do produkcji żerdzi
wirowanych) niezachowania minimalnej otuliny betonowej zbrojenia,
co może prowadzić do mniejszej trwałości niż zakładano w projekcie.
Żerdzie żelbetowe wykazują pon[...]
|
|
|
|
Problemy związane z eksploatacją transformatorów energetycznych zasilających odbiorniki nieliniowe
|
|
|
Grzegorz Hołdyński Zbigniew Skibko
|
Nieliniowe odbiorniki energii elektrycznej, wymuszające
w sieci zasilającej przepływ prądów odkształconych od przebiegu
sinusoidalnego, mogą powodować w tej sieci szereg
niekorzystnych zjawisk, takich jak przeciążenie linii zasilających,
przegrzewanie się transformatorów i silników, awarie
kondensatorów, przyspieszenie degradacji izolacji oraz
odkształcenie napięć zasilających. W artykule przedstawiono
podstawowe zagadnienia związane ze zjawiskami zachodzącymi
w transformatorach energetycznych pracujących
w warunkach odkształcenia prądów i napięć oraz analizę
wpływu wybranych typów nieliniowych odbiorników energii
elektrycznej na pracę transformatorów. Przedstawiono także
wyniki analizy warunków pracy transformatora zasilającego
wybrany zakład przemysłowy na podstawie przeprowadzonych
badań pomiarowych.
Jeszcze kilkanaście lat temu zjawiska odkształcenia prądów
i napięć od przebiegów sinusoidalnych nie stanowiły większego
problemu, na który należałoby zwracać szczególną uwagę. We
współczesnych sieciach elektroenergetycznych, komunalnych
i przemysłowych, zauważalny jest wyraźny trend nasilania się tych
zjawisk. Jest to związane ze zwiększającym się, w ogólnej mocy
zainstalowanej, udziałem odbiorników nieliniowych, do których
należy zaliczyć przede wszystkim prostowniki diodowe z filtrami
pojemnościowymi oraz przekształtniki tyrystorowe, wykorzystywane
głównie w napędach bezstopniowych, piecach indukcyjnych,
windach, pompach klimatyzacyjnych, wentylatorach, zasilaczach
komputerów i innych urządzeń elektronicznych.
Skutki przepływu prądów odkształconych
w transformatorach
W ogólnym przypadku straty mocy w transformatorze można podzielić
na dwie składowe: straty jałowe (zależne od napięcia zasilającego)
oraz straty obciążeniowe (zależne od prądu obciążenia).
Straty jałowe w transformatorze (ΔPj) powstają na skutek przepływu
prądu magnesującego wywołanego przyłożonym napięciem o przebiegu
najczęściej zbliżonym do sinusoida[...]
|
|
|
|
Rozdzielnice wysokiego napięcia w izolacji gazowej produkcji firmy AREVA T&D
|
|
|
Wojciech Zimny
|
Zwiększające się zapotrzebowanie na energię elektryczną w miastach i centrach przemysłowych
wymaga instalowania małogabarytowych i niezawodnych rozdzielnic. Rozdzielnice
wysokiego napięcia w izolacji gazowej (GIS) stanowią tu optymalne rozwiązanie.Wspólnymi cechami charakterystycznymi rozdzielnic izolowanych
gazem SF6 są:
 Kompaktowość, umożliwiająca oszczędność miejsca, umieszczanie
na nieskomplikowanych fundamentach oraz szeroki zakres
opcji usprawniających dopasowanie funkcji do ilości miejsca.
 Minimalna masa, uzyskana dzięki użyciu zoptymalizowanych
pod względem kształtu i rozmiaru obudów ze stopów aluminium.
 Wysoki poziom szczelności, dzięki zastosowaniu nowoczesnych
metod produkcji i procedur zachowania jakości, zapewniający wysoki
poziom bezpieczeństwa personelu - zarówno w trakcie wykonywania
czynności operacyjnych, jak i ewentualnych awarii.
 Obojętność środowiskowa, umożliwiająca instalację rozdzielnic
praktycznie w dowolnym miejscu, z uwagi na brak restrykcji co do
ilości miejsca, niski poziom emitowanego hałasu, jak i wysoki poziom
szczelności (mniej niż 0,5% na rok).
 Ekonomiczny transport, uwzględniający możliwość pakowania
kompaktowego.
 Minimalny koszt eksploatacji praktycznie "bezobsługowej"
rozdzielnicy, projektowanej i tworzonej dla ekstremalnie długiego
czasu eksploatacji (nawet do 50 lat!). Zapewnia to konieczność
pierwszych przeglądów czy inspekcji dopiero po 12 latach. Wysoka
pewność i niezawodność działania wynikające z koncepcji urządzenia
oraz użycia nowoczesnych narzędzi na etapie projektowania,
testowania, rozwoju i produkcji.
 Łatwy, szybki i efektywny montaż, wraz z testowaniem i uruchomieniem.
 Względy środowiskowe.
W roku 2009 zainstalowano i włączono do pracy w Polsce największą
pracującą obecnie w krajowym systemie elektroenergetycznym
rozdzielnicę w izolacji SF6 na poziomie napięcia 220 kV. Rozdzielnica
GIS typu B105 produkcji[...]
|
|
|
|
System zabezpieczeń, zdalnego nadzoru oraz monitorowania parametrów jakościowych energii elektrycznej pozyskiwanej z elektrowni wiatrowej
|
|
|
Aneta Plich
|
W artykule przedstawiono możliwości systemu zabezpieczeń,
zdalnego nadzoru oraz monitorowania parametrów
sieci elektroenergetycznej w punkcie przyłączenia elektrowni
wiatrowych, wykonanego na bazie urządzeń Ex firmy
ELKOMTECH SA.
Z roku na rok rośnie udział odnawialnych źródeł energii (OZE)
w krajowym zużyciu energii elektrycznej. W dużej mierze wynika
to z polityki energetycznej Unii Europejskiej. Zgodnie z dyrektywą
2001/77/WE, w Polsce w bieżącym roku 7,5% krajowego zużycia
energii powinna stanowić energia odnawialna. Wdrożone uregulowania
prawne oraz możliwość dofinansowania inwestycji ze środków
unijnych sprzyjają intensywnemu rozwojowi OZE, a zwłaszcza
elektrowni wiatrowych. Ale z punktu widzenia Krajowego Systemu
Elektroenergetycznego elektrownie wiatrowe stanowią pewien
problem.
Zależność obciążenia od prędkości wiatru powoduje:
- konieczność zwiększenia rezerw mocy w innych źródłach,
- utrudnienia w prowadzeniu ruchu systemu, np. wskutek gwałtownych
zrzutów obciążenia i zmian kierunków przepływu energii
w sieciach,
- trudności w planowaniu bilansu mocy i energii.
Mogą występować problemy z:
- regulacją napięcia i mocy biernej,
- pogarszaniem jakości energii elektrycznej,
- opanowaniem mocy zwarcia,
- stabilnością pracy systemu.
Dlatego też tak ważna staje się konieczność ciągłego nadzoru ilości
oraz jakości energii elektrycznej dostarczanej do systemu przez
elektrownię wiatrową oraz wdrożenie odpowiednich zabezpieczeń
przed ewentualnymi zagrożeniami w punkcie przyłączenia elektrowni
do sieci.
W świetle uregulowań farma wiatrowa, w punkcie przyłączenia
do sieci, powinna być wyposażona w zabezpieczenia chroniące ją
przed skutkami przepływu prądów zwarciowych, napięć powrotnych
po wyłączeniu zwarć w KSE, pracy asynchronicznej i innymi
odd[...]
|
|
|
|
System zdalnego odczytu liczników
|
|
|
Maciej Leonhard
|
Współczesna technika cyfrowa oferuje niespotykane dotąd
możliwości wykorzystania komunikacji pomiędzy rozproszonymi
urządzeniami pomiarowymi. Firma JM-TRONIK,
jako czołowy polski producent cyfrowych liczników energii
elektrycznej, jest zarazem prekursorem tworzenia nowych
rozwiązań do rozliczania masowego odbiorcy energii elektrycznej.
Wychodząc naprzeciw potrzebom rynku dystrybucji i sprzedaży
energii, JM-TRONIK opracował rozwiązania pozwalające na osiągnięcie
nowej jakości obsługi odbiorców. Zastosowanie urządzeń
JM-TRONIK pozwala na uzyskanie zdalnego dostępu do informacji
o zużyciu energii przez odbiorców, bez ponoszenia przez energetykę
znacznych nakładów finansowych oraz umożliwia ograniczenie
strat technicznych i handlowych w sieciach.
System ułatwia zarządzanie przede wszystkim administracji budynków,
osiedli oraz budynków biurowych. Dzięki jego zastosowaniu
zwiększa się dyscyplina płatnicza i można wyeliminować
koszty windykacji należności. Znacząco spadają również koszty
utrzymania administracji, dzięki automatyzacji procesów odczytów,
fakturowania, kontroli należności i bilans[...]
|
|
|
|
Środki ochrony przeciwporażeniowej bez przewodu ochronnego PE
|
|
|
Marcin A. Sulkowski
|
Stosowanie środków ochrony przeciwporażeniowej dodatkowej,
w których nie ma konieczności stosowania przewodów
ochronnych PE, z wyjątkiem środka ochrony polegającego
na zastosowaniu urządzeń II klasy ochronności lub o izolacji
równoważnej, nie jest tak powszechne jak stosowanie samoczynnego
wyłączenia zasilania. Jednak w wielu przypadkach,
zwłaszcza w trudnych warunkach środowiskowych, środki te
mogą zapewnić bezpieczeństwo eksploatacji instalacji elektrycznych
na poziomie znacznie wyższym niż środki ochrony
wymagające stosowania w instalacji elektrycznej przewodu
ochronnego PE. Można to osiągnąć tylko wtedy, gdy ściśle
przestrzega się wymagań w zakresie ich budowy i eksploatacji,
zawartych w aktach prawnych.
Wymagania te, wraz z rozwojem technicznym oraz coraz większą
wiedzą o skutkach przepływu prądu przez organizmy żywe, ciągle
się zmieniają. Powoduje to, że rozwiązania techniczne oraz kryteria
oceny tego samego środka ochrony, zastosowanego w instalacjach
elektrycznych wybudowanych w różnych latach, mogą się znacznie
różnić. W artykule scharakteryzowano zmiany w zakresie wymagań
technicznych oraz kryteriów oceny środków ochrony poprzez
zastosowanie separacji elektrycznej oraz nieuziemionych połączeń
wyrównawczych.
Ochrona poprzez separację elektryczną
Separacja elektryczna jest jednym ze środków ochrony dodatkowej
(ochrona przed dotykiem pośrednim), który jest dostępny
od czasu wprowadzenia zarządzenia z 1968 roku, i jako jedyny
przez cały ten okres nie zmienił nazwy. Ochrona podstawowa
w tym środku ochrony jest zapewniona przez izolację podstawową
części czynnych lub poprzez ogrodzenia lub obudowy,
natomiast ochrona dodatkowa jest zapewniona przez zwykłą separację
obwodu separowanego od innych[...]
|
|
|
|
Udział Energotestu w inwestycjach i modernizacjach rozdzielni 110 kV
|
|
|
Grzegorz Sodzawiczny Michał Małczak
|
Energotest od wielu lat uczestniczy w realizacjach inwestycji
i modernizacji rozdzielni WN - zarówno w zakresie prac projektowych,
jak i obiektowych. Realizowane prace projektowe
obejmowały projekty wykonawcze w zakresie obwodów pierwotnych
i wtórnych stacji elektroenergetycznych, projekty
budowlane oraz opracowania wielowariantowych koncepcji
modernizacji stacji elektroenergetycznych, wytycznych realizacji
inwestycji itp. Zakres prac obiektowych obejmował
głównie dostawy, montaż i uruchomienia układów elektroenergetycznej
automatyki zabezpieczeniowej oraz innych
urządzeń i obwodów wtórnych stacji, rozdzielni WN. Na
przykładzie zrealizowanych prac przedstawiono możliwości
Energotestu w zakresie realizacji inwestycji i modernizacji
stacji WN.
Przykładowy przebieg realizacji prac projektowych w zakresie
projektowania budowy nowej stacji elektroenergetycznej 110/SN
przedstawiono w artykule "Realizacja prac projektowych obejmujących
budowę nowej stacji elektroenergetycznej SE Płaskowicka
w Zabrzu dla Vattenfall Distribution Poland SA". Omówiono
w nim szczegółowo zakres prac projektowych niezbędnych
do kompleksowej realizacji zadania związanego z budową nowej
stacji elektroenergetycznej, co daje obraz możliwości struktur
projektowych Energotestu.
Prace projektowe
Mając na uwadze kompleksowe podejście do realizacji prac projektowych
związanych z wyprowadzeniami mocy bloków energetycznych,
podjęliśmy wysiłki zmierzające do realizacji projektów
związanych z modernizacjami pól blokowych rozdzielni 110 kV.
Pierwsze realizacje Energotestu dotyczyły modernizacji pojedynczych
pól rozdzielni 110 kV oraz stanowisk transformatorów blokowych,
odczepowych i potrzeb własnych.
Zakres tych realizacji obejmował m.in. modernizacje:
● obwodów wtórnych, w tym układów sterowania i zabezpieczeń,
układów pomiarowo-rozliczeniowych energii elektrycznej, układów
chłodzenia i regulacji napięcia transformatorów, wprowadzenia
poszczególnych układów [...]
|
|
|
|
Zagrożenie porażeniowe w stacjach elektroenergetycznych SN z punktem neutralnym uziemionym przez rezystor
|
|
|
Ryszard Skliński
|
Przedmiotem artykułu jest ocena zagrożenia porażeniowego
przy urządzeniach średniego napięcia podczas zwarć jednofazowych
w układzie elektroenergetycznym 15 kV z rezystorami
uziemiającymi w punktach neutralnych SN oraz
przedstawienie parametrów technicznych tych rezystorów
w dwóch wybranych stacjach 110/15 kV - S1 i S2 aglomeracji
miejskiej [5].
Badania wykonano metodą zwarciową w wybranych stacjach
15/0,4 kV: w 4 stacjach zasilanych z S1 oraz w 4 stacjach zasilanych
z S2 [5]. W trakcie badań punkty neutralne SN transformatorów
15/0,4 kV pracowały jak podczas pracy normalnej z rezystorami
uziemiającymi. Celem badań było ustalenie wartości prądu
jednofazowego zwarcia, czasu jego przepływu oraz wartości napięć
dotykowych rażeniowych UT spodziewanych podczas zwarć jednofazowych
w układach szyn zbiorczych 15 kV w stacjach elektroenergetycznych
15/0,4 kV.
Badania metodą zwarciową poprzedzone były badaniami metodą
małoprądową, aby ustalić poziom zagrożenia w trakcie badań z wykorzystaniem
rzeczywistego prądu zwarcia jednofazowego oraz
w celu dostosowania aparatury rejestrującej do warunków w metodzie
wielkoprądowej (zwarciowej) [5].
Warunki pracy sieci SN uziemionej przez rezystor
Przepięcia ziemnozwarciowe - ze względu na częstość ich występowania
i osiągane wartości - są istotnym zagrożeniem dla izolacji
urządzeń. Poddawanie urządzeń wielokrotnemu działaniu przepięć
ziemnozwarciowych, jak i utrzymywanie się podwyższonych napięć
spowodowanych niewyłączonymi zwarciami doziemnymi,
powoduje obniżenie wytrzymałości izolacji. Zjawisko to można zaobserwować
szczególnie w odniesieniu do kabli elektroenergetycznych.
Przepięcia takie występują szczególnie wyraźnie (do wartości
2,7 n.j.) w przypadku sieci kompensowanych średnich napięć.
Sieci SN można - dla celów eksploatacji - "uspokoić", tzn. zmniejszyć
przepięcia do wartości nie przekraczających 1,2 n.j. [5] poprzez
uziemienie punktu neutralnego transformatora 110/SN, po stronie
SN, p[...]
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
