ELEKTRONIKA, ENERGETYKA, ELEKTROTECHNIKA ›
WIADOMOŚCI ELEKTROTECHNICZNE ›
2011-10 |
| |
|
|
Automatyka zabezpieczeniowa z użyciem GOOSE w IEC 61850 dla rozdzielni SN na przykładzie RS Grzybowa
|
|
Rafał Sitkiewicz 
|
Siemens od lat jest firmą przodującą we wdrażaniu najnowszych
rozwiązań w dziedzinie automatyki zabezpieczeniowej
oraz telemechaniki. Podobnie jest w przypadku projektów
zrealizowanych w oparciu o standard IEC 61850, w którego
tworzeniu aktywny udział brała nasza firma. Pierwsza na
świecie stacja z IEC 61850 została uruchomiona przez firmę
Siemens zaledwie 6 miesięcy od wdrożenia nowego standardu
(stacja 16 kV Winznauschachen w Szwajcarii - listopad
2004 r.). Z kolei największą instalacją liczącą 134 pola była
uruchomiona w kwietniu 2005 r. - dla kopalni odkrywkowej
- stacja w RWE Power - Garzweiler.
W Polsce natomiast jako pierwsza z IEC 61850 została oddana do
użytku stacja 220/110 kV Łośnice (maj 2006 r.), a do dziś zrealizowano
już dziesięć kolejnych obiektów WN. Standard IEC 61850 na
różnych stacjach w Polsce był stosowany do tej pory głównie w telemechanice
stacyjnej oraz w realizacji blokad międzypolowych,
nie wykorzystując w pełni wszystkich możliwości, jakie daje ten
standard. Vattenfall Distribution Poland jako pierwszy zdecydował
się wykorzystać możliwości, jakie niesie ze sobą IEC 61850 i zlecił
nam realizację automatyk zabezpieczeniowych z wykorzystaniem
funkcjonalności GOOSE w standardzie IEC 61850 na stacji RS
Grzybowa w Rybniku.
Opis zastosowanych urządzeń oraz schemat komunikacji
Na stacji zastosowano wielofunkcyjne zabezpieczenia 7SJ64 oraz
7VE61 z serii SIPROTEC4 firmy Siemens, dzięki którym zrealizowano
wszystkie automatyki zabezpieczeniowe. Zabezpieczenia
w polach zasilających, odpływowych, sprzęgła oraz pomiaru napięcia
mają funkcje odpowiednio dobrane dla tych pól. Każdy przekaźnik
został wyposażony w pracujący w standardzie IEC 61850 interfejs
komunikacyjny z podwójnym portem optycznym 100 Mbit/s Ethernet
(interfejs ten zachowuje się w sieci jak switch), dzięki czemu
możliwe było stworzenie dwóch pierścieni komunikacyjnych (ring)
- po jednym na każdą sekcję rozdzielni. Takie rozwiązanie uczyniło
ukła[...]
|
|
|
|
Bezkontaktowy konduktometr mikroprzepływowy z nowym rodzajem elektrod
|
|
|
Marcin Juchniewicz Artur Dybko
|
W artykule przedstawiono wyniki badań nad opracowaniem
mikrodetektora konduktometrycznego z nowym rodzajem
elektrod. Jako elektrod użyto specjalnie ukształtowanych
mikrokanałów, wypełnionych roztworem elektrolitu.
W trakcie prac wykorzystano dwie techniki wykonywania
mikroukładów: odlewanie na pieczątce, połączone ze scalaniem
elementów po aktywacji powierzchni w plazmie
tlenowej, oraz nową metodę B-Less, pozwalającą na wykonanie
mikroukładu w jednym bloku polimeru, bez etapu
scalania. Dążąc do obniżenia kosztów wykonywania mikroukładów,
opracowano metodę wykonywania pieczątek
z filmów kapilarnych. Stanowi ona ciekawą alternatywę dla
standardowej techniki, wykorzystującej ciekłe fotorezysty.
Skonstruowany detektor mikroprzepływowy przetestowano,
sprawdzając jego odpowiedź na roztwory wzorcowe
o różnym przewodnictwie.
Coraz powszechniejsza tendencja do miniaturyzacji pod koniec
ub.w. dała się zaobserwować również w chemii. Zaczęły pojawiać
się pierwsze prace o układach chemicznych o wymiarach
kilku centymetrów. Objętości odczynników, jakimi operowano,
wynosiły kilkaset mikrolitrów. Kanały w tego typu urządzeniach
miały wymiary mniejsze niż milimetr (stąd nazwa mikroukłady).
Na początku mikroukłady pełniły jedynie bardzo proste funkcje,
takie jak wymieszanie odczynników i przeprowadzenie reakcji.
Pozostałe etapy (analiza produktów, pompowanie, rozdział itp.)
były realizowane poza mikroukładem. Jednak w miarę upływu
czasu zaczęły pojawiać się rozwiązania umożliwiające przeprowadzanie
coraz większej liczby operacji w mikroukładzie. Zaczęły
się pojawiać mikroukłady pozwalające nie tylko na przygotowanie
próbki do analizy, ale również wykonanie samej analizy.
Stało się to możliwe dzięki zastosowaniu detektorów, których
konstrukcja umożliwiała integrację z pozostałymi elementami
mikro[...]
|
|
|
|
Chaotyczna dynamika w procesie równoczesnego wykorzystywania energii gazu ze złóż konwencjonalnych i skał łupkowych
|
|
|
Zdzisław Trzaska
|
Bezpieczeństwo energetyczne kraju warunkowane jest przede
wszystkim dostępem do surowców energetycznych i odpowiednią
ich podażą. Niebagatelną rolę w tym procesie odgrywa
dywersyfikacja nośników energii, z uwzględnieniem
przede wszystkim własnych zasobów surowców energetycznych,
a także możliwości ich importu [1, 7, 8].
Z doniesień przedstawionych w ostatnim czasie przez różne
miarodajne źródła informacji wynika, że energetyka zawodowa
w Polsce - w miarę wzrostu popytu na tzw. czystą energię
elektryczną - jako paliwo będzie wykorzystywała gaz ziemny
nie tylko z jego złóż konwencjonalnych, ale przede wszystkim
ze złóż zawartych w skałach łupkowych. Można przewidywać,
że będzie to miało miejsce zarówno w nowo instalowanych jednostkach,
opartych na technologiach cykli skojarzonych, jak też
w konwencjonalnych elektrociepłowniach - po ich odpowiedniej
modernizacji. Wkrótce należy się spodziewać bardziej dynamicznej
ekspansji gazu ziemnego w sektorze przemysłowym
i komunalno-bytowym, tzn. tam, gdzie zużycie węgla jako nośnika
energetycznego będzie maleć, ze względu na potrzebę zmniejszenia
emisji CO2 i poprawę jakości środowiska naturalnego
[4, 9, 12, 23].
Potencjalne krajowe zasoby gazu ziemnego
Energetyka i bezpieczeństwo energetyczne stanowią jeden z najważniejszych
filarów rozwoju kulturalno-gospodarczego większości
społeczeństw na świecie [14, 17]. W centrum strategicznych
działań wielu państw na tym polu aktywności znalazły się problemy
związane z możliwością znacznego zwiększenia podaży gazu
ziemnego zgromadzonego w skałach łupkowych. Eksploatacja
złóż gazu łupkowego jawi się jako szansa na modernizację polskiej
gospodarki i wzmocnienie naszego bezpieczeństwa energetycznego.
Taka szansa stanie się wkrótce realna, gdyż przeprowadzone
dotąd przez gazowników poszukiwania potwierdzają, że w Polsce
znajdują się największe w Europie złoża gazu w skałach łupkowych,
których eksploatacja staje się możliwa dzięki innowacyjnym
metod[...]
|
|
|
|
Lampa oświetlenia awaryjnego LED sterowana mikrokontrolerem
|
|
|
Jacek Chęciński Zdzisław Filus
|
Współczesne technologie umożliwiają wytworzenie nowoczesnych
elementów elektronicznych o znacznie doskonalszych
parametrach w stosunku do starszych odpowiedników
(np. diody LED, tranzystory MOSFET, mikrokontrolery).
Zachęca to do modyfikacji lub wręcz całkowitego przeprojektowania
urządzeń obecnych od dawna na rynku. W artykule
opisano możliwe modyfikacje stosowanych powszechnie
autonomicznych lamp oświetlenia awaryjnego.
Konieczność stosowania systemów oświetlenia awaryjnego wynika
z zapisów prawnych odnoszących się do obiektów użyteczności
publicznej. Obiekty te, na wypadek awarii lub przerwy w dostawie
prądu, muszą być wyposażone w instalacje zapewniające
określony poziom oświetlenia pomieszczeń i dróg ewakuacyjnych.
W takim przypadku źródłem energii elektrycznej jest zwykle bateria
akumulatorów lub agregat prądotwórczy. To ostatnie rozwiązanie,
ze względu na trudniejsze warunki adaptacyjne (np. wymagane
jest specjalne pomieszczenie z odpowiednią wentylacją), jest
rzadziej stosowane i to głównie w przypadkach zapotrzebowania
na bardziej długotrwały i zwiększony poziom mocy (obiekty wojskowe,
szpitale).
Systemy oświetlenia awaryjnego wyposażone w baterię akumulatorów
można podzielić na dwie grupy. Pierwsza to układy z baterią
centralną zasilającą przetwornicę DC/AC, której wyjście jest podłączone
do instalacji zasilającej wyznaczone lampy oświetlenia awaryjnego,
których klosze oznaczone są żółtym paskiem. Drugą grupę
stanowi wiele niezależnych lamp wyposażonych we własne autonomiczne
układy akumulator - przetwornica, specjalnie dostosowanych
do elementu stanowiącego źródło światła (np. do określonego
typu lampy fluorescencyjnej). Ostatnie rozwiązanie jest stosowane
najczęściej. Zwykle decydują o tym mniejsze nakłady inwestycyjne,
ponieważ tego typu lampy rzadko wymagają zasadniczej modyfikacji
instalacji elektrycznej budynku.
Oprawy oświetlenia awaryjnego projektowane są dla dwóch trybów
pracy. Pierwszy to tryb działania [...]
|
|
|
|
Mobilny system zasilania małej jednostki pływającej
|
|
|
Michał Bonisławski
|
Wzrastająca sprawność systemów fotowoltaicznych [4]
oraz coraz większa dostępność nowoczesnych akumulatorów
wysokoenergetycznych sprawia, że możliwe jest bezprzerwowe
zasilanie urządzeń elektrycznych o względnie
dużym poborze energii, bez dostępu do sieci energetycznej
(systemy autonomiczne, mobilne). W artykule przedstawiono
przykładowe rozwiązanie układu zarządzania energią
na małej jednostce pływającej, której zadaniem będzie
oczyszczanie powierzchni wody z zanieczyszczeń ropopochodnych
[12, 13].
Największymi odbiornikami mocy prezentowanego systemu będą
energoelektroniczne zasilacze reaktorów plazmowych DBD wraz
z niezbędnym osprzętem (rys. 1b). Ze względu na specyfikę oraz
niezbędną moc układu zasilania magnetronu dla plazmy mikrofalowej,
aspekt ten pominięto.
Możliwość wykorzystania energii słonecznej przeanalizowano za
pomocą programu Homer Energy [11]. Ułatwia on prognozowanie
ilości dostarczanej mocy strumienia świetlnego dla różnych systemów
zasilających w danym regionie świata. Na podstawie danych pogodowych,
konfiguracji systemu i profilu obciążenia przewiduje m.in. stan
naładowania akumulatorów. Dodatkowym atutem programu Homer
jest możliwość wykonania analizy ekonomicznej wybranej konfiguracji
[10]. Po uwzględnieniu sprawności ogniwa fotowoltaicznego,
temperatury jego pracy i efektywności przekształtnika DC-DC, roczny
rozkład mocy dla rejonu Polski północnej (53º26’N 14º32’E) przedstawiono
na rysunku 2. Założono, że omawiana jednostka pływająca
będzie działać maksymalnie 7 godzin. Średnia moc pobierana w tym
czasie będzie wynosić ok. 80-100 W.
Specyfika nasłonecznienia w Polsce determinuje konieczność
użycia stosunkowo dużego magazynu [...]
|
|
|
|
Numeryczne prognozowanie wytrzymałości zmęczeniowej połączeń lutowanych wybranych układów elektronicznych stosowanych w awionice
|
|
|
Dominik Jurków
|
Rozwój awioniki przyczynia się do wzrostu wymagań stawianych
nowym urządzeniom elektronicznym stosowanym w lotnictwie.
Urządzenia muszą poprawnie działać w szerokim zakresie
temperatur, a minimalna temperatura pracy może wynosić
nawet - 55ºC [1]. Przy tak dużych zmianach temperatury niedopasowanie
temperaturowych współczynników rozszerzalności
liniowej poszczególnych elementów układu, generuje znaczne
naprężenia. Z tego względu bardzo ważna jest analiza wpływu
obciążeń termodynamicznych na niezawodność układów.
Uszkodzenia zmęczeniowe, powstające na skutek oddziaływania na
urządzenie obciążeń termomechanicznych, są w elektronice jednymi
z najpowszechniejszych defektów. W wyniku zmęczenia materiału
dochodzi do jego pękania lub rozwarstwienia. Mechanizm ten jest
niezmiernie ważny przy rozpatrywaniu uszkodzeń połączeń elektrycznych,
gdyż jego cechą charakterystyczną jest możliwość wystąpienia
uszkodzeń w wyniku naprężenia znacznie mniejszego od wartości krytycznej.
Fizyczny eksperyment badania wytrzymałości zmęczeniowej
polega na zadawaniu do układu zmiennych w czasie obciążeń termomechanicznych.
W wyniku doświadczenia określa się liczbę cykli, po
których nie dochodzi jeszcze do uszkodzenia (Nf ) [2]. Wytrzymałość
zmęczeniową z uwzględnieniem efektu pełzania można oszacować,
korzystając ze zmodyfikowanej zależności Coffina-Mansona [2].
(1)
gdzie:
C1, C2, C3, C4 - stałe zależne od materiału,
A - długość połączenia,
Δεp - zakumulowane odkształcenie plastyczne.
We wzorze założono, że w pierwszym przybliżeniu odkształcenie
plastyczne równe jest odkształceniu lepkiemu.
Odkształcenia plastyczne zależą od naprężenia generowanego
w układzie. Jednym ze sposobów zwiększenia niezawodności połączeń
lutowanych jest stosowanie przenoszącego naprężenia wypełniacza
epoksydowego (underfill) między obudową układu a podłożem.
Kolejnym jest zmiana bazy materiałowej i stosowanie jako podłoża
niskotemperaturowej ceramiki współwypala[...]
|
|
|
|
Odstępy izolacyjne w ochronie odgromowej wolno stojących obiektów budowlanych
|
|
|
Andrzej Sowa
|
Projektując urządzenia piorunochronne obiektów budowlanych
należy zwrócić szczególną uwagę na ochronę
urządzeń na dachach tych obiektów przed bezpośrednim
oddziaływaniem prądów piorunowych. Podstawowe informacje
o zasadach ograniczania tego rodzaju zagrożenia zawarto
w normach dotyczących ochrony odgromowej [1, 2],
w których stwierdzono m.in., że (…) wszystkie urządzenia
dachowe z materiałów izolacyjnych lub przewodzących, które
zawierają wyposażenie elektryczne i/lub służące przetwarzaniu
informacji, powinny znajdować się w przestrzeni ochronnej
układu zwodów.
Przestrzenie chronione
Określając obszary przestrzeni chronionych tworzonych przez
naturalne elementy konstrukcyjne obiektów lub układy zwodów
urządzenia piorunochronnego LPS (Lightning Protection System),
należy uwzględnić wymagania dotyczące kątów ochronnych oraz
odstępów izolacyjnych. Zachowując odpowiednie odstępy izolacyjne,
eliminujemy możliwości powstawania przeskoków iskrowych
pomiędzy chronionymi urządzeniami i instalacjami ułożonymi na
dachach a zwodami lub elementami konstrukcji obiektów wykorzystywanymi
do celów ochrony odgromowej.
Poniżej zostaną przedstawione zasady określania przestrzeni
chronionych tworzonych przez elementy LPS na typowych dachach
dwuspadowych wolno stojących obiektów budowlanych. W takich
obiektach najczęściej należy zwrócić uwagę na ochronę odgromową
anten, kominów współczesnych pieców oraz - coraz częściej stosowanych
- kolektorów fotowoltaicznych.
Kąty ochronne
Zgodnie z obowiązującymi obecnie zaleceniami [2], do wyznaczania
przestrzeni chronionej można wykorzystać zasadę toczonej kuli
lub dobrać odpowiednie kąty ochronne. Metoda toczącej się kuli jest
szczególnie przydatna, jeśli na dachu znajdują się różnorodne nadbudówki
(rys. 1). W tych miejscach na powierzchni dachu, które nie
są dotykane przez toczoną kulę, nie istnieje zagrożenie bezpośrednim
uderzeniem pioruna.
W przypadku pojedynczego zwodu pionowego (rys. 2) do w[...]
|
|
|
|
Początki przemysłu elektrotechnicznego w USA
|
|
Blalock T.J.: Home of the Crocker-Wheeler
Company. IEEE Power&Energy Magazine
2011 May/June. Opracował - Witold
Bobrowski.
Początki przemysłu elektrotechnicznego w
Stanach Zjednoczonych datują się na drugą
połowę XIX w. Produkcja wirujących maszyn
elektrycznych w Ameryce Północnej jest wiązana
zwykle z nazwami firm General Electric
oraz Westinghouse. Zaangażowane były jednak
również mniej znane firmy jak Stanley Company
Pittsfield, Massachusetts oraz Crocker-Wheeler
Company, Ampere, New Jersey Francis Bacon Crocker urodził się w Nowym
Yorku w 1861 r. i otrzymał stopień doktora
w Columbia College (obecnie Columbia
University) w 1885 r. dołączył do niego jego
dawny kolega d[...]
|
|
|
|
Rozkład admitancji odbiornika na składową czynną i bierną w dziedzinie czasu
|
|
|
Maciej Siwczyński Andrzej Drwal Sławomir Żaba
|
Uważa się, że podstawowe właściwości energetyczne obwodów
elektrycznych zostały zidentyfikowane w dziedzinie częstotliwości
i nie wiadomo, czy jest to możliwe w dziedzinie
czasu [1]. Szczególnie istotne jest pytanie, czy przesunięcie
fazowe harmonicznych oraz zmiany kondunktancji odbiornika
w funkcji częstotliwości, powodujące szkodliwy wzrost
wartości skutecznej prądu zasilania, są możliwe do identyfikacji
w dziedzinie czasu i czy można w tej dziedzinie wyodrębnić
składową czynną i bierną admitancji, a tym samym
prąd czynny i bierny.
W artykule pokazano, że wspomniany rozkład jest możliwy także
w dziedzinie czasu, oraz że dziedzina czasu jest równie przydatna
do badania właściwości energetycznych obwodów elektrycznych
jak dziedzina częstotliwości, a niekiedy nawet od niej bardziej
efektywna.
Rachunek operatorowy L1-impulsów
L1-impulsem nazywa się sygnał absolutnie sumowalny (element
przestrzeni L1)
(1)
Izomorfizm między prawostronnym (przyczynowym) L1-impulsem
wykładniczym a ułamkiem prostym zmiennej zespolonej definiuje
następująca relacja [2]
(2)
Formuła określająca analogiczny izomorfizm dla lewostronnego
(antyprzyczynowego) L1-impulsu ma postać operatora sprzężonego
(3)
Praktyczne znaczenie mają jednak nie L1-impulsy (są nieprzyczynowe),
ale utworzone z nich sygnały okresowe. Sygnały okresowe
otrzymuje się przy użyciu formuły "T-powielacza"
(4)
( ) <
-
x : x(t) dt
x t ( ) 1 Re > 0
+
-
dla
s
e t1(t) t1 t
( ) 1 Re > 0
-
-
takze dla
s
e t1 t
( ) ( ), ~ Σ∞
=-∞
= +
p
x t x t pT 1 ) ( L t x ∈ x(t)∈L1
0 ½ 1 t/T
g cth A/2
g/sh A/2
M[...]
|
|
|
|
|
|
Układ samowzbudny na bazie wagi kwarcowej do kalibracji mikroskopu AFM
|
|
|
Michał Świątkowski Grzegorz Wielgoszewski Jarosław Olszewski Teodor Gotszalk
|
Mikroskopia sił atomowych (AFM) jest uniwersalnym narzędziem
stosowanym w nanotechnologii. Wykorzystywana
jest do obserwacji, modyfikacji powierzchni oraz pomiarów
zjawisk zachodzących w nanoskali. Jednym z wielu trybów
pomiarowych wykorzystywanych w technice AFM jest spektroskopia
sił. Stosuje się go do pomiaru siły wiązań molekularnych,
który jest interesujący ze względu na szerokie wykorzystywanie
cząsteczek związków samoorganizujących się do
modyfikacji powierzchni bioczujników.
Pomiar tego typu polega na rejestracji ugięcia mikrodźwigni sprężystej
zbliżanej i oddalanej od badanej cząsteczki na powierzchni.
Na podstawie wartości ugięcia sondy mikroskopu w chwili zerwania
wiązania oraz stałej sprężystości mikrobelki można wyznaczyć
wartość siły wiązania molekularnego.
Wyznaczenie stałej sprężystości sondy AFM może odbywać się
na kilka sposobów. Jedną z metod jest wyznaczenie jej wartości na
podstawie wymiarów geometrycznych [1]. Metoda ta jest obarczona
dużym błędem, wynikającym z przybliżenia kształtu mikrobelki
oraz niejednorodności materiału, z którego sonda została wykonana
(np. piezorezystory, pokrycie złotem). Precyzyjniejszą metodą pomiaru
stałej sprężystości mikrodźwigni jest pomiar jej drgań pobudzanych
szumem termicznym [2]. Pozwala ona na ocenę wartości
stałych sprężystości z dokładnością pojedynczych procentów.
Proponowana przez nas metoda pomiaru jest metodą bezpośredniego
pomiaru siły nacisku mikrosondy na powierzchnię. Pozwala to na
uzyskanie wartości siły nacisku bez konieczności wyznaczenia jej stałej
sprężystości. W prezentowanym rozwiązaniu elementem mierzącym
siłę nacisku została wykorzystana mikrowaga kwarcowa QCM
(Quartz Crystal Microbalance). Dysk kwarcowy, będący elementem
stabilizującym drgania w układzie generatora samowzbudnego, zmienia
częstotliwość drgań pod wpływem przyłożonego obciążenia.
Konfiguracja układu samowzbudnego umożliwia obserwację adsorpcj[...]
|
|
|
|
W poszukiwaniu nowych źródeł energii
|
|
|
Mirosław Gajer
|
Ostatnio bardzo wiele mówi się o wykorzystaniu energii promieniowania
słonecznego. Bezpośrednią przyczyną tego jest
fakt, że energia pochodząca z reakcji termojądrowych, zachodzących
we wnętrzu Słońca dociera do powierzchni Ziemi
w ogromnych ilościach. Szacuje się, że moc promieniowania
słonecznego, którą można byłoby wykorzystać na Ziemi bezpośrednio
na potrzeby produkcji energii elektrycznej wynosi
ponad 600 TW [1].
Zakładając nawet, że sprawność procesu przetwarzania energii
promieniowania słonecznego na energię elektryczną w ogniwach
fotowoltaicznych wynosi zaledwie 10%, to i tak moglibyśmy uzyskać
w ten sposób źródło energii elektrycznej dostarczające mocy
60 TW, czyli aż kilkanaście razy więcej niż łączna moc wszystkich
elektrowni istniejących obecnie na świecie. Ponadto warto nadmienić,
że badania eksperymentalne prowadzone w dziedzinie ogniw
fotowoltaicznych pozwalają już obecnie na uzyskanie sprawności
tego typu urządzeń dochodzącej nawet do 40%, co powoduje istotne
zwiększenie wielkości mocy możliwej do uzyskania z promieniowania
słonecznego [1].
Wydawać by się mogło, że opanowawszy tak dobrze umiejętność
bezpośredniego przetwarzania energii promieniowania słonecznego
w energię elektryczną wszelkie problemy energetyczne, jakie stoją
przed dalszym rozwojem naszej cywilizacji technicznej, mamy
już w zasadzie rozwiązane, gdyż wystarczy jedynie czerpać pełnymi
garściami z obfitości energii docierającej całkowicie za darmo
z najbliższej nam gwiazdy. Niestety, podstawowy problem związany
z wykorzystaniem energii promieniowania słonecznego polega
na tym, że jest ona dostępna jedynie wtedy, gdy wysoko nad horyzontem
świeci Słońce. Natomiast ten rodzaj energii jest całkowicie
niedostępny w okresie, gdy zapada zmrok. Powstaje zatem pytanie,
skąd czerpać energię elektryczną po zmroku, gdy nie działają już
ogniwa fotowoltaiczne, czyli w okresie, gdy jest ona zwykle potrzebna
w stosunkowo największych ilościach? Najprostszą odp[...]
|
|
|
|
Wybrane nowości w zabezpieczeniach MiCOM firmy Alstom Grid
|
|
|
Krzysztof Kulski
|
Alstom Grid jest jedną z tych firm, dla których bardzo ważne
jest dbanie o zaspokojenie wymagań stawianych nowoczesnym
rozwiązaniom. Oznacza to, że oferowane produkty podlegają
ciągłemu procesowi udoskonalania i modernizacji. Ostatnią
znaczącą zmianą w organizacji Alstom Grid jest rozproszenie
działów rozwoju oraz rekrutacja specjalistów na całym świecie
bez konieczności ich realokacji. Dzięki rozproszonej organizacji
działów rozwoju Alstom Grid ma możliwość wsłuchania
się bezpośrednio w wymagania z każdego zakątka świata,
co przekłada się na różnorodność funkcji zabezpieczeniowych
zaimplementowanych w zabezpieczeniach MiCOM Dział rozwoju zwraca uwagę, aby nowe elementy nie zmieniały
funkcjonowania grup zabezpieczeniowych już znanych i stosowanych.
Najczęściej cel ten osiąga się poprzez wprowadzanie
parametrów, których wartości domyślne odpowiadają poprzedniej
funkcjonalności urządzenia - tzn. sprzed zmiany. Celowość wprowadzenia
każdej zmiany jest analizowana. Użytkownicy nie lubią
być zaskakiwani nowymi elementami w znanych wcześniej funkcjach.
Zmieniają się jednak technologie, wdrażane nowe algorytmy,
jest obserwowany bardzo szybki rozwój technologii komputerowej,
a to umożliwia wdrażanie nowych rozwiązań.
Najszy[...]
|
|
|
|
WYDAWNICTWA
|
|
Wstęp do elektryki.Romuald Eugeniusz Nowakowski: Wstęp
do elektryki. Wydawnictwo Uczelniane Zachodniopomorskiego
Uniwersytetu Technologicznego
w Szczecinie, Szczecin 2011.W rozdziale Uwagi na wstępie czytamy:
Tytuł (…) sugeruje, że rzecz będzie o elektryce
bez precyzowania zakresu i form wypowiedzi.
(…) W założeniu przyjęto, że nie
będzie to podręcznik łatwej, "wstępnej"
elektrotechniki, na wyższym, przeznaczonym
dla studentów poziomie. Nie będzie
to też zbiór ciekawostek z różnych działów
obszernej pojęciowo elektryki, z zawartością
definicji, wzorów lub różnego rodzaju
rewelacyjnych i mniej więcej współczesnych
osiągnięć i zastosowań. Zawarta treść
nie będzie też historią elektryki, może tylko
w pewnym sensie "obszernym" streszczeniem
wybranych faktów i działalności jej
twórców.
Autor przedstawia w kolejnych rozdziałach:
Zarys rozwoju elektryki - obserwacje, doświadczenia
i odkrycia do 1820 roku; elektrodynamika,
silniki, dynamomaszyny elektryczne;
telekomunikacja elektryczna do XX
wieku; przesył i rozdzielanie energii elektrycznej,
rozwój elektroenergetyki; radio, telewizja
i elektronika; elektryka współczesna;
elektryka w transporcie (tramwaj i samochód
elektryczny).
Elektryka w Polsce - elektryfikacja w Polsce
do 1939 roku, elektryfikacja Polski w latach
1945-2000, elektryka na Pomorzu Zachod[...]
|
|
|
|
Wyłącznik TGI - trójfunkcyjny łącznik średniego napięcia
|
|
|
Robert Żmuda
|
Międzynarodowe Energetyczne Targi Bielskie Energetab to okazja do zaprezentowania nowych rozwiązań i doroczna możliwość
poddania pod ocenę klientów i użytkowników tego, co producenci mają do zaoferowania. W 2010 r. firma ZPUE SA
uruchomiła produkcję wyłącznika TGI. Premiera wyłącznika TGI miała miejsce na targach Energetab 2011.Innowacyjność tego produktu polega na zastosowaniu trójfunkcyjnego
łącznika izolacyjnego SN, zastępującego trzy stosowane w energetyce
aparaty: wyłącznik, odłącznik i uziemnik. Pozwala to znacząco
zmniejszyć gabaryty pól (zarówno podziałkę polową, jak i kubaturę
całej rozdzielnicy). Ponadto zastosowane rozwiązania znacznie
upraszczają czynności manewrowe i eksploatacyjne. Specjalna konstrukcja
oraz zastosowane materiały gwarantują dużą trwałość, niezawodność
oraz bardzo wysokie bezpieczeństwo obsługi. Modułowa
budowa pól rozdzielnicy wyposażo[...]
|
|
|
|
Z historii białostockiej elektrowni
|
|
|
Andrzej Lechowski
|
W ostatnich latach XIX wieku Białystok wkraczał w erę techniki.
Najpierw w 1890 roku uruchomiony został wodociąg.
W następnym roku wybudowano sieć telefoniczną. W 1895
roku został podpisany kontrakt na uruchomienie w mieście
tramwaju konnego (nazywanego przez białostoczan konką).
Ale paradoksalnie to dynamicznie rozwijające się przemysłowe
miasto ciągle nie korzystało z dobrodziejstwa elektryczności. Panowała
w nim ciągle epoka pary. Tak więc panorama Białegostoku
utkana była fabrycznymi kominami, które stanowiły nieodłączny
element kotłów parowych. Zwiastunem nowego miała być zapowiedziana
na sierpień 1897 roku wizyta cara Mikołaja II. Władze
zabrały się energicznie za przygotowanie miasta na tak ważną okoliczność.
Myślano o wszystkim.
Najlepszy białostocki fotograf - Józef Sołowiejczyk - rozpoczął
prace nad monumentalnym albumem "Vidy goroda Bielostoka",
który został w trakcie wizyty wręczony carowi. To pierwszy i jedyny
ślad początków elektryfikacji centrum Białegostoku. Analizując
fotografie pokazujące Plac Bazarny (dzisiejszy Rynek Kościuszki)
nie sposób nie zauważyć, jak w pośpiechu instalowano przed carską
wizytą oświetlenie białostockich ulic. Dotychczasowe gazowe lampy
zastępowano elektrycznymi. Latarnie instalowane były na solidnych
drewnianych słupach, które transportowano na rynek i ulice,
którymi miał przejeżdżać Mikołaj II. Na zdjęciach Sołowiejczyka
są widoczne konne zaprzęgi wyładowane długimi słupami. Prace
te powierzono firmie Strauss-Sawicki z Kijowa, która wykonała je
błyskawicznie, tak że centrum miasta na przyjazd monarchy było
pięknie oświetlone przez 400 ulicznych latarni. Gwarancją ekonomicznego
powodzenia tego przedsięwzięcia miało być to, że białostoczanie
będą od Straussa i Sawickiego kupowali prąd. Szybko
okazało się, że wolą oni jednak lampy naftowe i wcale nie kwapili
się do elektrycznego oświetlenia. Co gorsza okazało się, że i białostocki
przemysł też niezbyt chętnie chciał zastąpić maszyny pa[...]
|
|
|
|
Zaporoże - centrum elektroenergetyki Ukrainy
|
|
Na podstawie materiałów na stronach internetowych:
www.life.zp.ua, www.aep.
ru, www.energoatom.kiev.ua, www.npp.
zp.ua/. Opracował - Piotr Olszowiec.
Elektroenergetyka Ukrainy oparta jest
głównie na węglu kamiennym i atomie,
mniejszą rolę odgrywa utylizacja zasobów
wodnych. Wszystkie te nośniki wykorzystano
na wielką skalę w obwodzie zaporoskim,
który nie bez powodu uważany jest za serce
elektroenergetyki tego kraju.
Najbardziej znanym producentem energii
elektrycznej tego regionu jest niewątpliwie
elektrownia wodna DnieproGES im. W.I.
Lenina. Stanowi ona piąty, najstarszy stopień
kaskady elektrowni wodnych na Dnieprze.
W skład siłowni, wzniesionej w centrum
miasta Zaporoże, wchodzą dwie elektrownie
wodne: DnieproGES-1 i 2. W maszynowni
pierwszej z nich, zbudowanej na
prawym brzegu rzeki, umieszczono 9 turbin
promieniowo-osiowych i jeden hydrozespół
2,6 MW zasilający potrzeby własne. Długość
zapory DnieproGES-1 wynosi 216 m.
Druga z elektrowni, na przeciwległym brzegu,
ma zaporę o długości 251 m i wysokości
60 m. W maszynowni DnieproGES-2 pracuje
8 hydrozespołów (3×104 i 5×113 MW).
Wysokość naporu dla wszystkich turbin
wynosi 34 m.
Początkowo wszystkie turbin[...]
|
|
|
|
Zastosowanie reakcji impulsowej i skokowej w analizie działania ochrony odgromowej zwodu aktywnego typu ESE w stanie niestacjonarnego narostu potencjału elektrycznego chmury
|
|
|
Adam Skopec Eugeniusz Smycz Czesław Stec
|
Wyładowania atmosferyczne należą do najwcześniej obserwowanych
przez człowieka zjawisk w przyrodzie. Tajemniczość
tych zjawisk i towarzyszące im zagrożenia stwarzały od dawna
potrzebę ich poznania w celu zwiększenia skuteczności ochrony.
Mechanizm i charakter przebiegu tych zjawisk należą do
najbardziej złożonych problemów nauki i techniki w szerokim
ujęciu interdyscyplinarnym. Wynika to z wpływu niezmiernie
wielu czynników przyczynowo-skutkowych na powstawanie
i rozwój zjawisk tworzenia się elektryczności atmosferycznej,
w tym szczególnie mechanizmów gromadzenia się ładunku
elektrycznego i jego różnych form oddziaływania.
Wraz z rozwojem cywilizacyjnym i technologicznym wzrastają
zagrożenia dla człowieka i jego materialnego otoczenia, wynikające
z wyładowań atmosferycznych. Nieustannie wzrasta potrzeba
ochrony dużych obiektów (zbiorników paliw, hangarów samolotów
pasażerskich), jak również obiektów wysokich. Szczególnie ważne
jest zapewnienie niezakłóconego działania łączy informatycznych.
Powstaje potrzeba skutecznej ochrony wszelkiego typu masztów
telewizyjnych, masztów telefonii komórkowej, anten satelitarnych.
W tym przypadku ochrona powinna zapewniać selektywną lokalizację
punktów uderzenia pioruna w taki sposób, by skutki jego działania
nie powodowały uszkodzenia chronionej aparatury.
Ważne jest pionierskie odkrycie i zastosowania piorunochronu przez
B. Franklina w 1752 r. Po upływie ponad dwóch wieków dopiero obecnie
czyni się poszukiwania - a od kilkunastu lat obserwuje się - coraz
bardziej powszechne stosowanie tzw. zwodów aktywnych. Wykorzystują
one różnego charakteru dodatkowe czynniki wspomagające zjawisko
lokalizacji wyładowania w strefie chronionego obiektu.
Od czasów Franklina obowiązuje niekwestionowany pogląd,
że wyładowanie atmosferyczne rozwija się na powierzchni ziemi
w postaci niepełnych wyładowań jako tzw. wczesne strimery, co
stanowi niejako przygotowanie do głównego uderzenia pioruna,
które w pełni r[...]
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
