profil Twój Profil
Kliknij, aby zalogować »
Jesteś odbiorcą prenumeraty plus
w wersji papierowej?

Oferujemy Ci dostęp do archiwalnych zeszytów prenumerowanych czasopism w wersji elektronicznej
AKTYWACJA DOSTĘPU! »

Twój koszyk
  Twój koszyk jest pusty

BĄDŹ NA BIEŻĄCO -
Zamów newsletter!

Imię
Nazwisko
Twój e-mail

Czasowy dostęp?

zegar

To proste!

zobacz szczegóły
r e k l a m a
FAIL (the browser should render some flash content, not this).

ZAMÓW EZEMPLARZ PAPIEROWY!

baza zobacz szczegóły
r e k l a m a
FAIL (the browser should render some flash content, not this). CZASOPISMA WIELOBRANŻOWE »

AURA


(ang. ENVIRONMENT PROTECTION)

Czasopismo Federacji Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT (FSNT NOT)
rok powstania: 1973
Miesięcznik

Tematyka:
Kształtowanie i ochrona środowiska. Popularyzacja ochrony wód, powietrza i gleby oraz walki z hałasem i wibracjami. Stan środowiska, jego zagrożenia oraz metody i rozwiązania służące jego poprawie. Szeroki wachlarz problemów etycznyc... więcej »

Artykuły naukowe zamieszczane w czasopiśmie są recenzowane.

Procedura recenzowania

Prenumerata

Zamów papierową prenumeratę w wersji PLUS czasopisma AURA i zyskaj dostęp do pozostałych elektronicznych publikacji tego czasopisma z lat 2004-2011 (od 1 marca również rok 2012).
Nie zwlekaj - skorzystaj z tysięcy publikacji o najwyższym poziomie merytorycznym.
prenumerata papierowa roczna PLUS (z dostępem do archiwum e-publikacji) - tylko 233,28 zł
prenumerata papierowa roczna PLUS z 10% rabatem (umowa ciągła) - tylko 209,95 zł *)
prenumerata papierowa roczna - 189,00 zł
prenumerata papierowa półroczna - 94,50 zł
prenumerata papierowa kwartalna - 47,25 zł
okres prenumeraty:   
*) Warunkiem uzyskania rabatu jest zawarcie umowy Prenumeraty Ciągłej (wzór formularza umowy do pobrania).
Po jego wydrukowaniu, wypełnieniu i podpisaniu prosimy o przesłanie umowy (w dwóch egzemplarzach) do Zakładu Kolportażu Wydawnictwa SIGMA-NOT.
Zaprenumeruj także inne czasopisma Wydawnictwa "Sigma-NOT" - przejdź na stronę fomularza zbiorczego »

2009-12

zeszyt-2420-aura-2009-12.html

 
W numerze m.in.:
Zjawiska meteorologiczne – dynamika regularna, chaos czy szum? (JAKUB GRATA)
W poprzednim artykule (AURA 11/ 2009) omówiono "zgrubny" obraz cyrkulacji atmosferycznej. Możliwe jest modelowanie tej cyrkulacji za pomocą równań matematycznych (przede wszystkim równań mechaniki płynów); jednak rzeczywisty charakter dynamiki atmosfery jest o wiele bardziej skomplikowany i wymyka się nieraz próbom jego matematycznego opisu. Nie potrzeba jednak skomplikowanych modeli, by zaobserwować dynamikę chaotyczną - już w prostych modelach i doświadczeniach, opisujących dynamikę płynów zaobserwowano scenariusze dojścia do chaosu. Jednym z tych doświadczeń jest doświadczenie Rayleigha-Bénarda. Eksperyment ten polega na obserwowaniu zachowania się płynu umieszczonego pomiędzy dwoma płaskimi i równoległymi płytami; płyta dolna ma wyższą temperaturę niż płyta górna (... więcej»

Zakątki ciszy w mieście (ELŻBIETA TYRALSKA-WOJTYCZA)
- w fazie przygotowawczej uczniowie mogą pracować w domu lub w szkole, koniecznie z dostępem do Internetu, - w fazie realizacji są to zajęcia terenowe do wybranych w danej miejscowości zakątków ciszy. Czas trwania - w fazie przygotowawczej - 2 godziny, - w fazie realizacji - 2 godziny na każdy ogród. Zakątki ciszy w mieście ELŻBIETA TYRALSKA-WOJTYCZA Ogród Księży Misjonarzy Przewidywane efekty - uczeń potrafi wyjaśnić, czym charakteryzowały się ogrody, które odwiedzili podczas zajęć terenowych, - umie nazwać style architektoniczne każdego z odwiedzanych ogrodów, - umie wymienić podobieństwa i różnice miedzy tymi ogrodami, - wskaże na planie miasta położenie tych ogrodów, - potrafi uzasadnić, dlaczego ogrody nawet w centrum miasta można uznać za zakątki ciszy. 2 - ... więcej»

Selektywne zbieranie odpadów komunalnych jako przedmiot stosunków umownych (ROMAN GĄSZCZYK)
Wgrudniu 2008 r. weszła w życie dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre dyrektywy (Dz.U. WE L 312 z 22 listopada 2008, s. 3). Państwa członkowskie muszą dokonać transpozycji tych przepisów do 12 grudnia 2010 r. Zgodnie z 28 punktem preambuły tej dyrektywy Unia Europejska powinna dążyć do budowy "społeczeństwa recyklingu", która wymaga m.in. zapewnienia segregacji odpadów u źródła ich powstawiania. Wobec rozpoczynanych właśnie prac nad przygotowaniem nowej ustawy o odpadach, implementującej wspomnianą dyrektywę, warto wskazać na rozwiązania, które mogłyby poprawić efektywność "segregacji u źródła". Selektywne zbieranie odpadów stanowi obowiązek wynikający z art. 10 ustawy z 27 kwietnia 2001 r... więcej»

Źródła poważnych awarii przemysłowych w Polsce
Zgodnie z art. 2, ust. 1, pkt 10 ustawy z 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska1 , zwanej dalej ustawą o IOŚ, do zadań Inspekcji należy inicjowanie działań tworzących warunki zapobiegania poważnym awariom oraz usuwania ich skutków i przywracania środowiska do stanu właściwego. Definicję poważnej awarii podaje art. 3, pkt 23 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska2 , zwane dalej Poś. Zgodnie z nią poważna awaria jest zdarzeniem, w szczególności emisją, pożarem lub eksplozją, mającym miejsce w trakcie procesu przemysłowego, magazynowania lub transportu, w którym występuje co najmniej jedna substancja niebezpieczna, która prowadzi do natychmiastowego powstania zagrożenia życia lub zdrowia ludzi lub środowiska lub powstania takiego zagrożenia z opóź... więcej»

KRONIKA EKOLOGICZNA
SPOŁECZNA RADA NARODOWEGO PROGRAMU REDUKCJI EMISJI. Wicepremier Waldemar Pawlak powołał Społeczną Radę Narodowego Programu Redukcji Emisji. Celem Rady jest dostarczenie wicepremierowi, odpowiedzialnemu za rozwój polskiej gospodarki, kompetentnej, niezależnej i wszechstronnej wiedzy na temat realizacji Narodowego Programu Redukcji Emisji. Zadaniem Rady jest także racjonalizacja oraz optymalizacja kosztów i narzędzi pakietu klimatyczno-energetycznego oraz przystosowanie ich do polskich warunków gospodarczych, ekonomicznych i społecznych. W skład Rady weszli wybitni eksperci, przedstawiciele świata nauki i techniki, pracujący na rzecz Rady na zasadach wolontariatu, wspierani przez społecznych doradców. Redukcja emisji ma wymiar nie tylko ekologiczny, energetyczny i ekonomi... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2009-11

zeszyt-2402-aura-2009-11.html

 
W numerze m.in.:
Jubileusz Fundacji Ekologicznej "Silesia"
Minęło dwadzieścia lat działalności jednej z najstarszych fundacji ekologicznych "Silesia". O jej dokonaniach rozmawia EUGENIUSZ LEOPOLD ĆWIĘCZEK, prezes Fundacji, z EDWARDEM GARŚCIĄ, redaktorem naczelnym AURY. EDWARD GARŚCIA: Tworzenie fundacji ekologicznej 20 lat temu było zamierzeniem pionierskim. Proszę powiedzieć kto był inicjatorem i organizatorem tej instytucji? EUGENIUSZ LEOPOLD ĆWIĘ- CZEK: Fundację Ekologiczną "Silesia" zorganizowano i rozwijano w pierwszych latach transformacji ustrojowej. Zarejestrowano ją już 28 września 1989 r. Tu na Śląsku było ogromne zapotrzebowanie na różne formy działalności mające na celu poprawę stanu środowiska. Starano się aby w maksymalnym stopniu włączyć do tej akcji całą społeczność śląską. Fundacja powstała dzięki inicjatywie... więcej»

Inwestowanie w ochronę środowiska warunkiem realizacji polityki ekologicznej państwa (JÓZEF KOZIOŁ)
Do wpływu inwestycji w ochronie środowiska na jego stan nikogo już chyba nie trzeba przekonywać. Jest to związek oczywisty. To przede wszystkim dzięki rosnącym nakładom na te cele, zwłaszcza w latach 90. ubiegłego wieku, zahamowana została degradacja środowiska naturalnego w kraju, poprawiła się jakość wód i powietrza atmosferycznego. Na przykład ilość ścieków przemysłowych i komunalnych wymagających oczyszczenia zmniejszyła się z 4115 hm3 w roku 1990 do 2151 hm3 w 2007 r. Emisja do powietrza dwutlenku siarki spadła w tym czasie z 3210 Gg do 1 198 Gg, natomiast tlenków azotu z 1280 Gg do 890 Gg 1). Tempo zachodzących pozytywnych zmian w stanie środowiska uległo spowolnieniu po 2000 r. w stosunku do intensywnej restrukturyzacji przemysłu po 1989 r., i bardzo wysokiej dyn... więcej»

System korzeniowy drzew w warunkach miejskich (MARZENA SUCHOCKA)
Długość życia drzew w miastach drastycznie się skraca. Średnia długość życia nowo posadzonych drzew w śródmieściu Warszawy nie przekracza 10 lat. W wyniku prac badawczych uzyskano nowe informacje na temat zasięgu sytemu korzeniowego drzew. Dane te łamią stereotypy myślenia na temat korzeni drzew i mogą być zaskakujące dla projektantów i wykonawców różnych dziedzin infrastruktury miejskiej. Jedną z głównych przyczyn zamierania drzew w miastach jest wadliwy rozwój i uszkodzenie systemu korzeniowego. Obecny poziom wiedzy o rozwoju drzew, zwłaszcza funkcjonowaniu systemu korzeniowego, nie zapobiega pogarszaniu się stanu drzew. Drzewa w miastach masowo obumierają a proces ten mógłby być przynajmniej spowolniony przez zastosowanie dostępnych rozwiązań technicznych i praktyk, ... więcej»

Rekultywacja w polskim górnictwie odkrywkowym (ZBIGNIEW KASZTELEWICZ, SZYMON SYPNIOWSKI)
Podstawowym i jednym z najtańszych paliw, wykorzystywanych do produkcji energii elektrycznej w Polsce jest węgiel brunatny. Eksploatacja odkrywkowa węgla brunatnego powoduje jednak znaczne przekształcenia środowiska naturalnego. W miejsce lokalnych ekosystemów tworzony jest sukcesywnie krajobraz industrialny, charakteryzujący się znacznym stopniem przekształcenia istniejących pierwotnie użytków rolnych i leśnych. Stopień tych przekształceń jest funkcją uwarunkowań geologiczno-górniczych, intensywności eksploatacji oraz wielkości nakładów finansowych przeznaczonych na kompleksową rekultywację przekształconych obszarów. Negatywne oddziaływanie człowieka na powierzchnię ziemi obserwowane jest przede wszystkim na obszarach przemysłowych. W wyniku odkrywkowej eksploatacji w... więcej»

WIADOMOŚCI Z INTERNETU (ADAM WIECZOREK)
Turbiny wiatrowe, choć są sposobem na wytwarzanie czystej energii elektrycznej, stanowią zagrożenie dla ptaków i nietoperzy. Naukowcy z Uniwersytetu w Calgary opracowali skuteczną metodę redukującą śmiertelność tych ostatnich o 60% w miejscach, gdzie działają turbiny wiatrowe. Metoda zakłada zwolnienie obrotów turbin podczas słabego wiatru. Z punktu widzenia biologów ma to sens, gdyż nietoperze nie wylatują podczas porywistych wiatrów. Działania są skutkiem badań, które wykazały, że przyczyną śmiertelności wśród tych latających ssaków jest podciśnienie wytwarzane przy łopatach turbin wiatrowych. W jego efekcie uszkodzeniu ulegają płuca zwierząt. Podobne zmiany ciśnień nie powodują obrażeń u ptaków. Badania nad rozwiązaniem problemu zostały sfinansowane ze środków najwięk... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2009-10

zeszyt-2386-aura-2009-10.html

 
W numerze m.in.:
Co jest jeszcze do odkrycia? (KRZYSZTOF CIESIELSKI)
Zielony Las to nazwa kompleksu leśnego położonego na południe od miejscowości Żary w województwie lubuskim. Jest to ciekawy i zróżnicowany teren pod względem budowy morfologicznej, gdyż znajdują się tam zarówno moreny czołowe - będące pozostałościami ostatniego zlodowacenia, jak i płaskie tereny. W większości Zielony Las porastają buki, ale znajdują się tutaj także inne typy drzewostanów, jak i pojedynczych gatunków, zarówno pochodzenia naturalnego, jak i antropogenicznego. Należą do nich takie gatunki jak: sosna, świerk, jodła, dąb, brzoza, topola, a nawet lipa czy klon. Kwaśne lasy bukowe charakteryzują się niskim potencjałem gatunkowym runa leśnego. Aczkolwiek zróżnicowanie terenu, domieszka innych drzew oraz liczne strumyki i zbiorniki retencyjne stworzyły wiele atr... więcej»

KRONIKA EKOLOGICZNA
III ŚWIATOWA KONFERENCJA KLIMATYCZNA (WCC-3) pod hasłem "Lepsze informacje, klimat dla lepszej przyszłości" odbyła się w Genewie w dniach 31 sierpnia-4 września. Na konferencji zorganizowanej przez Światową Organizację Meteorologiczną (WMO) nasz kraj reprezentowali profesorowie Maciej Nowicki, minister środowiska, Maciej Sadowski z Instytutu Ochrony Środowiska i Mirosław Miętus z Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej. Głównym celem WCC-3 było stworzenie międzynarodowych ram współpracy w minimalizowaniu ryzyka związanego ze stanem klimatu przez uwzględnienie przewidywań meteorologicznych dotyczących zmian klimatu, a także informacji prognozowych w podejmowaniu decyzji. Cztery równoległe sesje poświęcone były rozwojowi nauki w przewidywaniu zmian klimatu, strategiom... więcej»

PARAGRAF I ŚRODOWISKO - Wody powstałe w trakcie eksploatacji piasku i żwiru (WOJCIECH RADECKI)
PYTANIE: Czy do wód powstałych na skutek eksploatacji złóż piasku i żwiru mają zastosowanie przepisy prawa wodnego oraz ustawy o żegludze śródlądowej? Bogusław Burnat, Wrocław ODPOWIEDŹ: Ustawa z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (DzU z 2005 r. nr 239, poz. 2019 ze zm.) w art. 5 ust. 3 dzieli śródlądowe wody powierzchniowe na: 1) płynące, do których zalicza się wody: a) w ciekach naturalnych, kanałach oraz w źródłach, z których cieki biorą początek, b) znajdujące się w jeziorach oraz innych naturalnych zbiornikach wodnych o ciągłym bądź okresowym naturalnym dopływie lub odpływie wód powierzchniowych, c) znajdujące się w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych na wodach płynących, 2) stojące, do których zalicza się wody znajdujące się w jeziorach oraz innych naturalnych z... więcej»

Rekultywacja terenów pogórniczych (ZBIGNIEW KASZTELEWICZ, STANISŁAW HAJDO, SZYMON SYPNIOWSKI)
Odkrycie i udokumentowanie w Polsce dużych złóż siarki rodzimej w latach 1953-1976 spowodowało dynamiczny rozwój przemysłu wydobywczego i przetwórczego siarki w rejonie Staszowa i Tarnobrzega. Polska w krótkim czasie stała się czołowym producentem i eksporterem tego surowca. "Kopalnie i Zakłady Przetwórcze Siarki w budowie" zostały utworzone Zarządzeniem Ministra Górnictwa w 1954 roku. Przedsiębiorstwo zajmowało się wydobywaniem i przetwórstwem siarki oraz produktów wytwarzanych na bazie surowca siarkowego. Budowa zagłębia siarkowego na przełomie lat 50. i 60. związana była z ówczesnym zapotrzebowaniem światowym na ten surowiec i jego relatywnie wysoką ceną. W strukturze organizacyjnej zakład posiadał cztery kopalnie: "Piaseczno", "Machów" (odkrywkowe), "Machów II" i "... więcej»

Azbest uwięziony nie jest groźny (EDWARD GARŚCIA)
"Obserwujemy w mediach nasiloną akcję propagandową dotyczącą szkodliwości azbestu oraz nawoływań, a nawet gróźb konsekwencjami administracyjnymi, za nieusuwanie eternitowych pokryć dachowych. Powszechnie używa się przy tym określenia "groźna trucizna", gdy każdy elementarnie znający chemię wie, że mamy do czynienia z włóknem mineralnym, całkowicie nietoksycznym, którego rzeczywiście groźne oddziaływanie chorobotwórcze wiąże się ze strukturą włóknistą, wnikającą do płuc drogami oddechowymi i tam wywołują nowotwory. Do zrywania eternitowych pokryć dachowych próbuje się nawet angażować straż pożarną. Na farsę zakrawają pokazywane obrazki strażaków pracujących na dachach z przyłbicami hełmów, ale bez masek chroniących drogi oddechowe i zrzucających płyty eternitowe z dachu, krusz... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2009-9

zeszyt-2344-aura-2009-9.html

 
W numerze m.in.:
Zielony Certyfikat II Stopnia
Zespół Szkół Technicznych otrzymał Zielony Certyfikat I stopnia w grudniu 2005 r. za realizację przedsięwzięcia "Poznajemy alternatywne źródła energii". Zainteresowanie tym tematem w szkole rozpoczęło się już w 2000 roku i trwa do dziś w różnych formach. Szkoła stopniowo wzbogacała się o kolejne odnawialne źródła energii. W 2004 r. została zainstalowana hybryda kolektor słoneczny-pompa ciepła służące do ogrzewania wody w łazience w części warsztatowej budynku. W 2005 r. z okazji Dnia Ziemi uczniowie posadzili przed szkołą wierzbę energetyczną, a w 2006 kolejne 9 gatunków roślin energetycznych. W 2007 r. szkoła otrzymała w prezencie wiatrak do celów dydaktycznych. W latach 2005-2008 zorganizowaliśmy cztery ogólnopolskie seminaria "Odnawialne źródła energii". Podczas konf... więcej»

Ekologiczna reforma podatkowa (TOMASZ ŻYLICZ)
Ekologia jest modna. Przymiotnik "ekologiczny" dodawany jest do najróżniejszych rzeczowników; widziałem nawet szyld reklamujący "pralnię ekologiczną". A czy podatki mogą być "ekologiczne"? Zdaniem niektórych - tak. Wiele osób nie lubi podatków i narzeka na ich nadmierną wysokość. Ale z drugiej strony podatki muszą być nakładane, skoro oczekujemy, że państwo będzie realizowało pewne zadania wspólne, jak bezpieczeństwo czy jakiś elementarny poziom zabezpieczenia społecznego. Współczesne państwo czerpie dochody przede wszystkim z podatków pośrednich (zwłaszcza VAT) i bezpośrednich (zwłaszcza PIT). Polska nie jest pod tym względem wyjątkiem. W wykonaniu budżetu na 2007 r. łączne dochody państwa wyniosły 237 mld zł, w tym dochody podatkowe 206 mld zł. Na tę ostatnią kwotę ... więcej»

Sanus per aquam - "Zdrowie dzięki wodzie"
Woda znajduje zastosowanie od dawien dawna we wszystkich dziedzinach życia - w przemyśle, rolnictwie, rekreacji. Tym razem chcemy przybliżyć inny aspekt wody - właściwości lecznicze. Bogactwu naturalnemu, jakim jest woda, od niepamiętnych czasów wiele kultur przypisywało moc zdrowotną. Do dnia dzisiejszego woda to skuteczny lek, działający na wiele chorób i dolegliwości. Zgodnie z definicją woda lecznicza to woda podziemna, o odpowiednim składzie chemicznym i właściwościach fizycznych, wykazująca właściwości lecznicze potwierdzone badaniami naukowymi i wieloletnią obserwacją. Miejscem, gdzie wykorzystywane są lecznicze właściwości wody, są Swoszowice. Ta dawna podkrakowska wieś już od prawie 200 lat słynie z leczniczych wód siarkowych. Obecnie znajduje się tam Uzdrowis... więcej»

Edukacja ekologiczna w Ciopanie (DANUTA JAGODZIŃSKA)
Posłużę się opowiadaniem, żeby sobie uświadomić sposoby poznawania otoczenia i zjawisk w nim zachodzących. W nocy wszystkie koty są szare Opowiadanie W nocy obudził mnie hałas: Co to mogło być? Takie łupnięcie to nic innego, tylko kot zeskoczył z biblioteczki. Może zechce, żeby go wypuścić na dwór? Nie słyszę, żeby wskoczył na okno, ale słyszę jego stąpanie po podłodze w moim kierunku. Wskoczył na moje łóżko, ugniata łapkami pościel. Miał wysunięte pazurki, bo słyszałam i czułam poszarpywania. Po chwili położył się. Wyciągnęłam spod kołdry rękę, delikatnie pogłaskałam kotka, a on sapnął po swojemu i głośno zamruczał swą kołysankę. Futerko było wyjątkowo miękkie i długie - tylko jeden z siedmiu moich ulubieńców ma takie. I tylko Bazyl tak głośno mruczy. Wiedziałam, któ... więcej»

V Światowe Forum Wodne w Stambule (MAREK JERZY GROMIEC)
V Światowe Forum Wodne odbyło się w dniach 16-22 marca 2009 roku w Stambule (Turcja). Uprzednio takie międzynarodowe spotkania zorganizowano w Maroku (1977), Holandii (2000), Japonii (2003) i Meksyku (2006). Forum wodne w Stambule, łączącym Europę z Azją, było z pewnością największą światową imprezą wodną. Wzięło w niej udział ponad 25 tysięcy uczestników z 180 państw, dlatego forum odbywało się w dwóch centrach kongresowych - Sütlüce i Feshane, nad zatoką Złoty Róg. Podczas uroczystego otwarcia forum uczestników powitał Loïc Fauchon - prezydent Światowej Rady Wodnej, który podziękował prezydentowi Republiki Turcji i tureckiemu ministrowi środowiska i leśnictwa oraz burmistrzowi Stambułu za pomoc w zorganizowaniu tego ważnego spotkania międzynarodowego. Hasło prze... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2009-8

zeszyt-2351-aura-2009-8.html

 
W numerze m.in.:
Skala Fahrenheita; trzysta lat pomiarów temperatury nad Bałtykiem (ROMAN MARKS)
Wszystko zaczęło się w Gdańsku zimą na przełomie roku 1708-1709, kiedy to Daniel Gabriel Fahrenheit (1686- 1736) skonstruował precyzyjny przyrząd wykorzystujący rozszerzanie się cieczy zawierającej alkohol i wyznaczył pierwszą powszechnie stosowaną (jednak nie pierwszą zaproponowaną) skalę termometryczną, tj. wyznaczył zero i 96 jednostek na zbudowanym mierniku. Jeszcze trzysta lat temu, o zakresie zmian temperatury nie wiedzieliśmy praktycznie nic. Jednak kilkoro ludzi fascynowały doświadczenia z cieczami, które podczas ogrzewania potrafiły powiększać swoją objętość. Do takich osób z pewnością należał Fahrenheit, który własne obserwacje z rozszerzalnością alkoholu prowadził już od dłuższego czasu przed zimą 1708/09. Jako człowiek polegający na eksperymentach, Fahrenhei... więcej»

Polska 2030 - zrównoważony rozwój bez kapitału środowiska (WANDA PAZDAN)
17 czerwca 2009 premier Donald Tusk zaprezentował raport "Polska 2030. Wyzwania rozwojowe". Dokument wymienia 10 najważniejszych problemów, jakie stoją przed Polską w najbliższych dwóch dziesięcioleciach:  wzrost i konkurencyjność,  sytuacja demograficzna,  wysoka aktywność zawodowa oraz adaptacyjność zasobów pracy,  odpowiedni potencjał infrastruktury,  bezpieczeństwo energetyczno-klimatyczne,  gospodarka oparta na wiedzy i rozwój kapitału intelektualnego,  solidarność i spójność regionalna,  poprawa spójności społecznej,  sprawne państwo,  wzrost kapitału społecznego Polski. Po przeczytaniu raportu, bardzo ładnie napisanego po polsku, nasuwa się szereg refleksji. W kilku miejscach jest używane określenie zrównoważony rozwój, który czasem jest dopełniany ok... więcej»

Trzeba skorygować plan rozwoju Polski (EDWARD GARŚCIA)
W Trzeba skorygować plan rozwoju Polski czerwcu br. zespół strategicznych doradców Premiera przedstawił dokument przyjęty przez Radę Ministrów pod nazwą: "Polska 2030. Wyzwania rozwojowe". Tych wyzwań jest 10. Takim mianem nazwano następujące dziedziny (problemy), które ten dokument, zwany również raportem opisuje: wzrost i konkurencyjność, sytuacja demograficzna, wysoka aktywność zawodowa oraz adaptacyjność zasobów pracy, odpowiedni potencjał infrastruktury, bezpieczeństwo energetyczno-klimatyczne, gospodarka oparta na wiedzy oraz rozwój kapitału intelektualnego, solidarność i spójność regionalna, poprawa spójności społecznej, sprawne państwo, wzrost kapitału społecznego. Celem raportu jest wytyczenie nowych kierunków rozwoju kraju po 20 latach przemian społeczno-gospodarcz... więcej»

KRONIKA EKOLOGICZNA
PROGRAM "EKO-POLSKA". 24 czerwca w Warszawie odbyło się uroczyste podpisanie deklaracji ministrów o współpracy przy wdrażaniu Programu "Eko-Polska". Deklarację podpisali: sekretarz stanu w Ministerstwie Środowiska - Stanisław Gawłowski, minister rolnictwa i rozwoju wsi - Marek Sawicki, sekretarz stanu w Ministerstwie Zdrowia - Jakub Szulc, minister sportu i turystyki - Mirosław Drzewiecki oraz Katarzyna Sobierajska, podsekretarz stanu w tym resorcie. Informację na temat programu zamieszczamy na str.15. XI SYMPOZJUM WODNE odbyło się w dniach 1-3 lipca w Cannes. W tegorocznym spotkaniu pod auspicjami UNESCO uczestniczyły delegacje z 50 krajów świata; nasz kraj był gościem honorowym. Sympozjum poświęcone było sprawom związanym m.in. z jakością i kontrolą wody, nowym tech... więcej»

"Porozumienie burmistrzów" (IWONA KOROHODA)
Międzynarodowa konferencja "Porozumienie burmistrzów" - europejska inicjatywa ochrony klimatu", która odbyła się w Urzędzie Miasta Krakowa w dniach 28-29 maja 2009 roku zgromadziła ponad 100 uczestników zainteresowanych przeciwdziałaniem zmianom klimatycznym w miastach i gminach. Konferencja została zorganizowana przez Stowarzyszenie Gmin Polska Sieć "Energie Cités" we współpracy z Urzędem Miasta Krakowa pod patronatem ministra środowiska Macieja Nowickiego i prezydenta Krakowa Jacka Majchrowskiego. Celem konferencji było rozpowszechnienie idei Porozumienia Burmistrzów oraz zachęcenie polskich miast do podjęcia tej inicjatywy i działania na rzecz ochrony klimatu. Podczas obrad zaprezentowane zostały doświadczenia miast, których władze już podpisały Porozumienie Burmistr... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2009-7

zeszyt-2288-aura-2009-7.html

 
W numerze m.in.:
Ochrona środowiska atmosferycznego we Francji i w Polsce (EDWARD GARŚCIA, ADAM WIECZOREK)
22 maja br. Redakcja AURY gościła JEAN-MARIE RAMBAUD, wiceprezesa Association pour la Prévention de la Pollution Atmosphérique (APPA) i redaktora naczelnego czasopisma "Pollution Atmosphérique", oraz ANDRZEJA JAGUSIEWICZA - głównego inspektora ochrony środowiska, członka Rady Programowej miesięcznika AURA i zarazem członka Komitetu Naukowego francuskiego czasopisma. W trakcie tej wizyty omawiano problemy związane z ochroną powietrza we Francji oraz w Polsce. EDWARD GARŚCIA: Panie doktorze Rambaud, jest Pan pierwszy raz w Krakowie, proszę przedstawić się naszym czytelnikom, bo pana ministra Jagusiewicza wszyscy znają, często występuje na łamach AURY. JEAN-MARIE RAMBAUD: Jestem naukowcem. Ukończyłem studia prawnicze i nauk politycznych. Trzy czwarte kariery spędziłem w... więcej»

Ekspansja i inwazja gatunków obcego pochodzenia (WANDA BACIECZKO, AGNIESZKA KOCHANEK)
W krajobrazie miejskim ostojami przyrody na skalę lokalną są niewielkie obszary leśne, zadrzewienia, szpalery drzew bądź pojedyncze rośliny. Rola, jaką środowiska te mogą odgrywać jako ostoje różnych gatunków zwierząt oraz roślin, zależy w dużej mierze od ich ochrony przed zanieczyszczeniami przemysłowymi i mechanicznymi, chemizacją środowiska oraz przed ekspansją i inwazją obcych gatunków roślin, które stanowią poważny problem ekologiczny wielu polskich miast. Skutki rozprzestrzeniania się gatunków inwazyjnych uznaje się za jedną z najpoważniejszych przyczyn zmniejszania różnorodności biologicznej w skali i lokalnej, i globalnej. Prawidłowe rozpoznanie rozprzestrzeniania się roślin inwazyjnych w polskich miastach oraz przeciwdziałanie mu ma olbrzymie znaczenie nie tyl... więcej»

Twierdzenie Coase'a (TOMASZ ŻYLICZ)
Przypuśćmy, że sąsiad słucha głośnej muzyki w nocy i naraża mnie na dyskomfort. Przypuśćmy dodatkowo, że są skuteczne przepisy, które mnie przed tym chronią, gdybym chciał je wyegzekwować. Przypuśćmy wreszcie, że jest możliwość niekłopotliwego dogadywania się zainteresowanych. W tej sytuacji, jeśli sąsiad ma nadal ochotę na głośną muzykę, musi mi to jakoś zrekompensować. Przypuśćmy, że wyceniam swoją szkodę na 10 zł za noc. Jeśli sąsiad wycenia swoją przyjemność na 15 zł, to powinniśmy się dogadać - np. uzgadniając kwotę 12 zł - co do satysfakcjonującego obie strony rozwiązania, przy którym w nocy wprawdzie jest głośno, ale ja dobrowolnie odstępuję od wyegzekwowania ciszy. Natomiast gdyby sąsiad wyceniał swoją przyjemność na 8 zł, to nie dałoby się znaleźć rekompensaty, ... więcej»

Zespół Szkół w Rudnej Wielkiej w powiecie rzeszowskim Zielony Certyfikat II stopnia (5)
Możemy się pochwalić pokaźnym dorobkiem i działaniami na rzecz rozwoju zrównoważonego. Od wielu lat priorytetami w pracy szkoły są działania proekologiczne i wszechstronny rozwój uczniów. Przyznany naszej placówce w 2005 roku Zielony Certyfikat I stopnia - "Szkoła przyjazna środowisku", był uwieńczeniem długiej i starannie realizowanej pracy dydaktycznej i wychowawczo-opiekuńczej. Idea zrównoważonego rozwoju przyświeca naszym poczynaniom i przejawia się w wielu dziedzinach pracy szkoły. Upowszechniają ją zarówno nauczyciele, dbający o nauczanie oraz o rozwój fizyczny i intelektualny uczniów, w tym także uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych, jak również pracownicy szkoły, nasi wychowankowie, ich rodzice, społeczność lokalna. Integracja całego środowiska prowadzi... więcej»

Jak sobie radzić z powodzią - edukacja powodziowa dzieci i dorosłych (ELŻBIETA TYRALSKA-WOJTYCZA)
Temat: przygotowanie nauczycieli do prowadzenia zajęć oraz do organizacji konkursu w szkole dotyczących problematyki powodziowej. Forma realizacji: warsztaty dydaktyczne. Czas zajęć: 16 godzin dydaktycznych (2 x 8 godzin). Uczestnicy: nauczyciele szkół podstawowych i gimnazjów z miejscowości leżących wzdłuż rzeki/rzek, która na danym obszarze jest przyczyną powodzi, oraz przedstawiciele samorządów (władz lokalnych lub służb kryzysowych z poszczególnych gmin) i mediów lokalnych. Cele szkolenia Przygotowanie merytoryczne do prowadzenia zajęć dotyczących problematyki powodziowej przez poznanie podstawowych informacji z tego zakresu: - zjawisko powodzi (przyczyny, skutki, nieuchronność powodzi, powodzie historyczne, znaki powodziowe....) - analiza na przykładzie lokalne... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2009-6

zeszyt-2283-aura-2009-6.html

 
W numerze m.in.:
Wody podziemne w planie gospodarowania wodami w dorzeczu Odry (STANISŁAW STAŚKO, ROBERT TARKA)
Plany gospodarowania wodami w dorzeczu Odry i Wisły są przedmiotem szerokiej dyskusji i konsultacji społecznych, a ich podstawę stanowią projekty planów. Na przykładzie planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Odry widać rangę i znaczenie wód podziemnych w planowaniu gospodarki wodnej. Planowanie gospodarki wodnej wymaga kompleksowego podejścia, uwzględniającego wszystkie elementy cyklu hydrologicznego - zarówno wód w strefie aeracji, tak ważnych dla rolnictwa, jak i wód powierzchniowych będących źródłem zaopatrzenia przemysłu, rolnictwa, rybołówstwa i rekreacji oraz wód podziemnych, przeznaczonych głównie dla celów komunalnych. Wody podziemne, niedostępne dla bezpośrednich obserwacji, sprawiają iż potoki i rzeki mimo braku opadów atmosferycznych przez trzy czw... więcej»

Uzgadnianie inwestycji w parku krajobrazowym (WOJCIECH RADECKI)
PYTANIE: Czy regionalny dyrektor ochrony środowiska musi uzgodnić decyzję o warunkach zabudowy na terenie parku krajobrazowego, jeżeli zakaz podejmowania takiej inwestycji nie został wprowadzony w rozporządzeniu o utworzeniu parku krajobrazowego? Dyrektor Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich ODPOWIEDŹ: Przepisy art. 64 w związku z art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (DzU nr 80, poz. 717 ze zm.) wymagają uzgodnienia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska decyzji o warunkach zabudowy w odniesieniu do obszarów objętych ochroną na podstawie przepisów ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (DzU nr 92, poz. 880 ze zm.) innych niż parki narodowe (gdyby chodziło o park narodowy, organem uzgadniającym byłb... więcej»

O miedzach Profesora Wiktora Zina
18 maja br. minęła druga rocznica śmierci Profesora Wiktora Zina, nazwanego przez naszą redakcję Wiktorem z Hrubieszowa, wspaniałego architekta, znawcę i popularyzatora sztuki, wspaniałego gawędziarza, który gromadził przed telewizorami prawie całą Polskę. W audycjach "Piórkiem i węglem" ukazywał piękno polskiego krajobrazu, przekonywał do szacunku dla dziedzictwa kulturowego i jego odnowy, i uczył patriotyzmu i ukochania ojczystej przyrody. Drukujemy fragmenty pierwszego Jego artykułu o typowym elemencie wiejskiego krajobrazu, jakim są miedze (AURA 5/2004). Słowo miedza to osobliwy synonim, na pewno oznacza granice własności. Jeśli tak, to ktoś może wyobrazić sobie miedzę jako linię prostą, pojęcie niemal geometryczne, abstrakcyjnie określone przez Euklidesa. Na ogół ... więcej»

Parki narodowe w Polsce w ujęciu statystycznym (KAZIMIERZ GÓRKA)
Park narodowy obejmuje obszar wyróżniający się szczególnymi wartościami przyrodniczymi, naukowymi, społecznymi, kulturowymi i edukacyjnymi, o powierzchni nie mniejszej niż 1 tys. ha, na którym ochronie podlega cała przyroda oraz walory krajobrazowe. Stanowi on podstawowy sposób zachowania różnorodności biologicznej w dotychczasowym kształcie. W Polsce utworzono dotąd 23 parki narodowe, które w 2007 roku zajmowały 317,3 tys. ha, to jest 3,1% łącznej powierzchni o szczególnych walorach przyrodniczych prawnie chronionych (najwięcej obszary chronionego krajobrazu 68,9% i parki krajobrazowe 24,9%). Parki te stanowią 1% powierzchni kraju. Zostały one utworzone na drodze rozporządzenia Rady Ministrów, a nadzór nad nimi sprawuje Minister Środowiska, który uwzględnia m.in. wyty... więcej»

Kraków buduje spalarnię śmieci
W ramach porządkowania gospodarki odpadami komunalnymi i doprowadzenia jej do wymogów Unii Europejskiej, Kraków przystąpił do budowy spalarni śmieci. Rada Miasta uchwałą z 5 listopada 2008 r. powierzyła przygotowanie projektu, budowę i eksploatację Zakładu Termicznego Przekształcania Odpadów (ZTPO) Krakowskiemu Holdingowi Komunalnemu. O budowie tego zakładu mówi MAREK JAGLARZ, prezes tego przedsiębiorstwa. AURA: Krakowski Holding Komunalny SA to nowa instytucja w strukturach miasta. Czym ona się zajmuje? MAREK JAGLARZ: Jesteśmy miejską firmą działającą już od ponad 10 lat w sferze krakowskiej gospodarki komunalnej. Holding powołany został w 1996 r. przez Radę Miasta, jest właścicielem akcji krakowskich spółek komunalnych (MPEC SA, MPK SA, MPWiK SA) i działa jako pierw... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2009-5

zeszyt-2214-aura-2009-5.html

 
W numerze m.in.:
Scenariusze edukacji ekologicznej podczas lekcji wychowawczych w gimnazjum (5) (MAŁGORZATA ŻBIK)
Cele ogólne: wykazanie, że każdy proces rozwoju musi uwzględniać aspekty ochrony środowiska. Kształtowanie potrzeby życia w harmonii z przyrodą. Środki dydaktyczne: duże arkusze papieru, mazaki, odbitki ksero i foliogram - Zasady ekologa, odbitki ksero dla uczniów - główne zasady rozwoju zrównoważonego, zdjęcia lub rysunki przedstawiające zanieczyszczone i czyste środowisko. Metody: metoda poszukująco-naprowadzająca, oglądowa. Przebieg zajęć: I. Wstęp 1. Część organizacyjno-porządkowa. 2. Wprowadzenie do tematu: - Zadanie wstępne: Nauczyciel dzieli uczniów na cztery grupy i rozdaje każdej grupie po dwa zdjęcia lub rysunki. Jedno ukazuje zanieczyszczenie środowiska, np.: ruchliwa ulica z widocznymi spalinami samochodowymi, elektrociepłownia z kominami i unoszącym się d... więcej»

Biogaz składowiskowy jako źródło energii odnawialnej (JÓZEF CIUŁA)
Jeszcze przez wiele lat w Polsce podstawowym sposobem unieszkodliwiania odpadów, a szczególnie odpadów komunalnych, będzie ich składowanie. W złożu zdeponowanych odpadów na składowiskach zachodzą procesy fermentacji beztlenowej w związku z tym, iż odpady komunalne zawierają znaczną ilość frakcji organicznej, dzięki której powstaje gaz zwany biogazem składowiskowym. Ustawa o odpadach wprowadza począwszy od 2010 roku, ograniczenia w składowaniu odpadów komunalnych zawierających frakcję biodegradowalną i dopuszcza składowanie do 75% masy tych odpadów w stosunku do roku bazowego, jakim był 1995. Podstawowe składniki biogazu, tj. metan i dwutlenek węgla, zalicza się do najważniejszych gazów cieplarnianych. Zwiększenie ich stężenia w atmosferze powoduje pogłębienie się efekt... więcej»

RECENZJE
Szlakiem Piastowskim Autorzy zabierają nas na wędrówkę do miejsc, gdzie powstało państwo polskie. Dzięki pięknym fotografiom oraz ciekawej narracji, a przede wszystkim wysiłkowi "archeologicznemu" autorów, podróż szlakiem Piastów jest nie tylko wyprawą turystyczną, ale również ciekawą lekcją historii. Autorzy uwzględnili nowe badania archeologiczne opublikowane po 2000 roku, które dokładniej datują powstanie znajdujących się na tych terenach obiektów zabytkowych. Przewodnik oprowadza czytelnika po miastach, miasteczkach i wsiach o wielowiekowej tradycji, fascynującej historii, cennych zabytkach oraz ujmujących krajobrazach. Szlak Piastowski wiedzie bowiem przez równiny, tereny morenowe, przebiega przez jeziora, przecina rzeki oraz lasy. Pozwala on poznać takie perełki architek... więcej»

Zwierzyniec Lainzer Tiergarten - przyrodniczą atrakcją Wiednia (EWA PANEK, RYSZARD KOSTUCH)
Chyba tylko bardzo nieliczni Polacy odwiedzający Wiedeń zaglądają w to miejsce, jakim jest zwierzyniec Lainzer Tiergarten. Niewielu także zdaje sobie sprawę, że na obrzeżach tętniącej życiem ponad dwumilionowej metropolii żyją na wolności, na stosunkowo dużym, zachowanym w stanie naturalnym obszarze, tysiące dzikich zwierząt. O wyjątkowości Wiednia świadczy również fakt, że w jego granicach administracyjnych znajduje się kilkanaście różnych obszarów chronionych, w tym Park Narodowy Donau-Auen (Rozlewiska Dunaju) oraz kilkaset pomników przyrody. Niemal jedna trzecia powierzchni aglomeracji miejskiej objęta jest jakąś formą ochrony przyrody. Obszarowo największe są ex aequo Park Narodowy i zwierzyniec Lainzer Tiergarten. Lainzer Tiergarten w wolnym tłumaczeniu znaczy zwi... więcej»

Ochrona przyrody i różnorodności biologicznej w świetle danych statystycznych (KAZIMIERZ GÓRKA)
Celem ochrony środowiska naturalnego jest przede wszystkim troska o zdrowie i życie człowieka, natomiast ochrona przyrody jest poniekąd pojęciem węższym i polega na zachowaniu, racjonalnym użytkowaniu oraz odnawianiu elementów przyrodniczych, jak dziko występujące - zwłaszcza rzadkie - zwierzęta, rośliny i grzyby oraz ich siedliska zagrożone wyginięciem, twory przyrody żywej i nieożywionej, krajobraz, zieleń w miastach i wsiach, zadrzewienia. Ochroną prawną, w tym ochroną ścisłą - oznaczającą zaniechanie bezpośredniej ingerencji człowieka w stan ekosystemów - obejmuje się coraz więcej obszarów, obiektów, gatunków roślin i zwierząt. Ochrona środowiska i ochrona przyrody na ogół ściśle Ochrona przyrody i różnorodności biologicznej w świetle danych statystycznych KAZIMIER... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2009-4

zeszyt-2206-aura-2009-4.html

 
W numerze m.in.:
Chińskie ogrody w Suzhou (ELŻBIETA KONIUSZY)
Chińska sztuka ogrodowa, odtwarzająca krajobrazy naturalne w miniaturze, wyraża się najlepiej w ogrodach Suzhou, powszechnie uznawanych za arcydzieło gatunku. Koncepcja ogrodów odzwierciedla metafizyczne znaczenie naturalnego piękna, tak istotnego w kulturze chińskiej. Suzhou to miasto we wschodnich Chinach, na zachód od Szanghaju, założone w V wieku p.n.e., uważane za jedno z najpiękniejszych miast Państwa Środka. Dawniej przecinało je kilkanaście kanałów. Niektóre z nich wraz z malowniczymi, łukowatymi mostkami i zielonymi alejami, zachowały się do obecnych czasów i dlatego Suzhou nazywane jest także Wenecją Wschodu. Od XIV wieku zaczęła się tu rozwijać produkcja jedwabiu, co przyczyniło się do dużego rozwoju miasta, a zyski z handlu jedwabiem przeznaczane były m.in.... więcej»

Jedz i bądź szczęśliwy! (WŁADYSŁAW MIGDAŁ)
W mediach czytamy i słyszymy alarmujące tytuły: "Mięso zabija!" (tygodnik "Wprost", nr 1178 z 3 lipca 2005), "14% mięsa w mięsie" (program UWAGA TVN z 5 czerwca 2008), "Zwierzę w człowieku. Mroczna strona kotleta." ("Polityka" nr 12/2003), "Mięso zawiera cholesterol!", "Mięso zanieczyszcza organizm", "Jemy napromieniowaną żywność!", "Chleb szkodzi", "Jajka szkodzą", "Mleko zabija twoje dziecko" ("Angora" nr 43 z 26 października 2003), "Pij mleko będziesz kaleką" ("Kulisy" nr 42 z 16 października 2003), Mleko cichy morderca (książka Nand Kishare Sharma), Proszę nie pij mleka! (książka Franka Oski), "Czy wiesz, co jesz? Cała prawda o nabiale!" (TVN, 11września 2008), "Tysiące dzieci zatruły się mlekiem w proszku" (prasa z 17 września 2008), "Chcesz zostać ojcem, nie jedz ... więcej»

Z działalności Państwowej Rady Ochrony Środowiska
Rozmowa z prof. Tomaszem Winnickim przewodniczącym PROŚ o aktualnych problemach ochrony środowiska.AURA: Jaka jest rola Państwowej Rady Ochrony Środowiska? PROF. TOMASZ WINNICKI: Jest to ciało doradcze Ministra Środowiska powołane na mocy ustawy Prawo ochrony środowiska. W obecnej kadencji 2007-2011 Rada pracuje w pełnym składzie 30 osób, kierowana przez prezydium, do którego nowy regulamin wewnętrzny wprowadził obok przewodniczącego, dwóch jego zastępców oraz przewodniczących grup roboczych Rady (GR). Podstawowe zadania Rady określa ustawa, a rozwija je każdorazowo plan pracy. Tegoroczny, uchwalony na posiedzeniu plenarnym 12 marca br., precyzuje zadania plenum Rady, jej prezydium i poszczególnych grup roboczych. Najważniejsze z tych dla prezydium to: przygotowanie po... więcej»

PARAGRAF I ŚRODOWISKO - Nasadzenia zastępcze (WOJCIECH RADECKI)
PYTANIE: Czy organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów, warunkując zezwolenie wykonaniem nasadzenia zastępczego, może z usuwającym zawrzeć umowę cywilnoprawną, mocą której usuwający zobowiąże się do posadzenia drzew na skwerze komunalnym i opiekowania się sadzonkami przez okres 3 lat? Urząd Miasta w Lubaniu ODPOWIEDŹ: Stosownie do ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. nr 92, poz. 880 ze zm.) jednym z filarów, na jakich opiera się powszechna ochrona drzew i krzewów poza lasami, jest wymóg uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów. Organem właściwym do udzielenia zezwolenia jest: 1) w zasadzie - wójt, burmistrz lub prezydent miasta, 2)wyjątkowo: a) wojewódzki konserwator zabytków - jeżeli drzewa lub krzewy są usuwane z ... więcej»

Chaos organizacyjny w gospodarce odpadami (ZDZISŁAW SMOLAK)
Zwlekanie z wdrożeniem europejskiego programu naprawczego dla polskiego systemu gospodarki odpadami komunalnymi powoduje znaczne podwyżki opłat "marszałkowskich". Według założenia, wzrastające opłaty za składowania odpadów mają stworzyć warunki dla podniesienia efektywności selektywnej zbiórki odpadów domowych. Za podniesieniem tego "podatku" nie idą jednak żadne inne reformy organizacyjno- systemowe, dlatego nie przyniesie to pożądanych efektów. Potrzebny jest zasadniczy program naprawczy dla wprowadzenia unijnych zasad prawno-logistycznych w tej dziedzinie. Tym bardziej, że wobec obecnego kryzysowego spadku cen surowców wtórnych - selektywnie zebrane odpady zamiast przychodów poprawiających ekonomikę systemu - powodują wzrost wysokości opłat za usuwanie odpadów. San... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2009-3

zeszyt-2074-aura-2009-3.html

 
W numerze m.in.:
Ekonomia a ekologia (TOMASZ ŻYLICZ)
G EKONOMIA ŚRODOWISKA reckie źródło słowa ekonomia sugeruje "naukę o prowadzeniu domu". Zresztą tak właśnie definiował to Arystoteles. Dwadzieścia kilka wieków później, niemiecki biolog Ernst Haeckel określił ekologię jako "naukę o gospodarowaniu przez przyrodę w jej własnym domu". Podobieństwo nazw pobudza wyobraźnię wielu badaczy, którzy chętnie widzieliby syntezę obydwu nauk w jednej dyscyplinie, uwzględniającej działania człowieka, jak również funkcjonowanie przyrody. Ale podobieństwo nazw może być złudne. Wystarczy porównać gastronomię z gastrologią albo astronomię z astrologią, żeby nauczyć się ostrożności w próbach syntetyzowania różnych pojęć, które wydają się dotyczyć tych samych rzeczy. Niemniej pokrewieństwo ekonomii z ekologią bywa uporczywie podnoszone od... więcej»

Opłaty za odpady wydobywcze (WOJCIECH RADECKI)
PYTANIE: Czy z regulacji nowej ustawy o odpadach wydobywczych wynika, że po 1 maja 2012 r. za składowanie nadkładu zdejmowanego w kopalni odkrywkowej będzie się ponosić opłaty? Kopalnia Węgla Brunatnego Turów ODPOWIEDŹ: Aby na tak postawione pytanie udzielić rzetelnej odpowiedzi, należy prześledzić ewolucję przepisów polskich dotyczących nadkładu w kopalniach węgla brunatnego. Punktem wyjścia jest znany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z połowy lat osiemdziesiątych ubiegłego stulecia, w którym NSA, związany uprzednią odpowiedzią na pytanie prawne udzieloną przez Sąd Najwyższy, orzekł, że nadkład zdejmowany przy budowie i eksploatacji odkrywkowej węgla brunatnego nie jest odpadem, za który ustala się opłaty zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami [wyrok NSA ... więcej»

Nowe projekty finansowane z funduszy PO Infrastruktura i Środowisko
Wdniu 26 stycznia 2009 r. w Wiśle odbyła się konferencja prasowa z udziałem sekretarza stanu w Ministerstwie Środowiska Stanisława Gawłowskiego, Krzysztofa Nowaka - burmistrza Kłobucka oraz nadbrygadiera Marka Kowalskiego - zastępcy komendanta Ko-mendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej. Konferencja była częścią spotkania przedstawicieli instytucji wdrażających i instytucji pośredniczącej programu operacyjnego Infrastruktura i Środowisko. Wojewódzki Fundusz Ochrony Przyrody i Gospodarki Wodnej w Katowicach, jako instytucja wdrażająca POIiŚ, był jego współorganizatorem. Sama konferencja poświęcona była projektom, które otrzymały dofinansowanie ze środków POIiŚ. Stanisław Gawłowski wręczył przedstawicielom beneficjentów potwierdzenia dofinansowania projektów, jednocześnie... więcej»

Pomiar jasności tła nocnego nieba (T. ZBIGNIEW DWORAK, TOMASZ ŚCIĘŻOR)
Zanieczyszczenia pyłowe oraz tzw. świetlne (nadmierne rozjaśnienia) stanowią poważne zagrożenie dla egzystencji człowieka w ośrodkach miejskoprzemysłowych. Należy m.in. do nich aglomeracja krakowska (Kraków, Skawina, Wieliczka, Niepołomice, Zabierzów), w której te zanieczyszczenia bywają nader uciążliwe. Zanieczyszczenie świetlne (ang. light pollution) jest to świecenie nocnego nieba, wywołane przede wszystkim oświetleniem chmur na zachmurzonym niebie, a także rozpraszaniem światła sztucznego przez gazy, pyły i aerozole ciekłe obecne w atmosferze, związane ze złą jakością oświetlenia zewnętrznego. Źle skonstruowane urządzenia kierują część światła w niebo zamiast w dół. Świecenie nocnego nieba ma wpływ nie tylko na prowadzenie obserwacji astronomicznych, lecz także na ... więcej»

O ochronę przestrzennych walorów Krakowa (ANNA HRABAL)
Kraków stanowi obecnie jedno z najpiękniejszych i najbardziej atrakcyjnych miast Europy. O jego atrakcyjności świadczy m.in. liczba turystów odwiedzających miasto. Jeszcze 10 lat temu nie przekraczała ona 100 000 osób rocznie, podczas gdy w roku 2006 odwiedziło miasto kilka milionów turystów i wykazuje tendencję stałego wzrostu (tylko drogą lotniczą dotarło na lotnisko w Balicach - ok. 2 mln zwiedzających). Powszechnie znane są walory Krakowa, dzięki którym miasto stało się tak atrakcyjnym celem turystycznym zarówno dla przybyszów z kraju jak i z zagranicy. Truizmem jest oczywiście stwierdzenie, iż głównym magnesem, budzącym ogromne zainteresowanie jest centrum miasta - Stare Miasto wraz z pierścieniem zabudowy obejmującym tereny usytuowane między linią Plant a tzw. dru... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2009-2

zeszyt-2034-aura-2009-2.html

 
W numerze m.in.:
Narodowy Park Calimani i jego rola w turystyce Rumunii (BERNADETA SZWAGIEL)
Park Narodowy Calimani (Parcul National Calimani, PNC) to obszar chroniony, utworzony w celu ochrony form przyrody reprezentatywnych dla narodowej powierzchni biogeograficznej. W parku znajdują się elementy naturalne o wielkiej wartości pod względem fizyczno-geograficznym, florystycznym, faunistycznym, hydrologicznym, geologicznym, speologicznym, socjo-kulturalnym, itd. Walory przyrodnicze parku są wielką atrakcją naukową, edukacyjną, rekreacyjną i turystyczną. Lokalizacja PNC rozciąga się w Karpatach Wschodnich, między 47°1’49.17’’ a 47° 14’51.70’’ szerokości północnej oraz 25°0’19.92’’ a 25°19’47.11’’ długości wschodniej. Powierzchnia parku wynosi 24 041 ha. PNC znajduje się na terytorium czterech ... więcej»

Zanieczyszczenia i skażenie mięsa (WŁADYSŁAW MIGDAŁ)
Obecność w mięsie toksycznych związków chemicznych jest spowodowana zanieczyszczeniem środowiska naturalnego, w wyniku świadomej lub przypadkowej działalności człowieka (pozostałości środków ochrony roślin, dioksyny). Zanieczyszczenia te przenikają do wszystkich ogniw łańcucha troficznego (w tym również do organizmu zwierząt). Coraz częściej pojawiają się doniesienia, że mięso i wyroby mięsne mogą być skażone dioksynami, polichlorowanymi bifenylami i metalami ciężkimi. Jest to prawda, ale mięso samo w sobie tych związków nie zawiera. Mogą one znaleźć się w mięsie na skutek działalności człowieka, który w sposób nieodpowiedzialny stosuje środki ochrony roślin czy też w żywieniu zwierząt stosuje produkty odpadowe. Przykładem takiego działania może być stwierdzona w roku 1... więcej»

RECENZJE (KINGA BONENBERG)
Szkodniki i choroby roślin Książka Szkodniki i choroby roślin to przystępnie opisane porady ekspertów dotyczące uprawy roślin, pomoc w identyfikacji oraz zwalczaniu szkodników, a także informacje dotyczące wyniszczających ogród chorób. Podręcznik udziela wskazówek dotyczących pielęgnacji roślin, przede wszystkim jednak zwraca szczególną uwagę na metody ochrony i zwalczania szkodników nie związane z chemią, czyli przyjazne dla środowiska. Autor stara się skupić uwagę czytelnika zwłaszcza na najbardziej narażonych na niszczycielskie działanie szkodników, czyli rosnące obok siebie rośliny spokrewnione. Każdy miłośnik ogrodnictwa odnajdzie w książce coś dla siebie, są tu bowiem wskazówki dotyczące radzenia sobie z trawnikiem, z roślinami posadzonymi w pojemnikach, niespodziankami ... więcej»

Pogarsza się stan czystości powietrza atmosferycznego
O jakości powietrza, którym oddychamy, i konieczności działań dla jej poprawy rozmawiają dr inż. ANDRZEJ JAGUSIEWICZ, główny inspektor ochrony środowiska i EDWARD GARŚCIA, redaktor naczelny AURY. Edward Garścia: W pierwszych dniach stycznia br. prasa doniosła o wystąpieniu smogu w Brukseli. Informacja ta jest sprzeczna z naszym przekonaniem, że w krajach zachodnich emisja zanieczyszczeń z przemysłu i energetyki zostały opanowane. Częściej dochodziły informacje o smogu pochodzenia fotochemicznego, ale występował on w okresach letnich. Jaka jest sytuacja w UE? Andrzej Jagusiewicz: Nic bardziej mylącego. W trakcie opracowywania unijnej strategii ochrony powietrza i negocjacji wspierającej ją Dyrektywy CAFE wykonywane były liczne prognozy stanu zanieczyszczenia powietrza... więcej»

Czarownice, powodzie i cudowne pigułki (TOMASZ ŻYLICZ)
T ytuł pochodzi z artykułu "Witches, floods and wonder drugs" napisanego w 1980 r. przez Billa Clarka, amerykańskiego specjalistę z zakresu analizy systemowej. Można pytać z niedowierzaniem, co mają ze sobą wspólnego te pojęcia. A jednak mają! Wszystkie dotyczą naszego zachowania wobec niepewności. Nie da się od niej uciec, więc warto się zastanowić, jak z nią postępować. W wielu krajach wytaczano dawniej procesy o czary. Dla domniemanych czarownic kończyły się one zazwyczaj źle, ponieważ nie było racjonalnej procedury oczyszczenia z zarzutów. Jeśli kobietę zapytać o to, czy jest czarownicą, to zapewne odpowie "nie". Ale przecież przecząca odpowiedź nie jest wiarygodna, bo również czarownica mogłaby tak odpowiedzieć. A zatem szkoda nawet czasu na takie pytania. Lepiej o... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2009-1

zeszyt-1995-aura-2009-1.html

 
W numerze m.in.:
Budownictwo drogowe schodzi pod ziemię (KAZIMIERZ BUJAKOWSKI, JERZY CHWASTEK, JERZY MIKOŁAJCZAK)
Uciążliwości miejskiej komunikacji samochodowej to głównie emisja spalin i hałasu oraz zajmowanie terenu pod trasy komunikacyjne, ulice i parkingi. Kierowcy szczególnie narzekają na kongestię, czyli na przegęszczenie pojazdów na ulicach, i tworzące się korki. Tereny w sąsiedztwie tras komunikacyjnych tracą na wartości jako grunty pod zabudowę mieszkaniową, a drogi nie przepuszczają wód opadowych i ograniczają przestrzeń, która powinna być przeznaczona dla człowieka. Mając świadomość tych uciążliwości, mimo wszystko dajemy pierwszeństwo transportowi indywidualnemu przed transportem zbiorowym, oczekując nadto od władz miejskich Krakowa inwestycji drogowych gwarantujących nam większe bezpieczeństwo i szybsze, bezkolizyjne poruszanie się po mieście. Ograniczona dostępność d... więcej»

Pszczoły (WOJCIECH RADECKI)
Jakie środki prawne przysługują uniwersytetowi mającemu poletka doświadczalne zlokalizowane w bezpośrednim sąsiedztwie prywatnej nieruchomości, której właściciel prowadzi pasiekę, co powoduje, że uniwersytet nie tylko musi zaopatrywać się w drogie środki ochrony roślin nieszkodliwe dla pszczół, lecz także jego pracownicy i studenci są narażeni na użądlenia? Wydział Rolniczy Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu Katedra Ogólnej Uprawy Roli i Roślin ODPOWIEDŹ: Przedstawione zagadnienie prawne należy rozstrzygać na podstawie przepisów kodeksu cywilnego (k.c.) oraz trzech ustaw:  z 29 czerwca 2007 r. o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich (DzU nr 133, poz. 921),  z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (DzU z 2005 r. nr 236,... więcej»

Konkurs "Ambasador Zrównoważonego Rozwoju"
Zakończyła się kolejna edycja konkursu "Ambasador Zrównoważonego Rozwoju", organizowanego prze firmę Bayer oraz Wydział Chemiczny Politechniki Warszawskiej. Międzyuczelniane jury oceniło kilkadziesiąt nadesłanych prac licencjackich i inżynierskich. Nagrodę Grand Prix i 5 tys. złotych oraz udział w międzynarodowych warsztatach w laboratoriach Bayera w Leverkusen otrzymała Marta Lach za pracę dotyczącą ekologicznej metody oczyszczania wód ze szkodliwych odpadów chemicznych. Praca pt. "Fotosensybilizowane utlenianie butyloparabenu i 4-tert-oktylofenolu w homogenicznym roztworze wodnym" została przygotowana w Katedrze Inżynierii Bioprocesowej Wydziału Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska Politechniki Łódzkiej, gdzie podjęto badania dotyczące możliwości wykorzystania ... więcej»

Scenariusze edukacji ekologicznej podczas lekcji wychowawczych w gimnazjum
Temat: Hałas jest wszechobecny i zanieczyszcza środowisko Cel ogólny: Uświadomienie uczniom zagrożeń związanych z hałasem. Środki dydaktyczne: duże arkusze papieru, mazaki, rebus, magnetofon, taśma magnetofonowa z nagraniami różnego rodzaju hałasu, magnetowid, kasety z filmami ukazującymi problemy hałasu, plansza - skutki oddziaływania hałasu na organizm człowieka, audiogram osoby dobrze i słabo słyszącej, alfabet migowy, skala dźwięku - odbitki ksero i foliogram, słuchawki. Metody: metoda poszukująco-naprowadzająca, podająca, oglądowa, burza mózgów, ćwiczeniowa. Przebieg zajęć I. Wstęp 1. Część organizacyjno-porządkowa. 2. Nawiązanie do tematu: - Rozwiązanie zadania wstępnego przez uczniów (praca indywidualna) - Rebus Scenariusze edukacji ekologicznej podczas lekcji... więcej»

COP 14 - nowe spojrzenie na politykę energetyczną (JOLANTA ZIENTEK-VARGA)
O wpływie COP 14 na przyszłość polityki energetycznej mówiono podczas konferencji "Europejska polityka energetyczna i klimatyczna a strategie dla Polski", którą zorganizowało Centrum Stosunków Międzynarodowych w partnerstwie z Fundacją Konrada Adenauera. Podczas konferencji poruszono m.in. kwestie polityki energetycznej i klimatycznej, konieczności nowego spojrzenia na sposoby wykorzystania energii, ukazano, że niezbędne jest jak najszybsze podjęcie działań ograniczających wpływ człowieka na klimat. Warto podkreślić, że dzień po konferencji, czyli 17 grudnia ub. r., po jedenastu miesiącach intensywnych negocjacji Parlament Europejski poparł pakiet projektów legislacyjnych, które umożliwią osiągnięcie ogólnych celów w zakresie przeciwdziałania zmianom klimatycznym. Uni... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

Czasowy dostęp

zegar Wykup czasowy dostęp do tego czasopisma.
Zobacz szczegóły»