|
|
|
|
|
|
» Analiza GC/MS produktów katalitycznej reakcji etoksylowania estru n-butylowego kwasu n-butanowego
|
|
Euzebiusz J. Dziwiński  Marek Lukosek
W reakcji addycji oksiranu do estru n-butylowego
kwasu n-butanowego w obecności katalizatora
Al-Mg powstaje głównie mieszanina etoksylatów
stanowiąca nowy rodzaj niejonowych związków
powierzchniowo czynnych (NZPCz) o specyficznych
właściwościach fizykochemicznych. Zastosowanie
metody chromatografii gazowej z detekcją
spektrometrii mas (układ GC/MS) umożliwiło
w sposób jednoznaczny określenie budowy chemicznej,
zarówno głównych, jak i ubocznych produktów
uzyskanych w tej reakcji. W ten sposób
stwierdzono, że oprócz jej głównych składników,
stanowiących mieszaninę związków organicznych
o ogólnym wzorze H7C3CO(OCH2CH2)nOC4H9, powstają
również produkty uboczne, wśród których
na szczególną uwagę zasługują eter monobutylowy
glikolu poli(etylenowego) oraz oksyetylat kwasu
n-butanowego. Uzyskane wyniki analizy GC/MS
produktów katalitycznej reakcji addycji oksiranu
do estru n-butylowego kwasu butanowego mogą
być również przydatne podczas kontroli i optymalizacji
procesu technologicznego ich wytwarzania.
PrCOOBu was reacted with oxirane to a mixt. of
PrCO(OCH2CH2)nOBu (n = 1-10) polyethers. The product
contained also small amts. of BuO(CH2CHO)nH,
Instytut Ciężkiej Syntezy Organicznej "Blachownia", Kędzierzyn-Koźle
Euzebiusz J. Dziwiński*, Marek Lukosek
Analiza GC/MS produktów
katalitycznej reakcji etoksylowania estru
n-butylowego kwasu n-butanowego
GC/MS analysis of the products
of catalytic ethoxylation of n-butyl butanoate
Mgr Marek LUKOSEK w roku 1995 ukończył studia
na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym, kierunek
chemia, w Wyższej Szkole Pedagogicznej
w Częstochowie. Jest kierownikiem w Zespole
Niejonowych Środków Powierzchniowo Czynnych
w Instytucie Ciężkiej Syntezy Organicznej
"Blachownia" w Kędzierzynie-Koźlu. Specjalność
- środki powierzchniowo czynne, procesy jednostkowe.
Instytut Ciężkiej Syntezy Organicznej "Blachownia", ul. Energetyków
9, 47-225 Kędzierzyn-Koźle; tel.: (77) 487-36-16, fax: (77) 487-30-60,
e-mail[...]
więcej»
w zeszycie
PRZEMYSŁ CHEMICZNY 2011/10
|
|
|
» Oksyetylenowanie nonylofenolu. Optymalizacja procesu i ocena produktów
|
|
Marek Lukosek Jacek Kosno Bronisław Naraniecki
Przedstawiono porównawcze wyniki syntez
i oceny analitycznej oksyetylatów nonylofenolu
otrzymanych przy użyciu katalizatora wapniowego
i NaOH. Stwierdzono, że oksyetylaty
otrzymane przy udziale katalizatora wapniowego
zawierają mniej produktów ubocznych
oraz charakteryzują się wąską dystrybucją
homologów oksyetylenowych. Po wykonaniu
syntez w temp. 120-180°C oraz przy stężeniu
katalizatora 0,1-0,7% określono optymalne
stężenie katalizatora wapniowego i temperaturę
procesu.
Com. nonylphenol was ethoxylated with ethylene oxide
at 120-180°C on a Ca sulfonate and carboxylate catalyst
(content 0.1-0.7% by mass). NaOH was also used
as catalyst for comparison. The reaction products contained
mainly ethoxylates (av. ethoxylation degree 8) but
also polyglycols (1.0-4.5%), 1,4-dioxane (1.5-4 ppm) and
unconverted nonylphenol and ethylene oxide. The ethoxylates
produced by using the Ca catalyst showed a narrow
mol. mass distribution and contained less by-products
than those produced with NaOH catalyst.
Reakcja addycji tlenku etylenu do alkilofenoli wykorzystywana
jest w przemyśle do wytwarzania środków powierzchniowo czynnych
oraz polieterów stosowanych w poliuretanach, farbach i tworzywach
sztucznych. Proces prowadzony jest zazwyczaj w obecności
katalizatora, a powstające produkty stanowią mieszaninę adduktów,
zawierających różne liczby grup oksyetylenowych. Monoetery alkiloarylowe
glikoli polioksyetylenowych otrzymywane są najczęściej
w reakcji alkilofenoli z tlenkiem etylenu w obecności katalizatorów
alkalicznych. Reakcja przebiega wg schematu przedstawionego na
rys. 1. W pierwszej fazie przereagowuje w całości alkilofenol, co
w konsekwencji daje dystrybucję homologów typu Poisone’a. Tlenek
etylenu przyłączony do jonu fenolanowego tworzy eter hydroksyaryloalkilowy.
Z powodu większej kwasowości fenolu w porównaniu
do kwasowości jego monoeteru oksyetylenowego, dalsza reakcja
propagacji łańcucha polioksyetylenowego następuje d[...]
więcej»
w zeszycie
PRZEMYSŁ CHEMICZNY 2010/7
|
|
|
|
|
|
» Właściwości smarne oksyetylatów frakcji glicerynowej z instalacji biodiesla
|
|
BRONISŁAW NARANIECKI MAREK LUKOSEK ELŻBIETA ROGOŚ JACEK KOSNO
Przedstawiono wyniki badań procesu oksyetylowamia
frakcji glicerynowej z przemysłowych
instalacji biodiesla, przy zastosowaniu dwóch
katalizatorów. Zrezygnowano z etapu oczyszczania
surowca (np. przez destylację) poprawiając
efektywność procesu. Przebadano szybkość
reakcji dla różnych stopni addycji, rozrzut
homologów w produktach oraz właściwości
smarne istotne z punktu widzenia przewidywanej
aplikacji technicznej (dodatki i bazy smarne).
Two com. glycerol fractions (by-products from biodiesel prodn.)
were ethoxylated with ethylene oxide on NaOH and Ca catalysts
at 160°C and 120-360 kPa. The ethoxylation degree was higher
but ethoxylation rate was lower when NaOH was used as the
catalyst. The ethoxylates showed good lubricating properties.
Surowce odnawialne w postaci olejów roślinnych i tłuszczów
zwierzęcych stanowią perspektywiczną bazę surowcową dla przemysłu
oleochemikaliów. W Polsce głównymi surowcami tłuszczowymi
są olej rzepakowy, łój i zwierzęce tłuszcze odpadowe. Ostatnio
pojawiło się nowe źródło surowcowe w postaci frakcji glicerynowej
z uruchamianych w kraju instalacji biodiesla. Źródło to można
uzupełnić olejami posmażalniczymi. Początkowo dostępne były dwa
zróżnicowane chemicznie strumienie frakcji: surowa nie destylowana
frakcja, zawierająca mniej glicerolu a więcej mydeł, estrów,
kwasów i glicerydów, pochodząca z instalacji biodiesla o mniejszej
wydajności, nie wyposażonych w węzeł destylacji, i frakcja gliceryny
technicznej z dużych instalacji, zawierająca powyżej 80%
glicerolu, praktycznie pozbawiona innych składników tłuszczowych.
Ostatnio pierwszy z tych strumieni stał się praktycznie niedostępny.
W celu nadania pożądanych cech fizykochemicznych i użytkowych
(np. aktywności powierzchniowej) oraz poprawy jakości (stabilności
termiczno-oksydacyjnej i lepkości) surowce te poddaje się
przeróbce chemicznej, w zależności od przeznaczenia, w kierunku
otrzymania ich pochodnych, wykorzystywanych w wielu dziedzina[...]
więcej»
w zeszycie
PRZEMYSŁ CHEMICZNY 2010/10
|
|
|
|
|
|
» Zagospodarowanie frakcji glicerynowych z instalacji biodiesla
|
|
WOJCIECH JERZYKIEWICZ BRONISŁAW NARANIECKI KAZIMIERZ TERELAK STANISŁAW TRYBUŁA JACEK KOSNO MAREK LUKOSEK
Przedstawiono oryginalną koncepcję zagospodarowania
frakcji glicerynowej, produktu ubocznego
z instalacji biodiesla, poprzez jej skojarzoną
chemiczną obróbkę, na drodze zmydlania,
transestryfikacji, oksyetylacji, aminolizy
i transacetalizacji. Produkty przerobu mogą
znaleźć zastosowanie w wielu gałęziach gospodarki,
m.in. jako emulgatory, inhibitory korozji,
detergenty, dodatki funkcyjne d[...]
więcej»
w zeszycie
PRZEMYSŁ CHEMICZNY 2007/5
|
|
|
|
Strona 1
|
Twój Profil
Twój koszyk
