PRZEMYSŁ SPOŻYWCZY I GASTRONOMIA ›
GAZETA CUKROWNICZA ›
2011-3 |
| |
|
|
130 lat Cukrowni Nakło
|
|
Bogdan Mardofel 
|
Warunki rozwoju cukrownictwa w W ielkopolsce
w XIX wieku
W XIX wieku Wielkopolska wchodziła w skład zaboru pruskiego, najpierw
jako Wielkie Księstwo Poznańskie (1815-1848), a po zmianie
przez Prusaków nazwy jako Prowincja Poznańska (Provinz Posen)
(1848-1918). Nazwa Wielkie Księstwo Poznańskie funkcjonowała
w powszechnym obiegu aż do uzyskania niepodległości przez Polskę
w 1918 roku.
Teren Poznańskiego jest bogaty w tradycje cukrownicze. W Bydgoszczy
funkcjonowała w latach 1774-1918 rafineria cukru1, a już
w roku 1820 w Wielkim Księstwie Poznańskim powstała w Gałowie
(pod Szamotułami) pierwsza na dawnych ziemiach polskich cukrownia
buraczana2. O pierwszym okresie rozwoju cukrownictwa
w Wielkim Księstwie Poznańskim zdecydowały: przechodzenie przez
ziemian na gospodarkę kapitalistyczną, upowszechnienie znajomości
uprawy buraków cukrowych oraz wprowadzenie przez władze
pruskie wysokiego cła na import cukru trzcinowego3. Powstały
wówczas następujące cukrownie:
Gałowo (1820-1852), Spławie (1834-1849), Turew (1836-1860), Nowa
Wieś (1834-ok. 1846), Kwilcz (1836?-?), Lewków (przed 1837-?), Objezierze
(przed 1837-?), Wysocko Wielkie (przed 1837-?), Oporówko
(1837-1860), Pudliszki (1837-1859), Kurnatowice (1838-9,?) Dłoń
(1839-?), Starygród (1845-1856), Karolew (1846-1852), Gołaszew
(Gołaszyn) (1850-1858)4.
W 1860 roku przestały przerabiać buraki ostatnie z ww. cukrowni -
Oporówko i Turew .
Przyczynami zaniechania wydobycia cukru z buraków przez cukrownie
w Wielkopolsce były: brak surowca, kapitałów, fachowców,
niski poziom techniczno-technologiczny ówczesnych cukrowni,
polityka podatkowa rządu pruskiego, silna konkurencja cukrownictwa
w innych prowincjach pruskich oraz słabe zainteresowanie
się tym przemysłem przez ziemian5.
Wprowadzenie podatku od cukru ustawą z dnia 21 marca 1840
roku i wzrost tego podatku w kolejnych latach ostatecznie przesądziło
o losie małych, gospodarskich, źle wyposażonych i urządzonych,
bez większych kapi[...]
|
|
|
|
Cukrownia Werbkowice - kontynuacja chlubnych tradycji...
|
|
Cukrownia Werbkowice należy do najmłodszych czynnych polskich cukrowni. Została
zbudowana w latach 1960-1963 jako pierwsza cukrownia w Polsce po drugiej wojnie
światowej. 19 listopada 1963 roku rozpoczęła swą pierwszą kampanię cukrowniczą.
Region hrubieszowski, w którym powstała, charakteryzuje się szczególnie korzystnymi
warunkami do uprawy buraka cukrowego. Najlepsze gleby w Polsce słynne z urodzajności,
czarnoziemy hrubieszowskie, okres wegetacji wynoszący około 200 dni, wysokie
nasłonecznienie, zbliżone do optymalnych opady sprawiły, że już na początku istnienia
cukrownictwa buraczanego na ziemiach polskich zaczęły powstawać tutaj cukrownie
buraczane: Poturzyn (1840-1914), Dzierążnia (1845-1845), Mircze (1845-1915),
Nieledew (1899-1935), Strzyżów (1900-) i Wożuczyn (1913-2005), a za Zamościem jeszcze
Tarzymiechy (1840-1848) oraz Klemensów (1895-2003).
Sprzyjające warunki do uprawy buraków cukrowych spowodowały, że już w latach
trzydziestych XIX wieku Tytus Woyciechowski (1808-1879) uprawiał w swych poturzyńskich
dobrach buraki cukrowe, a nawet oszacował w 1837 roku Józefowi Bełzie ich
koszty uprawy, które by[...]
|
|
|
|
Historyczny przegląd prasy
|
|
|
Bogdan Mardofel
|
Spełniając życzenie wielu Czytelników rozpoczynamy nowy cykl
pod roboczym tytułem: Historyczny przegląd prasy. Celem publikacji
jest przybliżenie historii cukrownictwa poprzez lekturę ówczesnych
czasopism. Sama Gazeta Cukrownicza jest najstarszym
w świecie czasopismem cukrowniczym, ukazującym się pod niezmienionym
tytułem od początku istnienia, tj. od 1893 roku.
W różnych częściach Królestwa Polskiego teraz ustawicznie pomnażają
się rękodzielnie, wydające wyroby użyteczne, które dotąd
z[...]
|
|
|
|
Nowości
|
|
|
Bogdan Mardofel
|
Wg szacunków F.O. Licht - niemieckiej
firmy analitycznej, światowa produkcja
cukru surowego w sezonie 2010/11 ma wynieść
166,9 mln ton, konsumpcja 164,1 mln
ton. Nadwyżka produkcyjna wyniesie więc
2,8 mln ton, co po odliczeniu tzw. nierejestrowanego
rozdysponowania (np. przemyt)
w wysokości 1,5 mln ton daje wartość
nadwyżki 1,3 mln ton.
Produkcja cukru ma wzrastać w tym roku
w tempie 5,2% zaś spożycie 1,2%.
***
Na giełdach światowych spada cena
cukru. Bardzo potaniał na giełdzie nowojorskiej
cukier surowy, którego notowania
spadły w tygodniu (27 kwietnia-4 maja) aż
o 7% (dostawa na lipiec br.) do 470,7 USD/t.
W Londynie cena cukru białego zmalała
w ciągu tygodnia (27 kwietnia-4 maja)
o 5,4% (dostawa na lipiec br.) do wartości
592,7 USD/t.
UNIA EUROPEJSKA
Wg aktualnego bilansu dokonanego
przez Komisję Europejską w sezonie
2010/11 produkcja kwotowa cukru i izoglukozy
wynosi 13,774 mln ton, pozakwotowa
3,184 mln ton, tj. łącznie 16,958 mln
ton, zaś konsumpcja cukru i izoglukozy
16,5 mln ton.
Import jest przewidywany na poziomie
3 mln ton, w tym 0,5 mln ton w towarach
przetworzonych. Na cele pozaspożywcze
ma być wykorzystane 2 mln ton. Zapasy
Gazeta Cukrownicza 3/2011 69
Nowości
Średnie ceny cukru sypkiego w Rosji wg danych rosyjskiego ministerstwa rolnictwa
15.01.2011 01.02.2011 15.02.2011 01.03.2011 15.03.2011 2-tyg. zmiana 05.03.2011
RUB/kg % PLN/kg
1 2 3 4 5 6 7 8
Zbyt 33,32 33,50 33,72 34,14 34,01 -0,4 3,46
Detal 42,33 43,36 44,28 44,78 44,32 -1,0 4,50
Procentowa różnica w cenie 27 2[...]
|
|
|
|
Nowy silos w Krasnymstawie
|
|
Krajowa Spółka Cukrowa S.A. oficjalnie zainaugurowała 29 kwietnia
2011 roku budowę nowoczesnego silosu na cukier luzem o pojemności
50 tys. ton w Oddziale KSC S.A. "Cukrowania Krasnystaw"
(powiat krasnostawski, woj. lubelskie). Koszt inwestycji wyniesie ponad
30 mln zł.
Uroczystość rozpoczęła się od wmurowania aktu erekcyjnego
pod budowę silosu, zawierającego najważniejsze informacje
dotyczące budowy m.in.: kto jest funda[...]
|
|
|
|
Wpływ systemu uprawy bezorkowej i uprawy tradycyjnej na plonowanie buraków pastewnych
|
|
|
Magdalena Jakubowska Leszek Majchrzak
|
Badania polowe przeprowadzono w latach 2007-2008 w Stacji Badawczej Swadzim należącej do Uniwersytetu Przyrodniczego
w Poznaniu. Celem badań było określenie wpływu różnych systemów uprawy roli, tj. systemu konwencjonalnego i bezorkowego,
na zdrowotność i plonowanie buraka pastewnego. Wyniki badań wykazały, że uzyskane plony były najwyższe na obiektach
z siewem tradycyjnym buraków po przyoranej wyce jarej, a najniższe na obiektach z pozostawioną słomą pszenną i siewem
bezpośrednim. Nie stwierdzono również istotności wpływu analizowanych rodzajów pozostawionej biomasy zarówno na plon
liści, jak i korzeni buraków pastewnych. Ponadto wyniki przeprowadzonych badań wykazały, że rodzaj pozostawionej biomasy
nie miał wpływu na stopień uszkodzenia buraków przez rolnice. Średni stopień uszkodzenia korzeni buraków nie przekroczył
1%. Buraki uprawiane w systemie siewu bezpośredniego były atakowane w mniejszym stopniu przez mszycę trzmielinowo-
-burakową (Aphis fabae Scop.) - 8,82% w porównaniu z konwencjonalnym systemem uprawy - 18,4%.
Słowa kluczowe: system uprawy, siew bezpośredni, zwalczanie chemiczne, rolnice
Field experiment were conducted in 2007-2008 at the Research Station Swadzim belonging to the Poznań University of Life
Sciences. The aim of study was to determine the effect of different tillage systems such as conventional, direct seeding and
crop residue on health condition and yield of fodder beet. The results showed that the yields obtained were the highest on the
premises of the traditional tillage system, however, a significant differences was only proved in case of root yield. There was
also no significance analyzed the impact of both types of biomass left on the yield of leaves and roots of fodder beet. In addition,
the study is finding showed that the type of biomass left had no effect on the degree of damage by beet agriculture. The
average amount of damage to beet roots did not exceed 1%. Beets grown in direct seeding system were i[...]
|
|
|
|
XXX Konferencja STC Postęp techniczny w przemyśle cukrowniczym
|
|
|
Bogdan Mardofel
|
Przed trzydziestu laty Tadeusz Jaworowski zainicjował pierwszą po
II wojnie światowej konferencję, której celem była wymiana doświadczeń
związanych z postępem techniczno-technologicznym
w przemyśle cukrowniczym.
W dniach 11-12 kwietnia 2011 r. w Domu Wypoczynkowym HYRNY
w Zakopanem odbyła się zorganizowana przez Stowarzyszenie
Techników Cukrowników XXX już konferencja naukowo-techniczna
Postęp techniczny w przemyśle cukrowniczym.
Wzięli w niej udział przedstawiciele 15 cukrowni, 3 koncernów oraz
27 firm, w sumie 95 osób. Konferencję prowadzili: Kr[...]
|
|
|
|
Z czasopism obcych
|
|
Czynniki wpływające na przydatność
do magazynowania różnych
genotypów buraków cukrowych -
wyniki projektu badawczego HRB;
Long-term storability of different sugarbeet
genotypem - Result of a joint
IIRB study
N. van Swaaij, T. Huijbregts
W latach 2008/09 oraz 2009/10, w sześciu
krajach, przy różnych warunkach magazynowania,
prowadzono badania nad
magazynowaniem buraków cukrowych
12 różnych genotypów. Uprawiane w rzędach
buraki, zbierane były we wrześniu/
listopadzie maszynowo (zgodnie z zasadami
właściwej fachowej techniki) lub ręcznie
- i magazynowane w workach układanych
w kopcach lub w pojedynczych workach/
zasobnikach w stodołach lub pomieszczeniach
klimatyzowanych. Wszystkie próby
ważone były przed i po magazynowaniu
oraz badane na zawartość cukru (polarymetrycznie),
potasu, sodu, azotu alfa-aminokwasowego,
rozpuszczalnego azotu
całkowitego, sacharozy (HPLC), glukozy,
fruktozy, rafinozy, betainy i glutaminy. Po
magazynowaniu próby oceniane były
również wizualnie. Genotypowe różnice
obserwowano w cechach charakterystycznych
buraka jak łamliwość czubków
korzeni, wypuszczanie nowych pędów,
występowanie pleśni i zgnilizny. Aczkolwiek
różnice te nie we wszystkich badaniach
były jednolite i od regionu zależne. Straty
cukru wahały się od 0 do 66% wartości początkowej
i są prawdopodobnie zależne
od różnych czynników wegetatywnych
i pozaustrojowych. Głównymi czynnikami
przyczyniającymi się do strat cukru było
kaleczenie korzeni przy zbiorach mechanicznych
oraz temperatura magazynowania.
Poszczególne genotypy wykazują
znaczące różnice w stratach cukru, jednak
występowało tu silne uwarunkowanie zależne
od roku i miejscowości. Korelacje występowały
przy stratach cukru (r = -0,66),
zawartości betainy (r = -0,62), odłamków
korzeni (r = +0,66) a po magazynowaniu
- pr[...]
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
