profil Twój Profil
Kliknij, aby zalogować »
Jesteś odbiorcą prenumeraty w wersji papierowej?

Oferujemy Ci bezpłatny dostęp do archiwalnych zeszytów prenumerowanych czasopism w wersji elektronicznej
AKTYWACJA DOSTĘPU! »

Twój koszyk
  Twój koszyk jest pusty

BĄDŹ NA BIEŻĄCO -
Zamów newsletter!

Imię
Nazwisko
Twój e-mail

Czasowy dostęp?

zegar

To proste!

zobacz szczegóły
r e k l a m a
FAIL (the browser should render some flash content, not this).

ZAMÓW EZEMPLARZ PAPIEROWY!

baza zobacz szczegóły
r e k l a m a
BUDOWNICTWO I GEODEZJA »

GAZ, WODA I TECHNIKA SANITARNA


(ang. GAS, WATER AND SANITARY ENGINEERING)

Czasopismo Polskiego Zrzeszenia Inżynierów i Techników Sanitarnych (PZiTS)
rok powstania: 1921
Miesięcznik

Tematyka:
Gazownictwo, wodociągi, kanalizacja, ochrona wód przed zanieczyszczaniem, urządzenia do oczyszczania wody i ścieków, ochrona atmosfery, kształtowanie i ochrona środowiska, zwalczanie hałasu, balneotechnika, oczyszczanie miast i osied... więcej »

Prenumerata

Zamów papierową prenumeratę czasopisma GAZ, WODA I TECHNIKA SANITARNA i zyskaj bezpłatny dostęp do pozostałych elektronicznych publikacji tego czasopisma z lat 2004-2008.
Nie zwlekaj - skorzystaj gratis z tysięcy publikacji o najwyższym poziomie merytorycznym.
prenumerata papierowa roczna z 10% rabatem (umowa ciągła) - tylko 210,60 zł *)
prenumerata papierowa roczna - 234,00 zł
prenumerata papierowa półroczna - 117,00 zł
prenumerata papierowa kwartalna - 58,50 zł
okres prenumeraty:   
*) Warunkiem uzyskania rabatu jest zawarcie umowy Prenumeraty Ciągłej (wzór formularza umowy do pobrania).
Po jego wydrukowaniu, wypełnieniu i podpisaniu prosimy o przesłanie umowy (w dwóch egzemplarzach) do Zakładu Kolportażu Wydawnictwa SIGMA-NOT.
Zaprenumeruj także inne czasopisma Wydawnictwa "Sigma-NOT" - przejdź na stronę fomularza zbiorczego »

2010-7-8

zeszyt-2644-gaz-woda-i-technika-sanitarna-2010-7-8.html


  WERSJA ELEKTRONICZNA
(plik .pdf natychmiast na Twoim komputerze)
 

 
  DOSTĘP CZASOWY (lata 2004-2009) - 12 godzin
 
W numerze m.in.:
Zastosowanie prawdopodobieństwa w ocenie jakości wody do picia (Jerzy Kozłowski)
Aktualnie konieczność raportowania o jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (JWPS) wynika zarówno z Dyrektywy 98/83 UE [4], jak i zgodnego z nią rozporządzenia Ministra Zdrowia [19]. Zakres raportowania zależy przy tym od przeznaczenia raportu. I tak, w pracy [2] zawierającej zakres raportowania dla potrzeb Unii Europejskiej strefa zaopatrzenia jest charakteryzowana poprzez:  nazwę wskaźnika JWPS;  liczbę wykonanych w ciągu roku analiz konkretnego wskaźnika JWPS: ● ogółem, ● z przekroczeniami normatywu;  zmierzone w ciągu roku poziomy konkretnego wskaźnika JWPS: ● minimalną, ● maksymalną;  wyznaczony na podstawie analiz wykonanych w ciągu roku średni poziom konkretnego wskaźnika JWPS. Zgodnie z rozporządzeniem [19], jedynie stwierdzenie metodami laboratoryjnymi wystąpienia przekroczenia przez zawartość wskaźnika JWPS jego normatywu, upoważnia właściwego inspektora sanitarnego do uruchomienia procesu decyzyjnego, mającego na celu stwierdzenie braku przydatności wody do spożycia. W procesie tym może, w zależności od rodzaju rozważanego wskaźnika JWPS, zajść konieczność rozważenia stopnia zagrożenia dla zdrowia. Moim zdaniem, powyższy proces decyzyjny może prowadzić do fałszywych wniosków. Stwierdzenie to postaram się uzasadnić w dalszej części artykułu za pomocą indukcji będącej elementem teorii poznania [9]. Zaproponuję w niej również metody rozwiązania zaistniałych problemów metodycznych. Teoretyczne uzasadnienie zastosowania probabilistyki w ocenie jakości wody do picia Ze względu na stosowane metody laboratoryjne, pobieranie próbek nie odbywa się w sposób ciągły; nawet w przypadku stref zaopatrzenia charakteryzujących się dużą liczbą mieszkańców, poszczególne próbki pobierane są w bardzo odległych od siebie okresach. W okresach między poszczególnymi pobraniami próbek skład Artykuł dyskusyjny wody nie jest znany. W tych przedziałach czasowych może do... więcej»

Zielone dachy jako jeden z elementów retencji wód opadowych terenów zurbanizowanych (Ewelina Szajda, Grzegorz Pęczkowski)
W świetle postępującej zabudowy oraz masowego wprowadzania powierzchni nieprzepuszczalnych w aglomeracjach miejskich, wyłania się potrzeba stosowania elementów zrównoważonego rozwoju. Przesłankami towarzyszącymi zrównoważonemu rozwojowi są, m.in.: poszanowanie terenu, integracja z krajobrazem, zwiększenie powierzchni biologicznie czynnej, stosowanie systemów umożliwiających oszczędność wody, oraz takich, które pozwolą na przetworzenie w ramach racjonalnej gospodarki wodnościekowej i wód opadowych. Zrównoważony rozwój, za którym idzie racjonalne gospodarowanie wodą, wyznacza przede wszystkim potrzebę hamowania pewnych ilości a niekiedy nawet całości opadów deszczu na terenie na którym powstały. W następstwie tego projektowanie spowolnionego odpływu systemami kanalizacyjnymi, a tym samym ograniczanie zanieczyszczeń przez zapewnienie czystości terenu i naturalne oczyszczanie wód opadowych. Wody opadowe pochodzące z terenów miejskich o powierzchni szczelnej (dachy, ciągi komunikacyjne), powinny być w całości zagospodarowywane dla potrzeb krajobrazowych i rekreacyjnych. W świetle tych wszystkich przesłanek idealną wręcz formą wydaje się stosowanie zielonych dachów. Ten rodzaj sztucznych profili glebowych powinien zapewnić optymalne warunki powietrznowodne szacie roślinnej dla jej rozwoju. Szata roślinna na fasadach czy dachach zabudowań umożliwia w pewnym stopniu niwelowanie uciążliwości klimatu wielkomiejskiego: kurz, hałas, przesuszenie powietrza, pełniąc tym samym na terenach zabudowanych wszelkie funkcje powierzchni czynnych biologicznie, tj. asymilacja CO2, produkcja O2, eliminacja metali ciężkich, czy w końcu poprawa bilansu wodnego w miastach. Czynniki te powodowały już od lat sześćdziesiątych niesamowity wzrost popularności tego typu profili glebowych na zachodzie Europy, determinując tym samym powstawanie wyspecjalizowanych firm wykonawczych, a co za tym idzie, stały się inspiracją dla szerokiego grona badaczy pracującyc... więcej»

Kompozytowe zbiorniki wysokociśnieniowe do sprężonych gazów – materiałowe aspekty trwałości i bezpieczeństwa (Andrzej Bełzowski)
Obecnie najpopularniejszym paliwem gazowym do silników samochodowych jest propan-butan, oznaczany jako LPG (Liquefied Petroleum Gas). LPG magazynuje się w zbiornikach o ciśnieniu roboczym wynoszącym przeważnie 2,0-2,5 MPa. Wytwarza się je z blach stalowych łączonych metodą spawania. Propan-butan uzyskuje się podczas przeróbki ropy naftowej. Z wielu analiz dotyczących rozwoju motoryzacji wynika, że paliwem bliskiej przyszłości dla wielu pojazdów użytkowanych w dużych aglomeracjach miejskich (autobusów, wozów dostawczych, taksówek) będzie metan (gaz ziemny). Metan magazynowany w temperaturze otoczenia w zbiornikach pod ciśnieniem 20-25 MPa oznacza się symbolem CNG (Compressed Natural Gas). Metan skroplony, przechowywany pod ciśnieniem atmosferycznym w temperaturze -161°C określa się symbolem LNG (Liquified Natural Gas) [1,2]. Kluczowym problemem utrudniającym stosowanie CNG jest jego magazynowanie w pojeździe. Aby uzyskać autonomię porównywalną do osiąganej dzięki benzynie, metan w zbiorniku paliwa spręża się do ciśnienia 20-25 MPa. Wymagana objętość takiego zbiornika jest około 3-4 razy większa od objętości zbiornika do benzyny. Z materiałów firmy Lincoln Composites wynika, że 55,0 l metanu pod ciśnieniem 24,8 MPa jest energetycznie równoważne 17,5 litrom benzyny, tj. stosunek pojemności zbiorników wynosi 55/17,5=3,17 (przy podobnym zasięgu pojazdu). Dla metanu pod ciśnieniem 20,6 MPa stosunek ten wynosi 55/15,5=3,58 [3]. Według [4], jeden litr metanu sprężonego do 20,6 MPa jest energetycznie równoważny 0,22 l benzyny a litr metanu pod ciśnieniem 24,8 MPa odpowiada 0,33 l benzyny. Przy identycznej pojemności zbiorników, zasięg pojazdów napędzanych CNG byłby znacznie mniejszy. W pojazdach samochodowych stosuje się przeważnie CNG. W latach 2002-2009 liczba pojazdów zasilanych sprężonym gazem ziemnym na świecie wzrosła z poziomu 1,5 miliona do ponad 9 milionów. Paliwem, które przypuszczalnie zdominuje w przyszłości rynek paliw... więcej»

Wpływ lotnych kwasów tłuszczowych na intensyfikację usuwania fosforu w reaktorach biologicznych – badania w skali laboratoryjnej (Eugeniusz Klaczyński)
Dotychczasowe badania pokazują, że proces zintensyfikowanego uwalniania fosforu w strefie beztlenowej, połączony z magazynowaniem energii w postaci polihydroksyalkanów - (PHA), przez organizmy akumulujące polifosforany (PAOs - ang. Poly-phosphate Accumulating Organisms), jest uzależnione od ilości dostępnych lotnych kwasów tłuszczowych (LKT). Wysokie stężenie LKT prowadzi w konsekwencji do szybszego wzrostu PAOs i wzmożonego usuwania fosforu. Niewykorzystanie LKT w strefie beztlenowej i wysokie jego stężenie w strefach niedotlenionej i tlenowej, obniża efektywność pobierania fosforu ze ścieków do wartości nawet bliskich zeru. Badania Pattarkine potwierdzają, że usuwanie fosforu w strefie tlenowej zachodzi dopiero po wykorzystaniu całego LKT [1]. Zalecany stosunek LKT/P w dopływie do strefy beztlenowej wynosi według Barnarda w granicach 5÷6 [1] lub nawet 6÷10 [6]. Według badań Comeau i in. 8 mg łatworozkładalnego ChZT jest zużywane na usunięcie 1 mg fosforu ze ścieków (autorzy przyjęli, że 1 mg łatworozkładalnego ChZT odpowiada w przybliżeniu 1 mg kwasu octowego) [5]. Jodłowski [40] podaje za Sedlakiem, że około 6 do 9 mg LKT w przeliczeniu na kwas octowy jest zużywane do pobierania 1 mg fosforu. Natomiast badania Gharagaha i Randalla pokazują, że dodanie 1 mg kwasu octowego powoduje usuwanie 0,37 mgP, natomiast 1 mg kwasu propionowego tylko 0,1 mgP [3]. Cel i zakres badań Usuwanie fosforu ze ścieków jest procesem składającym się z serii kolejnych reakcji biochemicznych, a jego szybkość zależy od wielu czynników o charakterze fizyczno-chemicznym i technologicznym. Intensyfikacja procesu zachodzi przez uaktywnienie mikroorganizmów w zmieniających się kolejno warunkach: beztlenowych, anoksycznych i tlenowych. Efektywność procesu zależy od wskaźników fizyczno-chemicznych ścieków, np. ChZT, BZT5, LKT, temperatury oraz od parametrów technologicznych, jak wiek osadu, obciążenie osadu związkami organicznymi i warunki tlenowe w reakt... więcej»

III Krajowa Konferencja Techniczna Katowickiego Oddziału PZITS pt. "Inżynieria sanitarna w budownictwie i infrastrukturze" (Zbigniew Matuszyk)
W dniach 13-14 maja 2010 r. w Katowicach w siedzibie Staleksportu przy ul. Mickiewicza 29, odby􀃡a si􀄊 III Krajowa Konferencja Techniczna organizowana przez Katowicki Oddzia 􀃡 PZITS z cyklu "In􀄪ynieria sanitarna w budownictwie i infrastrukturze". Tym razem obejmowa􀃡a ona zagadnienia: 􀆔 w pierwszym dniu - ciep􀃡ownictwa i ogrzewnictwa, 􀆔 w drugim dniu - wentylacji i klimatyzacji oraz gazownictwa. Licznych uczestników konferencji (ok. 180 osób oraz 8 wystawców) i zaproszonych go􀄞ci przywita􀃡 Prezes Zarz 􀄅du Katowickiego Oddzia􀃡u PZITS, kol. Zbigniew Matuszyk. Po s􀃡owie wst􀄊pnym i podzi􀄊kowaniu patronom honorowym i medialnym oraz wielu sponsorom za wk􀃡ad merytoryczny i  nansowy w organizacj􀄊 konferencji, otworzy􀃡 dwudniowe obrady. rur podwójnych "TwinPipe" oraz wymierne korzy􀄞ci ekonomiczne dla przedsi􀄊biorstwa po wdro􀄪eniu tego typu rozwi􀄅za􀄔. "Sposoby ograniczania strat w sieciach ciep􀃡owniczych w aspekcie stosowania rur preizolowanych o ró􀄪nych rodzajach izolacji", to kolejny referat Ireneusza Iwko, przedstawiciela  rmy Logstor. Prelegent poda􀃡 wiele mo􀄪- liwych do zastosowania przyk􀃡adów zmniejszania strat przy przesyle ciep􀃡a na znaczne odleg􀃡o􀄞ci w systemach ciep􀃡owniczych oraz efekty ekonomiczne tych wariantów. Mówca zwróci 􀃡 tak􀄪e uwag􀄊 na dodatkowe aspekty ekologiczne, jakim jest ograniczenie emisji CO2 do atmosfery, po zastosowaniu ka􀄪dego z rozpatrywanych wariantów ograniczenia strat ciep􀃡a przy przesyle od 􀄨ród􀃡a do odbiorcy. Nast􀄊pne referaty dotyczy􀃡y wdra- 􀄪anych systemów zarz􀄅dzania i analizowania sieci c... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-6

zeszyt-2616-gaz-woda-i-technika-sanitarna-2010-6.html


  WERSJA ELEKTRONICZNA
(plik .pdf natychmiast na Twoim komputerze)
 

 
  DOSTĘP CZASOWY (lata 2004-2009) - 12 godzin
 
W numerze m.in.:
Integracja zlewni zurbanizowanej w symulacji spływu ścieków opadowych (Marek Zawilski)
Zastosowanie techniki cyfrowej do obliczania sieci kanalizacyjnych przynosi istotne skrócenie czasu obliczeń, wymaga jednak znacznych nakładów w przygotowaniu danych wejściowych. Dotyczy to w szczególności danych dla terenu zlewni, a w tym informacji o stopniu jej uszczelnienia, spadkach terenu, a także o przyporządkowaniu zlewni cząstkowych do poszczególnych kanałów. Podział zlewni na fragmenty, zwane zlewniami cząstkowymi, odbywa się tradycyjnie wg zasady dwusiecznych lub innej, zgodnej z zamysłem prowadzącego obliczenia. Metody upraszczania zlewni zostały wprowadzone już dość dawno temu, gdy do obliczeń stosowano powszechnie metodę natężeń granicznych i jej pokrewne. Zastosowanie współczesnej techniki obliczeniowej, a mianowicie dynamicznych modeli komputerowych, skłania do przeanalizowania tego problemu ponownie. W literaturze fachowej istnieje wiele przykładów zastosowania dynamicznej symulacji systemów kanalizacji deszczowej i ogólnospławnej, łącznie z kalibracją modeli hydrologicznych i hydraulicznych. Rzadko jednak można napotkać szczegółowe dyskusje dotyczące zakresu i dokładności danych wejściowych analizowanych zlewni. W artykule przeanalizowano, na przykładzie rzeczywistej zlewni zurbanizowanej, wpływ szczegółowości danych zlewni na wyniki modelowania spływu ścieków deszczowych. Dane wyjściowe i założenia do modelowania zlewni Wszystkie analizy przeprowadzono dla przykładowej rzeczywistej zlewni zurbanizowanej "Teofilów" w Łodzi. Zlewnia obejmuje większą część dzielnicy mieszkaniowej o tej samej nazwie i znaczną część dzielnicy przemysłowej "Brukowa". Obie położone są w północno-zachodniej części miasta. Rozpatrywana zlewnia jest przedstawiona schematycznie na rys. 1. Zlewnia jest wyposażona w kanalizację rozdzielczą. Do analiz wybrano sieć kanalizacji deszczowej, zbierającej ścieki opadowe i kierującej je w kierunku południowym do wylotu do rzeki Jasieniec. Podstawowa wersja zlewni, nazywana tu "Poziomem 0" zo... więcej»

Probabilistyczne modele opadów miarodajnych do projektowania i weryfikacji częstości wylewów z kanalizacji we Wrocławiu (Andrzej Kotowski, Bartosz Kaźmierczak)
W celu podwyższenia niezawodności działania systemów odwadniania terenów projektowanych i budowanych w Polsce, zgodnie z wymaganiami normy PN-EN 752:2008, konieczna jest weryfikacja zasad ich wymiarowania, w oparciu o ciągłe pomiary opadów dla wychwycenia ewentualnego trendu zmian klimatycznych. O wiarygodności każdej metody obliczeniowej, jak wynika z teorii niezawodności, decyduje najsłabsze ogniwo - w tym wypadku dokładność danych o opadach i wykorzystywanych algorytmów. Nasilające się w ostatnich dziesięcioleciach ekstremalne zjawiska przyrodnicze, takie jak gwałtowne bądź długotrwałe opady i towarzyszące im często powodzie czy wylewy z kanalizacji, powodują znaczne straty gospodarcze. Zmuszać to nas powinno do ciągłego doskonalenia zasad wymiarowania systemów kanalizacyjnych. Współczesne metody badawcze stosowane w hydrologii (w tym monitoring opadów), w powiązaniu z wiedzą z zakresu statystyki, rachunku prawdopodobieństwa i modelowania matematycznego, stają się obecnie niezbędnymi narzędziami do wykorzystania w praktyce inżynierskiej. Projektowanie systemów kanalizacji deszczowej bądź ogólnospławnej wraz z obiektami typu przelewy burzowe, separatory, zbiorniki retencyjne czy oczyszczalnie ścieków, napotyka w Polsce na podstawową trudność wynikającą z braku wiarygodnej metody określania miarodajnego natężenia deszczu do wymiarowania czy też sprawdzania przepustowości kanalizacji. Mianowicie, model opadów Błaszczyka z 1954 r., który jest zalecany do wymiarowania kanałów i obiektów sieciowych w Polsce [1,2,3], znacznie zaniża wyniki obliczeń miarodajnych strumieni deszczów, co wykazano w licznych analizach porównawczych [4-10]. Ma to swoje konsekwencje przy wymiarowaniu odwodnień terenów w Polsce wg zaleceń normy europejskiej PN-EN 752:2008, wpływając bezpośrednio na większą częstość wylewów z kanalizacji, czy też braku możliwości odbioru wód opadowych. Norma ta ogranicza częstość występowania tych niekorzystnych zjawisk ... więcej»

Modele fizykalne opadów do projektowania kanalizacji we Wrocławiu (Andrzej Kotowski)
Projektowanie systemów odwodnień terenów zurbanizowanych, zwłaszcza kanalizacji deszczowej bądź ogólnospławnej napotyka w Polsce na trudność wynikającą z braku wiarygodnej metody określania miarodajnego do wymiarowania kanalizacji natężenia deszczu. Wzór Błaszczyka [1-4], który jest najczęściej stosowany do projektowania systemów kanalizacyjnych w Polsce, znacznie zaniża wyniki obliczeń miarodajnych strumieni deszczy, co wykazano w wielu publikacjach [5-8]. Ma to swoje konsekwencje przy wymiarowaniu odwodnień terenów w Polsce wg zaleceń normy PNEN 752:2008 r., dostosowanej do zaleceń Europejskiego Komitetu Normalizacji (CEN), odnośnie ujednolicenia wymagań w zakresie ochrony terenów przed wylewami z kanalizacji w państwach członkowskich Unii Europejskiej, wpływając bezpośrednio na większą częstość występowania tych niekorzystnych zjawisk w Polsce. Z punktu widzenia hydrologii miejskiej, zarówno krótkotrwałe intensywne opady nawalne o małym najczęściej zasięgu terytorialnym, jak i długotrwałe opady deszczu o mniejszej intensywności lecz o dużym zasięgu, mogą wywołać w efekcie zniszczenia środowiskowe, wskutek zalania bądź podtopienia terenu czy też rozmycia powierzchni gruntu, przy braku możliwości odbioru przez system kanalizacyjny czy melioracyjny (bądź odbiornik) dużych objętości wód opadowych. Takie zjawiska losowe będą zapewne zdarzały się w przyszłości. Najnowsza norma europejska PN-EN 752:2008 ogranicza częstość wylewów z kanalizacji, czy też braku możliwości odbioru wód opadowych, do rzadkich "akceptowanych społecznie" powtarzalności ich występowania: od raz na 10 lat do raz na 50 lat - odpowiednio do rodzaju zagospodarowania przestrzennego terenu. Nie znaczy to wcale, że mamy wymiarować kanały na tak rzadkie częstości występowania deszczy, czyli na tak znaczne prognozowane strumienie objętości wód opadowych. Byłoby to często nieuzasadnione ekonomicznie i technicznie trudne do spełnienia np. z powodu braku miejsca na k... więcej»

Wstępne wyniki badań ścieków deszczowych w jednym z kanałów w Kielcach (Szczepan Ludwik Dąbkowski, Katarzyna Górska Jarosław Górski, Bartosz Szeląg)
Wody opadowe zawierają składniki zanieczyszczeń powietrza atmosferycznego, a spływając po powierzchni terenu zmywają też zanieczyszczenia gromadzące się na niej i stają się ściekami. Stężenia i ładunki zanieczyszczeń tych ścieków zmieniają się wraz z porami roku i charakterystykami opadów. Zależą też od zabudowy i sposobu użytkowania powierzchni zlewni kanału, długości dróg spływania wody po powierzchniach o różnym charakterze i ich udziału w ogólnej powierzchni zlewni. Ta różnorodność czynników kształtujących ilości i właściwości ścieków sprawia, że prognozowanie stężeń i ładunków zanieczyszczeń ścieków deszczowych na etapie projektowania zrzutów i oczyszczalni jest trudne. Tylko nagromadzenie dużych ilości wyników badań, obserwacji i analiz prowadzonych w zlewniach o różnym charakterze umożliwi trafniejsze oszacowanie ilości, stężeń i ładunków zanieczyszczeń. Badania są jednak bardzo złożone i kosztowne. Wymagają bowiem rozpoznania zarówno ścieków i zlewni kanału deszczowego jak też charakterystyk deszczów. Pełnej informacji o wielkości i zmienności charakterystyk deszczów i ścieków w czasie dostarczają tylko urządzenia pomiarowe działające samoczynnie. Celem artykułu jest przedstawienie wyników wstępnych badań ścieków deszczowych ze zlewni jednego z kolektorów systemu kanalizacji deszczowej w Kielcach. Ogólne informacje i charakterystyka badanego obiektu Omawiany kanał burzowy o symbolu Si9 i związana z nim podczyszczalnia ścieków deszczowych stanowią jeden z wielu podobnych obiektów tworzących sieć kanalizacji deszczowej Kielc. Głównymi odbiornikami wód deszczowych z obszaru Kielc są rzeki Sufraganiec i Silnica. Odbiornikiem ścieków z badanego kanału jest Silnica. Liczne kolektory doprowadzające do niej wody deszczowe w krótkim i prawie jednakowym czasie powodują gwałtowane, lecz krótkotrwałe przybory rzeki [3]. Kanał Si9 odbiera wody deszczowe i roztopowe z części miasta leżącej w lewostronnej zlewni Silnicy (rys. 1). P... więcej»

WOD-KAN 2010
Dobiegły końca XVIII Międzynarodowe Targi Maszyn i Urządzeń dla Wodociągów i Kanalizacji WOD-KAN 2010 w Bydgoszczy. Pełen niecierpliwego oczekiwania i radosny czas spotkania za nami. Jak zwykle w takich chwilach pozostaje żal, że to wielkie branżowe Święto, tak szybko stało się historią, ważnym, ale już tylko kolejnym etapem zarówno w życiu organizatora - Izby Gospodarczej "Wodociągi Polskie", jak i Wystawców oraz odwiedzających Targi Gości. Nadszedł czas podsumowań, rozliczeń. Miło było spotkać dawnych znajomych, poznać nowych. Nawet deszcz, który towarzyszył Ekspozycji w pierwszym targowym dniu nie zniechęcał. No cóż, Targi to przecież miejsce spotkań ludzi związanych z wodą. Było zimno? Gorące dyskusje prowadzone na stoiskach rozgrzały każdego. Na ponad 13 000 m/kw. 400 Wystawców zaprezentowało swoją najnowszą ofertę. Pięćdziesiąt firm zagranicznych, m.in. z Niemiec, Francji, USA, Wielkiej Brytanii, Szwecji, Słowacji, Czech, Irlandii, Hiszpanii, Litwy, Austrii przyjechało w tym roku do Bydgoszczy. Swoją obecność zaznaczyli także przedstawiciele ambasad: Francji, Norwegii, Austrii. Zanotowaliśmy też rekordową liczbę firm, które wzięły udział w bydgoskich Targach po raz pierwszy. Było ich aż 70 - liczymy, że wszyscy wyjechali zadowoleni. Podczas trzech dni trwania Wystawy odwiedziło ją ponad 10 800 osób. To rekord w osiemnastoletniej historii ... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-5

zeszyt-2584-gaz-woda-i-technika-sanitarna-2010-5.html


  WERSJA ELEKTRONICZNA
(plik .pdf natychmiast na Twoim komputerze)
 

 
  DOSTĘP CZASOWY (lata 2004-2009) - 12 godzin
 
W numerze m.in.:
Analiza zużycia wody w osiedlach miejskich o zróżnicowanym wyposażeniu mieszkań (Alicja Puszkarewicz)
Zasoby wody, czyli dziedziczone dobro, które musi być bronione i chronione, nie są nieograniczone. Dlatego też celem kierunkowym właściwego gospodarowania zasobami wodnymi, zgodnie ze Strategią Gospodarki Wodnej, jest zaspokojenie potrzeb ludności i gospodarki, przy poszanowaniu zasad zrównoważonego rozwoju, tj. takiego, w którym nie narusza się równowagi przyrodniczej [1, 6]. Działania zapewniające ochronę i oszczędne gospodarowanie wodą, a także zapobieganie marnotrawstwu wody, powinny być podejmowane począwszy od najmniejszych jednostek podziału administracyjnego państwa jakim są gminy. Władze lokalne (powiatowe, gminne) zobowiązane są do działań organizujących i stymulujących ochronę i racjonalne użytkowanie wód. Osiąganie przyjętych celów możliwe jest dzięki podstawowym instrumentom legislacyjno - prawnym (ustawy i rozporządzenia) i finansowym (opłaty) [3, 5]. Z początkiem lat 90-tych obserwuje się znaczący spadek zużycia wody przez odbiorców, a każdy czynnik wpływający na oszczędniejsze gospodarowanie wodą zasługuje na uwagę i wdrożenie. Można przypuszczać, iż przeciętna konsumpcja wody zmniejszyła się ze względu na wzrost taryf, instalację wodomierzy i stosowanie opłat za wodę pokrywających koszty działalności usług wodociągowych [2]. Niestety, polskie unormowania prawne związane z tym zagadnieniem, nie nadążają za zmianami przeciętnego zużycia wody, co niekiedy bardzo utrudnia pracę projektantom ... więcej»

Badanie wpływu połączeń na wzrost współczynnika strat liniowych λ oraz współczynnika chropowatości bezwzględnej k dla rur instalacyjnych z polipropylenu (Florian G. Piechurski, Dawid Wanot)
Transport cieczy w przewodach jest nieodłącznym elementem życia i rozwoju ludzkości. Występuje zarówno w procesach przemysłowych na ogromną skalę, jak i w codziennym życiu każdego człowieka. Systemy przesyłu wody umożliwiają zapewnienie podstawowych potrzeb życiowych człowieka. W dzisiejszych czasach branża rynku systemów instalacyjnych została zdominowana przez tworzywa sztuczne. Wpływ na popularność tych systemów instalacyjnych ma niewątpliwie szereg zalet, które charakteryzują tworzywa sztuczne. Do najważniejszych zalet tworzyw sztucznych można zaliczyć ich trwałość, która wynosi około 50 lat oraz całkowitą odporność na korozję. Dużą zaletą instalacji z tworzyw sztucznych dla wykonawców jest łatwość w transporcie i montażu ze względu na mały ciężar. Nie bez znaczenia dla użytkowników jest fakt, iż instalacje z tworzyw sztucznych nie wymagają żadnych zabiegów konserwujących. Obecnie w dobie wzrostu cen energii najważniejszym czynnikiem, jakim powinno się kierować podczas wyboru systemu instalacyjnego, jest jego energooszczędność. W systemach instalacyjnych zaoszczędzić można wybierając system o dobrej izolacyjności termicznej oraz najmniejszych współczynnikach strat. Decydując się na konkretną technologie instalacyjną projektant powinien znać wszystkie wady i zalety danego typu instalacji. Brak znajomości współczynników strat może być przyczyną błędów obliczeniowych podczas projektowania instalacji, co w efekcie znacznie podnosi ceny eksploatacji instalacji. Dobrze zaprojektowana i wykonana instalacja jest więc inwestycją, która może przynosić oszczędności przez wiele lat eksploatacji. Obecnie w polskich normach [3,4] nie ma żadnych danych o współczynnikach strat, jakie powinno przyjmować się do projektowania instalacji z tworzyw sztucznych. Informacje podawane przez producentów mogą odbiegać od rzeczywistości, dlatego niezależne badania parametrów systemów instalacyjnych z tworzyw sztucznych mogą okazać się bardzo przydat... więcej»

Stan rozwoju gazownictwa - statystyczne spektrum (Mirosław Gorczyca)
Gaz sieciowy to jeden z najpowszechniej wykorzystywanych nośników energii cieplnej. Jego wygodny w stosowaniu oraz ekologicznie czysty charakter spalania stanowią, że jest on coraz powszechniej wykorzystywany w gospodarce narodowej oraz przez ludność w gospodarstwach domowych. Powszechności jego stosowania sprzyja rozbudowa infrastruktury gazowniczej, w tym przede wszystkim sieci gazociągów. Chociaż głównie dotyczy to przeszłości, sprzyjała temu wysoka konkurencyjność cenowa w stosunku do innych nośników energii. Stąd też, przedstawiony w tym artykule, dynamiczny rozwój urządzeń infrastruktury i zużycia gazu sieciowego w naszym kraju. Bilans gazu ziemnego Polska nie jest krajem zasobnym w gaz ziemny. Stąd też ogromna zależność od jego importu, potrzeby jego dywersyfikacji oraz konieczność racjonalnego jego zużywania. Wszak (tab. 1) tylko bez sieci gazowej obejmuje tylko najmniejsze z nich, z ludnością poniżej 20 tys. i to w coraz mniejszej liczbie. Stan urządzeń infrastruktury gazowniczej W końcu 2008 r. w kraju było prawie 130 tys. km sieci gazowej (tab. 3), z czego 85,2% stanowiła sieć rozdzielcza, decydująca o dostawach gazu do odbiorców. Większość przewodów sieci gazowej znajdowała się na terenie wsi, na którą przypadało jej 58,6% oraz 83,1% sieci przesyłowej i 54,4% rozdzielczej. Udział poszczególnych regionów i województw w łącznej długości sieci - tak przesyłowej, jak rozdzielczej - jest mocno zróżnicowany. Zależy on od lokalnych warunków, w tym - przede wszystkim - od warunków intensywności zabudowy, co w szczególności odnosi się do sieci rozdzielczej, doprowadzającej gaz sieciowy bezpośrednio do odbiorców. Stąd tak wysoki udział sieci gazowej na terenie wsi o ekstensywnej zabudowie. Rozdzielcza sieć gazowa, licząca w końcu 2008 r. 110,4 tys. km, miała bardzo różną długość przewodów w poszczególnych regionach i województwach (tab. 4). Wyjątkowo silna była dyferencjacja intensywności jej występowania w poszczególnych... więcej»

Z ŻYCIA PZITS
Nowy Sekretarz Generalny PZITS W dniu 15 marca 2010 roku Zarząd Główny Polskiego Zrzeszenia Inżynierów i Techników Sanitarnych przyjął uchwałę o powołaniu pana mgr inż. Pawła Jasińskiego na funkcję sekretarza generalnego Stowarzyszenia. Paweł Jasiński urodził się w 1960 roku w Warszawie. W 1984 roku ukończył Wydział Inżynierii Sanitarnej i Wodnej (specjalność zaopatrzenie w wodę i oczyszczanie ścieków) Politechniki Warszawskiej. W latach 1984-1993 zawodowo zajmował się projektowaniem instalacji do oczyszczania ścieków i przetwarzania osadów. Na początku lat dziewięćdziesiątych projektował i nadzorował pionierskie realizacje oczyszczalni ścieków z pełnym usuwaniem biogenów w Nowym ... więcej»

Metodyka wprowadzania chemicznego usuwania fosforu ze ścieków w pracujących oczyszczalniach ścieków przemysłowych (Krzysztof Chmielewski)
Zlecenie opracowania technologii usuwania fosforu ze ścieków powstających głównie po myciu urządzeń wpłynęło do Kemipolu w 2007 roku. Ścieki zawierały > 40 mg/l fosforu zawartość dopuszczalna wynosi 12 mg/l. Metodyka doboru chemikaliów W pierwszej fazie klient dobierał dawki PIX 113 samodzielnie korzystając z wypożyczonego flokulatora. Celem było jedynie redukcja fosforu do wartości 12 mg/l. W drugiej fazie ścieki były przesyłane do Kemipolu. W laboratorium Kemipolu wykonano szereg prób z doborem różnych rodzajów koagulantów oraz koagulacji wspomaganej flokulantami organicznymi. Postępowanie krok po kroku: 1. Dobór dawki PIX 113 zapewniającej właściwe kłaczkowanie, oraz klarowną ciecz. 2. Dobór innych koagulantów, jako wzór stosowano wyniki na PIX113 3. Dobór blendów na osnowie różnych koagulantów 4. Dobór flokulantów organicznych do wspomagania koagulacji. W wyniku badań laboratoryjnych ustalono, że usuwanie fosforu może być najefektywniejsze jeśli zastosujemy koagulację wspomaganą flokulantem nieorganicznym... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-4

zeszyt-2556-gaz-woda-i-technika-sanitarna-2010-4.html


  WERSJA ELEKTRONICZNA
(plik .pdf natychmiast na Twoim komputerze)
 

 
  DOSTĘP CZASOWY (lata 2004-2009) - 12 godzin
 
W numerze m.in.:
Natężenie deszczu miarodajnego i wytyczne wymiarowania odwodnień dachowych budynków (Adam Ujma)
Systemy odwodnień do odprowadzania wód deszczowych są nieodłącznym elementem wyposażenia technicznego większości budynków oraz różnych obiektów infrastruktury miejskiej. Analiza wytycznych projektowych różnych producentów systemów odwodnieniowych wskazuje na występowanie znacznych rozbieżności w ustalaniu maksymalnych powierzchni odwadnianych połaci dachowych, doborze do nich przekrojów rynien i rur spustowych oraz odległości między spustami. Jedną z przyczyn tej sytuacji wydaje się być zróżnicowanie wartości miarodajnego natężenia deszczu, przyjmowanych według różnych wytycznych. Proponuje się zwiększenie miarodajnej wartości natężenia deszczu powyżej poziomu wyznaczanego równaniem Błaszczyka, jak również zróżnicowanie wartości tego parametru na terenie kraju, do czego można ... więcej»

Chlorek żelaza(III) i koagulanty wstępnie zhydrolizowane pix w usuwaniu substancji humusowych z roztworów wodnych (Jadwiga Kaleta)
Substancje humusowe (SH) są niemal powszechnie obecne w środowisku wodno-gruntowym. Stanowią one 60÷80% całkowitej masy substancji organicznej, występującej w wodach naturalnych i osadach dennych (Odegaard i in., 1999; Perchuć, 2003). Do niedawna uważano, że substancje humusowe nie są szkodliwe dla ludzi. Z wody przeznaczonej do picia były usuwane przede wszystkim ze względów estetycznych. Badania przeprowadzone w ostatnich latach wykazały, że mogą być one źródłem niepożądanego zapachu i barwy wody oraz mogą kumulować niektóre substancje toksyczne poprzez tworzenie kompleksów z metalami ciężkimi, ze związkami fosforu i azotu oraz adsorpcję niebezpiecznych związków organicznych (pestycydów, ftalanów, wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych WWA) (Duan i in., 2002 b; Kam ... więcej»

Możliwości wykorzystania barwienia Czerwienią Nilu do mikroskopowej oceny błony biologicznej (Justyna Możejko, Joanna Urbanowicz, Sławomir Ciesielski)
Technologie biologicznego oczyszczania ścieków wykorzystują procesy biochemiczne mikroorganizmów przy jednoczesnym udziale niektórych gatunków glonów i pierwotniaków, pozwalając na minimalizację ładunku substancji organicznych. Oczyszczanie biologiczne stanowi zazwyczaj drugi stopień oczyszczania pozostałych w ściekach po mechanicznym oczyszczeniu rozpuszczonych związków organicznych, jak również koloidów. Organizmy występujące w oczyszczalni biologicznej mogą pochodzić ze źródeł zewnętrznych, tj. ze ścieków, z powietrza, gleby lub od zwierząt żyjących w sąsiedztwie oczyszczalni. Znaczna część organizmów rozwija się podczas procesu oczyszczania, dlatego też istotną rolę odgrywa ich selekcja, która polega na faworyzowaniu wzrostu poszczególnych grup gatunków mikroorganizmów kosz... więcej»

Zaopatrzenie w wodę w cywilizacji starożytnych Majów (Andrzej Ulmer)
Wielu współczesnych badaczy uznaje cywilizację starożytnych Majów za "cywilizację hydrauliczną", czyli powstałą dzięki istniejącym naturalnym zbiornikom wodnym takim jak rzeki, jeziora i wypełniające się wodą zapadliska krasowe. Cywilizacja Majów zajmowała ogromne terytorium rozciągające się na meksykańskie stany Chiapas, Tabasco, półwysep Yukatan, republiki Belize, Guatemala oraz częściowo Honduras i El Salvador. Najstarsze ślady kultury Majów identyfikowane na tych obszarach sięgają połowy drugiego tysiąclecia p.n.e. Największy rozkwit przypada na tzw. epokę klasyczną (250-900 n.e). W 1517 r. pojawili się tu Hiszpanie, którzy do 1697 r. zniszczyli wszystkie istniejące wówczas państwowości Majów. Tereny zamieszkałe przez ten lud cechują się urozmaiconą siecią wodną. Na obszara... więcej»

Rury ochronne – zmora stalowych sieci gazowych, cz. I Korozja rur przewodowych ułożonych w rurach otaczających (Marek Fiedorowicz)
Stalowe rury ochronne, ochoczo w przeszłości stosowane, które z założenia miały zwiększać bezpieczeństwo transportu gazu, dzisiaj często są miejscami, w których odcinki gazociągów ułożone w tych rurach są najsłabszymi elementami sieci gazowych. Wskutek błędów popełnianych przy projektowaniu i podczas budowy odcinki te mogą być zagrożone rozszczelnieniem z powodu postępującej korozji. Problem jest poważny szczególnie w przypadku gazociągów wysokiego ciśnienia z uwagi na potencjalne skutki takich rozszczelnień na skrzyżowaniach gazociągów z przeszkodami terenowymi oraz trudności i wysokie koszty likwidacji wycieków w warunkach konieczności zapewnienia ciągłości dostaw gazu. Wprowadzenie Ochrona przeciwkorozyjna jest jednym z głównych czynników decydujących o stanie technicznym ... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-3

zeszyt-2523-gaz-woda-i-technika-sanitarna-2010-3.html


  WERSJA ELEKTRONICZNA
(plik .pdf natychmiast na Twoim komputerze)
 

 
  DOSTĘP CZASOWY (lata 2004-2009) - 12 godzin
 
W numerze m.in.:
Czy sieć wodociągowa to fraktal? (Dariusz Kowalski)
Jedną z podstawowych cech sieci wodociągowych jest ich niepowtarzalność. Praktycznie nie istnieją dwie identyczne sieci. Wynika to z licznych czynników wpływających zarówno na strukturę, jak i zdolność przesyłową sieci dystrybucji wody. Ta niepowtarzalność prowadzi do konieczności stosowania indywidualnego podejścia do sieci wodociągowych, zarówno na etapie ich projektowania jak i eksploatacji. Od początku istnienia nowożytnych sieci wodociągowych poszukiwane są metody ich uniwersalnego opisu. Większość prób ukierunkowana była na strukturę geometryczną sieci. Na tej bazie powstał podział na sieci rozgałęzieniowe, pierścieniowe i mieszane. Taki opis wymagał uzupełnienia uwzględniającego wielkość i funkcję sieci; stąd podział na wodociągi lokalne, gminne, grupowe, regionalne itd.... więcej»

Wybrane wskaźniki charakteryzujące wodociągi w dużych miastach polskich w latach 2005–2008 (Halina Kłoss-Trębaczkiewicz, Elżbieta Osuch-Pajdzińska)
Artykuł dotyczy charakterystyki systemów wodociągowych w miastach liczących powyżej 100 tys. mieszkańców. Stanowią one 4% liczby wszystkich miast w Polsce, a zamieszkuje w nich 47% ludności miast. Do analizy przyjęto następujące wskaźniki charakteryzujące systemy wodociągowe oraz rozmiar świadczonych usług: - procent mieszkańców korzystających z wodociągu w mieszkaniu, - jednostkową długość sieci wodociągowej przypadającej na mieszkańca korzystającego z wodociągu, - wielkość zużycia wody wodociągowej ogółem oraz w rozbiciu na poszczególne grupy odbiorców tj. gospodarstwa domowe, przemysł oraz innych odbiorców. Podstawą do ustalenia tych wskaźników były dane GUS1) z lat 2005-2008. Wskaźniki przedstawiono dla miast pogrupowanych według wielkości wyrażonej liczbą mieszkańców sta... więcej»

Zastosowanie zestawu zaworów bezpieczeństwa do ograniczania skutków uderzenia hydraulicznego w pompowniach (Anna Musz, Marian Kwietniewski, Dariusz Kowalski, Beata Kowalska, Andrzej Jargiło)
Występowanie uderzeń hydraulicznych, pomimo stosowania co - raz to nowszych rozwiązań technicznych, jest jednym z głównych powodów powstawania awarii w systemach zaopatrzenia w wodę, w tym w pompowniach wodociągowych. Według danych literaturowych w 80% przyczyną awarii dużych sieci wodociągowych, nie wyposażonych w urządzenia zapobiegające uderzeniom wodnym, było wystąpienie przepływów nieustalonych (Bonetyński, 2001). Pompownia jest miejscem, w którym ryzyko wystąpienia uderzenia hydraulicznego jest bardzo duże. Praktycznie każdy rodzaj awarii pompy lub armatury w okolicy pracującej pompy powoduje powstanie nieustalonego przepływu cieczy w układzie. Określenie miejsc, w których powstaje uderzenie hydrauliczne, pozwala na obliczenie czasu w jakim zaburzenie dotrze do danego mie... więcej»

Weryfikacja możliwości generowania syntetycznych szeregów opadowych dla hydrodynamicznego modelowania sieci kanalizacyjnych na podstawie danych niemieckich (Paweł Licznar, Theo G. Schmitt)
Współczesne modelowanie sieci kanalizacji ogólnospławnych i deszczowych opiera się na probabilistycznym podejściu do interpretacji otrzymywanych wyników. Praca inżyniera posługującego się modelem hydrodynamicznym polega na prześledzeniu za jego pomocą całego szeregu możliwych scenariuszy pracy sieci i identyfikowaniu na tej podstawie pojawiania się niepożądanych stanów jej przeciążenia oraz obliczaniu częstości ich występowania [5] [8] i in. 2008). Implikuje to jednoznacznie potrzebę prognozowania także przyszłych scenariuszy opadowych. Jak dotąd z różnych względów przyjmowano a priori bardzo proste założenie, że modelowanie może opierać się na archiwalnych lokalnych szeregach opadowych (zwykle z co najmniej ostatnich 30 lat) [13]. To niczym nieuzasadnione założenie, że archiwa... więcej»

Retencja wód opadowych na dachach zielonych w warunkach wrocławskich (Ewa Burszta-Adamiak)
Miasta stają się środowiskiem życia coraz większej liczby ludności i miejscem koncentracji różnorodnych form działalności człowieka. W 2006 r. po raz pierwszy liczba ludności miast przekroczyła liczbę mieszkańców wsi [8]. W ciągu kilkunastu lat liczba polskich miast powiększyła się o 54 (pod koniec 1990 r. było ich 830), a liczba mieszkańców miast wzrosła w tym czasie o 1,1% [6]. Liczby te świadczą o postępie procesu urbanizacji również w Polsce. Procesowi urbanizacji towarzyszą zmiany warunków hydrologicznych. W obliczu ciągłego wzrostu stopnia uszczelnienia powierzchni, będącego konsekwencją budowy kolejnych dróg, autostrad, parkingów, budynków mieszkalnych i usługowych odwodnienie miasta w głównej mierze odbywa się drogą spływu powierzchniowego bezpośrednio do kanalizacji, a... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-2

zeszyt-2496-gaz-woda-i-technika-sanitarna-2010-2.html


  WERSJA ELEKTRONICZNA
(plik .pdf natychmiast na Twoim komputerze)
 

 
  DOSTĘP CZASOWY (lata 2004-2009) - 12 godzin
 
W numerze m.in.:
Doczyszczanie wody w hotelach (Małgorzata Perchuć, Agnieszka Podniesińska)
W każdym nowoczesnym hotelu znajdują się obiekty technologiczne, które najczęściej zasilane są wodą spełniającą specjalne wymagania znacznie wyższe niż dla wody przeznaczonej do spożycia - zimnej wody użytkowej (z.w.u.). Oprócz celów bytowych woda zużywana jest na cele technologiczne - np. do klimatyzacji, instalacji c.o., pralni, na specjalne potrzeby kuchni, do urządzeń rekreacyjnych i hydrodekoracyjnych, do celów przeciwpożarowych. Dla wszystkich tych celów najczęściej konieczne jest dodatkowe uzdatnianie wody, które w przypadku wody ujmowanej z sieci wodociągowej związane jest z jej doczyszczaniem w lokalnych stacjach doczyszczania wody (LSDW) lub w mniejszych systemach - tzw. domowych stacjach doczyszczania wody (DSDW). Niekiedy stosowane są rozwiązania trójstopniowe, w kt... więcej»

Ultradźwiękowe techniki pomiarowe stosowane w monitoringu kanalizacji (Wojciech Dąbrowski, Michael Teufel, Renata Woźniak)
Pomiary wysokości napełnienia kanałów oraz wartości natężeń przepływu są niezbędne dla zidentyfikowania miejsc infiltracji do i eksfiltracji z kanałów ściekowych do wód gruntowych. Są one również nieodłącznym elementem modeli hydraulicznych sieci kanalizacyjnych, a te po wytarowaniu stanowią podstawę dla: ◄ tworzenia efektywnych planów rozbudowy istniejących systemów odprowadzania ścieków, ◄ określania krotności działania przelewów burzowych, ◄ wyznaczania obciążenia w czasie deszczu ładunkami zanieczyszczeń oczyszczalni ścieków, ◄ przewidywania wielkości rocznych ładunków zanieczyszczeń zrzucanych do odbiorników przez przelewy burzowe, ◄ projektowania wymaganej objętości zbiorników retencyjnych itp. *) Wojciech Dąbrowski - Politechnika Krakowska... więcej»

Strefy zagrożenia wybuchem (Andrzej Barczyński, Paweł Barczyński )
W dokumentacji technicznej sieci gazowych projektant powinien wyznaczyć strefy zagrożenia wybuchem. Podobnie operator systemu przesyłowego lub dystrybucyjnego podczas prowadzenia prac gazoniebezpiecznych zobowiązany jest do określenia takich stref. Wymagania te wynikają z zapisów Dyrektywy 1999/92/WE [1] oraz Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21.04.2006 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów [2]. Z przepisów tych wynika konieczność dokonania oceny zagrożenia wybuchem w obiektach i terenach, gdzie prowadzone są procesy technologiczne z użyciem substancji mogących wytworzyć mieszaniny wybuchowe. W przypadku sieci gazowych substancją taką jest gaz ziemny (wg PN-C-04750:2002). W zależności od sytuacji w... więcej»

Bilansowanie ilości osadów powstających w komunalnych oczyszczalniach ścieków (Zbigniew Heidrich, Aleksander Suszyński)
W zależności od zastosowanej technologii oczyszczania ścieków w oczyszczalni mogą powstawać osady wstępne z oczyszczania wstępnego, osady nadmierne z oczyszczania biologicznego oraz osady z oczyszczania chemicznego w różnych proporcjach. Jednakże osady z oczyszczania biologicznego będą występować w każdym przypadku obecnie pracującej instalacji, ze względu na obowiązujące przepisy prawne dotyczące jakości ścieków oczyszczonych. W analizowanych przypadkach przyjęto, że ścieki będą oczyszczane biologicznie technologią osadu czynnego. W niniejszym artykule przedstawiono metodę bilansowania komunalnych osadów ściekowych. Ilości powstających osadów uza- Wnioski 1. Najlepszą dokładność pomiaru czasu przebiegu i odbicia sygnału ultradźwiękowego można uzyskać przez porównanie ze sobą ... więcej»

Ocena stanu technicznego i potrzeb renowacji kanałów ogólnospławnych i ściekowych m. Poznania (Ryszard Błażejewski, Wiesław Buczkowski, Radosław Matz, Marek Fryska)
Pierwsze odcinki sieci kanalizacyjnej w Poznaniu powstały w 1888 r., najprawdopodobniej wg projektu Hobrechta. Przewidywał on budowę kanalizacji ogólnospławnej na terenie miasta liczącego 260 ha dla ok. 196 tys. mieszkańców i oczyszczanie ścieków na polach irygowanych w pobliskiej wsi Szeląg. Ścieki odprowadzano głównie kanałami betonowymi o przekroju jajowym do wód powierzchniowych, początkowo bez żadnego oczyszczania. Istniały wówczas dwa tymczasowe wyloty: kolektor z górnej części miasta (dzisiejsza ulica Św. Marcin i Plac Wolności) wpadał do cieku Bogdanka - lewobrzeżnego dopływu Warty, a z dolnego miasta (Stary Rynek i okolice) - wprost do rzeki Warty w rejonie portu rzecznego. W 1908 r. wybudowano pompownię ścieków przy ul. Garbary, z której rurociągiem stalowym o średni... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-1

zeszyt-2470-gaz-woda-i-technika-sanitarna-2010-1.html


  WERSJA ELEKTRONICZNA
(plik .pdf natychmiast na Twoim komputerze)
 

 
  DOSTĘP CZASOWY (lata 2004-2009) - 12 godzin
 
W numerze m.in.:
Zastosowanie bentonitów w technologii oczyszczania ścieków komunalnych (Joanna Gluzińska, Marian Legutko)
Usuwanie związków biogennych ze ścieków komunalnych powoduje wzrost stężenia fosforu i azotu w osadzie nadmiernym, i w konsekwencji kumulację trudno rozpuszczalnych związków tych pierwiastków w urządzeniach oczyszczalni. Pojawiają się problemy eksploatacyjne instalacji, szczególnie uciążliwe na etapie przeróbki osadów ściekowych (w ciągu fermentacji i filtracji), gdzie dochodzi między innymi do zmniejszania się średnicy rurociągów oraz zakłóceń w pracy urządzeń. Stąd też istnieje potrzeba zmodyfikowania procesu i znalezienia najlepszego rozwiązania problemu. W wielu przypadkach konieczna będzie indywidualna ocena i dobór metody, uzależnione od parametrów ścieków i specyfiki danej oczyszczalni. Osad nadmierny z oczyszczalni ścieków komunalnych, stosującej zintensyfikowane biolo... więcej»

Zastosowanie programu komputerowego HYTRAN do ochrony systemu wodociągowego przed uderzeniami hydraulicznymi (Michał Zielina, Krzysztof Janusz)
Uderzenie hydrauliczne jest jednym z podstawowych zjawisk mogących wpływać destabilizująco na pracę systemu wodociągowego. Konsekwencje pojawienia się przepływów nieustalonych to między innymi [2]: pęknięcie rurociągu lub korpusu pompy, wgniecenie rurociągu, wibracje elementów systemu, nadmierne przemieszczanie się rurociągu, uszkodzenie lub zniszczenie armatury, a także wystąpienie kawitacji i przerwanie ciągłości przepływu. O skali problemu świadczą dane [1] sugerujące, że aż 80% awarii na przewodach nie wyposażonych w urządzenia przeciwuderzeniowe, skutkujących 60% wzrostem kosztów eksploatacyjnych, było następstwem uderzenia hydraulicznego. Dynamicznie zmieniające się warunki pracy sieci wodociągowej oraz złożone układy rurociągów powodują, że projektowanie układów pompowy... więcej»

Rozwiązania doczyszczania wody w wybranych hotelach warszawskich (Małgorzata Perchuć, Agnieszka Podniesińska)
Woda odprowadzana ze stacji uzdatniania musi spełniać wymagania określone w obowiązującym Rozporządzeniu Ministra Zdrowia [17]. Zanim jednak trafi ona do odbiorców może zostać wtórnie zanieczyszczona począwszy od etapu uzdatniania aż po etap jej dystrybucji. Zmiana jakości wody może polegać na pogorszeniu własności organoleptycznych wtórnym zanieczyszczeniu mikrobiologicznym. W rezultacie woda w punktach czerpalnych pozostawia wiele do życzenia pod względem organoleptycznym i zdrowotnym, może także mieć negatywny wpływ na pracę poszczególnych urządzeń. W nowoczesnych obiektach hotelowych uzdatnianie wody nie ogranicza się do poprawy jej własności organoleptycznych. Praktycznie w każdym obiekcie znajdują się obiegi technologiczne wymagające często wody o znacznie wyższej czystoś... więcej»

Ilościowa analiza nierównomierności przepływu gazu w sieci (Jolanta Szoplik)
Współczesne społeczeństwo jest coraz bardziej zależne od różnego rodzaju sieci. Sieci energetyczne, telekomunikacyjne, wodne oraz gazowe są tylko nielicznymi przykładami sieci, które transportują media do odbiorców. Wspólną cechą dla tych sieci jest nierównomierny w czasie przepływ, który w dużym stopniu zależy od ludzkich potrzeb i sposobu życia, dlatego też opis i analiza zagadnień przepływu w sieci jest trudna, ale bardzo interesująca. Gaz ziemny jest paliwem ekologicznym, ponieważ jego spalaniu nie towarzyszy emisja do atmosfery pyłów oraz dwutlenku siarki. Może być stosowany jako surowiec w przemyśle chemicznym, paliwo w gospodarstwach domowych do gotowania, ogrzewania mieszkań i podgrzewania wody oraz w transporcie samochodowym, jak również jako surowiec do wytwarzania en... więcej»

Piękny jubileusz – 60 lat Wydawnictwa SIGMA- NOT
Sześćdziesiąt lat temu powołano oficynę wydawniczą, znaną jako Wydawnictwo Czasopism i Książek Technicznych SIGMA-NOT. Decyzja o utworzeniu zapadła w lipcu 1949 r. na II Walnym Zjeździe Delegatów NOT, a pierwsza poprzedniczka obecnej jednoosobowej spółki z o.o. nosiła nazwę; Administracja Czasopism Technicznych NOT (ACT). W dniu 24 listopada 2009 r., w Sali balowej Warszawskiego Domu Technika, zebrali się przedstawiciele stowarzyszeń naukowo-technicznych NOT, wydawcy, dziennikarze i współpracownicy redakcji, żeby uczcić bardzo ważny jubileusz. Historię przypomniał, pierwszy i jedyny dotychczas, prezes Zarządu spółki dr inż. Andrzej Kusyk, który dokonał otwarcia uroczystej części jubileuszowego i powitał gości. Była wśród nich sekretarz stanu z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa ... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

Czasowy dostęp

zegar Wykup czasowy dostęp do tego czasopisma.
Zobacz szczegóły»