profil Twój Profil
Kliknij, aby zalogować »
Jesteś odbiorcą prenumeraty plus
w wersji papierowej?

Oferujemy Ci dostęp do archiwalnych zeszytów prenumerowanych czasopism w wersji elektronicznej
AKTYWACJA DOSTĘPU! »

Twój koszyk
  Twój koszyk jest pusty

BĄDŹ NA BIEŻĄCO -
Zamów newsletter!

Imię
Nazwisko
Twój e-mail

Czasowy dostęp?

zegar

To proste!

zobacz szczegóły

ZAMÓW EZEMPLARZ PAPIEROWY!

baza zobacz szczegóły
PRZEMYSŁ SPOŻYWCZY I GASTRONOMIA »

GOSPODARKA MIĘSNA


(ang. MEAT INDUSTRY)

Czasopismo Stowarzyszenia Naukowo-Technicznego Inżynierów i Techników Przemysłu Spożywczego (SITSpoż.)
rok powstania: 1949
Miesięcznik


Tematyka:
Interesująca pracowników branży mięsnej oraz instytucji współpracujących na rynku mięsnym. Artykuły techniczno-technologiczne, ekonomiczno-surowcowe i naukowo-badawcze, w tym między innymi zagadnienia z zakresu: jakości, normalizacji... więcej »

Prenumerata

Dear Customer! Order an annual subscription (PLUS version) and get access to other electronic publications of the magazine (year 2004-2013), also from March - year 2014.
Take advantage of the thousands of publications on the highest professional level.
prenumerata papierowa roczna PLUS (z dostępem do archiwum e-publikacji) - tylko 367,73 zł
prenumerata papierowa roczna PLUS z 10% rabatem (umowa ciągła) - tylko 330,96 zł *)
prenumerata papierowa roczna - 293,93 zł
prenumerata papierowa półroczna - 146,97 zł
prenumerata papierowa kwartalna - 73,48 zł
okres prenumeraty:   
*) Warunkiem uzyskania rabatu jest zawarcie umowy Prenumeraty Ciągłej (wzór formularza umowy do pobrania).
Po jego wydrukowaniu, wypełnieniu i podpisaniu prosimy o przesłanie umowy (w dwóch egzemplarzach) do Zakładu Kolportażu Wydawnictwa SIGMA-NOT.
Zaprenumeruj także inne czasopisma Wydawnictwa "Sigma-NOT" - przejdź na stronę fomularza zbiorczego »

2011-12

zeszyt-3165-gospodarka-miesna-2011-12.html

 
W numerze m.in.:
Hodowla bydła mięsnego (Piotr Wójcik)
Aktualnie bardzo wysokie ceny skupu żywca wołowego zachęcają wielu hodowców do podjęcia się hodowli bydła mięsnego w czystości rasy lub mieszańców, wytworzonych na bazie istniejącego już stada bydła mlecznego. Ze względów ekonomicznych najczęściej wybieramy drugi wariant pozwalający uzyskać stado mieszańcowe F1, charakteryzujące się bardzo dobrymi wskaźnikami rozwoju i późniejszej wydajności rzeźnej. Wielokrotnie utrzymując stado mleczne krów i mając niejednokrotnie problemy z rozrodem wykorzystujemy nasienie buhajów mięsnych w celu skutecznego pokrycia krowy mlecznej. Tym samym niemal samoistnie tworzymy zaczątki hodowli bydła mięsnego. Aby jednak skorzystać nie tylko z poprawy płodności w stadzie mlecznym, ale także z efektów krzyżowania konieczne Hodowla bydła mięsnego Piotr Wójcik Import żywego materiału genetycznego Metoda oparta jest o zakup cieląt-odsadków w wieku 6-8 miesięcy lub jałowic hodowlanych cielnych. Rozwiązanie najprostsze, pozwalające otrzymać stado bydła mięsnego w dość krótkim czasie, ale wymaga dużych nakładów pieniężnych (tym drożej im lepsza cena żywca w skupie). Pozwala jednak na zakup czystorasowego bydła, o udokumentowanym pochodzeniu i wartości użytkowej. Zaletą jest szybka możliwość zwrotu części poniesionych kosztów, poprzez sprzedaż części cieląt, które urodzą się ... więcej»

Urządzenie do wydajnej klasyfikacji tusz wieprzowych ciepłych i wychłodzonych
Urządzenie CSB-Image-Meater" decyzją KE z dnia 16.08.2011 r. zostało zatwierdzone do użytku w Polsce i z dniem 12.12.2011 r. może być stosowane w zakładach mięsnych do wydajnej klasyfikacji tusz wieprzowych zarówno na linii ubojowej, jak i podczas przyjęcia półtusz do zakładu.Firma CSB-System oferując CSBImage- Meater" , proponuje Państwu urządzenie do obiektywnej, przejrzystej i automatycznej klasyfikacji półtusz wieprzowych. CSB-Image- Meater" - inaczej niż rozwiązania igłowe lub ultradźwiękowe - bazuje na nieinwazyjnej analizie obrazu.CSB-Image Meater" składa się z bardzo dokładnej kamery, komputera PC oraz oprogramowania, które rejestruje obraz obiektu, identyfikuje struktury i dostarcza zanalizowane wyniki pomiaru. Klasyfikacja następuje na podstawie weryfikacji zarejestrowane... więcej»

Pieczenie - wyrób i wartość odżywcza (Dorota Czerwińska)
Mięso przeznaczone do pieczenia powinno być najwyższej jakości, mało ścięgniste i niezbyt tłuste. Na jakość gotowej pieczeni wpływa również dojrzałość mięsa, często zatem przed pieczeniem mięso marynuje się. Dobrej jakości pieczeń powinna być soczysta i aromatyczna. Pieczenie - wyrób i wartość odżywcza Dorota Czerw ińska Do pieczenia najlepiej wybierać konkretne fragmenty tuszy z poszczególnych zwierząt, czyli: ● w przypadku cielęciny - karkówkę, polędwicę, udziec, łopatkę, mostek, nerkówkę; ● w przypadku wołowiny - polędwicę, rostbef, udziec, łopatkę, karkówkę, rozbratel, mostek; ● w przypadku wieprzowiny - schab, polędwicę, łopatkę, szynkę, biodrówkę, golonkę, boczek. Wyrób pieczeni Pieczenie można sporządzać z całych kawałków mięsa lub mięsa rozdrobnionego, za... więcej»

STRONA REDAKCYJNA
Drodzy Czytelnicy! Przyszedł jeden z najgorętszych okresów w branży - Święta Bożego Narodzenia. Mimo wysokich cen surowca w każdym zakładzie praca wre. Tegoroczne Święta Bożego Narodzenia mogą być droższe... więcej»

Zawartość soli w przetworach mięsnych (Halina Makała)
W artykule przedstawiono rzeczywisty stan spożycia soli oraz działania podjęte w tym zakresie w celu poprawy stanu zdrowia, m.in. zalecenia dotyczące ograniczenia ilości soli w diecie. Scharakteryzowano źródła soli w pożywieniu i jej rolę w przetwórstwie mięsa. Opisano przykładowe sposoby redukcji soli oraz jej zawartość w wybranych asortymentach rynkowych w okresie ostatnich lat. Zawartość soli w przetworach mięsnych Halina Maka ła Technologia Działania na rzecz zmniejszenia spożycia soli Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca, aby osoby dorosłe nie spożywały więcej niż 5 g soli dziennie, mimo to faktyczna konsumpcja w Europie jest obecnie znacznie wyższa i wynosi 8-12 g. Naukowe opinie wydane przez Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności stwierdzają, że w przypadku większości Europejczyków dzienne spożycie sodu (3-5 g sodu, tj. ok. 8-11 g soli) znacznie przekracza zalecaną dzienną dawkę. Podaje się równocześnie, że głównym źródłem sodu w diecie są produkty przetworzone, stanowiące 70-75% całego spożycia sodu. Wysokie spożycie sodu, jednego ze składników soli stołowej, stanowi powszechnie uznany czynnik ryzyka wysokiego ciśnienia krwi i chorób sercowo-naczyniowych. Obniżenie spożycia do zalecanego poziomu byłoby korzystne dla zdrowia publicznego i dlatego władze krajowe, organizacje pozarządowe i przemysł spożywczy czynią starania, aby to osiągnąć. Korzyści zdrowotne, jakie możnaby osiągnąć poprzez zmniejszenie spożycia soli doprowadziły w wielu krajach Unii Europejskiej do podjęcia działań w celu jego obniżenia i w 2008 r. przyjęto "Unijne Ramy dla Krajowych Inicjatyw Zmniejszenia Spożycia Soli". Ich celem jest wspieranie prowadzonych inicjatyw krajowych, poprzez działania koordynacyjne i rozpowszechnianie użytecznych informacji. Podobne inicjatywy prowadzone są w wielu krajach. Przykładowo w Finlandii, gdzie program zmniejszenia soli istnieje od 1975 roku, przeciętne jej spożycie wśród dorosłych Finów zmniejszy... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2011-11

zeszyt-3142-gospodarka-miesna-2011-11.html

 
W numerze m.in.:
Branżowe narzędzia informatyczne dla przemysłu mięsnego
Planowanie produkcji w zintegrowanym systemie zarządzania procesami musi być zgodne z wymaganiami wynikającymi zarówno ze specyfiki danej branży, jak i indywidualnych oczekiwań przedsiębiorstwa. Sprawnie działający system informatyczny powinien być elastyczny i uwzględniać wszystkie niezbędne parametry wynikające z odmiennych technologii stosowanych w przetwórstwie żywności.Rachunek planowanych kosztów przedsiębiorstwa, symulacja wraz z planowaniem System wspomagający zarządzanie powinien pozwalać na planowanie zarówno w skali lat i miesięcy, jak i planowanie kroczące (rolling forecast). Etapy planowania - takie jak planowanie sprzedaży, produkcji, analiza zapotrzebowania oraz pokrycia surowcowego i materiałowego, rachunek kosztów procesów produkcji i miejsc powstawania kosztów - mogą odbywać się etapowo z prezentacją wyników częśc... więcej»

Efektywna obsługa klienta jako czynnik sukcesu firm branży mięsnej (Franciszek Kapusta)
Efektywna obsługa klienta to współczesna strategia łańcucha dostaw realizowana na bazie partnerstwa jego uczestników, polegająca na zsynchronizowanym zarządzaniu przepływem produktów w łańcuchu, w celu podnoszenia konkurencyjności oraz maksymalizacji korzyści wszystkich uczestników łańcucha, ze szczególnym zwróceniem uwagi na zadowolenie klientów. Jej fundamentalne przesłanki to: kooperacja zamiast konfrontacji, zorientowanie na klienta, maksymalizacja wartości dostarczanych konsumentom, efektywność informacji, usprawnienie przepływu towarów, ujednolicenie pomiaru efektywności świadczonych usług. Efektywna obsługa klienta jako czynnik sukcesu firm branży mięsnej Franciszek Kapusta Z wykonanych analiz wynika, że występują wahania w poziomie spożycia mięsa czerwonego i systematyczny wzrost spożycia mięsa drobiowego. Jednak ogólny poziom spożycia mięsa nie wykazuje wyraźnej tendencji rosnącej, pomimo szerokiego i wciąż zwiększającego się asortymentu produktów mięsnych na rynku. Zachodzi potrzeba poszukiwania nowych rozwiązań w branży mięsnej, w wyniku których zahamuje się dynamikę wzrostu cen rynkowych produktów, a równocześnie zwiększy przychody partnerów logistycznego łańcucha produktów mięsnych. Istniejąca sytuacja na rynku produktów mięsnych wykazuje, że łańcuch ten funkcjonuje z licznymi mankamentami. Istnieje tendencja do wykorzystywania swojej pozycji ekonomicznej przez zakłady mięsne do dyktowania warunków współpracy pozostałym ogniwom łańcucha. Tymczasem łańcuch dostaw musi funkcjonować według określonych zasad: a) jawność i zaufanie - wymagane podczas udostępnienia uczestnikom łańcucha danych dotyczących popytu, prognoz sprzedaży, harmonogramów produkcji, harmonogramów sprzedaży, zamówień oraz innych informacji; b) współdziałanie strategiczne - oznacza wspólne planowanie i realizację strategii łańcucha z określeniem miejsca i roli jego ogniwa; c) przywództwo - polega na ustaleniu centralnego koordynatora przepływ... więcej»

Tradycyjne produkty mięsne Ameryki Północnej i Południowej (Tomasz Krzywiński, Grzegorz Tokarczyk)
Ameryka Północna wraz z Południową stanowią ponad 28% ogólnej powierzchni lądów na Ziemi. Amerykę Północną zamieszkuje około 8% ludności świata a cały kontynent stanowi 16,3% całkowitej powierzchni lądów na kuli ziemskiej. Powierzchnia ta zajmowana jest głównie przez trzy państwa: Kanadę, Stany Zjednoczone oraz Meksyk. Amerykę Południową zamieszkuje ok. 320 mln osób, czyli 5,6% ludności świata. Wielkie obszary centralnej i południowej części kontynentu są prawie niezamieszkane. Do największych państw Ameryki Południowej zaliczyć można Brazylię, Boliwię, Argentynę, Chile, Ekwador, Wenezuelę oraz Kolumbię. Klimat zarówno Ameryki Północnej, jak i Południowej jest bardzo zróżnicowany. Tradycyjne produkty mięsne Ameryki Północnej i Południowej Tomasz Krz ywi ński , Grzegorz Tokarcz yk Produkty Bydło, świnie i owce dostały się do Ameryki dzięki morskim wyprawom Wikingów, którzy w 1007 roku dopłynęli do "Vinlandii" (część Ameryki Północnej). W 1493 roku Krzysztof Kolumb, podczas drugiej wyprawy również zabrał ze sobą zwierzęta, a w Meksyku znalazły się one podczas podbojów Corteza w 1519 roku. W 1539 roku Desoto wysadził na brzeg Florydy trzynaście świń, które już w 1542 roku stanowiły stado 700 sztuk. Natomiast Coronado w 1540 roku sprowadził bydło i owce z Meksyku do Arizony i Teksasu [1]. Początkowo w Ameryce Północnej konserwowaniem mięsa zajmowali się głównie emigranci z Europy, którzy zasiedlali nowe dziewicze tereny "Nowego Świata". Farmerzy z Nowej Anglii solili wieprzowinę, wołowinę, mięso jeleni, a nawet niedźwiedzi. Pierwszym producentem oraz sprzedawcą na skalę krajową mięsa solonego był Wiliam Pynchon, założyciel osady Sprinfield w Stanie Massachusetts. Następnie jego syn John ok. 1655 roku zaczął sprowadzać stada bydła ze Sprinfield do Bostonu, dzięki czemu stał się pierwszym "cowboyem" narodowym. Od 1662 do 1683 roku Pynchon sam skupował świnie, następnie beczkował duże ilości solonego mięsa wieprzowego i sprzeda... więcej»

Usługi logistyczne w Polsce oraz zakres ich stosowania w przemyśle spożywczym (Tomasz Rokicki)
Wiele osób zajmujących się analizą gospodarki uważa, że popyt na usługi logistyczne jest barometrem dla gospodarki. Sygnalizuje on przebieg trendów gospodarczych, ich rozwój lub stagnację. Taki pogląd związany jest z cechą wyprzedzania oferowania usług logistycznych względem zapotrzebowania gospodarki kraju, regionu czy też w skali globalnej. Taka duża wrażliwość logistyki na zbliżające się trendy gospodarcze wynika z jej silnego powiązania ze sprzedażą detaliczną, wymianą handlową z zagranicą, czyli głównymi wyznacznikami kondycji gospodarki rynkowej. Zarówno sprzedaż, jak i wymiana handlowa są w dużej mierze uzależnione od przemieszczania towarów od producenta do klienta. Ważne wydają się więc znajomość i śledzenie zmian zachodzących na rynku usług logistycznych w Polsce. Usługi logistyczne w Polsce oraz zakres ich stosowania w przemyśle spożywczym1) Tomasz Rokicki Rynek usług logistycznych w Polsce Jakość i organizacja logistyki w Polsce stale wzrasta, o czym świadczy ciągły awans naszego kraju w rankingu sporządzanym przez Bank Światowy. W 2009 r. polska logistyka zajmowała 30. miejsce, co oznaczało awans o 10 miejsc w porównaniu z 2007 rokiem. Przy ustalaniu rankingu brano pod uwagę m.in. wydajność służby celnej, możliwość śledzenia trasy przewozu, koszt świadczonej usługi, punktualność i długość terminu dostawy ładunku. Wyprzedziliśmy takie kraje, jak Portugalia, Węgry, Grecja, ale np. Czechy znajdowały się wyżej w rankingu. Związek logistyki z gospodarką jest ścisły, co przejawia się szczególnie w momencie spowolnienia gospodarki. Niskie tempo wzrostu gospodarczego w 2009 roku (1,7%) miało swoje odzwierciedlenie w zmniejszeniu się dynamiki rozwoju rynku usług logistycznych w Polsce. Największy wzrost rynku usług logistycznych występował w latach 2006-2007, gdy zanotowano przyrost wartości sprzedaży usług odpowiednio o 22 i 18%. Podstawę gospodarki rynkowej tworzą firmy z wa... więcej»

Dopracowane pomysły na wysokiej jakości produkty mięsne (Piotr Andrzej Pawłowski)
Firma ALL SPICE opracowując mieszanki funkcjonalne oraz smakowe stara się zaproponować swoim klientom gotowe pomysły na produkty mięsne. Wychodzimy z założenia, że produkt musi być smaczny i przyciągać docelowego klienta swoim wyglądem. Zależy nam, żeby konsument nie kupił go tylko raz, ale wracał po niego regularnie. To dopiero uważamy za sukces! Wiele produktów ALL SPICE to marka premium. Do tworzenia tych produktów mamy stworzoną bazę mieszanek funkcjonalnych neutralnych smakowo oraz ciekawych kombinacji aromatów do szynek ("Szynka pieczona", "Szynka swojska", "Szynka wędzona extra II", "Szynka domowa", "Szynk... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2011-10

zeszyt-3109-gospodarka-miesna-2011-10.html

 
W numerze m.in.:
Ocena stanu produkcji oraz ceny żywca rzeźnego w Polsce w 2011 roku (Robert Mroczek)
Produkcja mięsa wieprzowego, drobiowego i wołowego w wadze bitej ciepłej (wbc) w 2010 roku wyniosła 3627 tys. ton i była o 8% wyższa niż w 2009 roku. Najbardziej, bo o 10% wzrosła produkcja mięsa drobiowego, mięsa wieprzowego o 9% a mięsa wołowego o 1%. W liczbach bezwzględnych produkcja wyżej wymienionych gatunków mięsa wynosiła odpowiednio: 1863, 1374 oraz 390 tys. ton. Prognozy wskazują, że produkcja mięsa w Polsce w tym roku wzrośnie o ok. 2% i wyniesie ok. 3700 tys. ton (w wbc). Będzie to "zasługa" przede wszystkim kilkuprocentowego wzrostu produkcji żywca drobiowego, która wyniesie ok. 1440 tys. ton. Produkcja mięsa wołowego wzrośnie o ok. 4% i nieznacznie przekroczy 400 tys. ton, zaś wieprzowiny wyniesie ok. 1860 tys. ton, czyli tyle samo co w 2010 roku. Ocena stanu produkcji oraz ceny żywca rzeźnego w Polsce w 2011 roku Robert Mroczek Rynek wieprzowiny Rynek mięsa wieprzowego w ostatnich trzech latach podlegał dużym wahaniom, zarówno jeżeli chodzi o wielkość krajowej produkcji, jak i ceny skupu. Zatarł się klasyczny przebieg tzw. cyklu świńskiego, trwającego u nas zazwyczaj ok. cztery lata z dwoma wyraźnymi fazami (wzrostową i spadkową). Wzrost o 9% produkcji mięsa wieprzowego w 2010 roku, po wcześniejszym "załamaniu się" rynku, sugerował, że wchodzimy we wzrostową fazę produkcji mięsa wieprzowego, która będzie kontynuowana także w 2011 roku. Pozytywnie rysujący się obraz rynku wieprzowiny - powoli wychodzącego z zapaści, przekreślają jednak dane o pogłowiu trzody chlewnej z końca marca i lipca 2011 roku opublikowane przez Główny Urząd Statystyczny. Wynika z nich, że w końcu marca br. pogłowie trzody chlewnej liczyło w Polsce tylko 13,1 mln sztuk, wykazując spadek o 6,3% w porównaniu z analogicznym okresem 2010 roku. Tak niski stan pogłowia trzody chlewnej odnotowano w Polsce zaledwie dwa lata temu i wtedy już podkreślano, że tak katastrofalnie niskiego pogłowia trzody chlewnej nie było w Polsce od ponad 40 lat. ... więcej»

Tradycyjne produkty mięsne Azji (Tomasz Krzywiński, Grzegorz Tokarczyk)
Tradycyjne produkty mięsne Azji mogą być klasyfikowane w zależności od gatunków zwierząt z jakich są wyrabiane, formy produktu, metody przetwarzania lub właściwości produktu. Tradycje przetwórcze tego regionu są dużo starsze niż Europy. Tradycyjne produkty mięsne Azji Tomasz Krz ywi ński , Grzegorz Tokarcz yk Część II Produkty Kiełbasy Nham Nham lub naem to popularny fermentowany produkt znany w wielu krajach Azji południowo-wschodniej, głównie w Tajlandii. Może być traktowany jako główne danie lub przekąska spożywana na surowo lub w formie gotowanej [9]. Nham to mieszanka surowego mielonego chudego mięsa wieprzowego, podgotowanych skórek wieprzowych (pokrojonych w długie cienkie paski) oraz gotowanego ryżu w stosunku 2:1:1. Poza solą i pieprzem, dodaje się również świeży czosnek. Tradycyjnie wyrobioną masę zawija się w liście bananowca i pozostawia w temperaturze otoczenia w celu fermentacji (rysunek 1), obecnie jednak do tego celu używa się sztucznych osłonek o ok. 35 mm średnicy (rysunek 2). Fermentacja w temperaturze pokojowej powoduje namnażanie się bakterii kwasu mlekowego, przez co "wypierane" są inne szczepy bakteryjne, w tym chorobotwórcze. Dodatek czosnku działa przeciwbakteryjne, co pomaga utrzymać stabilność mikrobiologiczną w wysokiej temperaturze otoczenia. Naem jest gotowy do spożycia po 3 lub 5 dniach, w zależności od intensywności procesu fermentacji [10]. Po tym czasie powinien być schłodzony w celu spowolnienia fermentacji, która w wysokiej temperaturze może przyczynić się do zbyt wysokiej kwasowości produktu [4]. Soudjouk Soudjouk lub sucuk to tradycyjna fermentowana sucha kiełbasa wywodząca się z Turcji (rysunek 3). Wędlina ta znana jest na terenie całej Turcji i wytwarza się ją z mięsa wołowego i/lub bawolego i/lub baraniego. Oprócz mięsa dodaje się tłuszcz wołowy oraz tłuszcz z owczego ogona, który jest ważnym składnikiem, ze względu na jego silny wpływ na cechy sensoryczne wyrobu. Wyro... więcej»

MAT wieńczy dzieło (Magdalena Borek-Daruk)
Grupa Kapitałowa MAT powstała 21 lat temu, czyli w 1990 roku. Początkowo była spółką cywilną, która przekształciła się w spółkę akcyjną. W skład grupy wchodzą: Polski Przemysł Mięsny i Drobiarski MAT SA z siedzibą w Grudziądzu, Zakłady Mięsne MAT w Czerniewicach oraz Zakład Przetwórczy w Świeciu nad Wisłą. Z rąk najlepszych mistrzów produkcji wychodzą takie marki, jak MAT Premium, Polskie Specjały oraz Camp.Wszystko zaczęło się od dystrybucji konserw w 1990 roku. Robert Hetman wraz ze wspólnikiem nie poprzestali jednak na tym i w ramach rozwoju segmentu żywności pakowanej próżniowo stali się głównym zaopatrzeniowcem dla zakładów zajmujących się tego typu produkcją. Niewiele firm było wyspecjalizowanych w dostawach dla firm zajmujących się pakowaniem próżniowym. W związku z tym ich przedsiębiorstwo rozwijało się dynamicznie, dostarczali surowiec, maszyny, a nawet woreczki foliowe. Jednak z biegiem czasu zakłady przetw... więcej»

Organizacja i zarządzanie logistyką w przedsiębiorstwach przetwórstwa i konserwowania mięsa (Tomasz Rokicki)
Znaczenie słowa logistyka często bywa różnie interpretowane. Powodem jest istnienie wielu definicji, w których starano się uchwycić wszystkie lub najważniejsze aspekty logistyki. J edna z definicji określa, że przedmiotem logistyki jest dostarczenie właściwego produktu, we właściwej ilości, we właściwym stanie, we właściwym miejscu, we właściwym czasie, dla właściwego użytkownika i przy właściwym koszcie. Z kolei w nauce organizacji i zarządzania termin logistyka jest używany m.in. w kontekście zarządzania zjawiskami i procesami przepływu dóbr opartymi na zintegrowanym ich ujmowaniu. Według niektórych autorów słowo logistyka pochodzi z języka francuskiego, w którym loger znaczy zakwaterować. Pojęcie to nawiązuje do działań wojennych. Po II wojnie światowej opracowane rozwiązania logistyczne zostały przeniesione do strefy cywilnej. Logistyka znalazła zastosowanie w działach produkcyjnych i usługowych. Uniwersalność i użyteczność tej nauki spowodowały wykorzystanie jej przez inne działy gospodarki. Organizacja i zarządzanie logistyką w przedsiębiorstwach przetwórstwa i konserwowania mięsa1 Tomasz Rokicki Znaczenie logistyki jest coraz większe, a jej niedocenianie może prowadzić do poważnych konsekwencji dla firmy. Możliwość zarządzania przepływem ładunków "z jednej ręki" pozwala skrócić czas od wyprodukowania do dostarczenia produktu ostatecznemu odbiorcy. Logistyka umożliwia więc pokonywanie czasu i przestrzeni w realizacji przepływu dóbr. Trzeba pamiętać, że logistyka wchodzi w liczne związki z wieloma obszarami funkcjonalnymi przedsiębiorstwa, takimi jak produkcja, marketing, księgowość. Do najważniejszych działań wykonywanych w ramach logistyki można zaliczyć przemie... więcej»

Drodzy Czytelnicy!
Unia Europejska przygotowała nowe prawo o znakowaniu żywności. Rozporządzenie w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności ma poprawić czytelność i umożliwić konsumentom dokonanie prawidłowego wyboru... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2011-9

zeszyt-3088-gospodarka-miesna-2011-9.html

 
W numerze m.in.:
Gawęda o marketingu Część II (Franciszek Kładź)
DDziałania marketingowe są przez wielu kojarzone i sprowadzają się do sprzedaży tego co się wyprodukuje, czasem przy wsparciu reklamy, która jest bardziej zawiadomieniem, że takie "coś" na rynku się pojawiło. Czasem produktowi przypnie się wiele cech, niemal nadprzyrodzonych, a producent zdaje się mówić z oddali, że z żalem pozbywa się dobrego produktu. I nie dotyczy to wyłącznie branży mięsnej. Klienci jednak nie znają się na żartach, bo oto 19 lutego jedna ze stacji telewizyjnych kpiła odczytując skład "parówek cielęcych" w cenie 17,50 zł/kg, w których cielęciny było "tyle co kot napłakał" - to cytat. To jakby skopiowany przypadek "pasztetu z zająca", który na skutek interwencji wrednych kontrolerów przemianowany został na "pasztet Zająca", ponieważ nie było w nim mięsa z szaraka. Było też o innych sprawach, ale to może innym razem. Kontynuując gawędę o marketingu i jego "peryferiach" należy przypomnieć drugą część definicji, która nie mówi bezpośrednio o sprzedaży: "...wszystkie dziedziny działalności przedsiębiorstwa mające na celu...". Sprzedaż jest już końcowym celem i czynnością, tak jak dla sportowca celem jest zdobycie medalu, co jednak poprzedzone jest katorżniczą pracą i wyrzeczeniami. O końcowym sukcesie decydują "po równo" trzy etapy działalności przedsiębiorstwa: korzystny zakup surowca (co nie oznacza najtańszego), dobrze przeprowadzony proces produkcyjny i sprawnie zorganizowana sprzedaż. Nie odkrywam tu żadnej Ameryki, bo nie mam pasji Kolumba, a jedynie opisuję zdarzenia. Stosowanie na którymkolwiek etapie taryfy ulgowej wedle swojskich "zasad": a nuż się uda, jakoś to będzie czy - cyniczniej - głupi naród wszystko kupi, oznacza nieprzyjemności, wstyd, mandaty, zwroty, kłopoty, a czasem kontakt z sądem lub plajtę. Piszę o tym co przynosi życie, bowiem literatura (nie znaczy, że ją lekceważę) zajmuje się "modelami" idealnymi lub zjawiskowymi, które mogą a nie muszą zaistnieć. Moje uzasadnienie jest pro... więcej»

KRONIKA
Nowa chłodnia składowa FOOD SERVICE.W centralnej części Polski, a dokładniej w Rawie Mazowieckiej, została otwarta nowa chłodnia składowa na 5,5 tys. ton mięsa. FOOD SERVICE to firma z ponad 15-letnim doświadczeniem w uboju, rozbiorze i handlu mięsem. Nowa inwestycja pozwoli na zwiększenie rynków zbytu i obrotu firmy. Chłodnie otworzyli wspólnie z rodzinami Zofia Sypuła, Marek Czerniej oraz Barbara Kobylańska i Rafał Trzepanowski - dzie- Nowa chłodnia składowa FOOD SERVICE ci zmarłego współwłaściciela firmy Jana Trzepanowskiego. Głównymi gośćmi na uroczystości byli kontrahenci firmy. Przyjechali z całego kraju i świata. W tym dniu nie mogło również zabraknąć pracowników FOOD SERVICE, gdyż to oni tworzą jej sukces. Wszyscy bardzo ciepło wyrażali się o swoich pracodawcach i firmie. W dzisiejszych czasach tego typu słowa zasłyszane w kuluarach są niezwykle cenne i budujące. (Rawa Mazowiecka, 27.08.2011) MW Gości.Międzynarodowa konferencja naukowa "Prokonsumencka gospodarka żywnościowa w krajach Unii Europejskiej" realizowana w ramach ... więcej»

"Nauka Praktyce i Praktyka Nauce" - innowacyjne podejście w rozwiązywaniu problemów
Pracownicy Katedry Procesów i Urządzeń Przemysłu Spożywczego Wydziału Mechanicznego Politechniki Koszalińskiej przy współpracy z Instytutem Technologii Mięsa Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu rozpoczęli realizację projektu rozwojowego, którego celem jest innowacyjne podejście do rozwiązań konstrukcyjnych rozprowadzania dymu wędzarniczego w komorze wędzarniczej, mających wpływ na ograniczenie nadmiernej kumulacji związków z grupy wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA) w obrabianych przetworach mięsnych. Geneza podjętego problemu zrodziła się za sprawą wzrastającej wśród konsumentów świadomości zagrożeń zdrowotnych i bezpieczeństwa żywności wędzonej. Żywność utrwalana w procesie wędzenia może być źródłem zagrożenia znaczną liczbą związków z grupy WWA, dostarczanych przez żywność wędzoną do organizmu. Zatem problem dotyczy zanieczys... więcej»

Z okazji 85. urodzin Zdzisławowi Jabłońskiemu życzymy zdrowia, siły i energii do korzystania z uroków życia
Zdzisław Jabłoński od ponad 50 lat związany jest z redakcją miesięcznika "Gospodarka Mięsna". To właśnie między innymi dzięki niemu czasopismo posiada opinię najbardziej fachowego źródła wiedzy branżowej. Zdzisław Jabłoński od 1960 roku kierował działem techniczno-technologicznym "Gospodarki Mięsnej", a od 1980 roku zajmował stanowisko zastępcy redaktora naczelnego. Z końcem 2008 roku przeszedł na zasłużoną emeryturę, jednak do dnia dzisiejszego wspiera redakcję swoją wiedzą i służy wszelką pomocą. Zdzisław Jabłoński urodził się 13 września 1926 roku w Sokołach (dawne województwo białostock... więcej»

Zorientowana na jakość optymalizacja procesów i produktów za pomocą Systemu CSB
Wysokie wymagania stawiane zarządzaniu jakością, gwarancja bezpieczeństwa produktów spożywczych i kontrola pochodzenia w branży spożywczej wymagają sprawnego zarządzania informacją. Przedsiębiorstwom potrzebne jest rozwiązanie do zarządzania informacją. Branża mięsna potrzebuje wydajnego i elastycznego rozwiązania IT, które integruje zarządzanie jakością w całym rozwiązaniu ERP.Zastosowanie krajowych i międzynarodowych wytycznych Moduł zarządzania jakością Systemu CSB uwzględnia procesy i jest integralną częścią oprogramowania branżowego. Przedsiębiorstwa posługujące się tym modułem mają do dyspozycji optymalne narzędzie w celu praktycznego wdrożenia krajowych i międzynarodowych wytycznych, służące jednocześnie trwałej optymalizacji procesów. Wraz z wdrożeniem zgodnego z normami systemu zarządzania jakością ma miejsce równoległa analiza organizacyjna przedsiębiorst... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2011-8

zeszyt-3049-gospodarka-miesna-2011-8.html

 
W numerze m.in.:
SPIS TREŚCI
22 wiadomości punkt widzenia 26 Macieja Dudy - prezesa zarządu PKM DUDA Magdalena Borek-Daruk, Jolanta Wilczak surowiec 30 Charakterystyka ras świń utrzymywany... więcej»

Szybka analiza IRS w przemyśle mięsnym (Fabian Magda)
Nowoczesna analityka chemiczna pozwala na szybkie i efektywne określenie podstawowych właściwości fizykochemicznych mięsa na linii produkcyjnej on-line. Do monitorowania surowca mięsnego na linii produkcyjnej zastosowanie znalazła analiza spektrometryczna w podczerwieni, gdzie wykorzystuje się transmisyjną lub refleksyjną metodę pomiaru. Promieniowanie podczerwone (IR) wykryto już w początkach ubiegłego wieku. Jednak rozwój techniki wykorzystującej absorpcję energii niesionej wraz z promieniowaniem podczerwonym datuje się dopiero na lata pięćdziesiąte minionego stulecia. Największy rozkwit w spektrometrii w podczerwieni (IRS) spowodowało wprowadzenie w latach siedemdziesiątych transformata Fouriera oraz ówczesna komputeryzacja urządzeń pomiarowych. Zastosowanie transformata Fouriera przyczyniło się do: zwiększenia zdolności rozdzielczej, większej czułości aparatury, skrócenia czasu analizy przy pomiarach IRS. Z uwagi na szerokie spektrum promieniowania IR technika spektrometryczna w tym zakresie dostarcza sporych możliwości analitycznych (tab. 1). Schemat blokowy przedstawiający przykładowy spektrometr NIR znajduje się na rysunku 1. Analiza spektrometryczna w podczerwieni daje możliwości badania gazów, cieczy oraz ciał stałych, do których zaliczamy mięso. Do pomiaru wykorzystuje się dwie techniki... więcej»

PEK LIMAR zdobywa rynek jakością produktów (Magdalena Borek-Daruk)
Celem Bogusława Strześniewskiego, prezesa zarządu PEK LIMAR -u jest umocnienie pozycji regionalnego lidera oraz liczącego się na polskim rynku producenta mięsa i wędlin. Cała załoga ma wysoko postawioną poprzeczkę, ponieważ utrzymanie pozycji wypracowanej przez lata oraz marki, której ufają konsumenci, nie jest proste. Jednak należy z odwagą patrzeć w przyszłość, co jest mottem zakładu z Umienina, a przejawia się w kontynuowaniu tradycji wędliniarskich oraz kreowaniu własnych, oryginalnych smaków.Nie sposób budować relacji z klientem bez zaufania. W końcu to klient jest najważniejszy" - podkreśla w rozmowie Bogusław Strześniewski. Nie są to puste słowa, ponieważ od początku swojego istnienia, czyli od 1990 roku, PEKLIMAR zdobywa rynek stałą, wysoką jakością produktów. Takie wyroby, jak parówkowa firmowa czy kiełbasa śląska produkowane są w niezmienionej recepturze od ponad 20 lat. Nowe produkty tworzone są z myślą zaspokojenia naj... więcej»

Wpływ wybranych parametrów suszenia na jakość kiełbas suchych (Jolanta Sienkiewicz , Adam Olszewski, Justyna Pieciul)
Praca dotyczyła wpływu warunków suszenia trzech rodzajów kiełbas na długość procesu suszenia oraz jakość uzyskanych wyrobów. Każdy rodzaj badanej kiełbasy (kabanos wieprzowy, kiełbasa myśliwska sucha oraz kiełbasa krakowska sucha) podzielony został na trzy próby badawcze, z których dwie pierwsze suszone były w temperaturze 22°C oraz przy wilgotności powietrza 72+-5%. Trzecia próba każdej badanej kiełbasy została poddana suszeniu w temperaturze wynoszącej 28+-2°C oraz przy wilgotności powietrza 55+-3%. Zmiana parametrów przechowywania kiełbas w suszarni wpłynęła na skrócenie czasu ich suszenia, dając jednak w przypadku kiełbasy myśliwskiej suchej oraz kiełbasy krakowskiej suchej niekorzystne zmiany jakościowe. Wpływ wybranych parametrów suszenia na jakość kiełbas suchych Jolanta Sienkiewicz , Adam Olsz ewsk i, Just yna Pieciul Kiełbasa to jeden z najstarszych produktów spożywczych. H istoria produkcji kiełbas liczy prawie dwa tysiące lat. Pierwsze wzmianki na jej temat ukazały się już w VIII wieku p.n.e. w "Odysei" H omera, gdzie autor pisał o "kiszce krwią i tłuszczem nadziewanej". Słowo kiełbasa pochodzi od łacińskiego słowa "salsus" i oznacza "solony". W średniowieczu terminem tym określano również inne gatunki wyrobów, np. solone lub konserwowane mięsa. Z biegiem lat ludzie udoskonalali wyrób kiełbas. Powstawały produkty charakterystyczne dla danego położenia geograficznego lub klimatu, np. w zimniejszym obszarze E uropy Północnej popularność zyskały kiełbasy surowe, natomiast w obszarach cieplejszych lub w porach letnich były to kiełbasy surowe wędzone. Kiełbasy suche pochodzą z E uropy Po... więcej»

Nie chcemy wstrzymywać rozwoju - podkreśla Maciej Duda, prezes zarządu PKM DUDA SA
Czy Polski Koncern Mięsny DUDA zapomniał już o kryzysie z 2009 roku? To było najtrudniejsze doświadczenie w historii firmy, które mogło wręcz zakończyć jej działalność. Nigdy więc o nim nie zapomnimy, a zwłaszcza nasza rodzina. Udało się nam jednak pokonać problemy. Staliśmy się jako firma mocniejsi i bardziej ostrożni. Przestaliśmy już rozpamiętywać. To już historia i to nie tylko dla naszej spółki. Był to okres specyficznych wydarzeń, które dotknęły wówczas całą polską gospodarkę, a ich ofiarami były setki polskich przedsiębiorstw. Niektórym nie udało się przetrwać. My pracujemy i od półtora roku wykazujemy zyski. Jak przebiega realizacja programu restrukturyzacyjnego DUDA 2012? Na program DUDA 2012 składają się trzy obszary funkcjonowania ... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2011-7

zeszyt-3024-gospodarka-miesna-2011-7.html

 
W numerze m.in.:
Człowiek, jako najsłabsze ogniwo w obszarze produkcji (Joanna Piepiórka -Stepuk)
Zakłady przetwórstwa mięsnego to miejsca, gdzie specyfika produkcji stwarza warunki sprzyjające rozwojowi drobnoustrojów, co w następstwie przyczynia się do pogorszenia cech jakościowych mięsa (rozwój mikroflory saprofitycznej) i zatruć pokarmowych (rozwój mikroflory patogennej). Źródłem zanieczyszczeń żywności może być również pracownik.Podstawowy surowiec, jakim jest mięso, jest biologicznym materiałem, który łatwo ulega zakażeniu mikrobiologicznemu i stanowi idealne środowisko dla rozwoju mikroorganizmów, ze względu na bogaty skład substancji odżywczych, zwłaszcza pełnowartościowych białek, witamin, tłuszczów, niektórych substancji mineralnych oraz cukrów (startery rozwoju drobnoustrojów). O ile po właściwie przeprowadzonym uboju, obróbce poubojowej i szybkim schłodzeniu tusz do zalecanej temperatury (nie wyższej niż 3°C dla mięsa i 7°C dla podrobów - Rozporządzenie (WE) 854/2004 z 29.04.2004 r.) na powierzchni mięsa występują minimalne ilości drobnoustrojów, o tyle podczas przenoszenia i rozbioru mięsa na elementy kulinarne oraz w trakcie dalszych operacji (temperatura otoczenia nie wyższa niż 12°C) ryzyko zakażenia wzrasta. Związane jest to z tzw. produkcją otwartą, charakteryzującą się bezpośrednim oddziaływaniem na surowiec zarówno środowiska zakładowego (temperatura, wilgotność, zanieczyszczenia powietrza), jak i człowieka. Każdego rodzaju zagrożenia, fizyczne, chemiczne i mikrobiologiczne, pochodzące z każdego obszaru produkcji, są minimalizowane i ograniczane poprzez stały monitoring całego procesu przetwórczego, od rozbioru, dostawy surowca, poprzez wytwarzanie produktu i odbiór gotowego asortymentu. Niezależnie jednak od podejmowanych w tym zakresie działań (GMP/GHP, system HACCP), zgodnych z odniesieniem do obowiązującego prawa (rozporządzenie 178/2002 z 28.01.2002 r. i powstały pakiet higieniczny) a nawet innych, nieobligatoryjnych systemów jakości w jakich pracują zakłady, niewątpliwie najsłabszym ogniwem pozos... więcej»

SPIS TREŚCI
5 wiadomości punkt widzenia 6 Stanisława Kowalczyka - Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych Magdalena Borek-Daruk higiena ... więcej»

Nieprawidłowości w branży mięsnej jest niestety dużo - stwierdza Stanisław Kowalczyk, Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w rozmowie z Magdaleną Borek-Daruk
Dla Pana pewnie banalne pytanie, ale jednak niezwykle ważne: jaki jest zakres kompetencji IJHARS? W Polsce funkcjonuje wieloinspekcyjny system nadzoru nad żywnością, zresztą występuje on również w innych krajach. Jednak w ostatnich dekadach, gdzieś od końca XX wieku, następuje poważna koncentracja instytucji kontrolujących żywność na świecie. W krajach najwyżej rozwiniętych instytucje te mają coraz większe kompetencje, potencjał, kapitał ludzki i są coraz wyżej sytuowane w strukturze gospodarki, czyli nie podlegają tylko ministrowi resortowemu, ale szefowi rządu czy nawet parlamentowi. Przykładem może być EFSA w Wielkiej Brytanii, która formalnie podlega ministrowi zdrowia, ale ze swojej działalności rozlicza się przed parlamentem. Za kontrolę i nadzór nad żywnością w Polsce odpowiada pięć głównych instytucji. Trzy z nich podlegają Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi - Inspekcja Weterynaryjna i Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa oraz Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, jedna Ministrowi Zdrowia - Państwowa Inspekcja Sanitarna i jedna prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Inspekcja Handlowa. IJHARS najszerszy związek i kontakt ma z Inspekcją Handlową, ponieważ ustawodawca tak podzielił nasze kompetencje, że wspólnie odpowiadamy za cały łańcuch żywnościowy, jeśli chodzi o tak zwaną jakość handlową żywności. My kontrolujemy żywność u producenta, natomiast IH w obrocie, poza jedną grupą - świeżymi owocami i warzywami, gdzie IJHARS sprawuje pieczę na każdym etapie obrotu. Wszystkie inne grupy produktów spożywczych kontrolujemy u przedsiębiorcy, czyli w procesie produkcji. W związku z tym inspektorzy tych dwóch instytucji muszą się kontaktować i uzupełniać, dlatego mamy podpisane porozumienie i bardzo intensywnie wymieniamy się informacjami o przeprowadzonych kontrolach i stwierdzonych nieprawidłowościach. Jest to jeden z istotnych elementów w naszej tzw. analizie ryzyka, którą spo... więcej»

Stosowanie rodentycydów - technika "pulsacyjna" (Stanisław Ignatowicz)
Chemiczna metoda gubienia gryzoni polega na stosowaniu produktów biobójczych przeznaczonych do zwalczania gryzoni, zwanych rodentycydami. Preparaty te, często bardzo niebezpieczne dla ludzi, powinny być stosowane ostrożnie, zgodnie z zaleceniami podanymi na etykiecie.Podczas pracy z rodentycydami należy używać odzieży ochronnej, butów i rękawic gumowych, nie jeść, nie pić i nie palić. Po pracy należy umyć się wodą i mydłem, wypłukać usta, zmienić odzież. Opróżnione opakowania po preparatach należy składować w sposób uniemożliwiający skażenie otoczenia i następnie zwrócić do hurtowni środków chemicznych. Karmniki deratyzacyjne Rodentycyd (czyli trutkę) umieszcza się wewnątrz karmników deratyzacyjnych (rys. 1), które są rozstawione na zewnątrz budynków. Należy je zamontować na stałe do ściany budynku lub do podłoża przy pomocy dwóch kołków rozporowych i dwóch śrub. Jeśli podłoże jest nieutwardzone, karmniki należy umocować do płyt chodnikowych lub cegieł, które następnie należy umieścić w glebie tak, aby ich poziom był równy poziomowi ziemi. Montowanie karmników na stałe do podłoża jest zalecane po to, aby nie zaistniała możliwość wydobycia trutki przez postronne osoby, albo jej utraty w sposób przypadkowy (np. w czasie ulewnego deszczu). Karmniki powinny być szczelnie zamykane na klucz i/lub plombowane, aby w ten sposób zabezpieczyć zawartość karmnika przed dostępem osób niepowołanych. Karmniki deratyzacyjne należy oznaczyć ostrzegającym opisem umieszczonym na karmniku i nad karmnikiem (np. na ścianie). Karmniki deratyzacyjne z rodentycydem w formie saszetki pasty lub kostki (rys. 2) nie należy rozmieszczać wewnątrz hal produkcyjnych, w magazynach i innych pomieszczeniach zakładu. Wprowadzenie trutek do wymienionych pomieszczeń czasami jest ... więcej»

System informatyczny wspomaga zarządzanie przedsiębiorstwem
Obecna sytuacja rynkowa zmusza do wykazywania rezerw kosztowych również w obszarach planowania i controllingu. Zadanie niełatwe i wymagające odpowiednich narzędzi IT. Główną cechą systemów wspomagających zarządzanie przedsiębiorstwami w przemyśle mięsnym powinno być przede wszystkim spełnienie przez nie wszystkich wymagań branżowych oraz oferowanie rozwiązań sprawdzonych w praktyce. Planowanie zaopatrzenia i produkcji w informatycznym systemie zarządzania Planowanie zaopatrzenia i produkcji w branży mięsnej należy do istotnych zadań zarządzania przedsiębiorstwem a zastosowane tu narzędzia muszą uwzględniać specyfikę surowca i składników pomocniczych oraz technologię produkcji. Planowanie jest wykonywane w oparciu o aktualne dane dyspozycyjne sprzedaży i zaopatrzenia, dając jednocześnie użytkownikowi możliwość indywidualnej konfiguracji arkuszy planowania i następnie opracowywania danych produkcyjnych. Plan produkcyjny jest na bieżąco zestawiany z wynikającym z niego zapotrzebowaniem na surowce i materiały pomocnicze i jednocześnie konfrontowany z dostępnymi zapasami surowcowymi, materiałowymi i wydajnościami... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2011-6

zeszyt-3001-gospodarka-miesna-2011-6.html

 
W numerze m.in.:
Jak salami to tylko z PAMAS-u
Piotr Matyszok od 23 lat prowadzi firmę transportową, a jego trzej synowie pracowali za naszą zachodnią granicą przy produkcji salami. Ojciec próbował wszystkiego by ściągnąć synów z powrotem do Polski, jednak z dobrze płatną pracą w niemieckim zakładzie mięsnym trudno było konkurować. Jedyną rzeczą, która mogła skłonić Artura, Andrzeja i Sebastiana do powrotu w rodzinne strony to własne przedsiębiorstwo. Wybór rodzaju działalności był prosty - produkcja salami - i tak powstał Zakład Przetwórstwa Mięsnego PAMAS Piotr Matyszok & Synowie.Powiedzenie "z rodziną wychodzi się dobrze tylko na zdjęciu" nie sprawdza się w tym przypadku. W zakładzie zatrudnionych jest łącznie siedem osób, z czego większość to rodzina. Osobą zarządzającą firmą jest senior rodu Piotr Matyszok. Szef... więcej»

Europejskie specjały - tradycyjne szynki i kiełbasy (Tomasz Krzywiński, Grzegorz Tokarczyk)
Klimat europejski jest bardzo zmienny. Północna część charakteryzuje się wysoką wilgotnością i zmienną temperaturą, przez co produkty tam wytwarzane wymagały wędzenia. Otrzymane wyroby charakteryzowały się wyższą wilgotnością w porównaniu z produkowanymi w zachodniej części kontynentu. W Europie zachodniej wystarczało konserwowanie solą i pozostawianie produktu na wolnym powietrzu, aby powoli dojrzewał. Zmiany klimatyczne oraz różnorodność procesów technologicznych sprawiły, że w Europie przed laty powstało wiele produktów mięsnych, określanych dzisiaj mianem tradycyjnych. Europejskie specjały - tradycyjne szynki i kiełbasy Tomasz Krzywi ński , Grzegorz Tokarczyk Szynki Szynka iberico W Hiszpanii tradycyjnymi produktami mięsnymi są szynki peklowane na sucho. Jedną z nich jest szynka Iberico (rysunek 1) produkowana z mięsa świń iberyjskich lub rasy świń czarnych. Wyrób ten zachował swój pierwotny charakter i wytwarzany jest tradycyjną metodą w naturalnych warunkach środowiskowych. Świnie przeznaczane do produkcji szynki Iberico wypasane się na łonie natury i odżywiają się głównie żołędziami dębu zimozielonego i korkowego oraz ziołami, co nadaje mięsu niezwykły aromat. Zwierzęta są w ciągłym ruchu, dzięki czemu ich mięso ma niską zawartość tłuszczu, a to sprzyja długiemu procesowi przechowywania oraz nadaje charakterystyczny smak. Proces uboju jest typowy i po wychłodzeniu tusz dzieli się je na ćwierćtusze. Szynki masuje się ręcznie w celu usunięcia pozostałości krwi, następnie poddaje soleniu (1 kg surowca pozostawia się w soli na jeden dzień). Tak więc czas leżakowania w soli zależy od masy wyjściowej szynki [3]. Nasolone szynki pozostawia się w temp. od 1 do 5°C przez okres minimum 30 dni w celu swobodnej dyfuzji soli w głębsze części szynek. Po tym czasie stopniowo podnosi się temperaturę otoczenia w stosunku do spadku aktywności wody w mięsie. W ostatnim miesiącu dojrzewania szynki (najczęściej ok. szóstego miesiąca) ... więcej»

Opakowania do żywności wygodnej (Joanna Piekarska)
Żywność wygodna należy do bardzo dynamicznie rozwijającej się grupy produktów spożywczych, które mogą być wykorzystywane jako składniki lub pełne potrawy, umożliwiając indywidualnemu konsumentowi lub organizatorom zbiorowego żywienia łatwe i szybkie przygotowanie posiłków. Opakowanie jest zasadniczym elementem w łańcuchu dostawy produktu do konsumenta. Oprócz ochrony produktu przed czynnikami zewnętrznymi oraz pełnieniu funkcji marketingowych i promocyjnych, opakowanie powinno gwarantować bezpieczeństwo i świeżość produktów żywnościowych.Produkty o wysokim stopniu przemysłowego przetworzenia określane są obecnie jako "żywność wygodna" w użyciu, co stanowi odpowiednik angielskiego terminu "convenience food". Żywność wygodna definiowana jest jako tzw. żywność dyspozycyjna i gotowa do spożycia natychmiast lub po szybkim przygotowaniu - najczęściej jest to krótkotrwała obróbka cieplna. Charakteryzowana jest również jako składnik posiłku (zwykle obiadowego) lub gotowy posiłek w postaci utrwalonej, który po krótkotrwałym przygotowaniu do spożycia osiąga odpowiednią jakość, akceptowaną przez konsumenta [6]. Pojęcie żywności wygodnej obejmuje bardzo dużą grupę produktów zróżnicowanych pod względem składu, podstawowych właściwości i stopnia przetworzenia, różniących się również sposobem pakowania, techniką utrwalenia i przeznaczeniem użytkowym [12]. Podstawowe produkty żywności wygodnej są utrwalone głównie przez działanie wysokich lub niskich temperatur [12]. Według metody utrwalania wyroby należące do tej grupy żywności podzielono na produkty pasteryzowane i sterylizowane, suszone metodami tradycyjnymi, typu instant i liofilizowane oraz mrożone, chłodzone, pakowane próżniowo i w atmosferze modyfikowanej [6]. Do ogólnie rozumianej żywności wygodnej można zaliczyć produkty gotowe do obróbki wstępnej (ready to process), kulinarnej (ready to kitchen), termicznej (ready to cook), podgrzania (ready to heat), spożycia (ready to eat) lub s... więcej»

Detekcja metali w surowcach i przetworach mięsnych (Jolanta Kołodziej)
Przetwory mięsne poddawane w toku produkcji różnorodnym procesom technologicznym narażone są na zanieczyszczenia odłamkami metali. Wpływ na to mają maszyny, urządzenia, surowce pomocnicze dodawane do produkcji oraz czynnik ludzki. Aby zmniejszyć ryzyko powstania sytuacji, w której zanieczyszczony produkt dociera do klienta, należy prowadzić proces detekcji w surowcach mięsnych, półproduktach oraz wyrobach gotowych. Pozwala to na zwiększenie poziomu bezpieczeństwa zdrowotnego oferowanych klientom produktów. Różnego rodzaju detektory metali stosowane są w przypadku mięsa i jego przetworów. Natomiast dla konserw mięsnych w opakowaniach metalowych zastosowanie mają urządzenia wykorzystujące promienie rentgenowskie.Systemy wykrywania zanieczyszczeń powinny być umieszczone na końcu linii do pakowania produktów lub jak najbliżej końcowego etapu ich pakowania, zgodnie z głównym procesem technologicznym. Detekcji należy poddawać każdą partię produkcyjną i każdą sztukę produktu. Rodzaje detektorów Detektory taśmowe - mają zastosowanie do wykrywania cząstek metali w mięsie oraz w przetworach mięsnych pakowanych (np. wędliny plasterkowane i porcjowane) i nie pakowanych (np. grube kiełbasy oraz wędzonki w całości i mięso w elementach). Elementy mięsa lub przetwory mięsne układa się pojedynczo na taśmie i przepuszcza przez detektor. W przypadku wyrobów pakowanych, dla zapewnienia potokowości produkcji, taśma detektora powinna być zsynchronizowana z transporterem taśmowym maszyn pakujących. W wyniku detekcji następuje automatyczne odrzucenie przez odrzutnik detektora poza linię produktów zanieczyszczonych odłamkami metali. Ponadto, często detektory są tak skonstruowane, że wyroby zanieczyszczone, odrzucone przez detektor, wpadają automatycznie do zamykanego kosza, usytuowanego przy detektorze. Jednocześnie podczas wykrycia zanieczyszczonego odłamkami metali wyrobu przy detektorze włącza się sygnał alarmowy (dźwięk i/lub pulsacyjne świat... więcej»

Stabilność przechowalnicza kiełbasy parzonej, peklowanej bez użycia azotanów (Anna Bagnowska , Radosław Mostowski , Lucjan Krala)
Wraz z rosnącą świadomością zagrożenia zdrowia rośnie zainteresowanie konsumentów żywnością, która nie zawiera substancji szkodliwych, potencjalnie szkodliwych bądź o niebezpiecznym działaniu. Wychodząc naprzeciw tym oczekiwaniom, wielu producentów przetworów mięsnych, stara się ograniczyć zawartość azotanów(III) w oferowanych przez nich produktach. Obniżenie ilości bądź całkowite wyeliminowanie dodatku azotanów(III) wpłynęłoby nie tylko na pogorszenie walorów sensorycznych przetworów peklowanych, ale także na skrócenie czasu ich przydatności do spożycia. W celu zachowania pożądanego przez konsumentów wyglądu i smakowitości przetworów, jak również ich trwałości w wielu ośrodkach naukowych prowadzone są badania nad możliwością zastąpienia azotanów innymi substancjami [3]. Z aktualnego stanu wiedzy i przesłanek teoretycznych wynika, że substancjami takimi mogą być chitozany i α-tokoferol (o właściwościach przeciwutleniających) oraz likopen lub betanina, jako substancje barwiące. Stabilność przechowalnicza kiełbasy parzonej, peklowanej bez użycia azotanów(III) Anna Bagnowska , Rados ław Mostowski , Lucjan Krala Materiałem badanym były kiełbasy drobno rozdrobnione, parzone, wyprodukowane w warunkach laboratoryjnych z mięsa wieprzowego klasy 2a i 2b oraz wołowego klasy 2, według zmodyfikowanej receptury opracowanej w Zakładzie Przetwórstwa Mięsnego WIR. Modyfikacja ta polegała na zastąpieniu azotanu(III) w mieszance peklującej chitozanem (stopień deacetylacji SD=82%, masa cząsteczkowa Mv=137kDa), α-tokoferolem (E30... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2011-5

zeszyt-2970-gospodarka-miesna-2011-5.html

 
W numerze m.in.:
Procesy transformacji w polskiej gospodarce mięsnej (Roman Urban)
Minęło już 20 lat przekształceń całej polskiej gospodarki, w tym także gospodarki mięsnej. Był to okres przechodzenia z systemu nakazowo-rozdzielczego, z tzw. gospodarki planowej, do systemu rynkowego, opartego o rynkowe mechanizmy regulacji. Ta przebudowa systemu gospodarczego rozpoczęła się w końcówce lat 80. od przyjęcia liberalnej ustawy o prowadzeniu działalności gospodarczej, zwanej ustawą Wilczka i tzw. urynkowienia gospodarki żywnościowej (sierpień 1989 r.). Tak rozpoczęte przemiany potwierdził i pogłębił tzw. program Balcerowicza, który urealnił wszystkie główne parametry ekonomiczne (ceny, kursy walut i stopy procentowe) i stworzył podstawy do odbudowy rynkowych mechanizmów regulacji, opartych o prawo popytu i podaży, prywatną własność, swobodę prowadzenia działalności oraz konkurencję wewnętrzną i zewnętrzną. Ekonomia W całym dotychczasowym procesie transformacji polskiej gospodarki, w tym także żywnościowej i mięsnej, można wydzielić pięć etapów, a mianowicie: lata 1988-1992 gwałtowne dostosowania do zmienionych warunków funkcjonowania podmiotów i urealnianych parametrów ekonomicznych, przyspieszonej inflacji i jej tłumienia oraz małej prywatyzacji, lata 1993-1998 prywatyzacja przedsiębiorstw państwowych, utrwalanie systemu rynkowego i dużego ożywienia gospodarczego, lata 1998-2002 zastój gospodarczy, restrukturyzacja przedsiębiorstw oraz przygotowania do integracji z UE, lata 2003-2008 ożywienie gospodarcze i integrowanie z UE, od 2008 roku do chwili obecnej - lata spowolnienia rozwoju gospodarczego w warunkach światowego kryzysu ekonomicznego. Zakres i skala przekształceń systemowych były szczególnie głębokie w gospodarce mięsnej, gdyż w czasach PRL była ona pod szczególnym nadzorem aparatu państwowego. Przejawiało się to w stanowieniu przez rząd urzędowych cen skupu żywca i detalicznych cen mięsa, wysoką stopą dotowania tych cen, rozdzielnictwem dóbr i powszechnym w ... więcej»

Wyroby ZPM MRO CZEK smakują zarówno Polakom, jak i Niemcom (Magdalena Borek-Daruk)
Niecałe trzysta kilometrów jest z Tarnowa Opolskiego do granicy z naszymi zachodnimi sąsiadami. Dla jednych to daleko, dla innych rzut beretem. Niemiecką granicę regularnie przekraczają wyroby Zakładu Przetwórstwa Mięsnego MRO CZEK i dla nich jest to dopiero początek drogi. Jej meta znajduje się na talerzu czy kanapce niemieckiego wielbiciela wędlin tradycyjnych. To właśnie łączy ich codziennie z nami, polskimi smakoszami...Ryszard Mroczek pochodzi z Poznania, w jego rodzinie od zawsze były tradycje masarskie, dlatego zdecydował się podjąć naukę w tym kierunku. Ukończył Technikum Przemysłu Mięsnego w Krotoszynie, zaraz po szkole rozpoczął pracę w O polskich Zakładach Mięsnych. Szybko piął się po drabinie kariery zawodowej, był między innymi kierownikiem na wydziale konserw i szynek. W 1983 roku zdecydował się jednak na zmianę i rozpoczął pracę w masarni GS w Turawie. O bserwując przemiany, które jak wiemy były przełomowe dla Polski, R yszard Mroczek zaczął rozważać założenie własnej działalności gospod... więcej»

WIADOMOŚCI
Surowsze kary za niszczenie środowiska Już 10 czerwca 2011 roku wejdą w życie nowe przepisy o ochronie przyrody. Nowelizacja kodeksu karnego zmienia sankcje za przestępstwa przeciwko środowisku naturalnemu. Kara od trzech miesięcy do pięciu lat pozbawienia wolności będzie grozić osobie, która wbrew przepisom składuje, usuwa, przetwarza, dokonuje odzysku, unieszkodliwia albo transportuje odpady lub inne szkodliwe substancje, które mogą zagrozić zdrowiu ludzi. Taka sama sankcja będzie za obniżenie jakości wody, powietrza czy powierzchni ziemi lub dokonanie zniszczenia w świecie ... więcej»

Mięso i przetwory mięsne żywnością funkcjonalną (Mirosław Słowiński, Leonard Jankiewicz)
W ostatnich latach dają się coraz częściej zauważyć próby wypełnienia niszy rynkowej, jaką jest żywność funkcjonalna z mięsa, a dokładnie przetwory mięsne. Potencjalnymi konsumentami funkcjonalnych przetworów mięsnych mogą być wszystkie grupy wiekowe obojga płci, jednak o wyższych dochodach. Na szczególną uwagę zasługują osoby spożywające dużo mięsa i wędlin, a stosunkowo mało warzyw i owoców. Mogą być nimi również seniorzy i dzieci z nadwagą. Technologia Podczas opracowywania funkcjonalnych przetworów mięsnych możliwe jest zastosowanie różnych opcji: usuwanie lub ograniczanie zawartości składników postrzeganych negatywnie (tłuszczu i cholesterolu), zastąpienie tłuszczu i tkanki mięśniowej substancjami balastowymi, zmniejszającymi wartość energetyczną przetworu, dodatek nowych składników, od których oczekuje się pozytywnych efektów zdrowotnych (probiotyków, prebiotyków lub tzw. wtórnych substancji roślinnych). Funkcjonalne przetwory mięsne, w porównaniu z tradycyjnymi, muszą cechować się wyższą wartością żywieniową, jednak muszą być takie same lub bardzo podobne pod względem sensorycznym. Mogą być w nich obecne probiotyki, substancje balastowe - błonnik, mogą charakteryzować się bardziej korzystnym składem kwasów tłuszczowych, jak również obniżoną wartością energetyczną. Mogą być do nich dodane nie występujące w mięsie lub obecne w niewielkich ilościach substancje np. likopen, wapń, rozmaryn, jod. Probiotyki Od żywności probiotycznej oczekuje się, że obecne w niej drobnoustroje po ich spożyciu będą miały działanie prozdrowotne. Do drobnoustrojów takich należą przede wszystkim Bifidobacterium spp. i niektóre gatunki z rodzaju Lactobacillus (L.), jak np. L. acidophilus, L. casei i L. rhamnosus. Wśród przetworów mięsnych dobrym medium bytowania drobnoustrojów probiotycznych może być farsz na kiełbasy surowe fermentowane. Te dojrzałe, nie poddane obróbce cieplnej przetwory mięsne zawierają w jednym g... więcej»

Polska jest jednym z liderów produkcji drobiarskiej w UE - przypomina Łukasz Dominiak, dyrektor generalny Krajowej Rady Drobiarskiej - Izby Gospodarczej, w rozmowie z Magdaleną Borek-Daruk
- przypomina Łukasz Dominiak, dyrektor generalny Krajowej Rady Drobiarskiej - Izby Gospodarczej w rozmowie z Magdaleną Borek-Daruk.Reprezentant przetwórców mięsa czerwonego zmienia front? Skąd taka zmiana? Powiedziałbym, że nie jest to zmiana frontu, a raczej - mam taką nadzieję - poszerzenie obszaru działania. Rzeczywiście po odejściu pana Leszka Kawskiego, zaproponowano mi objęcie zajmowanego przez niego dotychczas stanowiska i od początku bieżącego roku pełnię obowiązki dyrektora generalnego Krajowej Rady Drobiarstwa. Funkcja ta daje mi doskonałą szansę na wykorzystanie dotychczasowego doświadczenia i pozwala z szerszej perspektywy spojrzeć na branżę mięsną. Łatwo było pożegnać się ze Związkiem Polskie Mięso? Pracę w Związku Polskie Mięso rozpocząłem w 2005 roku i było to moje pierwsze poważne doświadczenie zawodowe, które bardzo sobie cenię. W Polskim Mięsie w sposób praktyczny zetknąłem się z kwestiami rynkowymi, współpracą międzynarodową oraz kontaktami z krajową administracją różnego szczebla. Z czasem moje obowiązki były poszerzane, aż ostatecznie objąłem funkcję dyrektora biura zarządu. Współpraca z zarządem i radą Związku Polskie Mięso układała się bardzo dobrze, jednak zmiany w życiu zawodowym są nieuniknione. Nie odszedłem jednak daleko. Sektory mięsa czerwonego i białego łączy wiele wspólnych obszarów, zatem współpraca obu branż jest tego naturalną konsekwencją. Mam nadzieję, że moja znajomość branży mięsa czerwonego przyczyni się do lepszego zrozumienia i intensyfikacji działań w kierunku integracji sektorów. Mamy już przykłady takiej współpracy, między innymi w obszarze promocji. Podczas tegorocznej edycji berlińskich targów Grűne Woche, dzięki wsparciu funduszy promocji mięsa, razem z Polską Federacją Producentów Bydła Mięsnego, Stowarzyszeniem Rzeźników i Wędliniarzy oraz Związkiem Polskie Mięso, zorganizowaliśmy wspólne stoisko branżowe. Ma Pan osiągnięcia w pozyskiwaniu funduszy i zarządzaniu środkami. Czy... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2011-4

zeszyt-2936-gospodarka-miesna-2011-4.html

 
W numerze m.in.:
Rola wybranych substancji smakowych i aromatyzujących (Halina Makała)
Substancje smakowo-zapachowe podkreślają i wzmacniają smakowitość przetworów mięsnych. W artykule przedstawiono rolę glutaminianu sodu, nukleotydów oraz hydrolizatów białkowych. Opisano również rodzaje preparatów dymu wędzarniczego, możliwości praktycznego zastosowania, zalety i wady oraz bezpieczeństwo jego stosowania. Przedstawiono trendy i kierunki w tej grupie substancji na rynku producentów i konsumentów.Na smakowitość żywności, w tym także mięsa i jego przetworów, składają się naturalne składniki smakowe i zapachowe występujące w surowcach oraz powstające w wyniku procesów przetwórczych i przechowalniczych, dodatki wprowadzone podczas przetwarzania i produkty ich interakcji z substratem, w tym substancje smakowo-zapachowe, naturalne i identyczne z naturalnymi. Mięso i jego przetwory zaliczane są generalnie do nietrwałych środków spożywczych. Podczas ich przechowywania ma miejsce oksydacja lipidów i barwników hemowych, których występowanie wpływa na pogorszenie cech jakościowych. Są one odpowiedzialne za pogorszenie zapachu, tekstury, wartości odżywczej oraz barwy mięsa i przetworów z niego uzyskanych. Równocześnie istotnym czynnikiem funkcjonowania produktów żywnościowych na rynku jest ich jak najdłuższy termin przydatności do spożycia i zachowanie przez ten czas atrakcyjności sensorycznej. Dlatego też dla przedłużenia trwałości mięsa i przetworów mięsnych, a równocześnie wykształcenia określonej smakowitości stosowany jest między innymi dodatek przypraw oraz substancji smakowych i aromatyzujących. Właściwości poszczególnych przypraw zależą od rodzaju substancji czynnych, jakie w nich występują oraz ich aktywności. Znajomość składu chemicznego roślin przyprawowych pozwala łączyć je w sposób umożliwiający wykorzystanie ich cech oraz nadanie przetworom i potrawom pożądanego smaku i aromatu, uzupełnienie składników odżywczych oraz zachowanie substancji czynnych, które warunkują prozdrowotne działanie przypraw. Substancje... więcej»

Drodzy Czytelnicy!
Witamy Was serdecznie w nowej odsłonie, bardziej przejrzystej i nowoczesnej. My również idziemy z postępem czasu, jednak nie zapominamy o naszym dziedzictwie. "Gospodarka Mięsna" ukazuje się już 62 lata, przez ... więcej»

WIADOMOŚCI
Ukraina w unii celnej? Premier Rosji Władimir Putin zaproponował Ukrainie przystąpienie do unii celnej. Ambasada Rzeczpospolitej Polskiej w Kijowie przytoczyła słowa pełnomocnika rządu ds. współpracy z krajami WNP Walerija Muntijan: "Na dzień dzisiejszy Ukraina zainteresowana jest utworzeniem stref wolnego handlu zarówno z krajami Unii Europejskiej, jak i WNP". W kwestii przystąpienia Ukrainy do unii celnej Federacji Rosyjskiej, Kazachstanu i Białorusi W. Muntijan poinformował, że władze Ukrainy rozpatrują taką możliwość. Zgodnie z oficjalnym stanowiskiem strony unijnej, rozpoczęcie rozmów w sprawie unii celnej oznaczać będzie wstrzymanie negocjacji dotyczących strefy wolnego handlu Ukrainy z krajami członkowskimi Unii Europejskiej. W 2010 roku Polska wyeksportowała do Rosji tylko 34 tys. sztuk trzody chlewnej (274 tys. szt. w 2009 r.) przyczyną było podniesienie ceł z 5% do 40% (nie m... więcej»

Mięso i przetwory mięsne żywnością funkcjonalną (Miros ław Słowiński, Leonard Jankiewicz)
W rozwiniętych krajach koszty leczenia chorób spowodowanych nieprawidłową dietą (nadciśnienia tętniczego, cukrzycy, nowotworów, osteoporozy i innych) są bardzo wysokie. Można obniżyć je stosując dobrze zbilansowaną dietę, również wzbogacając żywność w składniki poprawiające stan zdrowia. Produkty żywnościowe, którym przypisywane jest szczególne działanie prozdrowotne znane są od dawna w południowej i wschodniej Azji, a przed kilkunastoma laty rozwinął się tam rynek zarówno tradycyjnych, jak i nowo opracowywanych produktów oferowanych pod nazwą "żywność funkcjonalna". Z Japonii "funkcjonalne produkty spożywcze" trafiły do Stanów Zjednoczonych, a stamtąd do E uropy. Żywność funkcjonalna (ang.: functional food) stała się ważnym segmentem rynku artykułów żywnościowych.Żywność funkcjonalna to te produkty spożywcze, które w ukierunkowany sposób oddziałują pozytywnie na funkcjonowanie organizmu ludzkiego, dzięki obecności w nich tzw. nutraceutyków. Pojęcie nutraceutyki oznacza poszczególne składniki żywności, substancje dodatkowe, a także gotowe produkty żywnościowe i suplementy diety (tabletki, kapsułki), których spożycie przynosi większe korzyści zdrowotne i terapeutyczne, niż te wynikające z normalnej diety. Zalicza się do nich m.in.: substancje mineralne, aminokwasy, białka i peptydy, nienasycone kwasy tłuszczowe, witaminy, przeciwutleniacze, oligosacharydy i substancje balastowe oraz niektóre alkohole i bakterie kwasu mlekowego. Żywność funkcjonalna może wspierać następujące procesy biologiczne: ● wzmacniać siły obronne organizmu (chronić przed niektórymi chorobami), ● wspomagać procesy rekonwalescencji, ● poprawiać kondycję umysłową i fizyczną, Mięso i przetwory mięsne żywnością funkcjonalną Miros ław Słowi ński , Leonard Janki ewicz Część I ● spowalniać procesy starzenia, ● sterować rytmem procesów fizjologicznych. Dla przemysłu spożywczego żywność funkcjonalna stanowi szansę zwiększenia wa... więcej»

JAMIR frontem do klienta (Magdalena Borek-Daruk)
Po wejściu do sklepu Masarni JAMIR wita nas uśmiech sprzedawczyni, która daje czas na zapoznanie się z asortymentem. Po chwili pada pytanie: Czy mogę doradzić? Mówię, że interesuje mnie szynka tradycyjna, smaczna i krucha. Pani poleca szczególnie szynkę z nowej linii wyrobów kozackich, opisuje jej smak i proponuje kawałek na spróbowanie. Pokazuje również jak szynka jest produkowana. W sklepie wyświetlany jest film, w którym zaprezentowana jest między innymi produkcja "Szynki kozackiej". Przyglądam się dłużej i wychodzę z większymi zakupami niż planowałam. Magia telewizji? Nie! Profesjonalna obsługa, doskonała ekspozycja produktów, możliwość zobaczenia produkcji i atrakcyjne ceny.Jadwiga i Mirosław Sobieraj prowadzili liczące się w okolicy gospodarstwo rolne i dostarczali tuczniki do pobliskich zakładów mięsnych. Mieli znakomity surowiec, więc postanowili sami go przetwarzać i tak 1 czerwca 1992 roku w Bechcicach niedaleko Konstantynowa, w województwie łódzkim, powstała Masarnia JAMIR. Na początku był to mały zakład o powierzchni 15 x 46 m2 z niez... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2011-3

zeszyt-2908-gospodarka-miesna-2011-3.html

 
W numerze m.in.:
Technologia cook-freeze (Marzena Tomaszewska)
Żywność jest podstawowym czynnikiem warunkującym bytowanie człowieka, a jej produkcja, przetwórstwo i utrwalanie należą do strategicznych problemów współczesnego świata [5]. Utrwalanie żywności polega na stosowaniu różnych czynników zapobiegających psuciu się produktów spożywczych, które mają na celu między innymi zahamowanie rozwoju bądź zniszczenie drobnoustrojów patogennych i saprofitycznych. Do utrwalania żywności wykorzystywane są metody fizyczne, chemiczne, biotechnologiczne oraz tzw. skojarzone (zwane też kombinowanymi), do których należy metoda cook-freeze (gotuj i zamrażaj).Metody kombinowane polegają na zastosowaniu w trakcie procesu technologicznego kilku czynników utrwalających. W żywności utrwalanej tymi metodami stabilność mikrobiologiczną produktów uzyskuje się poprzez synergistyczny efekt działania czynników anty-mikrobiologicznych, bez konieczności stosowania drastycznych dawek. Oczekiwania konsumentów związane z żywnością, tzn. jej świeżość, naturalność, wygoda w przygotowaniu, brak dodatków chemicznych, sprawiły, że chętnie w ramach technik skojarzonych wykorzystywane są metody fizyczne, polegające na utrwalającym działaniu obniżonych temperatur. Proces schładzania wykorzystywany jest jako jeden z etapów technologii cook-chill (gwałtowne schłodzenie produktu po obróbce cieplnej) czy sous vide (gwałtowne schłodzenie zapakowanych próżniowo posiłków bezpośrednio po obróbce cieplnej). Natomiast zamrażanie jest jednym z etapów technologii cook-freeze (gotuj-zamrażaj). Szacuje się, że mrożona żywność wygodna stanowi około 10-15% produktów wykorzystywanych do przygotowywania posiłków [8]. Popularność produktów mrożonych związana jest z ich wygodą i łatwością w przygotowaniu, ale także z dobrą jakością zdrowotną. Produkty mrożone zachowują bowiem większość witamin i składników odżywczych, w porównaniu z zawartością w świeżych produktach. Gama dostępnych produktów mrożonyc... więcej»

Przekąski mięsne w Polsce i na świecie (Tomasz Krzywiński, Grzegorz Tokarczyk)
Zamiłowanie Polaków do przekąsek wszelkiego rodzaju nieprzerwanie rośnie. Chipsy ziemniaczane, paluszki, chrupki, krakersy, orzeszki słone czy słodkie mają swoich zwolenników i wiernych odbiorców. Rynek ten wciąż jest w fazie zmian, co w dużym stopniu wiąże się ze zmieniającym się stylem życia polskich konsumentów. Przekąski mięsne zyskują coraz większą popularność wśród konsumentów i postrzegane są jako zdrowe, wygodne, o wysokiej wartości odżywczej (pełnowartościowe).Obecne tendencje spożycia żywności wskazują na to, że zaciera się granica pomiędzy zasadniczymi posiłkami a spożywaniem przekąsek. Zjawisko "niedostatku czasu", czyli poczucia, że nie ma się go na wszystko wystarczająco dużo, w tym na przygotowywanie tradycyjnego posiłku powoduje, że coraz częściej sięgamy po przekąski pełnowartościowe i "zdrowe". Najpopularniejsze przekąski mięsne to produkty typu jerky, sprzedawane głównie na największym światowym rynku - USA. W Polsce do najczęściej kupowanych przekąsek mięsnych należą znane od lat kabanosy czy ostatnio sprowadzane z Niemiec kiełbaski BiFi [1]. Wartość światowego rynku przekąskowego Sprzedaż słonych i pikantnych przekąsek, w tym również mięsnych, rośnie na całym świecie. W 2001 roku globalna wartość tego rynku szacowana była na ok. 30-35 mld dolarów, w 2003 roku na 66 mld dolarów, a w 2009 już na 74,7 mld dolarów. Prognozy sprzedaży przewidują, że jego wartość w 2012 roku ma osiągnąć 85,4 mld dolarów [2]. Największym rynkiem sprzedaży słonych oraz mięsnych przekąsek są Stany Zjednoczone, stanowiące jedną trzecią wartości całego rynku światowego. W 1994 roku wartość sprzedaży przekąsek mięsnych w tym kraju wyniosła ok. 630 mln dolarów, w 2000 roku 1,69 miliarda dolarów, a w 2009 roku już ponad 3,31 miliarda [3]. Pomimo, że przekąski mięsne charakteryzują się długą tradycją wytwarzania to masowa ich sprzedaż w tym kraju przypadła na początek lat 90-tych ubiegłego wieku. Szacuje się, że ... więcej»

Ocena wyników handlu zagranicznego mięsem w 2010 roku (Mirosława Tereszczuk)
W 2010 roku nastąpiło wyraźne ożywienie w polskim handlu zagranicznym mięsem i jego produktami. Eksport wzrósł o 20%, a import obniżył się o 2,2%. Saldo obrotów wzrosło o 46%. Sytuacja w tym roku przedstawia się jeszcze korzystniej. Z prognoz wynika, że w pierwszej połowie 2011 roku eksport wzrośnie o 11%, a import obniży się o 10% w stosunku do tego samego okresu 2010 roku.Ogólna tendencja w handlu produktami mięsnymi Eksport mięsa w 2010 roku w wadze produktu wzrósł w stosunku do roku poprzedniego o 20% i wyniósł 1,22 mln ton o wartości 2,55 mld euro (w 2009 r. było to 2,15 mld euro). Natomiast import umiarkowanie się obniżył do 685 tys. ton (o 2,2%), na co wydano 1,35 mld euro (w 2009 r. 1,33 mld euro). W rezultacie saldo obrotów mięsem i jego produktami uległo znacznej poprawie do 1,2 mld euro, wobec 0,8 mld euro w 2009 r. (wzrost o 46%). Ilościowo zaś saldo wzrosło o 82%, kształtując się na poziomie prawie 540 tys. ton w wadze produktu. Nadal głównym partnerem Polski w handlu mięsem i jego produktami są kraje UE, wzrasta jednak znaczenie krajów WNP, szczególnie w eksporcie wieprzowiny. Jeżeli nie będzie przeszkód administracyjnych to istnieją duże szanse na dalszą ekspansję mięsa i jego przetworów na rynkach krajów wschodnich. Z prognoz IERiGŻ-PIB wynika, że w I połowie 2011 r. eksport mięsa i jego przetworów będzie większy niż w analogicznym okresie roku poprzedniego o ok. 11% i wyniesie ok. 600 tys. ton w wadze produktu o wartości 1,2 mld euro. Import obniży się o 10 tys. ton do ok. 315 tys. ton i 565 mln euro (10% spadek w porównaniu z I połową 2010 r.). Saldo handlu zagranicznego produktami mięsnymi wzrośnie w I połowie 2011 r. do ok. 652 mln euro (o 40%) wobec 466 mln euro w I połowie 2010 r. Tabela 1 Handel zagraniczny mięsem Wyszczególnienie w tys. ton (w wadze produktu, żywiec w ekw. mięsa) w mln euro 2008 2009 2010* I-VI 2010 I-VI 2011 P 2008 2009 2010* I-VI 2010 I-VI 2011 P Wieprzowin... więcej»

Aktualności
Przekąski zdobywają Polskę.Wartość rynku przekąsek słonych i słodkich w Polsce w 2010 roku według Euromonitor International to 605 mln euro. W 2011 roku jednak ma wzrosnąć do prawie 630 mln euro, a w 2012 roku do ponad 730 mln euro. Daleko nam jeszcze do Wielkiej Brytanii (2010 r. - prawie 4450 mln euro), a nawet Niemiec (ponad 1950 mln euro), ale zjadamy prawie kilogram chipsów, które stanowią 45% polskiego rynku słonych przekąsek. W ten rynek wszedł właśnie nowy konkurent - Bakalland. Czas na branżę mięsną! Więcej informacji na stro... więcej»

Wykorzystanie w produkcji wędzonek tradycyjnych nowej linii solanek Vitasol T (Joanna Rychlicka-Rybska, Krzysztof Krzysztoforski)
Produkcja wędzonek jest bardzo starym sposobem utrwalania mięsa, będącego najbardziej wartościowym pożywieniem człowieka. Wytworzenie wędzonek odpowiedniej jakości wymaga wiedzy o mięsie i jego strukturze oraz o występujących w nim wadach. W trosce o zachowanie dobrej opinii konsumentów o produktach danej marki producent musi dołożyć starań, aby z różnego surowca wytworzyć produkt, do którego konsumenci będą chętnie wracać.W związku z powyższym dział badawczo-rozwojowy firmy REGIS Sp. z o.o. przygotował nową linię mieszanek funkcjonalnych typu Vitasol T - do wyrobów nastrzykowych i zalewowych. Celem powstania linii Vitasol T było nadanie wyrobom mięsnym tekstury pożądanej przez konsumenta, podobnej jak w wyrobach tradycyjnych, a także podkreślenie prawidłowego wyglądu zewnętrznego, struktury plastrów oraz naturalnego wybarwienia. W badaniach wzięto pod uwagą również uzyskanie wrażenia soczystości i smakowitości produktu, z jednoczesnym zachowaniem kruchości plastra. Materiałem doświadczalnym był świ... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2011-2

zeszyt-2880-gospodarka-miesna-2011-2.html

 
W numerze m.in.:
Patrzę z optymizmem w przyszłość - podkreśla poseł na Sejm RP Klaudiusz Balcerzak w rozmowie z Magdaleną Borek-Daruk i Małgorzatą Witek
- podkreśla poseł na Sejm RP Klaudiusz Balcerzak.Kiedy dowiedział się Pan o tym, że wchodzi do Sejmu? Było to następnego dnia po drugiej turze wyborów samorządowych, czyli 6 grudnia 2010 roku. Marek Cebula - poseł na Sejm RP z ramienia Platformy Obywatelskiej - został wybrany na stanowisko burmistrza Krosna Odrzańskiego. W związku z tym zwolnił się mandat posła. Następny w kolejności do jego objęcia byłem właśnie ja. Jednak od 2006 roku czynnie działałem w samorządzie województwa lubuskiego, byłem przewodniczącym komisji gospodarki. W ostatnich wyborach samorządowych zdobyłem 7000 głosów, co świadczy o dużym zaufaniu lokalnej społeczności. Dlatego miałem dylemat czy iść do "wielkiej" polityki. Jednak postanowiłem podjąć to wyzwanie i 15 grudnia 2010 roku, w dniu kiedy skończył się mój zakaz konkurencji, złożyłem ślubowanie. To był przełomowy dzień. Zamknąłem dziesięć, ciężkich lat i otworzyły się przede mną zupełnie nowe możliwości. Patrzę z optymizmem w przyszłość. Jak zaczęła się Pana przygoda z polityką? Przed wyborami w 2006 roku przyszedł do mnie Dariusz Bachalski, szef regionaln... więcej»

Drodzy Czytelnicy!
Możecie wierzyć lub nie, ale już za półtora miesiąca będzie wiosna. Podobno to okres kiedy wszystko budzi się do życia. Podobno, bo pewności nigdy nie ma. Miejmy jednak nadzieję, że tak będzie w przypadku pobudzenia naszego rynku i branży. Gdy słońce zacznie mocniej już świecić ruszymy dziarsko do sklepów i zaczniemy wielkie wiosenne zakupy. Polacy na jedzenie wydają około 24% swojego budżetu domowego. W standardowym koszyku... więcej»

Trzeba się śpieszyć! (Ewa Kowalska)
Programy Europejskiego Funduszu Społecznego, a szczególnie Kapitał Ludzki, rozbudziły w wielu średnich i małych firmach potrzebę szkoleń. Chociaż program istnieje od kilku lat, niewiele firm branży mięsnej skorzystało z takiego dofinansowania. Przyczyn pewnie jest kilka. Niska rentowność branży, rosnące koszty inwestycyjne (w szczególności w park maszynowy) odsuwały wydatki na szkolenia poza listę priorytetów. Niebagatelne były też obawy przed inwestowaniem w podnoszenie kwalifikacji pracowników i narażenie się na przechwycenie ich przez konkurencję. Firmy naszej branży nie miały sprecyzowanej polityki szkoleniowej, a powiązanie podnoszenia kwalifikacji przez pracowników z innymi systemami, chociażby motywacyjnymi, było w powijakach. Narzekaliśmy na brak wykwalifikowanych pracowników, ale poniekąd godziliśmy się z taką sytuacją nie robiąc nic w tym kierunku. Wydatki na szkole... więcej»

Wady jakościowe mięsa (Tomasz Borowy, Mariusz S. Kubiak)
Poważnym problemem przemysłu mięsnego jest stale zwiększająca się liczba wad jakościowych mięsa, co znacznie ogranicza jego przydatność przetwórczą. Czynniki środowiskowe mają znaczący wpływ na liczbę i jakość stwierdzonych wad, a w konsekwencji na technologiczno-ekonomiczny aspekt występowania odchyleń jakościowych mięsa. Aby zlikwidować lub co najmniej ograniczyć straty związane z pogarszaniem się jakości mięsa, warto stwarzać optymalne warunki postępowania ze zwierzętami, uwzględniając ich dobrostan. W szczególności dotyczy to systemu skupu, transportu, magazynowania, technologii uboju i metod wychładzania.Na jakość mięsa mają wpływ czynniki przyżyciowe i poubojowe, tak jak to zostało wspomniane w pierwszej części artykułu ("Gospodarka Mięsna" 1/2011). Z czynników przyżyciowych należy podkreślić znaczenie rodzaju hodowli, która zależy od warunków genetycznych, środowiskowych i żywieniowych. Występowanie wad mięśni od wielu lat kojarzono z retikulum sarkoplazmatycznym (RS) - strukturą występującą w otoczeniu miofibryli - uważanym za jedno z najważniejszych organelli włókna mięśniowego. W ostatnich latach w naszym kraju zaobserwowano znaczny spadek spożycia mięsa wołowego z powodu stosu... więcej»

Formowanie półprzetworów i przetworów mięsnych (Ryszard Kowalski, Jan Pyrcz)
Formowanie przetworów mięsnych to jeden z ważniejszych etapów procesu technologicznego. Najpopularniejszą jego formą jest nadziewanie (napełnianie osłonek), które prowadzi się przy wykorzystaniu nadziewarek. Osłonki stosowane w przemyśle mięsnym muszą spełniać ściśle określone wymagania. Dużą popularnością wśród konsumentów cieszą się również wędliny blokowe, które produkuje się przy użyciu form z przykrywą o regulowanym docisku lub w tak zwanym systemie wieżowym.ormowanie wielu przetworów mięsnych nie byłoby możliwe bez użycia osłonek. Celem ich stosowania jest nadanie wędlinom kształtów oraz zespolenie składników farszu wędlinowego. Poza tym osłonki mają za zadanie maksymalizować skuteczność stosowanych zabiegów utrwalania wędlin, takich jak wędzenie, podsuszanie czy zabiegi termiczne. Osłonki wędlinowe pełnią ponadto rolę ochronną dla farszu, przed wpływem szkodliwych czynników otaczającego środowiska zarówno mikrobiologicznych, jak i fizycznych oraz chemicznych. Ważną z punktu widzenia konsumentów jest także pełniona przez nie funkcja dostarczania informacji o wyrobie. Kolejną, a zarazem ostatnią z podstawowych funkcji pełnionych przez osłonki, nawiązującą do poprzedniej, jest ich znacząca rola w umożliwianiu i ułatwianiu dystrybucji wędlin... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

2011-1

zeszyt-2834-gospodarka-miesna-2011-1.html

 
W numerze m.in.:
Nowości
Urządzenie do usuwania kości łopatki wieprzowej Blade Bone Remover firmy MPS gwarantuje optymalne usuwanie kości łopatki bez negatywnego wpływu na uzyski mięsa. Urządzenie to można łatwo adoptować do każdej linii rozbioru potokowego bez konieczności przeprowadzania istotnych modyfikac... więcej»

Wpływ suplementacji selenu na zwierzęta rzeźne (Fabian Magda)
Selen jest niezbędnym mikroelementem w diecie zarówno ludzi, jak i zwierząt. Pierwiastek ten blokuje procesy utleniania, a w połączeniu z witaminą E chroni serce i układ krążenia. Należy jednak pamiętać, że nadmiar selenu potrafi być toksyczny. U świń zbyt duża ilość selenu w diecie objawia się wypadaniem szczeciny i zanikiem apetytu, który w efekcie zmniejsza produkcyjność, a w skrajnych przypadkach może prowadzić do śmiertelnego zagłodzenia.S 01/2011 Gospodarka elen został odkryty przez J.J. Berzeliusa już w 1817 roku. Słowo selen oznacza księżyc. Obecnie jest znanych kilkanaście izotopów z przedziału mas od 65-91. Jednak tylko sześć z nich jest stabilna. Selen w skorupie ziemskiej występuje w niewielkiej ilości 0,05 ppm, w postaci zanieczyszczeń rudy siarki. Nagromadzenie tego niemetalu jest różne w zależności od regionu. Obecnie zalecana dawka dziennego spożycia selenu wynosi 55 μg/ dzień dla kobiet i 70 μg/dzień dla mężczyzn. Minimalne progi spożycia mają chronić przed występowaniem objawów niedoboru tego pierwiastka. Ustalone zostało także maksymalne dzienne spożycie selenu, gdyż jego nadmiar nie jest obojętny dla zdrowia ludzi. Dawka 1540±653 μg/dzień (LOAEL - Lowest Observed Adverse Effect Level - najniższy obserwowany poziom wywołujący szkodliwy efekt) może wpływać toksycznie na człowieka. Selen zasadniczo jest uznawany za antyoksydant ze względu na to, że wchodzi w skład grupy peroksydaz glutationowych (obecnie znanych jest pięć izoform). Enzym ten wraz z witaminą E stanowi... więcej»

Informacje
Nomax Trading "Gazelą Biznesu 2010".Firma Nomax Trading znalazła się w gronie firm wyróżnionych tytułem "Gazela Biznesu 2010". Ranking najbardziej dynamicznie rozwijających się firm organizuje dziennik gospodarczy "Puls Biznesu" i wywiadownia gospodarcza Coface Poland. Nomax Trading uplasował się na 14 miejscu w rankingu w woj. śląskim i na 147 miejscu w zestawieniu ogólnopolskim, w którym łącznie ujęto 3500 firm. Spółka odnotowała 293% wzrost przychodów w stosunku do 2007 roku. "Gazelą Biznesu 2010" mogła zostać firma, która rozpoczęła działalność przed rokiem 2007 i prowadzi ją nieprzerwanie do dziś. W bazowym 2007 roku przychody ze sprzedaży mieściły się w przedziale pomiędzy 3 a 200 mln złotych, a w latach 2007-2009 z roku na rok odnotowywała wzr... więcej»

Wady jakościowe mięsa (Tomasz Borowy, Mariusz S. Kubiak)
Poprawę jakości mięsa wieprzowego można uzyskać w wyniku określonych działań zarówno w sferze zarządzania produkcją zwierzęcą (czynniki genetyczne, żywieniowe), jak i odpowiedniego obchodzenia się ze zwierzętami przed i w trakcie uboju. W przemyśle mięsnym na jakość wyrobów składa się jakość surowców - uzależniona bezpośrednio od jakości mięsa oraz wynikająca z całościowego ujęcia procesu produkcyjnego tzw. jakość produkcji i przetwarzania. Ta ostatnia wynika między innymi ze składu i właściwości tkanki mięśniowej oraz tłuszczowej i bywa krytycznie oceniana przez konsumentów. Na właściwą, pożądaną przez konsumenta jakość produktu składa się spełnienie kryteriów sensorycznych, technologicznych, żywieniowo-fizjologicznych oraz higieniczno-toksykologicznych.Postęp jaki dokonał się zarówno w zakresie nauk zootechnicznych, jak i przetwórstwa żywności spowodował, że na rynku żywca mamy coraz częściej zwierzęta odznaczające się wybitną mięsnością, a uzyskane produkty są wysokiej jakości. Zwykle jednak wzrost mięsności kojarzony jest z pogorszeniem jakości. Przyczyną są wady mięśni, które stwierdza się po uboju w tuszach zwierząt. Etiologia ich powstawania wiąże się z jednej strony z nie do końca rozpoznanymi czynnikami natury hodowlanej, fizjologii zwierząt i metabolizmu, a z drugiej z obrotem i wstępnym przerobem żywca. Racjonalne wykorzystanie mięsa o obniżonej jakości obejmuje: ● prawidłowe rozpoznanie wad mięsa, ● podjęcie odpowiednich zabiegów uszlachetniających, które ograniczyłyby oddziaływanie niekorzystnych cech mięsa. Czynnikami determinującymi rozmiar i charakter zabiegów uszlachetniających są ponadto: ● skala występowania wad mięsa, ● kierunek końcowego przetwarzania, ● termin, w którym można podjąć zabiegi przetwórcze. Każdy z tych czynników jest niezwykle istotny. Jednak szybkie rozpoznanie wad mięsa, a co za tym idzie podjęcie odpowiednich zabiegów uszlachetniających na skalę ... więcej»

Dla branży najlepsza jest równowaga - podkreśla Bogusław Miszczuk prezes zarządu SOKOŁÓW SA w rozmowie z Magdaleną Borek-Daruk i Małgorzatą Witek
- podkreśla Bogusław Miszczuk prezes zarządu SOKOŁÓW SA w rozmowie z Magdaleną Borek-Daruk i Małgorzatą Witek.Prezesem zarządu SOKOŁÓW SA jest Pan od 25 września 2001 roku. Jednak z branżą mięsną jest Pan związany od lat. Jak zatem wyglądała droga na sam szczyt? Wybierając szkołę średnią zdecydowałem się na Technikum Przemysłu Spożywczego w Sokołowie Podlaskim. Po jego ukończeniu rozpocząłem pracę w zakładach, a dokładniej Mazowieckim Kombinacie Przemysłu Mięsnego Zakładach Mięsnych w Sokołowie Podlaskim w budowie. Było to dokładnie 21 lipca 1974 roku, a jak sama nazwa wskazuje zakłady były wtedy w budowie. Dziewięciomiesięczny staż odbyłem w Zakładach Mięsnych w Płocku, potem upomniało się o mnie wojsko. Po odbyciu zasadniczej służby wojskowej wróciłem do pracy na stanowisko szynkarza. Po kilku miesiącach zostałem brygadzistą wydziału szynek. W 1978 roku zostałem mistrzem wydziału produkcji wędlin i konserw. Od listopada 1979 roku do końca 1982 roku byłem starszym mistrzem uboju bydła i trzody chlewnej. Następnie w 1983 roku wyjechałem na Węgry do pracy przy wykrawaniu szynek, w ramach kontraktu Centrali Przemysłu Mięsnego z tym krajem. Tam pracowałem niecały rok, wróciłem do Sokołowa Podlaskiego na stanowisko mistrza wydziału rozbioru i wykrawania. W 1993 roku zdecydowałem się na zmianę, rezygnując z pracy w Zakładach Mięsnych w Sokołowie Podlaskim. Chciałem sprawdzić się w prywatnej firmie, więc podjąłem pracę w Zakładach Mięsnych FARM FOOD w Czyżewie. Zaczynałem jako mistrz wydziału rozbioru, a po 4-5 miesiącach awansowałem na szefa produkcji. Na tym stan... więcej»

Zobacz wszystkie publikacje »

Czasowy dostęp

zegar Wykup czasowy dostęp do tego czasopisma.
Zobacz szczegóły»