» PROBLEMY HYDROMETALURGII MIEDZI W POLSCE
|
|
ANDRZEJ CHMIELARZ 
W artykule dokonano przeglądu hydrometalurgicznych i bio‐hydrometalurgicznych technologii produkcji miedzi z uwzględ‐nieniem aktualnego stanu ich wdrażania w przemyśle. Stwierdzono, że zastosowania przemysłowe dotyczą głównie kon‐centratów miedzi wtórnej z mineralizacją o charakterze tlenkowym lub chalkocytowym. Zwrócono uwagę na fakt, że tech‐nologie hydrometalurgiczne stosowane w polskim przemyśle miedziowym są całkowicie komplementarne w stosunku do istniejących procesów produkcyjnych odzysku metali towarzyszących i waloryzacji odpadów. Podano przykłady takich tech‐nologii opracowanych w IMN, przeznaczonych m.in. do odzysku cynku z odpadów ołowiowych, odzysku miedzi z gąbki mie‐dziowo‐arsenowej z wydzieleniem arsenu w postaci skorodytu, oraz do utylizacji zużytego kwasu po elektrorafinacji.
Słowa kluczowe: hydrometalurgia, odzysk, waloryzacja odpadów, miedź, arsen, cynk, ołów
PROBLEMS OF COPPER HYDROMETALLURGY IN POLAND
A review of hydrometallurgical and bio‐hydrometallurgical technologies for copper production is presented together with information on current status of their implementation in industry. It was established that industrial applications are mainly related to secondary copper concentrates presenting mineralization of oxide or chalcocite character. Hydrometallurgical technologies in the Polish copper industry are shown to be perfectly complementary to the existing production processes in recovery of by‐product metals and waste valorisation. Examples of such technologies developed at IMN for zinc recovery from lead‐bearing waste, copper recovery from copper‐arsenic sponge with separation of arsenic in a form of scorodite and utilization of spent electrorefining acid are discussed.
Keywords: hydrometallurgy, recovery, waste valorisation, copper, arsenic, zinc, lead
Wprowadzenie
Początki hydrometalurgii odnaleźć można w pierwszym tysiącleciu naszej ery, kiedy to prealchemic[...]
więcej»
w zeszycie
RUDY I METALE NIEŻELAZNE 2012/1
|
|
|
» PRZETWÓRSTWO SUROWCÓW MINERALNYCH I METALURGIA ZAMIERZENIA BADAWCZE INSTYTUTU METALI NIEŻELAZNYCH
|
|
ANDRZEJ CHMIELARZ
Misją nauk stosowanych jest kreowanie i stymulowanie rozwoju innowacyjności w gospodarce. Potwierdzenie tej tezy znajdziemy w Ustawie z dnia 30 kwietnia 2010 roku o instytutach badawczych (Dziennik Ustaw nr 96, poz. 619), w której instytut badawczy definiuje się jako jednostkę or‐ganizacyjną, która "prowadzi badania naukowe i prace roz‐wojowe ukierunkowane na ich wdrożenie i zastosowanie w praktyce". Sądzę, że w referatach zmieszczonych w niniej‐szym wydaniu czasopisma, pracownicy IMN — kierownicy zakładów badawczych instytutu — w sposób przekonywa‐jący dowodzą, że prace badawcze przez nich prowadzone w pełni spełniają te definicję. Najbardziej widoczne jest to oczywiście w zrealizowanych w ostatnim czasie wdroże‐niach przemysłowych, których bogatą listę przedstawiono w szczegółowych opisach działań badawczo‐rozwojowych prowadzonych w Zakładach: Przeróbki Surowców Mineral‐nych i Utylizacji Odpadów, Hutnictwa, Hydrometalurgii, Chemii Analitycznej i Ochrony Środowiska.
Rozwój technologiczny i pojawiające się symptomy po‐wrotu metalurgii metali nieżelaznych do roli istotnej gałęzi gospodarki europejskiej (w gospodarce polskiej już od dawna taką rolę pełni), zapewniającej bezpieczeństwo su‐rowcowe i podstawę materialną dla rozwoju inżynierii ma‐teriałowej, stawia przed nami nowe wyzwania badawcze, skierowane głównie na poprawę uzysków metali, opraco‐wanie technologii ich wytwarzania ze złóż polimetalicznych, o relatywnie niskiej jakości, w tym zasobów antropogenicz‐nych, kompleksowość wykorzystania zasobów surowco‐wych oraz intensyfikację jakościową i ilościową recyklingu metali. Poniżej przedstawiono najważniejsze kierunki ba‐dawcze przygotowane w IMN na najbliższe lata, wynikające z analizy stanu techniki i technologii oraz potrzeb polskiego przemysłu metali nieżelaznych.
Nowe i kontynuowane kierunki badań IMN
Przeróbka surowców mineralnych
W obszarze surowców[...]
więcej»
w zeszycie
RUDY I METALE NIEŻELAZNE 2012/3
|
|
|
» ZMIANY W EUROPEJSKIM PRAWIE ŚRODOWISKOWYM
|
|
ANDRZEJ CHMIELARZ MARIANNA CZAPLICKA
Przedstawiono podstawowe informacje dotyczące nowej dyrektywy Unii Europejskiej o emisjach przemysłowych, propo‐nowanych zmianach w protokole z Göteborga, protokole metali ciężkich (HMP) oraz o przygotowywanym nowym akcie prawnym, zwanym dyrektywą rtęciową. Omówiono konsekwencje tych zmian dla działalności branży metali nieżelaznych w Polsce.
Słowa kluczowe: dyrektywa, emisje, środowisko, prawo, metale ciężkie, rtęć, przemysł metali nieżelaznych
CHANGES IN THE EUROPEAN ENVIRONMENTAL LAW
Paper presents basic information on the new European Union directive on industrial emissions, proposed changes in Gothenburg’s protocol, heavy metals protocol, new act called ‘mercury directive’ and their influence on the Polish non‐ferrous metals industry.
Keywords: directive, emissions, environment, law, heavy metals, mercury, non‐ferrous metals industry
Wstęp
Kraje zrzeszone w Unii Europejskiej od wielu lat inicjują globalne i regionalne działania zmierzające do ograniczenia wpływu działalności człowieka na środowisko naturalne. W wyniku rozwoju ekologii, w tym ekologii przemysłowej oraz działalności legislacyjnej rządów i instytucji europej‐skich uformowało się prawo środowiskowe, stawiające co‐raz wyższe wymagania w obszarze kontroli i redukcji wszel‐kiego rodzaju emisji. Przedstawiamy informacje o ostatnich środowiskowych regulacjach prawnych oraz pracach zmie‐rzających do ograniczenia emisji metali ciężkich, w tym rtęci.
Dyrektywa o emisjach przemysłowych — nowy element europejskiego prawa środowiskowego
Powstanie nowoczesnego europejskiego prawa środo‐wiskowego datuje się na drugą połowę ubiegłego stulecia. Uważa się, że jego początkiem był "Clean Air Act" uchwalo‐ny w Zjednoczonym Królestwie, po wystąpieniu uciążliwego smogu w Londynie w 1952 r. W późniejszych latach, na róż‐nych etapach rozwoju wspólnoty europejskiej, uchwalono szereg dyrektyw określających wymagania w zakr[...]
więcej»
w zeszycie
RUDY I METALE NIEŻELAZNE 2012/2
|
|
|
» ELEKTROWYDZIELANIE MIEDZI BEZPOŚREDNIO Z ROZTWORU PO BIOŁUGOWANIU KONCENTRATU Cu
|
|
|
MICHAŁ HANKE WIT BARANEK ANDRZEJ CHMIELARZ
Istotny postęp w technologii bioługowania koncentratów miedzi, umożliwiający wytwarzanie roztworów siarczanowych o stężeniu miedzi powyżej 40 g/dm3 i z wydajnością przewyższającą 90 %, skłonił do podjęcia badań zmierzających do sprawdzenia możliwości bezpośredniej produkcji miedzi elektrolitycznej z takich roztworów, z pominięciem stosowanej kla‐sycznie operacji ekstrakcji rozpuszczalnikowej. Badania prowadzono z roztworem otrzymanych z BRGM (Francja), a wytwo‐rzonym przez bioługowanie koncentratu miedzi z ZG LUBIN. Zastosowano elektrolizer z dwiema anodami wykonanymi ze stopu Pb1Ag oraz jedną katodą ze stali kwasoodpornej. Stosowana katodowa gęstość prądu wynosiła 200 A/m2, tempera‐tura elektrolitu 55 °C, a w skład zestawu inhibitorów wchodził klej kostny i tiomocznik. Pierwsze testy prowadzone zarówno w trybie ciągłym, jak i cyklicznym, wykazały możliwość produkcji osady katodowych metalicznych, zwartych, jednak wydaj‐ności prądowe procesu były relatywnie niskie 61÷77 %, a wskaźnik zużycia energii elektrycznej wynosił 2500÷3100 kWh/t Cu. Przyczyną takiej sytuacji była niewątpliwie wysoka zawartość żelaza(III) w roztworze. Podjęto próby usunięcia jonów żelaza(III) z roztworu po bioługowaniu koncentratu. Poziom żelaza(III) został zredukowany na drodze wytrącania hydroli‐tycznego oraz w formie jarozytu. W przypadku pierwszej techniki Fe usunięto w około 96 %, proces filtracji zachodził jednak opornie, straty miedzi do osadu wynosiły około 4 %. W wyniku zastosowania techniki jarozytowej osiągnięto 71 % stopień
Mgr inż. Michał Hanke, mgr inż. Wit Baranek, dr inż. Andrzej Chmielarz, prof. IMN — Instytut Metali Nieżelaznych, Gliwice.
usunięcia żelaza. Proces filtracji przebiegał łatwo, zaś straty miedzi do osadu wynosiły około 3 %. Próby elektrowydzielania miedzi z roztworów o zredukowanej zawartości żelaza(III) charakteryzowały się wysokimi wydajnościami prądowymi, od‐powiednio: 96 % i 91 %. Otrzymywane osady katodow[...]
więcej»
w zeszycie
RUDY I METALE NIEŻELAZNE 2012/1
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
» ODZYSK I PRODUKCJA RENU W METALURGII MIEDZI
|
|
MIECZYSŁAW WOCH KATARZYNA LESZCZYŃSKA‐SEJDA GRZEGORZ BENKE KRYSTYNA ANYSZKIEWICZ ANDRZEJ CHMIELARZ WITOLD MISSOL MARIAN CZEPELAK KAMIL KOZUB BOGUSŁAW KULEBA
Instytut Metali Nieżelaznych w ścisłej współpracy z firmą KGHM Ecoren S.A. od wielu lat prowadzi prace badawcze i wdroże‐niowe związane z odzyskiem renu. Współpraca ta doprowadziła do opracowania dwóch technologii i zbudowania trzech instalacji przemysłowych. Pierwsza technologia stosowana jest w dwóch wariantach i polega na odzysku renu w postaci nadrenianu amonu, z kwaśnych ścieków powstających w głogowskich Fabrykach Kwasu Siarkowego (FKS). Sumaryczna zdolność produkcyjna obydwóch instalacji wykorzystujących tę technologię wynosi około 8 ton na rok. Druga technologia polega na wytwarzaniu, z otrzymanego nadrenianu amonu, renu metalicznego, w postaci proszku lub peletek. Instalacja wykorzystująca tę technologię ma zdolność produkcyjną około 3,5 tony na rok. Opisane instalacje są własnością firmy KGHM Ecoren S.A. W przeciągu zaledwie pięciu lat, firma KGHM Ecoren S.A. stała się trzecim producentem renu i jego związków na świecie.
Słowa kluczowe: nadrenian amonu, ren metaliczny, huty miedzi
RECOVERY AND PRODUCTION OF RHENIUM IN COPPER METALLURGY
IMN together with KGHM Ecoren S.A. has conducted research studies and implementation works related to rhenium reco‐very for many years already. The cooperation resulted in development of two technologies and construction of three indus‐trial installations. The first technology is used in two variants for recovery of rhenium in a form of ammonium perrhenate from acid waste water generated in sulphuric acid plants (FKS) at Głogów. The total capacity of both installations operating on that technology is about 8 tons per year. The second technology is used for production of metallic rhenium, in a form of powder or pellets, from the generated ammonium perrhenate. The installation using that technology has annual capacity of about 3.5 tons. The described installations are owned by KGHM Ecoren S.A. Within the period of five years only KGHM Ecoren S.A. has become the third producer of rhenium and its c[...]
więcej»
w zeszycie
RUDY I METALE NIEŻELAZNE 2012/4
|
|
|
|
Strona 1
|
Twój Profil
Twój koszyk
