Wyniki wyszukiwania

JOANNA LEWARTOWSKA

BOGUMIŁ GAJDZICKI

W chemicznej obróbce włókien celulozowych dąży się do eliminacji związków chloru na rzecz stosowania związków utleniających o charakterze nadtlenkowym, np. nadtlenku wodoru lub kwasu nadoctowego. Kwas nadoctowy ma większy potencjał utleniający w porównaniu z nadtlenkiem wodoru, stwarza to możliwość prowadzenia procesu bielenia w niższej temperaturze, w kąpieli o pH w zakresie 6-8. Przedsta[...] więcej»
w zeszycie PRZEMYSŁ CHEMICZNY 2003/8-9-2

» Utlenianie chemiczne jako etap wysokoefektywnych technologii oczyszczania ścieków włókienniczych umożliwiających powtórne wykorzystanie wody

LECH KOS

RENATA ŻYŁŁA

KARINA MICHALSKA

Ścieki z przemysłu włókienniczego cechują się dużą uciążliwością i toksycznością dla środowiska. Charakterystyczne dla nich jest intensywne zabarwienie, wysoka zawartość substancji chemicznych, obecność zawiesin, słaba biodegradowalność , wysoka toksyczność w stosunku do organizmów żyjących w wodzie i zróżnicowane pH. Szeroko stosowana chemizacja procesów wykańczalniczych spowodowała, że ścieki przemysłu włókienniczego swym składem zbliżone są do ścieków przemysłu chemicznego. Przyjmuje się, że ładunek zanieczyszczeń jaki wnoszą one do odbiorników jest czterokrotnie większy niż przeciętnych ścieków przemysłowych. W zależności od rodzaju i asortymentu produkowanych wyrobów ich skład podlega dużym zmianom. Z tych powodów są one trudne do oczyszczania.Jednostkowe zużycie wody w przedsiębiors[...] więcej»
w zeszycie PRZEGLĄD WŁÓKIENNICZY - WŁÓKNO, ODZIEŻ, SKÓRA 2009/6-7

» Nowe materiały włókiennicze o właściwościach barierowych przed promieniowaniem nadfioletowym i drobnoustrojami. Cz. I

IRENA KAMIŃSKA BEATA GUTAROWSKA

ZOFIA ŻAKOWSKA

ELŻBIETA KOZANECKA

Intensywny rozwój nanotechnologii powiązany z wytwarzaniem mikro- i nanostruktur stwarza ogromne możliwości dla powstawania nowoczesnych wyrobów wielofunkcyjnych. Tego rodzaju materiały na bazie nośników włókienniczych, dzięki nadanym im nowym właściwościom, mogą być wykorzystane m.in. do wytwarzania odzieży ochronnej, tekstyliów przeznaczonych do wykończania lub wyposażania wnętrz w budownictwie. Nanocząstki tlenków metali takich jak np. TiO2, ZnO należą do grupy związków chemicznych wykazujących bioaktywność, właściwości absorpcji promieniowania nadfioletowego (UV) oraz zdolności do fotooksydacji substancji organicznych. Ditlenek tytanu oraz tlenek cynku mikronizowane lub w postaci nanocząstek stosowane są w kosmetykach jako substancje absorbujące promieniowanie UV. Ze względu na wysoką zdolność do absorpcji oraz odbicia i rozpraszania promieniowania UV, ZnO i TiO2 stosowane są jako tzw. fizyczne blokery promieniowania UV, zwiększające barierowość modyfikowanych nimi tekstyliów. Ditlenek tytanu o różnej wielkości cząstek wykazuje bardzo silną absorpcję promieniowania UVB oraz nieco słabszą absorpcją promieniowania UVA [1-5]. Posiada on właściwości fotokatalityczne (samoczyszczące) i z tego powodu jest coraz częściej aplikowany na tekstylia [6-11]. Ditlenek tytanu występuje w postaci trzech odmian polimorficznych: tetragonalne - rutyl i anataz oraz rombowy brukit. Spośród nich najtrwalszą termodynamicznie i najczęściej występującą odmianą jest rutyl, charakteryzujący się wysoką temperaturą topnienia (1800°C) i dużą odpornością na działanie kwasów i ługów [11]. Natomiast formą najaktywniejszą w procesach fotokatalitycznych jest na[...] więcej»
w zeszycie PRZEGLĄD WŁÓKIENNICZY - WŁÓKNO, ODZIEŻ, SKÓRA 2010/4

Jadwiga Sójka -Ledakowicz

» Możliwości ograniczenia skutków pożarów metodami inżynierii materiałowej

Krystyna Czaplicka -Kolarzowa

Ludomir Ślusarski

Rokrocznie w Polsce wybuchają liczne pożary, w których wyniku, mimo z reguły szybkiej interwencji straży pożarnej, giną ludzie albo ulegają ciężkim poparzeniom. W dniu 16.12.2009 r. w Centrum Naukowo-Badawczym Ochrony Przeciwpożarowej w Józefowie odbyła się narada, w której wzięła udział dyrekcja wspomnianego Centrum i zatrudnieni w nim specjaliści oraz przedstawiciele instytutów, w których są prowadzone badania, mające na celu ograniczenie palności materiałów stosowanych w budownictwie, bądź stanowiących wyposażenie wnętrz mieszkalnych, budynków użyteczności publicznej - szkół szpitali, kin, hal wystawowych i in. Oprócz Gospodarzy reprezentowane były Instytut Technologii Drewna w Poznaniu i Instytut Włókiennictwa w Łodzi. W wyniku wymiany poglądów ustalono, że przyczyną nieszczęśliwych wypadków podczas pożarów jest najczęściej gwał towne rozprzestrzenianie się ognia lub emisja tlenku węgla bądź innych substancji toksycznych z ulegających pirolizie materiałów. Zdaniem specjalistów w dziedzinie pożarnictwa, decydujące znaczenie ma pierwszy okres trwania pożaru, wynoszący od kilku do ok. 20 minut. Jeśli w tym czasie mieszkańcy lub użytkownicy pomieszczeń zdołają sami albo z pomocą straży pożarnej opuścić budynek, to zwykle nie dochodzi do ich poważnych obrażeń. Jednak w wielu budynkach znajdują się duże ilości łatwopalnych materiałów włókienniczych (firanki, zasłony, obicia i wykładziny mebli, dywany, wykładziny podłogowe, pościel, odzież, ręczniki i in.). Natomiast z drewna, szczególnie w starym budownictwie, wykonane są często drzwi, okna, klatki schodowe, poddasza, podłogi, boazerie i inne elementy. W przypadku budowanych ostatnio domów jednorodzinnych niekiedy z drewna wykonana jest również konstrukcja ścian, a dach bywa pokryty trzciną. Rodzaje tych materiałów mają istotne znaczenie dla odporności ogniowej elementów wyposażeniowych i konstrukcyjnych, decydują o bezpieczeństwie pożarowym budynków. Jednak uzyskanie pozytywny[...] więcej»
w zeszycie INŻYNIERIA MATERIAŁOWA 2010/2

» Nowe materiały włókiennicze o właściwościach barierowych przed promieniowaniem nadfioletowym i drobnoustrojami. Cz. II

IRENA KAMIŃSKA BEATA GUTAROWSKA

ZOFIA ŻAKOWSKA

ELŻBIETA KOZANECKA

Metoda napawania dyspersją wodną zawierającą zmikronizowane preparaty ditlenku tytanu stanowi skuteczny i stosunkowo prosty sposób inkorporacji TiO2 w strukturę wyrobu tekstylnego. Należy podkreślić, że taka modyfikacja włókniny poliestrowej nie wpływa na pogorszenie jej właściwości wytrzymałościowych. Badane próbki włókniny poliestrowej po modyfikacji nie wykazały zmian w zakresie siły zrywającej zarówno w kierunku wzdłużnym jak i poprzecznym. Obserwacje elektronomikroskopowe (SEM) pozwoliły stwierdzić, że włóknina poliestrowa w stanie wyjściowym charakteryzuje się jednorodną średnicą włókna, w zakresie 12-15 μm. Obserwacje wykonane przy różnych powiększeniach wykazały, że powierzchnia pojedynczego włókna jest gładka, bez widocznych niejednorodności (rys. 1a.). W wyniku napawania wodnymi dyspersjami ditlenku tytanu (biel tytanowa) oraz ditlenku tytanu modyfikowanego aminosilanami włóknina poliestrowa pokryta jest TiO2 zarówno na powierzchni, jak i w głębi materiału. Gładka powierzchnia poszczególnych włókien poliestrowych pokryta jest drobno zdyspergowanym ditlenkiem tytanu (rys. 1b.). Jego cząstki mają rozmiary około 100 nm, przy czym obserwuje się także zaglomerowane większe struktury. Dokonane obserwacje wykazały, że w przypadku zastosowania TiO2 modyfikowanego aminosilanami włókna[...] więcej»
w zeszycie PRZEGLĄD WŁÓKIENNICZY - WŁÓKNO, ODZIEŻ, SKÓRA 2010/5

» Modyfikacja wyrobów włókienniczych przy wykorzystaniu tlenku cynku o cząstkach nanometrycznych oraz kompozytu tlenkowego ZnO-SiO2

AGNIESZKA KOŁODZIEJCZAK-RADZIMSKA

AGNIESZKA LAURENTOWSKA

TEOFIL JESIONOWSKI

Intensywny rozwój nanotechnologii, powiązany z wytwarzaniem mikro- i nanostruktur, stwarza duże możliwości w dziedzinie wytwarzania nowoczesnych wyrobów wielofunkcyjnych. Tego rodzaju materiały na bazie nośników włókienniczych mogą mieć szerokie zastosowanie dzięki nadanym im nowym właściwościom użytkowym. Badania były ukierunkowane na opracowanie metodyki otrzymania kompozytu tlenkowego ZnO-SiO2 oraz sposobu jego inkorporacji na powierzchnię wyrobów włókienniczych. Podjęto próbę modyfikacji tych wyrobów przez nanoszenie na ich powierzchnię past na bazie żywic akrylowych zawierających tlenek cynku o cząstkach nanometrycznych (Nanox) lub kompozyt tlenkowy ZnO-SiO2. Tak zmodyfikowane wyroby oceniano pod kątem właściwości barierowych przez pomiar transmitancji promieniowania UV oraz w zakresie charakterystyki mikrostruktury powierzchni przy zastosowaniu skaningowego mikroskopu elektronowego z przystawką umożliwiającą analizę składu ilościowego pierwiastków na powierzchni materiału włókienniczego. Wykonane badania wykazały, że powlekanie wyrobów włókienniczych pastą zawierającą preparaty tlenku cynku jest skutecznym sposobem modyfikacji powierzchniowej. Włóknina poliestrowa modyfikowana za pomocą preparatów tlenku cynku wykazuje dobre właściwości barierowe wobec promieniowania UV, lepsze w przypadku ZnO niż w przypadku ZnO-SiO2, wyrażone wysoką absorpcją promieniowania UV w całym zakresie oraz wartością współczynnika UPF > 45. Nanosized ZnO and a co-pptd. ZnO-SiO2 com. mixt. were used for surface modification of a polyester nonwoven and a cotton fabric (styrene-acrylic resin as binder). The modified textiles were studied for UV barrier properties, microstructure (microscopy, energy-dispersive spectroscopy) and chem. compn. The use of ZnO was more efficient than the use of ZnO-SiO2 composite. Nanotechnologia jest niezwykle interesującą dziedziną wiedzy, o której nie tylko mówi się i pisze coraz więcej, ale na którą prz[...] więcej»
w zeszycie PRZEMYSŁ CHEMICZNY 2010/12

» Polipropylenowe włókniny kompozytowe o zwiększonej degradowalności

JOLANTA KAŁUŻKA

KATARZYNA BUJNICKA

MARTA ŁATWIŃSKA

MARCIN KUDZIN

Techniką melt-blown wykonano matryce włókninowe z polipropylenu o różnych wartościach masowego wskaźnika szybkości płynięcia (MFR) przy zmiennym wydatku sprężonego powietrza oraz zmiennym wydatku polimeru. Tą samą techniką wykonano polipropylenowe matryce kompozytowe z dodatkiem celulozy i chitozanu mikrobiologicznego. Określono wpływ tych degradowalnych modyfikatorów na właściwości metrologiczne oraz hydro- i fotodegradację włókniny polipropylenowej. Proces degradacji oceniono na podstawie ubytku masy włókniny i zmiany średniej masy cząsteczkowej polipropylenu. Microcryst. cellulose and microbiol. chitosan were added (up to 3%) to polypropylene matrix (melting flow index 1200 g/10 min) processed to composite nonwovens by meltblown technique. The nonwovens were studied for hydrolytic degradability at 65°C (pH 7), av. mol. mass (viscosimetry) and photodegradability (25 W/m2 for 5-240 h). The addn. of fillers resulted in increasing the air permeability and in decreasing the mech. strength of the polypropylene matrix. The accelerated hydrolytic (21-84 days) degradn. of the composites resulted in mass loss (up to 3.5%) and a decrease in molecular mass (up to 2%) of the polypropylene matrix. The photolytic degradn. (40-160 h) resulted in a decrease in molecular mass of the matrix up to 8%. Większość prowadzonych badań naukowych nad tworzywami sztucznymi ma na celu poprawę ich stabilności i odporności na działanie czynników atmosferycznych, chemicznych, termicznych lub biologicznych. Duża odporność materiałów z tworzyw sztucznych na te czynniki stała się jednak, ze względu na trudności związane z usuwaniem ich jako odpadów, zagrożeniem dla środowiska. Tanie, łatwo dostępne i powszechnie stosowane polimery syntetyczne w większości są odporne w środowisku naturalnym na degradację pod wpływem światła, temperatury, związków chemicznych oraz mikroorganizmów1-3). Szczególnie dużą odporność wykazują poliolefiny. Polipropylen jest je[...] więcej»
w zeszycie PRZEMYSŁ CHEMICZNY 2010/12

» Wpływ kompozytu tlenkowego TiO2-SiO2 na właściwości barierowe wyrobów włókienniczych

KATARZYNA SIWIŃSKA-STEFAŃSKA

AGNIESZKA PRZYBYLSKA

TEOFIL JESIONOWSKI

Otrzymano kompozyty tlenkowe TiO2-SiO2 w układzie emulsyjnym przy użyciu cykloheksanu jako fazy organicznej. Hybrydy TiO2-SiO2 strącano z roztworu siarczanu(VI) tytanu(IV) za pomocą 20-proc. roztworu krzemianu sodu jako czynnika strącającego. Jako czynniki emulgujące zastosowano niejonowe związki powierzchniowo czynne. Dokonano charakterystyki fizykochemicznej i dyspersyjnej otrzymanych kompozytów tlenkowych TiO2- SiO2. Szczegółowo określono ich właściwości dyspersyjne, wyznaczając rozkłady wielkości cząstek oraz indeks polidyspersyjności. Wykorzystując technikę SEM, przeprowadzono obserwacje mikroskopowe pozwalające na ocenę morfologii powierzchni badanych form tlenkowych. Wyznaczono również profile sedymentacji w wodzie uzyskanych próbek. W celu scharakteryzowania właściwości adsorpcyjnych wykorzystano niskotemperaturową adsorpcję azotu. Określono powierzchnię właściwą, objętość porów oraz średnią wielkość porów. Z zastosowaniem energodyspersyjnej mikroanalizy rentgenowskiej (EDS) dokonano oceny składu powierzchniowego otrzymanych materiałów. Analizę rentgenograficzną wybranych próbek kompozytów tlenkowych przeprowadzono, wykorzystując technikę WAXS. Właściwości barierowe modyfikowanych tekstyliów dla promieniowania UV, których miarą jest współczynnik UPF, określono na podstawie pomiarów transmitancji promieniowania UV przez wyrób włókienniczy metodą spektrofotometryczną, za pomocą dwuwiązkowego spektrofotometru UVVis wyposażonego w głowicę całkującą. TiO2-SiO2 composites were pptd. in emulsion systems consisting of TiOSO4 or Na2SiO3 and cyclohexane, C9H19PhO(CH2CH2O)nH (n = 3 or 6) emulsifiers and H2O under stirring, calcinated at 1000°C for 1 h and studied for the particle size distribution (polydispersity index), surface morphology, sedimentation profiles, N2 adsorption/desorption properties and UV protection ability. The nanosized ppts. were used for coating polyester fabrics and nonwovens. An increase in UV[...] więcej»
w zeszycie PRZEMYSŁ CHEMICZNY 2010/12