profil Twój Profil
Kliknij, aby zalogować »
Jesteś odbiorcą prenumeraty plus
w wersji papierowej?

Oferujemy Ci dostęp do archiwalnych zeszytów prenumerowanych czasopism w wersji elektronicznej
AKTYWACJA DOSTĘPU! »

Twój koszyk
  Twój koszyk jest pusty

BĄDŹ NA BIEŻĄCO -
Zamów newsletter!

Imię
Nazwisko
Twój e-mail

Czasowy dostęp?

zegar

To proste!

zobacz szczegóły

ZAMÓW EZEMPLARZ PAPIEROWY!

baza zobacz szczegóły
r e k l a m a
ELEKTRONIKA, ENERGETYKA, ELEKTROTECHNIKA »

PRZEGLĄD ELEKTROTECHNICZNY


(ang. ELECTROTECHNICAL REVIEW)

Czasopismo Stowarzyszenia Elektryków Polskich (SEP)
rok powstania: 1919
Miesięcznik

Czasopismo dofinansowane w 2011 r. przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Tematyka:
Osiągnięcia naukowe i zawodowe polskich inżynierów elektryków oraz relacje z wydarzeń środowiskowych: konferencje, jubileusze, wyróżnienia. Zagadnienia dotyczące wszystkich dziedzin elektrotechniki, m.in. teorii elektryki, elektroene... więcej »

Artykuły naukowe zamieszczane w czasopiśmie są recenzowane.

Procedura recenzowania

r e k l a m a
FAIL (the browser should render some flash content, not this).

Prenumerata

Zamów papierową prenumeratę w wersji PLUS czasopisma PRZEGLĄD ELEKTROTECHNICZNY i zyskaj dostęp do pozostałych elektronicznych publikacji tego czasopisma z lat 2004-2011 (od 1 marca również rok 2012).
Nie zwlekaj - skorzystaj z tysięcy publikacji o najwyższym poziomie merytorycznym.
prenumerata papierowa roczna PLUS (z dostępem do archiwum e-publikacji) - tylko 422,28 zł
prenumerata papierowa roczna PLUS z 10% rabatem (umowa ciągła) - tylko 380,05 zł *)
prenumerata papierowa roczna - 378,00 zł
prenumerata papierowa półroczna - 189,00 zł
prenumerata papierowa kwartalna - 94,50 zł
okres prenumeraty:   
*) Warunkiem uzyskania rabatu jest zawarcie umowy Prenumeraty Ciągłej (wzór formularza umowy do pobrania).
Po jego wydrukowaniu, wypełnieniu i podpisaniu prosimy o przesłanie umowy (w dwóch egzemplarzach) do Zakładu Kolportażu Wydawnictwa SIGMA-NOT.
Zaprenumeruj także inne czasopisma Wydawnictwa "Sigma-NOT" - przejdź na stronę fomularza zbiorczego »

2010-12

zeszyt-2822-przeglad-elektrotechniczny-2010-12.html

 
W numerze m.in.:
Finding outliers for large medical datasets (Agnieszka DURAJ, Andrzej KRAWCZYK)
The paper deals with data mining which is a process of extracting valid, previous unknown, and ultimately comprehensible information for large datasets. One of very interesting problems appearing in scientific investigations are detection of mistakes in files of data, or the detection outlier. Finding the rare instance or the outliers is important in many disciplines and KDD (Knowledge Discovery and Data-Mining) applications. Streszczenie. Artykuł dotyczy metody wykrywania wyjątków w zbiorach danych dostrzegane jako różnego rodzaju anomalie, powstałe np. z powodu mechanicznego uszkodzenia, zmiany w zachowaniu systemu, czy choćby poprzez naturalny błąd człowieka. Jak się jednak wydaje, powyżej sformułowany problem badawczy jest bardzo istotny i nadal aktualny, szczególnie w przypadku medycznych zbiorów danych. Wykrycie wyjątków może zidentyfikować defekty, usunąć zanieczyszczenia danych a przede wszystkim stanowi podstawę w procesach podejmowania decyzji. (Wykrywanie wyjątków w dużych zbiorach danych medycznych) Keywords: outliers detection, k-means algorithm, DBSCAN algorithm Słowa kluczowe: wykrywanie wyjątków, algorytm k-średnich, algorytm DBSCAN Introduction Data mining is a process of extracting valid, previous unknown, and ultimately comprehensible information for large datasets. One of very interesting problems appearing in scientific investigations are detection of mistakes in files of data, or the detection outlier. Finding the rare instance or the outliers is important in many disciplines and KDD (Knowledge Discovery and Data-Mining) applications [7,8,12,14,15,17]. A more exhaustive list of applications that utilise outlier detection is: . Fraud detection - detecting fraudulent applications for credit cards, state benefits or detecting fraudulent usage of credit cards or mobile phones. . Loan application processing - to detect fraudulent applications or potentially problematical customers. . Intrusion detection - detecting... więcej»

Application of iterative boundary method in determination of 3D harmonic electromagnetic field induced by current ducts (Stanisław PAWŁOWSKI, Jolanta PLEWAKO)
This paper presents a general procedure for calculation of spatial distribution of harmonic electromagnetic field generated by current ducts. The proposed algorithm is based on the iterative boundary method of fundamental solutions with the use of asymptotic solutions calculated from formulae for retarded potentials or from Biot-Savart law. The method was tested on example of a current duct in the form of toroidal winding. Streszczenie. W pracy opisano ogólną procedurę obliczania rozkładu harmonicznego pola elektromagnetycznego generowanego przez tory prqdowe. Proponowany algorytm oparty jest na iteracyjno-brzegowej metodzie rozwiązań fundamentalnych z wykorzystaniem rozwiązań asymptotycznych uzyskiwanych ze wzorów na potencjały przesunięte lub na podstawie prawa Biota-Savarta. Metodę przetestowano na przykładzie toru prądowego modelującego uzwojenie toroidalne. (Procedura obliczania rozkładu harmonicznego pola elektromagnetycznego generowanego przez tory prqdowe) Keywords: harmonic electromagnetic field, current duct, fundamental solutions method, toroidal winding Słowa kluczowe: harmoniczne pole elektromagnetyczne, tor prądowy, metoda rozwiązań fundamentalnych, uzwojenie toroidalne Introduction Current ducts are undoubtedly the most typical components of electric systems and usually represent the main source of electromagnetic field excited by electric devices. Typical examples of current ducts include e.g. conductors of electric power lines, transmission cables, windings of transformers and electric machines, antennas of various types etc. Apart from good conductivity of material of which they are usually made, their common feature consist in specific geometry that can be defined as a region swept by a plane figure (the duct’s cross section) moved along certain curve (duct axis) in such a way that lines drawn by individual points of the cross section are locally parallel to the axis. If the current density distribution in a... więcej»

Promieniowanie zestawów słuchawkowych telefonów komórkowych (Roman KUBACKI, Krzysztof NIEWĘGŁOWSKI)
W artykule przedstawiono wyniki badań poziomu promieniowania emitowanego ze słuchawki zestawu słuchawkowego telefonu komórkowego, umożliwiającego prowadzenie rozmowy bez konieczności przykładania terminala (komórki) do głowy. W badaniach uwzględniono różne konfiguracje przewodów zestawu słuchawkowego w stosunku do terminala oraz ciała użytkownika. Pomiary przeprowadzono dla zakresów częstotliwości 900 MHz (GSM) oraz 1800 MHz (DCS). W wyniku pomiarów stwierdzono, że poziom natężenia pola elektrycznego ze słuchawki zestawu słuchawkowego jest mniejszy od natężenia pola telefonu komórkowego, tym sposobem narażenie głowy osoby prowadzącej rozmowę jest mniejsze gdy używany jest zestaw słuchawkowy, a sam telefon może być umieszczony w kieszeni koszuli lub spodni. Poziom promieniowania słuchawki jest mniejszy aniżeli dopuszczalna wartość natężenia pola elektrycznego ustanowiona w ramach ochrony ludzi i środowiska. Abstract. In the article the investigation of electromagnetic field emitted from hands-free kits has been presented. In research one took into account different configurations of wires of the hands-free kits with relation to the terminal and the body of the user. Measurement were carried out for frequency in the range 900 MHz (GSM) and 1800 MHz (DCS). It was found that the level of the electric field strength emitted from earpiece was lower than the electric field of the cellular phone. The level of the exposure from earpiece was also lower than permissive exposure level established by Polish guideline for people protection.(Radiation from earphone set of mobile phones) Słowa kluczowe: Narażenie na pola elektromagnetyczne, pole elektromagnetyczne, telefonia komórkowa,. Keywords: Exposure to electromagnetic fields, electromagnetic field, mobile telephony. Wprowadzenie Telefonia komórkowa jest obecnie jedną z najbardziej dynamicznie rozwijających się gałęzi branży elektronicznej, a z powodu minimalnych cen aparatu telefonicznego powszechn... więcej»

A computer-aided educational tool for short circuit current calculations (Yusuf ONER, Taner Sercan KART)
In the present study, for better visual teaching of short circuit calculations used in the field of electrical engineering, a computer software program was developed. With this computer program, two-phase and three-phase short circuit calculations can be performed easily and calculations become easier. The program developed for supporting the existing applications in the electric equipment laboratory of the department of electrical engineering is Windows-based and it is open to improvement and these are its most superior sides. The students taking the course of electrical equipment laboratory course can use the program freely. For the design of the program, visual C software was used and then the program was converted into exe. Abstract. W pracy przedstawiono oprogramowanie dydaktyczne do badania zwarć. Przy wykorzystaniu oprogramowania może być symulowane zwarcie w obwodach dwu- i trójfazowych. Program jest dostępny dla studentów studiujących elektrotechnikę. Program opracowano wykorzystując oprogramowanie Visual C. (Komputerowe wspomaganie obliczeń dydaktycznych prądów zwarcia) Keywords: Computer-aided educational tool; Short circuit calculations; Visual C. Słowa kluczowe: narzędzia dydaktyczne, prądy zwarcia. Introduction With the use ... więcej»

An FPGA-based implementation of ADALINE neural network with low resource utilization and fast convergence (Omid Sharifi TEHRANI, Mohsen ASHOURIAN)
An FPGA-based fixed-point ADALINE Neural Network core with low resource utilization and fast convergence speed is proposed for embedded adaptive signal processing in real-time. The core is designed in VHDL93 language and is FPGA-brand-independent so can be embedded on any brand to create a system-on-programmable-chip (SoPC). Abstract. Zaproponowano wykorzystanie sieci neuronowej typu FPGA ADALINE do przetwarzania sygnału w czasie rzeczywistym. Rdzeń jest zaprojektowany przy użyciu języka VHDL93. Narzędzie może być wbudowane w dowolny obwód w tym także typu system-on-programmable-chip (SoPC). (Sieć neuronowa typu FPGA ADALINE o szybkiej zbieżności i małym zużyciu zasobów) Keywords: ADALINE Neural Network, Adaptive Signal Processing, FPGA Core, SoPC. Słowa kluczowe: sieć neuronowa, adaptacyjne przetwarzanie sygnałów. Introduction Recently requests for portable and embedded digital signal processing (DSP) systems have been increased dramatically. Applications such as audio devices, hearing aids, cell phones, active noise control systems with constraints such as speed, area and power consumption need an implementation by which these constraints are met with shortest time to market [1]. Some possible solutions are ASIC chips, general purpose processor (GPP) and digital signal processor (DSP). Although the first option can provide a solution to meet hard constraints, it lacks the flexibility that is available in the two others. Using field programmable gate arrays (FPGAs) can reduce the gap between flexibility and high performance. New FPGAs include many primitives that provide DSP applications such as embedded multipliers, multiply and accumulate units (MAC), digital clock management (DCM), DSP-Blocks, and soft/hard processor cores (such as PPC). These facilities are embedded in FPGA fabric and optimized for high performance applications and low power consumption. The availability of soft/hard processor cores in new FPGAs allows imp... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-11b

zeszyt-2779-przeglad-elektrotechniczny-2010-11b.html

 
W numerze m.in.:
Zmiana parametrów izolacji transformatorów wysokiego napięcia w czasie eksploatacji (Czesław KARWAT)
Na podstawie wyników badania oleju transformatorowego i pomiarów rezystancji izolacji transformatorów podjęto próbę określenia zmiany parametrów izolacji podczas eksploatacji. Wskazano, które parametry izolacji najczęściej nie spełniają wymagań norm oraz przedziały zmian wyników pomiarów rezystancji papierowo-olejowej transformatorów. Podano propozycję zmiany sposobu oceny właściwości izolacji transformatorowej. Abstract. Based on the results of testing transformer oil and measuring transformer insulation resistance determination of changes in insulation parameters of operating transformers has been attempted. Parameters that do not meet standard requirements have been indicated together with charge intervals for results of measuring paper-oil insulation resistance. A change in the way of evaluating insulation properties has been suggested.(Changes in insulation parameters of HV transformers in their operational conditions). Słowa kluczowe: transformator, olej transformatorowy, izolacja papierowo-olejowa, parametry izolacji. Keywords: transformer, transformer oil, paper-oil insulation, insulation parameters. Wstęp Podczas eksploatacji transformatorów przeprowadzane są pomiary rezystancji izolacji papierowo-olejowej pomiędzy uzwojeniami fazowymi oraz jednym uzwojeniem, a pozostałymi i kadzią transformatora (w układzie doziemnym) zgodnie z zaleceniami instrukcji [1]. Badany jest olej transformatorowy zgodnie z normami [2 - 13]. Na podstawie otrzymanych wyników podejmowana jest decyzja o załączeniu transformatora do pracy (np. po naprawie uszkodzenia). Podjęto próbę określenia na ile na podstawie wyników pomiarów można ocenić stopień degradacji izolacji transformatorów. Na dużej grupie 81 transformatorów wysokich napięć wyznaczono czas ich eksploatacji, a na mniejszej grupie (6 transformatorów) przeprowadzono analizę zmiany parametrów izolacji papierowo-olejowej i oleju izo... więcej»

Widma absorpcji transformatorowych olejów izolacyjnych modyfikowanych fulerenami (Piotr KALUS, Dariusz ZMARZŁY)
W artykule przedstawiono problem pomiaru stopnia rozpuszczenia fulerenów C60 w izolacyjnym oleju transformatorowym. Przedstawiono w nim widma transmisji olejów dla różnych stężeń fulerenów w oleju transformatorowym. Wskazano również wybór optymalnej długości promieniowania dla pomiarów transmisji. Na tej podstawie została zbudowana mieszarka magnetyczna, w której dokonuje się na bieżąco pomiaru transmisji podczas mieszania. Abstract. The article presents the problem of measuring the degree of dissolution of fullerenes C60 in the transformer insulating oil. It presents the transmission spectra for different concentration of fullerenes in the transformer oil. It also identifies the optimal choice of radiation length for transmission measures. (Absorption spectrum of transformer insulating oil modified with fullerenes). Słowa kluczowe: Olej transformatorowy, fulereny, absorpcja, widmo. Keywords: Transformer oil, fullerene, absorption, spectrum. Wstęp Podczas przepływu oleju w transformatorze mogą lokalnie gromadzić się ładunki elektryczne, powodujące powstanie potencjału i w konsekwencji szkodliwego wyładowania [1]. Zjawisko elektryzacji strumieniowej oleju transformatorowego znane jest od kilkudziesięciu lat. Zjawisko to ogranicza przepływ oleju chłodzącego w transformatorach, a tym samym chłodzenie transformatora. Badaniem elektryzacji strumieniowej zajmował się wiele lat przemysł petrochemiczny, gdzie istnieje duże ryzyko eksplozji. Następnie z... więcej»

Wytwarzanie elektro-aerozoli w naddźwiękowych głowicach rozpylających (Ryszard KACPRZYK, Paweł ŻYŁKA)
Przedstawiono wyniki pomiarów stopnia pokrycia "liści sztucznej rośliny" poddanej działaniu strumienia cząstek elektro-aerozolu wytwarzanego przy użyciu pneumatycznej głowicy rozpylającej z naddźwiękowym przepływem gazu. Badania stopnia pokrycia wykonano dla elektro-aerozolu dla którego parametr (Q/m) był na poziomie 2 oraz 12 mC/kg. Wyniki badań wykazały 1,5÷11-krotny wzrost stopnia pokrycia przy użyciu elektro-aerozolu w stosunku do otrzymanego dla aerozolu bez elektryzacji cząstek. Abstract. Results of aerosol droplets deposition on the leafs of artificial plant after spraying by a water-based aerosol jet generated in two-phase flow supersonic atomizer are presented and discussed. Measurements of droplets deposition level were carried out for charged droplets with (Q/m) parameter equal to 2 and 12 mC/kg. Results of investigations showed 1.5-11 times increase in deposition level obtained for spraying by electroaerosol in comparison to the level obtained for spraying with not charged droplets. (Electro-aerosol formation using supersonic atomizing heads). Słowa kluczowe: przepływ dwufazowy, atomizacja, elektrostatyka, ładunek. Keywords: two-phase flow, atomization, liquid, electrostatics, charge. Wstęp Procesy aerozolowego oprysku wspomaganego elektrostatycznie są obecnie szeroko wykorzystywane nie tylko w agrotechnice i przetwórstwie spożywczym do chemicznej ochrony upraw rolnych i płodów [1, 2] ale mogą być również z powodzeniem stosowane do odkażania i dekontaminacji pomieszczeń (szpitale, obory), urządzeń (wyposażenie wojskowe, pojazdy) jak również ludzi [3]. Oddziaływania elektrostatyczne kropli obdarzonych ładunkiem elektrycznym z ładunkiem zwierciadlanym kierują krople elektroaerozolu w stronę uziemionych obiektów efektywnie zwiększając ich stopień pokrycia cieczą roboczą i wspomagają oprysk skomplikowanych obiektów. Zastosowania dekontaminacyjne, szczególnie w zakresie odkażania pomieszczeń, wymagają jednak urządzeń rozpyl... więcej»

Detekcja, identyfikacja i lokalizacja źródeł wyładowań niezupełnych w transformatorze energetycznym (Wojciech SIKORSKI, Hubert MORAŃDA, Bolesław BRÓDKA, Roman NEUMANN)
Streszczenie. W pracy przedstawiono problematykę skutecznej detekcji, identyfikacji i lokalizacji źródeł wyładowań niezupełnych (wnz) występujących w transformatorze poddanym długotrwałej próbie napięciem przemiennym indukowanym. Próba taka przeprowadzana jest zwykle u producenta w przyzakładowym laboratorium wysokonapięciowym, co umożliwia jednoczesne wykorzystanie metody elektrycznej i emisji akustycznej. Autorzy zaprezentowali dodatkowo wyniki pomiarów uzyskane zaawansowaną, zintegrowaną elektryczno-akustyczną techniką lokalizacji wnz. Abstract. The paper describes the issues of efficient detection, recognition and location of partial discharge (PD) sources occurring in power transformer subjected to the long-duration induced AC voltage test (ACLD). This kind of tests is carried out in factory-owned high voltage laboratory. Due to that, the simultaneous use of conventional electrical and acoustic emission method is possible. Additionally, the authors present the measurements results obtained with the use of innovative and fully integrated electrical/acoustic method for partial discharge location. (Detection, recognition and location of partial discharge sources in power transformer). Słowa kluczowe: wyładowania niezupełne, emisja akustyczna, konwencjonalna metoda elektryczna, cyfrowe przetwarzanie sygnałów. Keywords: partial discharges, acoustic emission method, conventional electrical method, digital signal processing. Wstęp Zarówno w przypadku nowych jak i modernizowanych transformatorów energetycznych, odbiorca zwykle wymaga, aby w trakcie próby napięciowej ustabilizowany poziom ładunku pozornego wyładowań niezupełnych (wnz) nie przekraczał 500 pC. Dlatego w sytuacji, gdy warunek ten nie został spełniony, bardzo ważna jest (głównie z przyczyn ekonomicznych) zdolność zakładu remontowoprodukcyjnego do przeprowadzenia, w możliwie jak najkrótszym czasie, identyfikacji i lokalizacji defektu generującego wnz. W tym celu autorzy propon... więcej»

Badania symulacyjne normatywnego układu ochrony przepięciowej urządzeń elektrycznych niskiego napięcia (Konrad SOBOLEWSKI)
Przedstawiony poniżej tekst opisuje modelowanie normatywnego systemu ochrony przepięciowej przeznaczonego dla sieci niskiego napięcia (np. typu TN-C-S). Jako jeden ze sposobów analizy poprawności jego działania Autor proponuje wykorzystanie symulacji numerycznych. Narzędziem wykorzystanym w tym celu było środowisko MATLAB / SIMULINK wraz z biblioteką SimPowerSystem. Używając wbudowanych elementów, jak również tworząc własne, Autor zbudował model instalacji zasilającej niskiego napięcia wraz ze stosownym systemem ograniczania przepięć. Podczas analizy rozpatrzone zostały dwa przypadki wyładowania piorunowego - w instalację odgromową obiektu oraz przepięcie dochodzące z linii zasilającej średniego napięcia. Uzyskane wyniki zostały porównane, szczególnie w kontekście skuteczności ochrony przepięciowej. Na koniec referatu Autor przedstawia wyciągnięte z badań wnioski. Abstract. This paper describes a typical overvoltage protection system designed for low voltage installations (i.e. TN-C-S type). As a kind of analysis of proper functionality of this system Author proposed to use numerical simulations. To do this was chosen software MATLAB with library SimPowerSystem. Using built-in elements, as also created new one, model of low voltage installation with overvoltage protection system was built. As a source of overvoltage was consider lightning discharge in two cases. The first one in situation with overvoltage coming from power line, and the second when overvoltage coming from lightning protection system of examined object. Results from both cases were compared, especially voltage and current shapes and values observed on surge protection devices and protected device. Finally Author draw conclusions. (Numerical analysis of normative overvoltage protection system designed for low voltage electrical devices). Słowa kluczowe: ochrona przepięciowa, ograniczniki przepięć, instalacje zasilające niskiego napięcia, symulacje numeryczne. Keywords: overvol... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-11a

zeszyt-2778-przeglad-elektrotechniczny-2010-11a.html

 
W numerze m.in.:
Simulation based feasibility study of Junction Vertical Slit Field-Effect Transistor (JVeSFET) (Andrzej PFITZNER, Michał STANIEWSKI, Michał STRZYGA)
This paper presents simulated DC characteristics of deep-submicron JFETs conforming to the principle of extreme layout regularity, that is a foundation of a new Vertical Slit geometry ICs (VeSTICs) vision proposed in [4]. Exploration of parameter space of this fully symmetrical dual gate JVeSFETs has been performed. As a conclusion an assessment of applicability of these devices in nano-size era SoCs is proposed. Streszczenie. W pracy przedstawiono oparte na symulacjach stałoprądowych studium wykonalności tranzystora polowego złączowego o głęboko submikrometrowych wymiarach, spełniającego wymagania ekstremalnej regularności layoutu wg zaproponowanej przez W. Malego [4] koncepcji pionowej szczelinowej geometrii układow scalonych VeSTIC. Taki symetryczny dwubramkowy JVeSFET proponowany jest do integracji w SoC. (Studium wykonalności złączowego tranzystora polowego o geometrii wertykalno-szczelinowej (JVeSFET)) Keywords: JFET, Vertical-Slit Transistor Integrated Circuit, JVeSFET Słowa kluczowe: JFET, wertykalna szczelinowa geometria układów scalonych, JVeSFET Introduction In last decade applications of junction field-effect transistors have been limited to few constantly shrinking niches, mainly as a pivotal component of radiation hardened analogue/digital circuits [1], [2]. This may change soon. In the deep-submicron era shortcomings of JFETs seem to be less pronounced and advantages to be more attractive. Especially attractive today seem to be: a potential for achieving superior Ion to Ioff ratio, low leakage currents and perhaps high level of radiation immunity as well as low noise [3]. This paper presents a simulation based feasibility study devoted to the deep-submicron JFETs, geometry of which has been dictated by the requirement for an extreme layout regularity that is a foundation of a new Vertical Slit geometry ICs (VeSTICs) vision, proposed by Maly in [4]. Owing to this geometry (Fig. 1) JFETs may be integrated in VeSTICs t... więcej»

Wpływ zastosowania elementów półprzewodnikowych z węglika krzemu na charakterystyki przetwornicy buck (Janusz ZARĘBSKI, Krzysztof GÓRECKI, Krzysztof POSOBKIEWICZ)
Praca dotyczy wpływu doboru elementów półprzewodnikowych na charakterystyki przetwornicy buck. Zaprezentowano konstrukcję trzech układów testowych z przetwornicami buck zawierającymi elementy półprzewodnikowe wykonane z krzemu lub z węglika krzemu oraz układy sterujące. Przedstawiono wyniki pomiarów skonstruowanych układów oraz przedyskutowano różnice w przebiegu charakterystyk badanych przetwornic buck zawierających diody Schottky’ego oraz tranzystory polowe wykonane z rozważanych materiałów. Abstract - The paper refers the influence of the selection of semiconductor devices on characteristics of the buck converter. The constructions of three investigated circuits with the buck converters containing semiconductor devices produced from the silicon or from the silicon carbide were presented. Some results of measurements of the investigated circuits are shown. The differences observed between the course of the measured characteristics obtained for the investigated buck converters including the Schottky diodes and the field effect transistors manufactured from the considered materials, are discussed. (Influence of the use of silicon carbide semiconductor devices on characteristics of buck converters) Słowa kluczowe - elementy z węglika krzemu, przetwornica buck Keywords - silicon carbide semiconductor devices, buck converters Wprowadzenie Przetwornice dc-dc są powszechnie wykorzystywane w elektronicznych układach zasilających. Jedną z najpopularniejszych jest przetwornica buck, która umożliwia obniżenie wartości napięcia [1, 2, 3]. Przetwornica ta, której schemat pokazano na rys.1, zawiera tranzystor kluczujący (bipolarny lub polowy), diodę, dławik, kondensator oraz rezystancję obciążenia. Typowymi elementami półprzewodnikowymi wykorzystywanymi przy konstrukcji przetwornic dc-dc są tranzystory MOSFET oraz dioda Schottky’go. Rys.1. Schemat przetwornicy buck Od kilku lat na rynku dostępne są półprzewodnikowe ele... więcej»

A real-time power Hardware-in-the-Loop implementation of an active filter (Alireza JAVADI, Guy OLIVIER, Frederic SIROIS)
Presently, active filter technologies are able to inject distorted currents in order to cancel harmonics from the network and compensate other quality problems instantaneously. However, the behaviour of such filters has never been tested in a real-time hardware-in the-loop implementation. In this paper, an overview of instantaneous power theories is presented. An advanced control topology based on instantaneous power (p-q theory), which is the most popular approach employing the time domain, is implemented on a real-time Power Hardware-in-the-Loop (PHIL) system. The filter interfaces with a three-phase power system, actively compensating a three-phase non-linear load. The results obtained from a PHIL implemented on an Opal-RT real-time simulator are then presented. Streszczenie. Filtry aktywne najnowszej generacji są w stanie wprowadzić prądy zakłócone do obwodu, aby tłumić zakłócenia harmoniczne z sieci i korygować w czasie rzeczywistym inne problemy związane z jakością energii. Jednak zachowanie takiego filtra nigdy nie było badane w czasie rzeczywistym w technologii Hardware-in-the-Loop. W niniejszym artykule przedstawiono przegląd teorii mocy chwilowej. Zastosowano zaawansowaną topologię układu regulacji na podstawie teorii mocy chwilowej (teorii p-q); Najbardziej rozpowszechnione podejście do tego problemu w dziedzinie czasu jest zrealizowane w czasie rzeczywistym w systemie Power Hardware-in-the-Loop. Zastosowano aktywne interfejsy filtrów aktywnych w trójfazowym systemie kompensacji trójfazowego obciążenia nieliniowego. Przedstawiono wyniki zarejestrowane w czasie rzeczywistym przez symulator Opal-RT aplikacji PHIL. (Implementacja w czasie rzeczywistym aktywnego filtra mocy w technologii Hardwarein- the-Loop). Keywords: Real-time active filter, hardware in the loop, instantaneous compensation. Słowa kluczowe: Filtr aktywny czasu rzeczywistego, , hardware in the loop, kompensacja w czasie rzeczywistym. Introduction Ideally, voltages ... więcej»

Comparative analysis of electrothermal models of TEGs based on constant and temperature dependent parameters (Piotr DZIURDZIA, Artur MIROCHA)
The paper presents a comparative analysis of three different electrothermal models of a thermoelectric generator (TEG) implemented in SPICE. It starts from a model that is based on the constant parameters theory. Next, the one that takes into account a mean temperature at the both sides of the thermogenerator is described. Finally, a modified model is shown that calculates the values of parameters according to the actual temperatures at the hot and cold sides of a Peltier module respectively. Results of simulations for these three models are presented and discussed. Streszczenie. W artykule przestawiono analizę porównawczą trzech różnych elektrotermicznych modeli generatorów termoelektrycznych zaimplementowanych w programie do analizy obwodów elektronicznych SPICE. Począwszy od modelu opartego na teorii stałych parametrów, poprzez model uwzględniający temperaturę średnią, jako ostatni opisano model biorący pod uwagę termiczne zależności parametrów modułu Peltiera niezależnie od temperatury strony zimnej i gorącej. W pracy zaprezentowano wyniki symulacji dla przedstawionych modeli oraz wnioski. (Analiza porównawcza modeli elektrotermicznych generatorów termoelektrycznych) Keywords: thermogenerator (TEG), electrothermal model, energy harvesting, ubiquitous sources of energy. Słowa kluczowe: termogenerator (TEG), model elektrotermiczny, pozyskiwanie energii ze środowiska, wszechobecne źródła energii. Introduction Thermoelectric generator (TEG) is a solid-state device based on a Peltier module, capable of converting heat into electrical energy. It consists of N pairs of thermocouples connected electrically in series and thermally in parallel, sandwiched between two ceramic plates. When it is placed between two objects with two different temperatures - e.g. heat sink and heat sources in form of waste industrial heat, geothermal, isotopic, etc. - it can produce an electrical power P (Fig. 1). Fig.1. The idea of thermoelectric generator Nowa... więcej»

Obliczenia polowe i obwodowe przetwornika energii drgań mechanicznych z magnesami trwałymi i uzwojeniem sekcjonowanym (Bogdan SAPIŃSKI, Stanisław KRUPA, Marcin JARACZEWSKI)
W artykule przeprowadzono analizę elektromagnetycznego przetwornika energii drgań mechanicznych z układami magnesów trwałych i cewką z sekcjonowanym uzwojeniem foliowym. Przetwornik jest przeznaczony do sterowania tłumika magnetoreologicznego (MR) o ruchu liniowym. Cewka sterująca tłumika MR jest reprezentowana przez dwójnik RL. Obliczenia wykonano dla trzech wariantów konstrukcyjnych przetwornika różniących się sposobem ułożenia magnesów w układach i liczbą sekcji uzwojenia foliowego. Dla każdego wariantu wyznaczono rozkład pola potencjału i pola gęstości prądu w cewce. Obliczenia polowe przetwornika przeprowadzono dla stanu jałowego i stanu zwarcia. Obliczenia obwodowe wykonano dla wartości parametrów dwójnika RL odpowiadających cewce sterującej wybranego tłumika MR. Abstract. Of particular interest were calculations in the energy transducer incorporating permanent magnets and shield windings. It was assumed that the transducer is intended for control of a linear magnetorheological damper (MR), whose control system is represented by a two-terminal element RL. Calculations were performed for three design options of the transducer, differing the way of magnets connections and in the number of winding sections. For each option we established the distribution of the potential field and the current density field in the coil windings. Calculations were performed in the idle run and in the short-circuit conditions. Voltage and current calculations were carried out for levels of the element parameters RL corresponding to the control coil of the selected MR damper. (Field strength and voltage and current calculations in an energy transducer incorporating permanent magnets and sectioned shield windings) Słowa kluczowe: przetwornik energii, drgania mechaniczne, pole magnetyczne, magnesy trwałe, uzwojenie foliowe. Keywords: vibration energy transducer, mechanical vibrations, magnetic field, permanent magnets, shield winding. 1. Wstęp Punktem wyjścia ... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-10

zeszyt-2758-przeglad-elektrotechniczny-2010-10.html

 
W numerze m.in.:
The influence of control method on power loss in the ARCP resonant inverter - experimental results (Sławomir KARYŚ)
W niniejszym artykule przedstawiono wyniki badań eksperymentalnych trójfazowego falownika rezonansowego typu ARCP o mocy 7kW. Uzyskane rezultaty potwierdzają przesłanki wynikające z analizy teoretycznej, które wskazują na możliwość istotnego ograniczenia strat mocy poprzez zastosowanie metody sterowania o zmiennym czasie trwania sygnałów sterujących-zależnym od chwilowej wartości prądu obciążenia. Prezentowane dotychczas w literaturze światowej wyniki badań eksperymentalnych tego nie potwierdzały. Poddano dyskusji przyczyny tych rozbieżności. Uzyskane wyniki badań eksperymentalnych pozwalają na porównanie strat mocy falownika o komutacji twardej ze stratami falownika o komutacji miękkiej w zależności od zastosowanej metody sterowania. Przedstawiono straty mocy oraz sprawność falownika dla dwóch różnych częstotliwości nośnych. (Metody kontroli strat mocy w falowniku rezonanowym typu ARCP) Abstract. This paper presents experimental results of the 7kW three-phase ARCP resonant inverter. Obtained results confirm theoretical premises that indicate the possibility of important power loss reduction if variable-time control method - dependent on instantaneous value of the load current is introduced. Experimental results shown in the literature do not confirm this up to now. The reasons of such a discrepancy have been discussed. Obtained experimental results enable to compare power loss in the hard and soft switching inverter- dependently on the applied control method. The power losses and inverter efficiency for two different carrier frequencies have been shown. Słowa kluczowe: falownik rezonansowy, falownik ARCP, komutacja miękka Keywords: resonant inverter, ARCP inverter, soft commutation Introduction Nowadays advanced digital technology enables realisation of complex control algorithms. As it is shown by theoretical analysis [1,2] introducing advanced control methods in case of soft-switching PWM-driven inverters, significantly decrease power... więcej»

Metoda wyznaczania funkcji apodyzacji światłowodowych siatek Bragga na podstawie ich charakterystyk widmowych (Waldemar WÓJCIK, Piotr KISAŁA)
W artykule przedstawiono metodę wyznaczania funkcji apodyzacji światłowodowych siatek Bragga dla dwóch przypadków - pierwszego, w którym znana jest ogólna postać funkcji wykorzystanej do apodyzacji siatki, a dobrać należy tylko charakterystyczne parametry tej funkcji oraz drugiego, w którym nie znana jest funkcja apodyzacji siatki. W drugim przypadku wyznaczyć należy rodzaj funkcji oraz jej parametry charakterystyczne. Abstract. A new method for the recovery of apodization function of fiber Bragg gratings (FBG) was presented in this paper. There were two considered cases. First case concerns the situation in which the apodization function equation is known. In this case we have to select only apodization function parameters. The second case concerns the situation in which apodization function equation isn’t known. In this case we have to recover the equation of apodization function and also we have to find parameters of this function. In the first part of the article the hypothetical function, which were generated for different parameters, were presented. Then we analyzed the influence of the function and its parameters change on the grating spectra. In the next part of the article results of the cluster analysis by the use of k-means method were presented. The use of k-means method were based on a Euclidean, Manhattan and Czebyszew measure between the objects for the aim of apodization function classification on the base of its spectra. The estimation of apodization function parameters was possible by the use of Gauss-Newton algorithm. In the article exploitation results of apodization function classification were presented with and without the testing set and training set. (The method for the recovery of the apodization function of the fiber Bragg gratings on the basis of its spectra). Słowa kluczowe: wielowymiarowa klasyfikacja wielokryterialna, światłowodowe siatki Bragga, apodyzacja, czujniki optoelektroniczne. Keywords: multidime... więcej»

Elektrochemiczny sensor amoniaku (Agata BŁACH, Paweł PASIERB, Mieczysław RĘKAS)
Przedmiotem badań był elektrochemiczny sensor amoniaku, w którym użyto Ba(Ce1-xTizYx-z)O3 jako elektrolitu stałego. Przeprowadzone badania analizy termicznej oraz dyfrakcji rentgenowskiej pozwoliły na określenie optymalnej metody preparatyki oraz warunki spiekania elektrolitu. Mikrostrukturę elektrolitu wyznaczono stosując mikroskopię elektronową. Skonstruowany sensor amoniaku stanowi ogniwo stałe, w którym elektrodami są warstwy porowatej platyny. Pomiary charakterystyk sensorowych posłużyły do wyznaczenia podstawowych parametrów sensora oraz określenia mechanizmu jego działania. Abstract. An ammonia gas sensor was constructed with the high temperature proton conducting barium cerate doped with titanium and yttrium, Ba(Ce0.95Ti0.05)0.90Y0.1O3, as a solid electrolyte. It was prepared by solid state reaction. Preparation conditions were determined by means of the differential thermal analysis (DTA), thermogravimetry (TG) as well as mass spectrometry (MS). Chemical and phase composition and microstructure were determined using X-ray diffraction (XRD) and scanning electron microscopy (SEM). According to the XRD analysis, the product was homogenous and crystallized in orthorhombic Pmcn structure. Scanning electron microscopy (SEM) revealed that it is composed from uniform grains of the 0.5 - 1.5 m dimension. The sensor manufacture consisted of several steps. Firstly, the powder of Ba(Ce0.95Ti0.05)0.90Y0.1O3 was pressed in pellet die (100 MPa) and calcined at 1200oC for 24 hrs. The obtained materials were crushed, milled, formed in pellet die and isostatically pressed at 250 MPa and sintered at 1500oC for 24 hrs in air atmosphere. Then, both sides of polished pellet were covered with Pt paste ( provided by Demetron), dried at 100oC for 1 h and fired at 850oC for 2 hrs, after cooling down the pellet was attached to Al2O3 tube using the ceramic binder (Cerambond 885/516) to allow the separation of both electrode compartments during the sensor opera... więcej»

Modelowanie i wytwarzanie mikrosystemów dla zastosowań w chemii i diagnostyce biomedycznej (Krzysztof DOMAŃSKI, Anna BARANIECKA, Magdalena EKWIŃSKA, Paweł JANUS, Piotr PROKARYN, Andrzej SIERAKOWSKI, Dariusz SZMIGIEL, Michał ZABOROWSKI, Piotr GRABIEC)
W artykule przedstawiono procesy technologiczne mikroinżynierii krzemowej wykorzystane do wytwarzania przyrządów opracowywanych w ramach projektu MNS-DIAG. Kluczowymi procesami dla wytwarzania opracowywanych w ramach tego projektu demonstratorów są: głębokie plazmowe trawienie podłoża krzemowego, procesy łączenia płytek podłożowych z innymi płytkami krzemowymi, ceramicznymi lub szklanymi, procesy elektrochemicznego osadzania metali szlachetnych oraz procesy nakładania i kształtowania warstw polimerowych. Abstract. The development of silicon technology over the last few decades has enabled production of complex integrated circuits and has also contributed to the development of microsystems containing sensors, actuators, and signal processing circuits. Currently, microsystems based on silicon technology, complemented by processes specific to MEMS technology, are widely used in both automotive as well as in chemistry, biology or medicine. The paper presents processes used to manufacture silicon microsystems developed in the fame of the project “Microsystems for biology, chemistry and medical applications". The project goal is to develop a range of biomedical devices and chemical sensors: lab on a chip for determination of psychotropic drugs in saliva samples, diagnostic instruments for analysis of body secretion for fertility and pathological states monitoring, diagnostic instruments for evaluation of bovine embryos, microreactors for cell culture, arrays of chemical sensors for detection of Gramnegative bacteria and MEMS for medical diagnostic equipment. Key manufacturing processes used for fabrication of these devices are: deep plasma etching of silicon substrate, bonding of silicon, ceramic or glass substrates, electrochemical deposition and patterning of noble metals and coating and patterning of polymer layers on silicon and glass substrates. (Preparation Modeling and manufacturing of microsystems for applications in chemistry and bio... więcej»

Evaluation of photobiological effects of fluorescent lamps used for general lighting purposes (Konrad DOMKE, Marcin PELKO)
There are limits for maximum exposure times to ensure photobiological safety (e.g. due to retinal injury) while at the same time opposite recommendations exists for phototherapy applications specially related to stimulating human circadian cycle ( suppression of melatonin). This article summarizes properties of fluorescent lamps as part of lighting systems influencing our being in both positive and negative effects.. Evaluation is based on valued impacts (circadian factor, blue light hazard) in the visual range under different application conditions. Streszczenie. Źródła światła w oświetleniu wnętrz coraz częściej są w sposób celowy wykorzystywane do stymulacji cyklu okołodobowego poprzez regulację strumienia świetlnego oraz temperatury barwowej. We wszystkich trybach pracy lampy muszą spełniać wymagania dotyczące bezpieczeństwa fotobiologicznego, ale parametry lamp charakteryzujące cykl okołodobowy są zwykle pomijane. W artykule podsumowane zostały wyniki badań właściwości lamp wykorzystywanych do oświetlenia wnętrz (głównie fluorescencyjnych) w różnych warunkach pracy pod kontem ich właściwości związanych z stymulacją cyklu okołodobowego. Oceniono również wpływ takich czynników jak temperatura oraz czas życia lampy. (Ocena fotobiologicznego oddziaływania lamp fluorescencyjnych stosowanych w oświetleniu ogólnym). Słowa kluczowe: cykl okołodobowy, współczynnik cyrkadialny, lampa fluorescencyjna. Keywords: circadian rhythm, action factor, fluorescent lamp. Introduction ... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-9

zeszyt-2773-przeglad-elektrotechniczny-2010-9.html

 
W numerze m.in.:
The framework for simulation of formation of unmanned autonomous vehicles (UAVs) (Wojciech KOZIŃSKI)
The simulation framework for formation of unmanned vehicles written in Java is presented. The tool enables to visualize how various control laws perform is controlling tasks for single vehicle or formation of vehicles. Each vehicle is simulated by timer task. Some coding input from the user is necessary. Streszczenie. Przedstawione jest elastyczne narzędzie do symulacji pojedynczych pojazdów lub formacji pojazdów. Każdy pojazd lub zadana trajektoria traktowane są jako odrębne zadanie dla obiektu stopera (ang. timer). Narzędzie zakodowane jest w języku Java. Użytkownik dopisuje tylko niezbędne opisy obiektów symulacji. (Narzędzie do symulacji formacji pojazdów bezzałogowych). Keywords: unmanned autonomous vehicles, simulation, Java language. Słowa kluczowe: pojazd bezzałogowy, symulacje, język Java. Introduction Unmanned autonomous vehicles (UAVs) are becoming more and more common in our world. One of such example is Dockland Light Railway in London, which trains operate without driver. Other more sophisticated are used by military (drones, bomb disarming units), work in outer space (Mars rovers Spirit and Opportunity, Cassini spacecraft at Saturn) or work underwater. These vehicles are unmanned ones operating either under remote control or in autonomous way. Each of such vehicles is equipped in multilayer software, which calculates the necessary commands to reach the planned target, optimizes the own resources, ensures safety of the vehicle and its environment in many different and conflicting situations. In these examples the main problem is, how to control single UAV. The technological advances make also the communication between various kind vehicles easier and more reliable. There is a choice, either build complicated, multi-purpose, large, single vehicle or build large number of simpler, smaller vehicles which can work together exchanging information between themselves. The latter approach poses new problems of control su... więcej»

System do pomiaru mechaniki płuc podczas sztucznej wentylacji z wykorzystaniem techniki przerwaniowej (Kamil JAKUSZKIN, Janusz MROCZKA)
Autorzy określili możliwość adaptacji techniki przerwaniowej do wykorzystania podczas cyklu wentylacyjnego, z ujęciem trybu wentylacji oraz miejsc występowania okluzji. Określono problemy sprzętowe związane z taką adaptacją oraz przeprowadzono testy na obiekcie rzeczywistym (sztucznym płucu). Uzyskane wyniki pomiarów wskazują na potencjalne możliwości wykorzystania sztucznie wprowadzonego przerwania do kontrolowania stanu pacjenta lub sterowania pracą respiratora. W referacie wskazano problemy występujące podczas pracy rzeczywistego układu wentylator-płuco oraz nakreślono kierunek prac prowadzących do ulepszenia systemu. Abstract. Authors described possibilities of adaptation Interrupter Technique in artificial ventilation cycle concentrating on type of support and occlusion points. Hardware issues were indicated and test on real object were carried out. Results indicate on potential usefulness of additionally inserted occlusion in patient condition monitoring or respirator control. Paper shows essential problems occurring during lung-ventilator set-up work. Possible ways of system improvement were pictured. (Set-up for the measurement of lungs mechanics during artificial ventilation using interrupter technique). Słowa kluczowe: sztuczna wentylacja, technika przerywania przepływu, mechaniczny model płuc Keywords: artificial ventilation, flow interrupter technique, lungs mechanical model Wstęp Mechanika oddychania jest niezwykle złożonym procesem. Prawidłowe działanie układu oddechowego zależy od wielu czynników mechanicznych (stan dróg oddechowych, mięśni, płuc), jak również fizjologicznych związanych z neurotransmisją sygnałów sterujących całym procesem. Ta złożoność wymusza potrzebę identyfikacji parametrów mechanicznych układu oddechowego. Od jakości identyfikacji zależy trafność decyzji diagnostycznych oraz wybór odpowiedniej terapii [1], [5]. W najbardziej ogólnym przypadku techniki pomiarowe można podzielić na te stosowane prz... więcej»

XQPN - colored Petri nets for processing XML data with XQuery language (Piotr SZWED)
The paper presents basic concepts of a new class of colored Petri nets XQPN (XQuery Petri Nets) designed for processing XML data. Tokens in XQPN nets correspond to nodes of XML documents that are stored in places. They are processed with XQuery expressions assigned to arcs. We describe the syntax and the behavior of XQPN and discuss algorithms of the net execution, including the binding calculation and updating of the marking. Streszczenie. W pracy przedstawiono nową klasę kolorowanych sieci Petriego: XQPN (XQuery Petri Nets) Są one przeznaczone do przetwarzania danych XML przechowywanych w miejscach sieci za pomocą zapytań języka XQuery przypisanych łukom tranzycji. Zdefiniowano składnię oraz zaprezentowano działanie algorytmów wykonania sieci: wyznaczania wiązań tranzycji i uaktualniania znakowania. (Nowa klasa kolorowanych sieci Petriego: XQPN) Keywords: Colored Petri Nets, XML, XQuery Słowa kluczowe: kolorowane sieci Periego, XML, XQuery Introduction The paper presents XQPN nets (XQuery Petri Nets), a class of colored Petri nets allowing operations on XML documents assigned to places. XQPN nets are proposed as a modeling and prototyping tool for a large group of systems that internally process XML data. The domain of application is quite large, it may include internet applications, web services, and SOA solutions based on execution of BPEL processes. Petri net is a bipartite directed graph whose nodes belong to two disjoint sets: places and transitions. Arcs can connect only places with transitions and transitions with places. Transitions represent actions that can be performed in the system that is modeled by a net, whereas places represent its resources. Execution of a transition is followed by a consumption of resources in its input places and creation of new resources in the output places. Depending on the current assignment of resources to places, i.e. the marking, some transitions are enabled and can be executed (fire... więcej»

Signals of optoelectronic transducer processed in flip-flop circuits (Adam SZCZEŚNIAK, Zbigniew SZCZEŚNIAK)
This article is a presentation of a designed method using logic and flip-flop circuits which process signals from optoelectronic transducers. This enables a way to distinguish the direction and motion of optoelectronic transducers. More over method allows an increase of the accuracy of the optoelectronic transducer glass scale. Simulation of the method was carried out in Matlab-Simulink software. Verification of this method has been proven by a real device. Results from simulation research and a real system are enclosed. Streszczenie. W artykule przedstawiono metodę umożliwiającą, na podstawie funkcji logicznych sygnałów optoelektronicznego przetwornika i impulsów ruchu wygenerowanych w układach przerzutnikowych, rozróżnienie kierunku ruchu i dwukrotne lub czterokrotne zwiększenie dokładności liniału pomiarowego inkrementalnego przetwornika położenia. Symulację metody przeprowadzono przy wykorzystaniu pakiety Matlab - Simulink. Weryfikację metody przeprowadzono na rzeczywistym układzie. Zamieszczono również wyniki z symulacji i badań tego układu. (Sygnały przetwornika optoelektronicznego przetwarzane w układach przerzutnikowych) Keywords. construction and rule of operation of photoelectric transducers, motion direction discrimination, increasing accuracy of the optoelectronic transducer, distinguishing motion direction. Słowa kluczowe. zasada działania i budowa optoelektronicznych przetworników, zwiększenie dokładności przetwornika optoelektronicznego, wyróżnienie kierunku ruchu, mikroprocesorowy symulator sygnałów przetwornika położenia. Introduction Presently the most... więcej»

Synthesis of Moore finite state machine with nonstandard presentation of state codes (Alexander BARKALOV, Larysa TITARENKO, Olena HEBDA)
The method is proposed for reduction of hardware amount in logic circuit of Moore finite state machine. The method is oriented on CPLD technology. It is based on representation of the next state code as a concatenation of codes for class of pseudoequivalent states and collection of microoperations. Such an approach allows elimination of dependence among states and microoperations. As a result, both circuits for generation of input memory functions and microoperations are optimized. An example of the proposed method application is given. Streszczenie. Zaproponowano metodę dla redukcje zasobów sprzętowych do implementacji automatu Moore'a. Zaproponowana metoda jest zorientowana na technologie CPLD. Bazuje ona na przedstawieniu następnego kodu stanu jako konkatenacji kodów klas stanów pseudorównoważnych i zbiorów mikrooperacji. Takie podejście pozwala usunąć zależność między stanami oraz mikrooperacjami. W rezultacie blok wejściowych funkcji pamięci i blok mikrooperacji są zoptymalizowane. W artykule przedstawiono także przykład zastosowania proponowanej metody. (Synteza skończonego automatu stanu typu Moore'a z niestandaryzowanym przedstawieniem kodów stanów). Keywords: Moore FSM, CPLD, pseudoequivalent states, PAL macrocells. Słowa kluczowe: automat typu Moore'a, CPLD, stany pseudorównoważne, makrokomórka PAL. Introduction The model of Moore finite state machine (FSM) [1] is often used during the digital control systems realization [2, 3]. The development of microelectronics has led to appearance of different programmable logic devices [4], one of which are CPLD (complex programmable logic devices) [6 - 7]. The base of CPLD is a macrocell PAL (programmable array logic), the cells are connected by the programmable array of interconnections. One of the important problems of FSM synthesis on CPLD is a minimization of macrocells’ number of its logical circuit. One of the ways to solve this problem is optimal states’ coding [2]... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-8

zeszyt-2687-przeglad-elektrotechniczny-2010-8.html

 
W numerze m.in.:
The application of electroencephalographic signals in the aspect of controlling a mobile robot for measurements of partial discharges (Szczepan PASZKIEL, Andrzej BŁACHOWICZ)
The article presents applications of modern computer devices in the aspect of controlling a mobile robot for measurements of partial discharges. Direct controlling of differerent devices by means of thoughts is becoming more and more popular nowadays. An appropriate filtration of disruptive artefacts, which accompany an environment close to the place where measurements of partial discharges appear, is necessary. Streszczenie. Artykuł przedstawia problem zastosowania nowoczesnych narzędzi informatycznych w aspekcie sterowania robotem mobilnym do pomiaru wyładowań niezupełnych. Bezpośrednie sterowanie różnymi urządzeniami za pomocą myśli staje się w obecnej rzeczywistości coraz bardziej popularne. Konieczna jest odpowiednia filtracja artefaktów zakłócających towarzyszącym środowisku w pobliżu, jakiego następuje pomiar wyładowań niezupełnych. (Zastosowania nowoczesnych narzędzi informatycznych w aspekcie sterowania robotem mobilnym do pomiaru wyładowań niezupełnych) Keywords: partial discharges, a mobile robot, eeg signals, electroencefalography Słowa kluczowe: wyładowania niezupełne, robot mobilny, sygnały elektroencefalograficzne, eeg Introduction During the constant development of communication methods based on the pattern human-computer-device, it is possible to implement more and more modern technologies in many still not well developed fields. An example of such actions is an application of electroencephalographic signals in the aspect of controlling a mobile robot for measurements of partial discharges. A direct controlling of a device by means of human thoughts enables to do many works without a necessity of using any additional mechanisms for controlling, such as a joystick. In order to provide a direct communaction at the brain-mobile robot level, it is necessary to use an electroencephalograph for collecting an electroencephalographic signal which occurs in the human brain. Then, the signal undergoes an analysis and a class... więcej»

Estymacja parametrów elektromagnetycznych turbogeneratora na podstawie zweryfikowanych pomiarowo przebiegów obliczonych metodą elementów skończonych (Sebastian BERHAUSEN, Andrzej BOBOŃ, Stefan PASZEK)
W pracy przedstawiono dwuwymiarowy, polowo-obwodowy model generatora synchronicznego dużej mocy, umożliwiający wyznaczanie przebiegów wielkości elektromagnetycznych w stanach ustalonych i nieustalonych. Weryfikację modelu przeprowadzono w oparciu o porównanie zmierzonego i obliczonego napięcia stojana na biegu jałowym generatora typu TWW-200-2 pracującego w Elektrowni Połaniec. Estymację parametrów przeprowadzono przy pomocy metody najmniejszych kwadratów. Abstract. A two-dimensional, field-circuit model of a high-power synchronous generator is presented in the paper. It enables determining the waveforms of electromagnetic quantities in steady and transient states. The model verification was performed basing on the comparison of the measured and computed stator voltage under no-load state of a TWW -200-2 generator operating in Połaniec Power Plant. Parameter estimation was carried out by means of the least square method. (Estimation of turbogenerator electromagnetic parameters based on verified by measurements waveforms computed by the finite element method). Słowa kluczowe: Metoda elementów skończonych, pomiary, estymacja parametrów, obwodowy model matematyczny maszyny synchronicznej. Keywords: Finite element method, measurements, parameter estimation, synchronous machine mathematical circuit model. Wstęp Maszyny synchroniczne dużej mocy (turbogeneratory, hydrogeneratory) są podstawowym źródłem energii elektrycznej w systemie elektroenergetycznym. Właściwości tych maszyn w stanach ustalonych i nieustalonych decydują o stanie pracy systemu elektroenergetycznego. Ocenę właściwości systemu w normalnych i awaryjnych stanach pracy najczęściej przeprowadza się na podstawie badań symulacyjnych przy wykorzystaniu wyspecjalizowanych programów komputerowych. Dokładność takich obliczeń zależy od przyjętych modeli matematycznych elementów systemu, jak również od parametrów tych modeli. Obecnie uważa się, że modelowanie polowo-obwodowe generat... więcej»

Polaryzacja i transmisja mikrofal przez magnetofluidy umieszczone w polu magnetycznym (Stanisław BEDNAREK)
Na początku artykułu przedstawiono metodę wytwarzania magnetofluidów złożonych z cząstek ferromagnetycznych, rozproszonych w oleju cedrowym. Następnie opisano układ do wytwarzania mikrofal za pomocą klistronu. Główna część pracy dotyczy przechodzenia i polaryzacji mikrofal przez umieszczone w polu magnetycznym próbki magnetofluidu, w zależności od następujących czynników: indukcja pola, współczynnik wypełnienia magnetofluidu przez cząstki ferromagnetyczne, rozmiary cząstek, lepkość ciekłego nośnika i szybkość zmian pola. Przeprowadzone badania wykazały, że mikrofale są pochłaniane i polaryzowane w tych magnetofluidach. Otrzymane wyniki przedyskutowano i wyjaśniono zaobserwowane efekty uporządkowaniem cząstek ferromagnetycznych przez przyłożone pole magnetyczne. Abstract. The production method of the magnetofluid consisted of ferromagnetic particles dispersed in cedar wood oil is presented at begin of this article. In next, the setup for microwaves generation with klystrone using is described. Main part of this paper concerning microwave’s transmission and polarization during its passage by samples of the produced magnetofluids placed in the magnetic field on the following parameters: induction of this field, filling factor of magnetofluid by ferromagnetic particles, dimensions of particles, viscosity of liquid carrier and ratio of the magnetic field changes. Conducted investigations shows, that microwaves are damped and polarized in these magnetofluids. Obtained results are discussed and observed effects are explained by ordering of ferromagnetic particles in magnetofluids by applied magnetic field.(Polarization and transmission of microwaves through magnetofluids placed in the magnetic field). Słowa kluczowe: Zawiesina, Mikrofale, Polaryzacja, Transmisja Keywords: Suspension, Microwaves, Polarization, Transmission Wstęp Materiały magnetoreologiczne charakteryzują się tym, że ich właściwości sprężyste i lepkie ulegają zmianom pod wp... więcej»

Query by Voice Example and sound similarity based on the Dynamic Time Warping algorithm (Dominik NIEWIADOMY, Adam PELIKANT)
This article describes Query by Voice Example speaker independent sound similarity system based on Dynamic Time Warping (DTW) classifier. DTW is an algorithm that finds the optimal alignment between two time series. It is commonly used to determine time series similarity and corresponding regions finding between two time series. Those features enable this algorithm to be used in combination with MFCC and HFCC coefficients. Streszczenie. Poniższy artykuł opisuje system wyszukiwania podobieństwa danych audio Query by Voice Example oparty o klasyfikator nieliniowej transformacji czasu DTW. Algorytm DTW sprawdza dopasowanie dwóch ciągów. Częstym jego zastosowaniem jest wyszukiwania podobieństwa między seriami czasowymi. Dzięki tym cechom możliwe jest zastosowanie tego algorytmu w połączeniu z współczynnikami MFCC i HFCC. (System wyszukiwania podobieństwa danych audio Query by Voice Example oparty o klasyfikator nieliniowej transformacji czasu DTW) Keywords: Dynamic Time Warping Classifier, DTW, audio databases Słowa kluczowe: Dynamic Time Warping Classifier, DTW, nieliniowa transformacja czasu Introduction In the 21st century one of the key problems in database systems is multimedia information retrieval, management and storing. The most important issue is fast and accurate data querying. Audio data stored in mp3, wave or ring tones is one of the most popular categories of multimedia. Nowadays audio data searching in database systems is totally restricted to relational metadata, which are attached to the files or byte streams. Audio data sets are typically indexed by such features as song title, album name, composer, performer, length or music genre. However, listeners often want to perform tasks that require more complicated knowledge of the record content, such as the included utterances. To extend the number of ways in which audio data can be accessed and manipulated, researchers must create systems that can access perceptually rele... więcej»

Układ wyładowczy z jonizacją wsteczną (Ryszard KACPRZYK, Tomasz CZAPKA)
W pracy opisano układ wyładowczy z jonizacją wsteczną do wytwarzania zimnej plazmy pod ciśnieniem atmosferycznym. Porównano charakterystyki prądowo-napięciowe układów z klasycznym ulotem oraz z wyładowaniami wstecznymi. Ponadto omówiono wpływ szczeliny powietrznej między warstwą dielektryczną a elektrodą uziemioną na uzyskiwane gęstości prądu na podstawie badań doświadczalnych i symulacji komputerowej wykorzystującej metodę elementów skończonych. Abstract. Application of back corona discharge phenomenon in cold plasma generation process under atmospheric pressure was described in this paper. The comparison of current-voltage characteristics of classic corona and back corona discharge systems was made. Influence of the air gap between the dielectric layer and the grounded electrode was presented as the results of the experiment and computer simulation using a finiteelement method. (Back ionization discharge system). Słowa kluczowe: wyładowanie wsteczne, zimna plazma, perforowana warstwa dielektryczna. Keywords: back corona discharge, cold plasma, perforated dielectric layer. Wstęp Wyładowania elektryczne w gazach, obok akceleratorów cząstek, są obecnie najczęściej wykorzystywane do wytwarzania zimnej plazmy [1,2]. Rosnące zainteresowanie pierwszą metodą powiązane jest z relatywnie prostą realizacją, dużą niezawodnością oraz niskimi kosztami. Plazma niskotemperaturowa (zimna) jest zjonizowanym gazem, zawierającym w swym składzie elektrony, jony, cząstki neutralne i wolne rodniki. W odróżnieniu do plazmy wysokotemperaturowej charakteryzuje się ona mniejszą gęstością zjonizowanych cząstek (<1019 m-3) oraz nierównowagą termodynamiczną między elektronami a tzw. ciężkimi cząstkami (np. jony, atomy). Większość energii wyładowania przekazywana jest głównie elektronom, umożliwiając im uzyskanie temperatury rzędu 105 K. Gaz, w którym wytwarzana jest plazma, pozostaje w temperaturze pokojowej. Urządzeniami do wytwarzania zimnej plazmy z wyk... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-7

zeszyt-2665-przeglad-elektrotechniczny-2010-7.html

 
W numerze m.in.:
Multirange code-controlled active resistance imitator (Oleksandra HOTRA)
The influence of connecting wires resistance and contact resistance of commutating elements on the accuracy of resistance imitators has been investigated. A new combined technique of setting the range of imitated resistance, as well as schematic design of an active resistance imitator independent of the influence of wire resistance and commutating elements is proposed. This construction allows the transfer of standard unit measures of resistance, with standard accuracy, to remote points even for low nominal values of standard resistances. Streszczenie. Badano wpływ rezystancji przewodów łączeniowych oraz rezystancji załączonych elementów komutacyjnych na dokładność odtworzenia rezystancji w aktywnych imitatorach rezystancji sterowanych kodowo. Opisano kombinowany sposób nastawiania zakresów imitowanej rezystancji oraz układ aktywnego imitatora rezystancji niezależnego od wpływu rezystancji przewodów i przełączników, który pozwala na przekazywanie wzorcowych miar rezystancji (nawet niskich) na odległość z zachowaniem wysokiej dokładności. (Wielozakresowy sterowany kodowo aktywny imitator rezystancji) Keywords: code-controlled resistance standard, active resistance imitator, supplementary voltage divider. Słowa kluczowe: wzorzec rezystancji sterowany kodowo, aktywny imitator rezystancji, pomocniczy dzielnik napięcia. Introduction In advanced modern industry an intensive growth of implementations of computerized systems for controlling technological processes is observed. The structure and composition of these systems can be modified during their operation; that often requires some settings of the system to be altered. Large quantities of transducers used in such systems (e.g. some 400 resistive temperature sensors are set only on one block of a nuclear power station) require periodical checking of their functioning under working conditio... więcej»

Physical elementaries of laser radiation sources overall dimensions miniaturization (Ivan S. MANAK, Waldemar WOJCIK, Viktor V. ZUKOWSKI, Maxim S. LEANENIA)
Considered facilities of miniaturization various types of lasers taking into account their construction features and active media physical properties. Streszczenie. W pracy rozważono własności miniaturyzacji różnych typów laserów, ze względu na ich cechy konstrukcji oraz własności fizyczne aktywnego medium (Fizyczne podstawy źródeł radiacji laserowej w kontekście miniaturyzacji ich wymiarów). Keywords: miniature solid-state lasers, semiconductor laser, laser diode, strip geometry, &#171;zig-zag&#187; laser, liquid laser. Słowa kluczowe: miniaturowe lasery jednorodne, laser półprzewodnikowy, diode laserowa, geometria paskowa, laser typu &#171;zig-zag&#187;, laser ciekły Introduction The development of compact laser radiation sources with low power consumption always seems to be actual problem. Only by using miniature lasers it is possible to create portable equipment with variable functional purposes: laser rangers, environmental monitoring systems, medical devices for disease diagnosis and medical treatment and etc. However technical solution of this problem is impossible without taking into account definite physical principles of laser radiation sources active substance. Amplitude lasing condition for laser with Fabry-Perot resonator can be written in next form [1]: (1) 1 2 1 ln 1 2 k L rr &#61619; &#61554; &#61483; , where k - amplification gain per active laser substa... więcej»

The influence of granulation of dust on efficiency of bifilar winding (Andrzej SUMOREK)
Efekt przyciągania i odpychania cząstek dielektrycznych do/od uzwojenia bifilarnego był wielokrotnie opisywany od strony teoretycznej. Praktyczne wykorzystanie tego zjawiska ma miejsce w odpylaczach elektrostatycznych z uzwojeniem bifilarnym. W artykule zamieszczono wyniki pomiarów rozkładu granulometrycznego cząstek dielektrycznych w strumieniu powietrza filtrowanego dzięki działaniu pola elektrycznego uzwojenia bifilarnego (Efekt przyciągania i odpychania cząstek dielektrycznych w uzwojeniu bifilarnym) Abstract. The effect of attraction and rejection to/from bifilar winding of dielectric particles was presented many times theoretically. The practical utilization of this phenomenon has been applied in dust extractor equipped with a bifilar winding. The paper presents results of measurement of a granulometric dielectric dust distribution during air filtration process caused by the electric field of bifilar winding. Słowa kluczowe: uzwojenie bifilarne, granulacja, odpylacz elektrostatyczny. Keywords: bifilar winding, granulation, electrostatic dust extractor. Introduction The effect of attraction and rejection to/from bifilar winding of dielectric particles was presented many times theoretically. The practical utilization of this phenomenon has been applied in dust extractor equipped with a bifilar winding [5]. As a result of the research on distribution of the granulation of dust particles forming the dust on the inlet of the dust extractor and measurement of the global efficiency of dust extraction only an indirect information about the influence of the size of dust particles on efficiency of dust elimination process has been obtained. The values used in the equations describing the force in the bifilar winding field are: &#8220;mean value of the cross-section area of electric induction transfer through a dust particle" or "distance between ... więcej»

Assessment of pulverized coal combustion using Fourier descriptors (Andrzej KOTYRA, Waldemar WÓJCIK, Tomasz GOLEC,Tomasz ŁAWICKI)
Artykuł podejmuje problem oceny procesu spalania pyłu węglowego ze zwróceniem szczególnej uwagi na jego stabilność. Przedstawiono stanowisko laboratoryjne na którym przeprowadzano testy spalania pyłu węglowego. W trakcie eksperymentu zmieniano istotne parametry wejściowe palnika jak przepływy powietrz wtórnych oraz wydatek węgla. W zarejestrowanych obrazach płomienia wyznaczono jego krawędź, następnie badano wpływ zmian parametrów wejściowych na jej reprezentację w postaci deskryptorów Fouriera. (Oceny procesu spalania pyłu węglowego przy wykorzystaniu deskryptorów Fouriera) Abstract. Article presents a mean to accessing combustion of pulverized coal with special attention to its stability. During several combustion tests, that have been done in laboratory facility, secondary, tertiary air flows have been changed as well as coal flow sp as to bring different combustion states. Flame boundary has been determined and expressed by Fourier descriptors. An influence of changing air/fuel ratio on Fourier descriptors has been examined. Słowa kluczowe: Deskryptory Fouriera, spalanie, przetwarzanie obrazu, pył węglowy. Keywords: Fourier descriptors, combustion, image processing, pulverized coal. Introduction Power industry in Poland is based mainly on hard coal, thus so called low-emission combustion of pulverized coal plays an important role. However air stepping, which is essential in low-emission technology, makes combustion process less stable. Flame stability depends on its velocity, that is a function of air/fuel ratio and coal pulver properties (type of coal and its milling quality) [1]. Unstable combustion may lead to shifting of the flame, and eventually to flameout. Additionally, adding a secondary fuel (such as biomass) spoils the combustion process. It results in increasing of corrosion, boiler slagging and combustion instability. In pulverized coal burners, velocities are so high that the turbulent flow appears even on its outl... więcej»

Wpływ wybranych plastyfikatorów na właściwości elektryczne i mechaniczne mrozoodpornej izolacji epoksydowej (Jan BURSA, Jerzy POMIANOWSKI)
Opisano technologię wytwarzania mrozoodpornych kompozytów epoksydowych modyfikowanych płynnymi plastyfikatorami. W części doświadczalnej przedstawiono badania eksperymentalne starzenia wytworzonych kompozytów epoksydowych w temperaturze -25&#186;C i omówiono wpływ niskiej temperatury na podstawowe właściwości tworzyw. Wstępnie określono przydatność badanych tworzyw do pracy w niskiej temperaturze. Abstract. The production technology of frost resistant epoxy composites modified with liquid plasticizers has been presented. The experimental part shows ageing tests of epoxy composites in the temperature -25oC and its influence on basic parameters of plastic samples. The preliminary applicability of tested material in low temperature has been stated. (The influence of chosen plasticizers on dielectric and mechanical properties of frost-resistant epoxy insulation). Słowa kluczowe: żywice epoksydowe, plastyfikatory, wytrzymałość mechaniczna, żywice mrozoodporne. Keywords: epoxy resins, plasticizers, tensile strength, frost-resistant resins. Wstęp Mimo opracowania wielu nowszych polimerów, nadal w elektrotechnice powszechnie stosowane są klasyczne żywice epoksydowe utwardzane na zimno lub w podwyższonej temperaturze. Popularność tych żywic wynika z masowej, dobrze opanowanej produkcji półproduktów oraz prostoty stosowania. Trzeba jednak zdawać sobie sprawę z ich generalnie przeciętnych właściwości mechanicznych i elektrycznych. Dotyczy to szczególnie łatwych w użyciu kompozycji sieciowanych w temperaturze pokojowej lub nieznacznie podwyższonej. W takim przypadku modyfikacja składu jest niezbędna a jej wybór zależy od konkretnego zastosowania i warunków pracy gotowego wyrobu. W przypadku wykonywania izolacji elektrycznej przeznaczonej do pracy w niskiej temperaturze konieczne jest podwyższenie elastyczności poprzez wprowadzenie plastyfikatorów o niskiej lepkości. W takiej sytuacji istnieje jednak ryzyko znacznego pogorszenia wytrzymał... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-6

zeszyt-2651-przeglad-elektrotechniczny-2010-6.html

 
W numerze m.in.:
Właściwości dynamiczne baterii kolektorów słonecznych (Andrzej CHOCHOWSKI, Paweł OBSTAWSKI, Dariusz CZEKALSKI)
W artykule opisano właściwości dynamiczne segmentu kolektorów słonecznych płaskich wbudowanego w system hybrydowy zasilania energią cieplną. Przedstawiono model parametryczny niniejszego segmentu sporządzony w oparciu o dane pomiarowe pochodzące z monitoringu pracy systemu. Właściwości dynamiczne przedstawiono za pomocą charakterystyk skokowych i wykresów Bodego. Abstract. In article described dynamic property flat solar collector witch works in hybrid system produce hot energy. Described parametric model this collectors witch made with monitoring data. Dynamic properties described using step characteristic and Bode characteristic. (Dynamic properties flat solar collectors). Słowa kluczowe: odnawialne źródła energii, kolektor słoneczny, charakterystyka skokowa, charakterystyka częstotliwościowe Keywords: renewable sources of energy, solar collector, step characteristic, Bode characteristic. Wstęp Proces pozyskiwania energii z odnawialnych źródeł energii (OZE) współpracujących ze sobą w tzw. systemach hybrydowych jest zróżnicowany i charakteryzuje się na ogół niską sprawnością. Niska sprawność procesu nie zawsze wynika z charakteru przemian energetycznych, a częściej z faktu źle zaprojektowanego, niedoszacowanego lub przewymiarowanego pod względem rozmiarów poszczególnych segmentów systemu hybrydowego oraz nieoptymalnego sterowania jego pracą. W celu maksymalizacji pozyskiwania energii należy zaprojektować odpowiedni układ sterowania, wraz ze specyficznym dla każdego systemu algorytmem pracy. Jest to generalnie jeden z najistotniejszych warunków efektywnej eksploatacji systemów hybrydowych. Opracowanie funkcjonalnego algorytmu sterowania optymalizującego pracę poszczególnych segmentów jak i całości systemu zasilania jest trudne. Wymaga znajomości dynamiki pracy poszczególnych jego segmentów jako obiektów automatycznego sterowania. Elementy składowe hybrydowych systemów zasilania, np. takie jak: panele kolektorów słonecznych, pom... więcej»

Przyłączenie farmy wiatrowej o mocy znamionowej 8 MW do szyn rozdzielni SN w stacji elektroenergetycznej WN/SN zasilającej elektroenergetyczną sieć dystrybucyjną (Sławomir CIEŚLIK)
W artykule przedstawiono praktyczne aspekty analizy możliwości przyłączenia jednostki wytwórczej (farmy wiatrowej) o mocy znamionowej 8 MW do pola liniowego w rozdzielni średniego napięcia w stacji elektroenergetycznej 110/15 kV. Uwagę skoncentrowano na ciągle aktualnych zagadnieniach: relacji pomiędzy mocą przyłączeniową jednostki wytwórczej a mocą zwarciową w węźle jej przyłączenia, wpływu przyłączanej jednostki na skutki cieplne prądów zwarciowych w początkowych odcinkach linii elektroenergetycznych wyprowadzanych z pól liniowych rozdzielni SN oraz wpływu jednostki na pracę przełączników zaczepów w transformatorach WN/SN. Abstract. The practical sides of the 8-th MW wind farm connection to 15 kV switching station in distributed power system is presented in this paper. The aim of this paper is to review the connection requirements of wind farms to the electric grid. The relation between rated power of wind farm and short-circuit power in common point, the wind farm influence on the short-circuit thermal effects in energy transmission lines and wind farm influence on transformer switch for tap-changing HV/MV transformers are discussed in the article. (Connection of 8-th MW wind farm to MV switching station in HV/MV substation in distribution network). Słowa kluczowe: przyłączanie jednostek wytwórczych do sieci, farmy wiatrowe, źródła energii odnawialnej. Keywords: connection of power units to the power network, wind farms, renewable power sources. Wstęp Zasadniczym problemem w zakresie przyłączania do polskiego systemu elektroenergetycznego nowych jednostek wytwórczych o dużych mocach przyłączeniowych (rzędu kilkudziesięciu MW) jest konieczność przebudowy znacznej części elektroenergetycznej sieci przesyłowej. Rozbudowa lub tylko modernizacja istniejącej infrastruktury elektroenergetycznej do przesyłu energii elektrycznej wymaga znacznych nakładów finansowych, a także stosunkowo długiego okresu realizacji. Z tego powodu (chociaż nie ... więcej»

Analiza dobowej i tygodniowej zmienności strat mocy czynnej w wiejskich sieciach elektroenergetycznych niskiego napięcia (Grzegorz HOŁDYŃSKI)
W artykule przedstawiono wyniki badań pomiarowych oraz analizy statystycznej dobowej oraz tygodniowej zmienności technicznych strat mocy czynnej w wiejskich sieciach elektroenergetycznych niskiego napięcia. Abstract. The results of measuring investigations and statistical analysis of hourly and weekly fluctuation of technical real power losses in rural low voltage electric networks in article were introduced (Analysis of hourly and weekly fluctuation of technical real power losses in rural low voltage electric networks). Słowa kluczowe: straty mocy, przebiegi zmienności, analiza statystyczna. Keywords: power loss, loss fluctuation, statistical analysis. Wstęp Straty mocy i energii od zawsze towarzyszą przesyłowi energii elektrycznej. Powstawanie strat jest wynikiem niedoskonałości materiałów przewodzących oraz izolacyjnych układów przeznaczonych do jej przetwarzania (transformatory) i przesyłania (linie). Niedoskonałość ta przejawia się istnieniem rezystancji materiałów przewodzących oraz upływności materiałów izolacyjnych [1]. Straty mocy występujące w układach elektroenergetycznych można podzielić na dwa zasadnicze rodzaje. Do pierwszego z nich zalicza się straty związane z przepływem prądu poprzez elementy sieci elektroenergetycznych takie jak transformatory i linie. Dlatego ze względu na uzależnienie wartości tych strat od przepływającego prądu, a co za tym idzie od obciążenia sieci, nazywa się je "stratami obciążeniowymi". Do drugiego z wyróżnionych rodzajów zalicza się straty powstające wskutek upływności izolacji linii a także wskutek magnesowania rdzeni transformatorów. Wartość tych strat nie jest zależna od obciążenia sieci a jedynie od poziomu napięcia występującego na poszczególnych elementach. Straty te występują nawet w przypadku, kiedy dany układ pracuje w stanie jałowym (jest pod napięciem ale nie jest obciążony) i stąd też nazywane są "stratami jałowymi" lub "stratami napięciowymi". Sumę obu wymienionych rodza... więcej»

Symulacja wpływu zakłóceń na zachowanie stabilności lokalnej i globalnej generatora w programie PSCAD (Bogdan TUŁODZIECKI)
W artykule opisano model symulacyjny stanowiska fizycznego zrealizowanego na Politechnice Warszawskiej. Model symulacyjny zrealizowany został w programie PSCAD. Zadaniem modelu była symulacja pracy bloku elektrowni poprzez dwie linie z pozostałą częścią systemu elektroenergetycznego, a także obserwacja możliwości zachowania lub utraty stabilności lokalnej, bądź globalnej generatora z systemem w stanach awaryjnych lub łączeniowych w części systemu. Abstract. A simulation model of physical system was realized in Technical University of Warsaw and it is presented in this paper. A simulation model was realized in PSCAD program. The task of model was simulation of work of power unit through two lines with the remaining part of electric power system and observation of possibilities of behavior or losing of stability of local or global generator with system in emergency or connecting inside part of the system. (Simulation of influence of faults for behavior of local and global stability of generator in PSCAD program). Słowa kluczowe: stabilność lokalna, stabilność globalna, zwarcia przemijające, regulator ARN Keywords: local stability, global stability, transient faults, ARN controller Wstęp Jednym z możliwych sposobów analiz stabilności lokalnej i globalnej generatora lub generatorów w rozważanej części systemu elektroenergetycznego jest wykorzystanie metod symulacyjnych. Metody te umożliwiają dokonywanie ekspertyz stabilności systemów już istniejących, jak również umożliwiają wykonywanie analiz stabilności części systemów, które dopiero mają powstać. Tak więc są przydatne przy projektowaniu i eksploatacji. Powszechnie stosowanym programem w tym celu jest program PSCAD (Power Systems Computer Aided Design). Jest to program wykorzystywany na świecie do badania układów przesyłu mocy w procesach planowania przesyłu mocy oraz przy projektowaniu układów przesyłu mocy. Program cechuje się różnorodnością bloków symulujących elementy systemu. Um... więcej»

Diagnostyka maszyny prądu stałego oparta na rozpoznawaniu dźwięku z zastosowaniem LPC i GSDM (Adam GŁOWACZ)
Zaprezentowano koncepcję badania sygnałów akustycznych stanów przedawaryjnych maszyny prądu stałego. Zastosowano algorytmy przetwarzania i analizy sygnałów akustycznych, w tym algorytm LPC i algorytm GSDM. Zaimplementowano oprogramowanie do rozpoznawania dźwięku. Przeprowadzono badania dla sygnałów akustycznych stanów przedawaryjnych. Wyniki badań potwierdzają poprawne działanie systemu rozpoznawania dźwięku w maszynie prądu stałego. Abstract. It presented the concept of investigations of acoustic signals of imminent failure conditions of dc machine. Algorithms of signal processing and analysis have been used. The system is based on the LPC algorithm and GSDM. Sound recognition software has been implemented. Investigations were carried out for acoustic signals of imminent failure conditions. Results confirm the correct operation of the system of sounds recognition of dc machine (Diagnostics of dc machine based on sound recognition with application of LPC and GSDM) Słowa kluczowe: rozpoznawanie dźwięku, ekstrakcja cech, klasyfikacja, diagnostyka. Keywords: sound recognition, feature extraction, classification, diagnostics. Wstęp Sygnał akustyczny maszyn elektrycznych jest potencjalnym źródłem pozwalającym na określenie, czy stan maszyny jest przedawaryjny. Stosowanie przetwarzania i analizy sygnałów dźwiękowych jest podejściem skutecznym. Do rozpoznawania uszkodzeń maszyn stosuje się wiele metod dedykowanych dla faz konstruowania, wytwarzania i eksploatacji maszyn. Najważniejsze metody oparte są na badaniu: pola magnetycznego maszyny, ultradźwięków generowanych przez maszynę, radiograficznym, emisji akustycznej maszyny, wizualnym wybranych części maszyny, produktów zużycia zawartych w olejach smarnych lub hydraulicznych maszyn, emisji termicznej maszyny, emisji wibroakustycznej maszyny, badaniu sygnałów elektrycznych maszyny. W ostatnich latach powstało wiele metod do badania sygnału akustycznego [1-9]. Uzyskane dotychczas wstępne... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-5

zeszyt-2613-przeglad-elektrotechniczny-2010-5.html

 
W numerze m.in.:
Wpływ warunków środowiskowych na działanie ogranicznika przepięć w warunkach terenowych (Piotr PAPLIŃSKI, Hubert ŚMIETANKA, Jacek WAŃKOWICZ)
W artykule opisano wpływ warunków środowiskowych na działanie warystorów i elementów wewnętrznych zastosowanych w ogranicznikach przepięć. Przedstawiono przyjętą do oceny metodykę badań. Całość zilustrowano wykresami i zdjęciami uszkodzonych struktur warystorów i elementów zewnętrznych ogranicznika przepięć. Abstract. Influence of environmental service conditions on operation performance of surge arresters and their internal elements has been described and discussed in the paper. Diagnostic method applied to evaluate a current state of the arresters is presented too. Selected photographs of defected varistors and other internal elements of the arresters are included in to the paper as evidence for the service condition effects. (Influence of service conditions on on-site operation of surge arrester). Słowa kluczowe: ogranicznik przepięć, charakterystyka prądowa. Keywords: surge arrester, current characteristic. Wstęp Znajdujące się w eksploatacji ograniczniki przepięć narażone są na wpływ warunków atmosferycznych. Do najważniejszych z nich należy zaliczyć temperaturę i wilgotność. Warunki te, powiązane są z czasem, który w istotny sposób wpływa na zmiany strukturalne elementów wewnętrznych ogranicznika przepięć. Intensywność tych zmian zależy także od innych czynników, które nie są bezpośrednio związane z czynnikami środowiskowymi. Zalicza się do nich jakość wykonania polegająca na zapewnieniu właściwej szczelności wnętrza ogranicznika, sposób montażu oraz właściwego jego doboru do warunków eksploatacyjnych. Intensywność tych zmian można śledzić przy stosowaniu diagnostyki ograniczników przepięć (odgromników) metodą "on-line" opisanej w... więcej»

Nagrzewanie indukcyjne w procesach technologicznych - wybrane przykłady zastosowań (Jerzy BARGLIK)
W artykule na tle przeglądu technik nagrzewania indukcyjnego omówiono wyniki badań symulacyjnych i doświadczalnych dla dwóch wybranych technologii nagrzewania indukcyjnego opracowanych w Politechnice Śląskiej: hartowania indukcyjnego powierzchniowego elementów stalowych oraz wyżarzania indukcyjnego taśm miedzianych. Omówiono wyniki symulacji komputerowych i dokonano ich porównania z wynikami badań. Abstract. On a basis of review of modern induction heating technologies results of computer simulation and experiments for two selected induction heating technologies elaborated in the Silesian University of Technology: induction surface hardening of steel bodies and induction annealing of copper strips were presented in the paper. Simulation results were compared with the experimental data (Induction heating in technological processes - selected examples of application) Słowa kluczowe: nagrzewanie indukcyjne. hartowanie powierzchniowe, nagrzewanie w polu poprzecznym Keywords: induction heating, surface hardening, transverse flux heating Wstęp Wysokie wymagania współczesnej gospodarki czynią niezbędnym szersze niż do tej pory wdrażanie nowoczesnych, energooszczędnych, przyjaznych dla środowiska technologii przemysłowych. W wielu konkretnych zastosowaniach technologie te oparte są na elektrotermicznych metodach grzejnych, w tym na nagrzewaniu indukcyjnym. Do najważniejszych zalet techniki nagrzewania indukcyjnego zalicza się: - elastyczność związaną z możliwością nagrzewania jedynie wybranych stref elementu (wsadu), co w efekcie pozwala nieraz na znaczne zmniejszenie jednostkowego zużycia energii w stosunku do tradycyjnych technologii grzejnych, - wysoką wydajność wynikającą z łatwości uzyskania dużej gęstości powierzchniowej (lub objętościowej) mocy czynnej wydzielonej we wsadzie i uzyskania tym samym wysokiej szybkości narastania temperatury, - łatwość automatyzacji, co skutkuje tym, że większe zazwyczaj koszty wdrożenia technologi... więcej»

Aspekty zrównoważonego rozwoju w ewolucji procesu elektrostalowniczego (Mirosław WCIŚLIK)
W pracy przedstawiono podstawy ewolucji technologii z uwzględnieniem istotnych powiązań i podstawowych etapów rozwoju. Na tym tle przedstawiono ewolucję procesów produkcji stali. Omówiono rozwiązania techniczne pieca łukowego pozwalające na efektywna jego eksploatację. Przedstawiono zbiór wskaźników zrównoważonego rozwoju procesu elektrostalowniczego opracowane przez Międzynarodowy Instytut Żelaza i Stali oraz Amerykański Instytut Stali i Żelaza. Określono problemy, bariery ograniczające stosowanie procesu elektrostalowniczego. Abstract. The paper deals with the evolution bases for the technology with considering essential stages and connections. An evolution of steelmaking processes was introduced on this background. Technical solutions of the arc furnaces permitting effective its exploitation were discussed . An aspects of sustainable development of electric steelmaking process by International Iron and Steel Institute and American Steel and Iron Institute were presented. Problems, barriers limiting application of the electric steelmaking process were determined. (Sustainable development aspects in electric steelmaking process evolution). Słowa kluczowe: proces stalowniczy, piec łukowy, zrównoważony rozwój, ekologia. Keywords: steelmaking process, electric arc furnace, sustainable development, ecology. Wstęp Technologia rozumiana jest jako całokształt wiedzy dotyczącej konkretnej metody wytworzenia jakiegoś dobra lub uzyskania określonego efektu przemysłowego lub usługowego. Jest ona czynnikiem, który rządzi wzrostem gospodarczym, kosztem i dostępnością usług oraz wpływami na środowisko. Pełniejszy obraz rozwoju poszczególnych technologii uzyskuje się poprzez analizę klastrów powiązanych technologii, które oddziaływają wzajemnie na siebie. Elementy klastra stanowią technologie infrastruktury (składowe), które służą głównie celom zasilania i wspomagania technologii końcowej (ang. end-use). Technologie rozwijają się synergicznie i e... więcej»

Design study of a high temperature superconducting generator with YBCO windings (Kevin GODDARD, Bartosz LUKASIK, Mihai ROTARU, Jan SYKULSKI)
This paper considers the merits of using a HTS rotor winding in a low-speed high-torque synchronous generator and the possibility of building a small-scale demonstrator to investigate the practicality of building such a machine. Pareto optimization results are presented for both full size and demonstrator size machines with YBCO rotor windings. This optimization used a variation of the Kriging method to reduce the number of FEM models required. A number of design issues and some sensitivity analysis are also discussed. Streszczenie. Artykuł dotyczy zasadności zastosowania nadprzewodzących, wysokotemperaturowych uzwojeń generatora w wolnoobrotowych maszynach synchronicznych. W tym celu rozważana jest możliwość zbudowania demonstratora w zmniejszonej skali z uzwojeniami z YBCO. Przedstawione są wyniki optymalizacji Pareto dla pełnowymiarowej maszyny jak i małego demonstratora z nadprzewodnikowym uzwojeniem wirnika. Optymalizacja wykorzystuje wariant metody Kriginga aby zmniejszyć wymaganą ilość symulacji MES. Dyskutowana jest także wrażliwość metody optymalizacji oraz aspekty związane z projektowaniem takiej maszyny. (Projekt nadprzewodzących, wysokotemperaturowych uzwojeń generatora w wolnoobrotowych maszynach synchronicznych) Keywords: optimization, rotating machines, YBCO windings. Słowa kluczowe: optymalizacja, maszyna wirująca, uzwojenia YBCO. Introduction Continuing advances in cryocoolers and superconducting materials motivate the interest in constructing superconducting generators. Improving performance and increasing available lengths of YBCO superconducting tapes make this material a preferred choice compared to the earlier BiSCCO materials. Although the nominal current rating of YBCO superconducting tape is lower than that of BiSCCO tapes, the tapes are thinner and more tolerant to the normal component of magnetic field - a property with significant implications for the design of electromechanical devices. Moreover, their pe... więcej»

Diagnostyka wirnika maszyn indukcyjnych z wykorzystaniem analizy falkowej i układów uczących się (Michał RAD)
W pracy opisane zostały procedury diagnostyki maszyn indukcyjnych, oparte o analizę przebiegu prądu rozruchowego, z wykorzystaniem metod czasowo - częstotliwościowych, w tym analizy za pomocą Ciągłej Transformacji Falkowej. Autor opracował także własną, unikalną metodę diagnostyki, której opis znajduje się w artykule. Ponadto opisano zastosowanie sieci neuronowej automatyzującej proces diagnostyczny. Abstract. The rotor cage of induction motors diagnosis, based on startup current analysis, is shown in article. Main problem in this way of diagnosis is motors with short startup. Therefore, time - frequency methods, especially Continuous Wavelet Transform are discussed. Author also introduce his own, unique method. Results of using time - frequency method could be also input data for the self-training systems such as neural networks. Examples of using neural networks for diagnosis in this way are also included. (Induction motor cage diagnosis based on wavelet transform and self-training systems) Słowa kluczowe: maszyny indukcyjne, diagnostyka, metody czasowo - częstotliwościowe, Ciągła Transformata Falkowa. Keywords: induction machines, diagnostics, time - frequency method, Continuous Wavelet Transform. Wstęp Do przyczyn zainteresowania diagnostyką wirnika maszyn elektrycznych, można zaliczyć głównie aspekty ekonomiczne związane z zaplanowaniem remontu silnika w odpowiednim czasie, jak również z zapewnieniem ciągłości produkcji, czyli uniknięciem awarii i strat z tym związanych. Rejestracja prądu rozruchu maszyn pracujących w przemyśle nie jest obecnie zagadnieniem skomplikowanym technicznie, istnieje więc potrzeba opracowania algorytmów analizy prądu rozruchu tak, aby cały proces diagnostyczny mógł być wykonywany bądź automatycznie, bądź poprzez pracowników obsługi nie będących ekspertami w dziedzinie diagnostyki maszyn. Zastosowanie nowoczesnych metod analizy sygnałów, oraz użycie procedur uczących się, umożliwiają poprawne i autom... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-4

zeszyt-2583-przeglad-elektrotechniczny-2010-4.html

 
W numerze m.in.:
Wyznaczanie gęstości mocy czynnej metodą planimetrowania pętli histerezy (Jerzy BAJOREK, Dominika GOWORSKA-KONIAREK, Józef NOWAK, Wiesław WILCZYŃSKI)
Pokazano, że dla wyznaczenia gęstości mocy czynnej w próbce blachy elektrotechnicznej metodą planimetrowania pętli histerezy nie jest konieczny pomiar wartości chwilowych w równych odstępach fazowych. Nie jest również konieczne, aby odstępy fazowe dokładnie wypełniały okres. Te właściwości powodują, że metoda nadaje się do wyznaczania mocy próbek w zakresie dużych wartości chwilowych prądu magnesującego. Abstract: It was shown that the measurement of instantaneous values in equal time intervals is not necessary to determine an active power density in electrical steel by means of hysteresis loop area planimetry. It is not also necessary accuracy filling of period by intervals between samples, These properties makes this method appropriate for determining of samples power in the range of high instantaneous values of magnetizing current. (Determination of active power density by method of hysteresis loop area planimetry) Słowa kluczowe: blachy elektrotechniczne, moc czynna, powierzchnia pętli histerezy. Keywords: electric al steel, active power, hysteresis loop surface Wstęp Obecnie moc przekształcanej na ciepło i pracę energii elektrycznej (moc czynną) wyznacza się najczęściej metodą cyfrową. Moc czynna jest wyliczana za pomocą estymatora iloczynu skalarnego na podstawie ciągów synchronicznie zmierzonych wartości chwilowych (próbek) napięcia i prądu. Gęstość mocy czynnej w próbce materiału magnetycznego wyznacza się dzieląc moc czynna przez masę próbki. Estymator iloczynu skalarnego wymaga równomiernego rozłożenia próbek w okresie przebiegu napięcia i prądu oraz dokładnego wypełnienia okresu przez odstępy między próbkami. Trudności spełnienia tych warunków oraz błędy pomiaru wartości chwilowych napięcia i prądu powodują, że mocy czynnej, przy dużym udziale mocy biernej, nie można wyznaczyć z odpowiednią dokładnością za pomocą estymatora iloczynu skalarnego [1]. Bezpośrednio z podstawowych równań elektrodynamiki otrzymuje się zależn... więcej»

Badania pola magnetycznego modelu okrętu podczas demagnetyzacji (Dariusz ŚWISULSKI, Kazimierz JAKUBIUK, Paweł ZIMNY, Mirosław WOŁOSZYN)
Przedstawiono system pomiarowy do badania pola magnetycznego modelu okrętu. System ten będzie wykorzystany przy opracowaniu algorytmów demagnetyzacji okrętów wojennych. Omówiono sposób kompensacji zakłóceń magnetycznych występujących w środowisku. Abstract. A measurement system for investigations of the magnetic field of a ship model is presented in the study. The system will be applied in order to work out algorithms for degaussing process of warships. A method of magnetic disturbances compensation occurring in the environment is discussed. (Investigations of magnetic field of model of ship during degaussing process). Słowa kluczowe: pole magnetyczne, demagnetyzacja, model okrętu, pomiary magnetyczne. Keywords: magnetic field, degaussing, model of ship, magnetic measurements. Wstęp Okręty wojenne ulegają w ziemskim polu magnetycznym namagnesowaniu. Rozróżnia się dwa rodzaje takiego namagnesowania: namagnesowanie indukowane zależne od kursu okrętu oraz namagnesowanie stałe, najczęściej wynikające z długotrwałego postoju w stałym zewnętrznym polu magnetycznym np. w porcie [1]. W przypadku okrętów wojennych namagnesowanie indukowane minimalizowane jest dzięki zastosowaniu automatycznego urządzenia demagnetyzacyjnego (AUD), które steruje prądami w cewkach umieszczonych wewnątrz okrętu zależnie od kursu. Namagnesowanie stałe również częściowo minimalizuje AUD, ale w przypadku większego namagnesowania okrętu zwiększa się potencjalne zagrożenie ze strony min morskich. W takiej sytuacji istnieje potrzeba minimalizacji namagnesowania stałego okrętu, które przeprowadza się na stacji demagnetyzacji. Proces demagnetyzacji okrętu jest złożony i czasochłonny. Mimo istniejących rozwiązań demagnetyzacji okrętów, w wielu ośrodkach badawczo-rozwojowych trwają prace nad nowymi, efektywniejszymi metodami. W pracy przedstawiono stanowisko badawcze i zastosowaną metodę kompensacji zakłóceń magnetycznych podczas badania pola magnetycznego modelu o... więcej»

Badania materiałów magnetycznych w ujęciu Normy (Józef KWICZALA)
Polska Norma PN-EN 60404-6: Materiały magnetyczne; dopuszcza dwa warianty wymuszania sygnałów sinusoidalnych do badania materiałów magnetycznych. Pierwszym z nich jest sinusoidalne wymuszenie indukcji magnetycznej B, natomiast drugi wariant dopuszcza możliwość wymuszenia sinusoidalnego kształtu natężenia pola H w próbce. W pracy porównano wyniki badań podstawowych parametrów materiałów magnetycznych stosując bądź sinusoidalne wymuszenie indukcji magnetycznej, bądź sinusoidalne wymuszenie natężenia pola. Abstract. The Polish Standard allows two variants of sinusoidal signal extortion to investigation of magnetic materials. First of them is sinusoidal extortion of magnetic flux density B while the second variant admits to sinusoidal signal extortion of field intensity H into the tested sample. The essential parameters of the magnetic materials of the test samples to obtain by means of two variants input signal force were compared. (Investigation of magnetic materials in formulation of Standard). Słowa kluczowe: materiał magnetyczny, sygnał magnesujący, pomiary magnetyczne. Keywords: magnetic material, magnetizing signal, magnetic measurements. Wstęp Polska Norma [1] dopuszcza dwa warianty wymuszania sygnałów sinusoidalnych do badania materiałów magnetycznych. Pierwszym z nich jest sinusoidalne wymuszenie indukcji magnetycznej B (gęstości strumienia magnetycznego), natomiast drugi wariant dopuszcza możliwość wymuszenia sinusoidalnego kształtu natężenia pola H w próbce. Pierwszej opcji odpowiada wymuszenie sygnału z teoretycznie idealnego źródła napięciowego, natomiast w drugim wariancie konieczne jest idealne źródło prądowe. W praktyce, aby spełnić wymagania Normy, należy zapewnić warunek dużo mniejszej lub dużo większej impedancji wewnętrznej źródła, w stosunku do impedancji uzwojenia magnesującego badanej próbki, odpowiednio dla warunku wymuszenia napięciowego lub prądowego. Źródłami sygnału zasilania próbek w układach pomiarowych... więcej»

Transfer function based analysis of fast transients impact on winding insulation (Marek FLORKOWSKI, Jakub FURGAŁ)
Transformers in electrical power systems are subjected to overvoltages generated during fast transients due to switching operations and lightning strokes. If the frequency of incoming surge voltage matches the winding one, the corresponding resonance will be excited. Therefore external fast transients occurring in power systems might trigger internal overvoltages with large maximum value in transformer windings. Overvoltages having such character have been the root cause of many power transformer failures. The paper presents an approach to the identification of sensitive zones in the transformer windings based on the measurements of overvoltages inside windings and frequency dependences of admittance of the transformer. Streszczenie: Transformatory w układach elektroenergetycznych są poddawane działaniu przepięć generowanych podczas szybkich stanów przejściowych związanych z czynnościami łączeniowymi oraz wyładowaniami atmosferycznymi. Jeżeli częstotliwość fali napięciowej oddziałującej na uzwojenie jest równa częstotliwości własnej uzwojeń to wewnątrz transformatora może wystąpić zjawisko rezonansu. Dlatego szybkie stany przejściowe występujące w układach elektroenergetycznych mogą generować przepięcia wewnętrzne o dużych wartościach maksymalnych w uzwojeniach transformatorów. Przepięcia o takim charakterze były przyczyną awarii wielu transformatorów energetycznych. Artykuł przedstawia propozycję identyfikacji wrażliwych obszarów w uzwojeniach transformatorów na podstawie pomiarów przepięć w uzwojeniu oraz zależności częstotliwościowych admitancji transformatora. (Analiza wpływu szybkich stanów przejściowych na izolację uzwojeń na podstawie funkcji przenoszenia) Keywords: transformer windings, overvoltages, diagnostic investigations, frequency method Słowa kluczowe: uzwojenia transformatorów, przepięcia, badania diagnostyczne, metoda częstotliwościowa Introduction Transformers are subjected to fast transients during switching operations,... więcej»

Nanoskopowa analiza orientacji domen magnetycznych z wykorzystaniem technik bliskiego pola (Mariusz OZIMEK, Andrzej SIKORA, Dominika GAWORSKA-KONIAREK, Wiesław WILCZYŃSKI)
NiFe thin films deposited onto Si substrate at room temperature via impulse magnetron sputtering. Magnetron deposition was carried out in sputtering power 550 W and different argon pressure (0.4, 1.0, 4.0 Pa). The ferromagnetic layers thicknesses were 80, 150 and 120 nm respectively. The samples were characterized by X-Ray diffraction. Effect of sputtering parameters on domain structure, as explored by magnetic force microscopy (MFM), was focused. The investigation showed a variety of magnetic domain microstructures (Utilisation of Near Field Microscopy for Nanoscopic Analysis of Magnetic Domain Orientation). Streszczenie. Cienkie warstwy NiFe otrzymano na szkle kwarcowym za pomocą impulsowego rozpylania magnetronowego. Proces nakładania prowadzono przy stałej mocy (550 W) i różnym ciśnieniu gazu roboczego (0,4, 1,0, 4,0 Pa). Zbadano strukturę domenową otrzymanych warstw za pomocą mikroskopii sił magnetycznych (MFM). Grubość powłok zawierała się w przedziale od 80 do 150 nm. Keywords: magnetic force microscopy, magnetic domains, thin films Ni-Fe, magnetron sputtering. Słowa kluczowe: mikroskopia sił magnetycznych, domeny magnetyczne, cienkie warstwy Ni-Fe, rozpylanie magnetronowe. Wstęp Nanotechnologia, będąca nowym kierunkiem nauki, powstałym w wyniku intensywnego jej rozwoju umożliwia prowadzenie badań na poziomie mikro- i nanoskopowym. Stosowanie nieustannie rozwijanych, nowoczesnych narzędzi badawczych pozwala na określenie właściwości materiałów trudnych lub niemożliwych do opisania za pomocą tradycyjnych metod. Mikroskopia bliskiego pola, w szczególności mikroskopia sił atomowych (AFM, ang. Atomic Force Microscopy) dostarcza informacji na temat różnych właściwości powierzchni badanego obiektu [1, 2]. Możliwe jest to dzięki pomiarowi sił Van der Waalsa, lepkości, magnetycznych i elektrostatycznych występujących między badaną powierzchnią, a skanującym ostrzem znajdującym się w odległości od uła... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-3

zeszyt-2531-przeglad-elektrotechniczny-2010-3.html

 
W numerze m.in.:
Wdrożenie metody badawczej odporności na pole elektromagnetyczne przy użyciu środowiska LabView (Adam MAĆKOWIAK, Krzysztof SIECZKAREK)
Celem prac zaprezentowanych w niniejszym opracowaniu było wykonanie w środowisku LabView systemu sterującego procesem badawczym odporności na pole elektromagnetyczne o częstotliwościach radiowych. Abstract. The aim of this work was to create the system dedicated to radiated immunity tests. To perform it the LabView programming environment was chosen - a versatile tool with a graphical programming language. (Radiated immunity test method implementation by use of LabView environment). Słowa kluczowe: odporność na pole elektromagnetyczne, LabView. Keywords: radiated immunity test, LabView. Wstęp Laboratoria wykonujące badania kompatybilności elektromagnetycznej wykorzystują szeroką gamę aparatury pomiarowej pochodzącej najczęściej od różnych producentów. Większość z tych urządzeń p... więcej»

Prognozowanie sygnatury okrętu na podstawie analizy źródeł promieniowania pola elektromagnetycznego (Krzysztof DYMARKOWSKI, Rafał NAMIOTKO, Andrzej KACZMAREK)
Określono potencjalne źródła pola elektromagnetycznego zainstalowane na pokładzie jednostki pływającej. Pokazano podejście do prognozowania sygnatury okrętu na podstawie analizy źródeł pola elektromagnetycznego. Przedstawiono algorytm określania sygnatury pola elektromagnetycznego okrętu. Zawarto wyniki symulacji komputerowej na podstawie opracowanego modelu matematycznego. Abstract. The potential electromagnetic field sources on board of a naval ship are indicated. The forecasting ship&#8217;s signature approach by analysis of electromagnetic field sources is presented. An algorithm for the determination of ship&#8217;s electromagnetic field signature was shown. The computer simulations results of developed mathematical model are included. (Ship&#8217;s signature prediction by analys... więcej»

Vulnerability of 5 GHz Wi-Fi Network to Adjacent-Channel Interference (Andrzej ZANKIEWICZ)
This paper deals with a problem of coexistence of different Wi-Fi IEEE 802.11a wireless local area networks which are operating in the same area using 5GHz U-NII radio band. The experiments, which have been carried out, show how WLANs operating in the adjacent or overlapped radio channels influence on each other. The obtained results can be used in designing new WLANs and for development of existing ones. Streszczenie. W artykule przeanalizowano problem wzajemnego wpływu sieci standardu Wi-Fi IEEE 802.11a pracujących w tym samym obszarze. Przedstawione zostały wyniki wykonanych eksperymentów określające przepustowość sieci pracujących w danym obszarze w nakładających się lub sąsiadujących ze sobą kanałach częstotliwościowych. Otrzymane rezultaty mogą być przydatne przy projektowaniu i... więcej»

Analysis of Lightning Electromagnetic Exposures in Building Electrical Installation with SPD (Renata MARKOWSKA)
Numerical analyses of lightning overvoltages in large electrical or electronic installations often require taking into account both nonlinear phenomena related to operation of surge protective devices and electromagnetic couplings. Computer simulation methods make possible analyses of various electromagnetic threats, however, there is no single program which allows for direct simulation of all these effects. The paper presents an original combined time-frequency domain approach for analyses of these phenomena in residential building electrical installation. Streszczenie. Analizy numeryczne narażeń piorunowych w instalacjach elektrycznych i elektronicznych wymagają często uwzględnienia nieliniowych efektów działania urządzeń do ograniczania przepięć i sprzężeń elektromagnetycznych. Kom... więcej»

Oddziaływania elektromagnetyczne zabawek (Paweł A. MAZUREK)
Technologie elektroniczne i informatyczne są coraz częściej wykorzystywane w produkowanych zabawkach. Poniższy artykuł zawiera wyniki badań emisji elektromagnetycznej kilku zabawek mechanicznych zasilanych z baterii i sterowanych przewodowo oraz bezprzewodowo. Wraz z wynikami badań zaprezentowano odniesienie do wymagań obowiązujących norm bezpieczeństwa, ochrony środowiska i wymagań EMC. Abstract. The development of electronic and computer technologies penetrates to the market of toys. The following article presents values of electromagnetic emission of several electro-mechanical toys (battery powered and remote controlled). The results of investigations were referred to the valid norms of safety, the protection of environment and the EMC requirements (The electromagnetic effects of t... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-2

zeszyt-2506-przeglad-elektrotechniczny-2010-2.html

 
W numerze m.in.:
Prostownik 18-pulsowy 20kW ze wspomagającym szeregowym filtrem aktywnym małej mocy (Piotr MYSIAK)
W artykule przedstawiono zasadę działania oraz wyniki wybranych badań symulacyjnych i laboratoryjnych układu przekształtnika 18- pulsowego o wyjściu stałonapięciowym, współpracującego z szeregowym filtrem aktywnym małej mocy (APF). Prezentowany system pozwala znacznie zredukować, szczególnie w przypadku autonomicznej sieci zasilającej, niepożądane wyższe harmoniczne w przebiegu prądu sieciowego. Osiemnastopulsową pracę przekształtnika osiąga się dzięki zastosowaniu zestawu sieciowych trójfazowych dławików sprzężonych (WPP i TDS). Jednoczesne zastosowanie dławików magnetycznie sprzężonych i szeregowego filtra aktywnego małej mocy, pozwala na osiągnięcie niewielkim kosztem, zmniejszenia współczynnika THD prądu zasilającego, do wartości odpowiadającej warunkom CPC (Clean Power Converters... więcej»

Property comparisons of TIGHTpak toroidal and double layer common choke (Szymon PASKO, Fabian BECK, Bogusław GRZESIK)
The main goal of this paper is the comparison of properties of TIGHTpak toroidal common choke TPCM-0.8-10 and double layer common choke with the same core. The TPCM choke is the single layer choke with the special wire forming. The properties like parasitic parameters and its influence on the insertion loss of EMI filter, value of saturation current for DM and CM modes and temperature are taken into account. Parasitic parameters are calculated on the basis of modulus of impedance characteristics, which were measured by impedance analyzer Agilent 4294A. Streszczenie: Głównym celem artykułu jest porównanie właściwości dławików przeciwzakłóceniowych TIGHpak i dwuwarstwowego z tym samym rdzeniem ferrytowym. TPCM jest jednowarstwowym dławikiem ze specjalnie uformowanym drutem nawojowym. W... więcej»

Behawioralny model tranzystora IGBT (Marek TURZYŃSKI, Piotr J. CHRZAN)
W artykule przedstawiono rezultaty prac nad uniwersalnym modelem tranzystora bipolarnego z izolowaną bramką (IGBT), przydatnym w symulacjach układów energoelektronicznych wymagających odwzorowania stanów ustalonych i dynamicznych. Rozważono behawioralny model IGBT w układzie klasycznym z nieliniowymi aproksymacjami pojemności pasożytniczych. Eksperymentalne testy modelu modułu IGBT typu CM200DY-24A (Mitsubishi) przeprowadzono w układzie przerywacza szeregowego. Abstract. This paper presents results on modelling of the Insulated Gate Bipolar Transistor (IGBT) for simulation of power electronics systems requiring adequacy both in steady-state and in switching conditions. The behavioural IGBT model in classic representation with nonlinear parasitic capacitances approximation is consider... więcej»

Zdalny system pomiarowy do monitorowania i diagnostyki napędów elektrycznych w oczyszczalni ścieków (Marcin PAWLAK)
W referacie przedstawiono budowę kompleksowego systemu diagnostycznego do monitorowania pracy napędów elektrycznych zainstalowanych w oczyszczalni ścieków. Jedną z funkcji systemu jest możliwość długoterminowej akwizycji sygnałów diagnostycznych napędów elektrycznych, takich jak prąd stojana czy przyspieszenie drgań. Na podstawie zgromadzonych historycznych danych pomiarowych zostanie utworzona baza wzorców diagnostycznych, która posłuży do budowy zaawansowanych detektorów uszkodzeń napędów przemysłowych, przy wykorzystaniu sztucznych sieci neuronowych. Abstract. The paper presents a construction of complex diagnostic system for electrical drives condition monitoring, that are installed in the wastewater treatment plant. One of the system function is long-term diagnostic signals acqu... więcej»

Sterowanie wymuszające dynamikę prędkości i mocy biernej maszyny asynchronicznej dwustronnie zasilanej (Grzegorz JAREK)
Zaprezentowano zastosowanie metody sterowania wymuszającego dynamikę do regulacji prędkości i mocy biernej maszyny dwustronnie zasilanej. Układ sterowania zrealizowany został w układzie współrzędnych związanych z wirnikiem, a jego struktura zapewnia minimalne sprzężenie torów regulacji. Przedstawiono syntezę praw sterowania i przykładowe wyniki symulacji pracy układu w wybranych trybach dynamicznych. Opisano zastosowanie obserwatora momentu obciążenia i wynikającą z niego odporność na zmiany momentu bezwładności układu. Abstract. Application of Forced Dynamics Control method for speed and reactive power control of the doubly fed induction machine is presented in this paper. Control system works in co-ordinate system connected with rotor and good control path decoupling is provided. Sp... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2010-1

zeszyt-2495-przeglad-elektrotechniczny-2010-1.html

 
W numerze m.in.:
Pomiar parametrów przepływu dwufazowego gaz-ciecz z zastosowaniem tomografii procesowej (Mariusz R. RZĄSA)
Różne struktury przepływy powodują, że trudno jest opracować jednolity system pomiarowy do badania przepływów dwufazowych gaz-ciecz. W pracy przedstawiono system pomiarowy składający się z tomografu optycznego służący do rozpoznawania struktur pęcherzykowych. Z kolei do rozpoznawania struktur rozwarstwionych zastosowano tomograf pojemnościowy. Opisano szczegółowo budowę sytemu pomiarowego oraz przedstawiono wyniki badań. Abstract. Different structures of two-phase flow inflicts that is difficult to elaborate a simple and uniform measuring system. In the paper, the measuring system including an optical tomograph used for recognition of bubble structures was described. A capacitive tomograph was applied for recognition of stratified flow. The measuring system structure was described in... więcej»

Evaluation of usability of Cassie and hybrid Cassie-Mayr models to simulate processes in AC arc circuits (Antoni SAWICKI, Łukasz ŚWITOŃ, Ryszard SOSIŃSKI)
Based on experimental studies of welding transporters systems, supplying the electric arc, were determinate the courses of voltage and current. Using of Amsnick and Zückler method were calculated the parameters of Cassie and hybrid Cassie-Mayr models. The macro models of corresponding arcs were created and then used for a simulation runs in a MATLAB-Simulink program. A large discrepancy of dynamic characteristics of real arc in comparison with the Cassie model was found. A satisfactory compliance was obtained for the characteristics of a hybrid Cassie-Mayr model. The functions of the parameters depending on the discharge current were calculated. Streszczenie: Na podstawie badań eksperymentalnych układów transformatorów spawalniczych zasilających łuk elektryczny wyznaczono przebiegi n... więcej»

Matlab FE_Toolbox - an universal utility for feature extraction of EEG signals for BCI realization (Marcin KOŁODZIEJ, Andrzej MAJKOWSKI, Remigiusz J. RAK)
The main aim of the article is to introduce a new Matlab toolbox (FE_Toolbox - a collection of feature extraction algorithms) to EEG signal analysis. Such a toolbox can be useful in the process of designing effective Brain-Computer Interfaces (BCI). The implemented feature extraction algorithms are based on frequency analysis (DFT), wavelet transform and higher order statistics (HOS) in connection with an autoregressive model. Streszczenie. W artykule przedstawiono opracowany przez autorów toolbox do Matlaba (FE_Toolbox), który umożliwia łatwe użycie różnych metod ekstrakcji cech z sygnału EEG. Toolbox może być pomocny przy konstruowaniu interfejsów mózg komputer (BCI). Zaimplementowane algorytmy ekstrakcji cech wykorzystują analizę częstotliwościową (DFT), transformację falkową oraz ... więcej»

Magnetohydrodynamic Pumps with Permanent Magnets for Pumping Molten Metals or Salts (Ivo DOLEZEL, Vaclav KOTLAN, Bohus ULRYCH, and Vaclav VALENTA)
Possibilities of pumping molten metals and salts (as cooling agents in nuclear reactors) by magnetohydrodynamic (MHD) pumps with permanent magnets are investigated. The principal attention is paid to the steady-state movement of these quenchants in the closed cooling loops described by the balance of the Lorentz force produced by the pump and hydrodynamic drag forces. The methodology is illustrated on two typical examples whose results are discussed. Streszczenie: W artykule przedstawiono wyniki badań nad możliwością zastosowania pomp magnetohydrodynamicznych (MHD). Najwięcej uwagi poświęcono analizie stanu ustalonego ruchu medium chłodzącego w obiegach zamkniętych pod wpływem siły Lorentza generowanej przez pompę i sił oporu hydrodynamicznego. Metodykę badań zilustrowano dwoma typow... więcej»

Noise Detection for Latent Component Classification in Ensemble Method (Ryszard SZUPILUK)
We present a novel concept of the random noise detection applied in model integration process. The ensemble method is based on decomposition of the multivariate variable containing model results. The decomposition originating from Blind Signal Separation gives us the latent components with destructive or constructive impact on the prediction quality. The identification and elimination of the noisy signals should improve final prediction result. The validity of our concept is presented on the real problem of load forecasting in the Polish Power System. Streszczenie. W artykule przedstawiono nową metodę detekcji szumów losowych zastosowana w procesie agregacji modeli. W rozwijanej metodzie agregacji zbieramy rezultaty poszczególnych modeli predykcyjnych w jednej wielowymiarowej zmiennej... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

Czasowy dostęp

zegar Wykup czasowy dostęp do tego czasopisma.
Zobacz szczegóły»