Wyniki 1-8 spośród 8 dla zapytania: authorDesc:"Katarzyna Stoś"

Żywność specjalnego przeznaczenia propozycja zmiany przepisów w UE


  Współcześnie żywność postrzegana jest nie tylko jako element zaspokojenia głodu i potrzeb energetycznych organizmu, ale również jako źródło substancji o działaniu fizjologicznym. Coraz częściej receptury produktów spożywczych są opracowywane z uwzględnieniem szczególnych potrzeb określonych grup ludności, zależnie od ich wieku, stanu zdrowia, stanu fizjologicznego, stylu życia. Znaczenie żywności i żywienia dla prawidłowego rozwoju organizmu i zachowania zdrowia znalazło wyraz w przepisach prawnych regulujących zagadnienia bezpieczeństwa i jakości żywności, a także jej znakowania, prezentacji i reklamy. S pośród grup produktów obecnych na rynku, do których mają zastosowanie odpowiednie przepisy prawa żywnościowego możemy wyróżnić: - żywność ogólnego spożycia, w tym żywność z dodatkiem witamin, składników mineralnych lub innych składników; - środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego, które różnią się od żywności ogólnego spożycia, a także są wyprodukowane w specjalny sposób w celu zaspokojenia szczególnych potrzeb żywieniowych określonych kategorii osób, np. preparaty do żywienia niemowląt, produkty dla sportowców, produkty dla osób chorych na celiakię itp. Potocznie nazywana jest też żywnością dietetyczną, chociaż wg obowiązującego prawa takie określenie można stosować tylko w odniesieniu do niektórych grup produktów; - suplementy diety, będące skoncentrowanym źródłem składników o działaniu odżywczym i innym fizjologicznym, stosowane w celu uzupełniania diety. Zmiany na rynku żywności spowodowały w ciągu ostatnich dziesięciu lat pojawienie się nowych aktów prawnych, takich jak przepisy w sprawie suplementów diety [6], rozporządzenie w sprawie dodawania do żywności witamin i składników mineralnych oraz niektórych innych substancji [10] oraz w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych [11]. W związku z tym Komisja Europejska podjęła prace nad rewizją przepisów regulujących tę szczególną grupę żywności [[...]

Propozycje zmian w rozporządzeniu o nowej żywności


  Rozwój nowych technologii sprzyja pojawianiu się nowych składników żywności stosowanych do środków spożywczych, nierzadko określanych jako żywność funkcjonalna. Składniki te często nie były wcześniej stosowane w żywieniu ludzi w krajach Unii Europejskiej. Nowe składniki mogą np. zwiększać wartość odżywczą produktów spożywczych, niektóre mogą wpływać na zmniejszanie ryzyka powstawania zaburzeń stanu zdrowia. Nową żywnością (novel food) jest żywność i składniki żywności, które nie były stosowane w żywieniu ludzi w krajach członkowskich Unii Europejskiej przed 15 maja 1997 r. Może być ona wprowadzana do obrotu we Wspólnocie Europejskiej tylko wtedy, gdy jest bezpieczna i nie wprowadza w błąd konsumenta. Gdy nowa żywność jest przeznaczona do zastąpienia innej żywności, nie powinna się od niej różnić w sposób, który byłby niekorzystny pod względem żywieniowym dla konsumenta. Obecnie kwestie dotyczące nowej żywności reguluje rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 258/97 z 27 stycznia 1997 r. w sprawie nowej żywności i nowych składników żywności. Prace nad zmianą obowiązującego rozporządzenia (WE) nr 258/97 trwają od kilku lat. Projektowane rozporządzenie rozszerza i doprecyzowuje definicje, wprowadza zmiany w procedurze dotyczącej wprowadzania do obrotu nowej żywności. Proponowana jest zmiana procedury aplikacyjnej, która zakłada, że ocena nowej żywności ma się odbywać od razu na szczeblu wspólnotowym, a nie - jak to jest obecnie - najpierw w poszczególnych państwach członkowskich w ramach wstępnej oceny, a dopiero następnie na szczeblu wspólnotowym. Projekt rozporządzenia wprowadza również nowe pojęcia tkj. tradycyjna żywność z krajów trzecich, nanomateriały. ASPEKTY LEGISLACYJNE - obecnie obowiązujące prawo W świetle ustawy z 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia nowa żywność to żywność i składniki żywności, do których ma zastosowanie rozporządzenie Parlamentu E[...]

Znakowanie żywności - systemy i kontrowersje dotyczące znakowania produktów spożywczych Cz. 3. Znakowanie produktów - pomiędzy marketingiem a promocją zdrowego odżywiania DOI:10.15199/64.2018.8-9.3


  Jednym ze strategicznych celów znakowania produktów żywnościowych jest chęć wsparcia działań mających za cel poprawę zdrowia społeczeństw i ograniczenie występowania chorób cywilizacyjnych, poprzez dostarczenie konsumentowi rzetelnej informacji o produkcie i umożliwienie mu dokonania świadomego wyboru zdrowszego produktu - można więc powiedzieć, że właściwe oznakowanie produktów to inwestycja w zdrowie społeczne. Samo znakowanie niestety nie jest wystarczające. Muszą być także prowadzone ukierunkowane kampanie, na poziomie międzynarodowym, krajowym, regionalnym i lokalnym, w których wykorzystuje się wszelkie możliwe kanały informacyjne w celu uświadomienia społeczeństwu problemów dotyczących prewencji chorób dietozależnych, które w Europie i na świecie są główną przyczyną zgonów. Kampanie, często ukierunkowane np. na określone grupy wiekowe, uwzględniają różne czynniki ryzyka i działania prewencyjne. Jak podkreślono w dokumencie Komisji Europejskiej poświęconym tej tematyce, zdefiniowanie grupy docelowej i dostosowanie do niej przekazu jest jednym z najważniejszych warunków osiągnięcia sukcesu [6]. W jednych przypadkach usiłuje się wpływać na zmianę zachowania konsumenta, w innych stara się podnosić jego świadomość. Jednakże świadomy wybór może być dokonywany przez osoby dorosłe, mające wiedzę o skutkach złego odżywiania, ale nie przez dzieci, które są bardzo podatne na reklamę. Dlatego, jeżeli chodzi o przekaz ukierunkowany na dzieci, istnieją zalecenia organizacji międzynarodowych i agend rządowych w różnych krajach nakładające ograniczenia w treści, jak i formie przekazu. Komisja Europejska w dokumencie dotyczącym marketingu żywności i napojów bezalkoholowych odróżnia termin "marketing" zdefiniowany przez WHO [14] od terminu "advertising" (reklama, promocja). Jako marketing określa się: "dowolną formę komunikatu handlowego lub przekazu, który ma na celu lub zwiększa efekt rozpoznawania, oddziaływania i/lub konsumpcji określonyc[...]

Nowa żywność i nowe składniki żywności

Czytaj za darmo! »

Dynamicznie rozwijający się przemysł spożywczy poszukuje ciągle nowych rozwiązań technologicznych w celu zwiększenia swojej konkurencyjności na rynku. Pociąga to za sobą pojawianie się nowych składników stosowanych do produkcji żywności. Pod pojęciem nowej żywności i nowych składników należy rozumieć składniki, które dotychczas nie były w znacznym stopniu spożywane w krajach Unii Europejskie[...]

Owoce, warzywa i soki w zaleceniach żywieniowych - kontrowersje dotyczące spożycia DOI:10.15199/64.2016.7-8.2

Czytaj za darmo! »

Wraz z rozwojem wiedzy o żywności i żywieniu istnieje możliwość opracowania coraz doskonalszych piramid/talerzy, sprzyjających zachowaniu zdrowia. W pracy porównano najnowsze (z 2016 r.) zalecenia żywieniowe ekspertów amerykańskich i polskich dotyczące spożycia warzyw, owoców i soków. Nawiązano do stanowiska WHO odnoszącego się do zaleceń w żywieniu małych dzieci. Autorzy w pełni podzielają pogląd ekspertów, że owoce i warzywa jako produkty o wysokiej gęstości odżywczej i zdrowotnej powinny stanowić podstawowy składnik zrównoważonej diety. Kontrowersje wzbudzają jednak sugerowane w różnych zaleceniach proporcje spożycia owoców do warzyw i zalecenia dotyczące soków owocowych. Niewątpliwie właściwe nawyki żywieniowe powinny być kształtowane od najmłodszych lat biorąc pod uwagę także prewencję chorób dietozależnych, ale należy przy tym uwzględniać całościową dietę, która bogata będzie w składniki niezbędne dla normalnego funkcjonowania ludzkiego organizmu, dostosowaną do płci i wieku konsumenta.W ostatnich dziesięcioleciach w wielu rozwiniętych krajach świata ogromnym problemem stały się choroby niezakaźne, dietozależne, w tym choroby układu sercowo-naczyniowego, otyłość i cukrzyca [18]. Problem dotyczy nawet dzieci [19], które także w Polsce w dużym procencie mają nadwagę lub nawet są otyłe. Uzyskano przekonujące dowody, że zwiększenie spożycia warzyw i owoców może zapobiec lub przynajmniej ograniczyć ryzyko wystąpienia wielu chorób dietozależnych, w tym nadciśnienia, choroby wieńcowej serca i udaru. Zwiększenie spożycia warzyw i owoców może też zapobiec przyrostowi masy ciała, zmniejszając ryzyko cukrzycy typu 2, a także niektórych chorób oczu, demencji i osteoporozy. Istnieje też prawdopodobieństwo zmniejszenia zachorowalności na raka (np. przewodu pokarmowego) dzięki zwiększonej konsumpcji warzyw i owoców [1]. W artykule zamieszczonym w PFiOW nr 4/16 [11] podano informacje o najważniejszych zaleceniach dotyczących spożycia warzyw, owoców[...]

Znakowanie żywności - systemy i kontrowersje dotyczące znakowania produktów żywnościowych Cz. 1. Znakowanie żywności - różne podejścia i sposoby informowania konsumentów DOI:10.15199/64.2018.4.1


  Systemów znakowania jest bardzo dużo, można by powiedzieć "co kraj to obyczaj". Nie ma jednorodnego systemu światowego, mimo że każdy tworzony jest w założeniu, że ma służyć podstawowemu celowi, jakim jest ułatwienie konsumentom świadomego wyboru produktów spożywczych w celu ochrony zdrowia. W tej publikacji omówione zostaną najważniejsze systemy stosowane w: Stanach Zjednoczonych Ameryki, Europie i Australii. Na rysunku 1 podano przykłady znakowania stosowane w różnych krajach [10]. Są wśród nich systemy odnoszące się do specyficznych składników (Nutrient Specific Labels - NSL) oraz systemy wskazujące na ogólne żywieniowe znaczenie produktu (Summary Labels - SL). Wśród systemów dotyczących oznakowania specyficznych składników wymienia się oznaczenia numeryczne (wskazane dzienne spożycie); oznaczenia kodowane kolorami (światła drogowe) i symbole ostrzegawcze. Z kolei w oznakowaniu suma Na etykietach "Nutrient Specific Labels" (NSL) odnoszących się do zawartości składników odżywczych zwraca się uwagę na kaloryczność produktu, zawartość cukru, tłuszczu, w tym kwasów tłuszczowych nasyconych oraz sodu. Cukier i tłuszcze, obok węglowodanów skrobiowych, są podstawowym źródłem energii w żywieniu człowieka, ale ich nadmiar przyczynia się do otyłości i występowania chorób dietozależnych, z kolei nadmiar sodu konkurując z potasem przyczynia się do chorób układu sercowo-naczyniowego. W systemach znakowania NSL pomijane są wszystkie inne składniki, w tym witaminy i składniki mineralne inne niż sód. Niektóre formy znakowania są ze sobą powiązane. Na przykład system sygnalizacji drogowej był wzorcem do opracowania systemu Nutri-Score i australijskiego systemu szacowania na podstawie ilości gwiazdek zdrowia - Health Star Rating (HSR). We wcześniejszym opracowaniu autorów [17] zwrócono uwagę na niektóre z systemów znakowania, a mianowicie na znakowanie z wykorzystaniem świateł drogowych i loga wyboru produktów żywnościowych jako uzupełnienie RWS w [...]

Owoce, warzywa, soki - ich kaloryczność i wartość odżywcza na tle zapotrzebowania na energię i składniki odżywcze Cz. 5. Spożycie składników odżywczych w owocach, warzywach i przetworach z owoców i warzyw


  W wielu publikacjach naukowych wskazuje się na korzystną rolę spożycia owoców, warzyw i ich przetworów w prewencji przewlekłych chorób. Naukowcy są zgodni, że zwiększona konsumpcja tych produktów jest korzystna dla zdrowia, pomimo że efekty nie zawsze dają się wyjaśnić na podstawie zawartości składników odżywczych. Uważa się, że owoce i warzywa oraz ich przetwory powinny być składnikiem przynajmniej 3 posiłków dziennie każdej zrównoważonej diety. W pracy dokonano analizy spożycia wybranych składników odżywczych w Polsce, przypadających średnio na mieszkańca. Najkorzystniejszy jest bilans dla kwasu askorbinowego (witaminy C), który mniej więcej w równych ilościach jest spożywany w owocach, jak i warzywach. Również soki są znaczącym źródłem witaminy C. Przy obecnym poziomie spożycia, owoce są lepszym niż warzywa źródłem miedzi i manganu, a warzywa dostarczają więcej potasu, folianów, b-karotenu i witaminy K. Wskazano korzystne, inne niż owoce i warzywa, źródła zaopatrzenia w składniki mineralne i witaminy. Z punktu widzenia zdrowia publicznego, biorąc pod uwagę wysoką gęstość odżywczą przy niskiej gęstości energetycznej warzyw i owoców celowe byłoby nawet dwukrotne zwiększenie konsumpcji tej kategorii produktów w Polsce w stosunku do obecnego poziomu. Czynniki sprzyjające konsumpcji owoców i warzyw W wielu publikacjach, w tym pracach przeglądowych [28, 9, 26] i opracowaniach WHO [40] oraz ekspertów unijnych [18] podaje się, że istnieje zależność pomiędzy występowaniem przewlekłych chorób, takich jak choroby układu sercowo- naczyniowego, niektórych form raka czy cukrzycy typu drugiego a konsumpcją owoców i warzyw. Jednakże Dauchet i in. [14] w swoim krytycznym opracowaniu podają, że większość wniosków była wyciągana na podstawie obserwacyjnych badań epidemiologicznych i że nie ma bezpośredniej zależności pomiędzy konsumpcją tej kategorii produktów a wymienionymi chorobami. Autorzy ci są zdania, że jedynym bezsprzecznie udowodnionym w b[...]

Soki, nektary, napoje - aspekty rynkowe i zdrowotne DOI:10.15199/64.2017.4.1


  Na rynku europejskim obserwuje się od kilku lat spadek spożycia soków FC (z soku zagęszczonego) i wzrost spożycia soków NFC (nie z soku zagęszczonego) z tendencją podnoszenia ich jakości poprzez upowszechnienie produktów chłodzonych i świeżo tłoczonych. W wielu krajach wzrasta produkcja ‘smoothies’. Coraz więcej innowacji powstaje w segmencie premium, ukierunkowanych na segment soków owocowo-warzywnych, promowanych jako zawierające naturalne, wartościowe składniki odżywcze. Pojawiają się nowe produkty z mniej znanych gatunków, a także produkty funkcjonalne z dodatkiem błonnika, witamin i składników mineralnych. Mimo iż rola soków w żywieniu jest często deprecjonowana, to ich wpływ na zdrowie ma silne naukowe podstawy. Wykazano, że istnieje bardzo wysoka ujemna korelacja pomiędzy spożyciem owoców, uwzględniając także spożycie soków i nektarów, a główną przyczyną zgonów Europejczyków (w tym przedwczesnych), którą są choroby układu krążenia. Można oczekiwać, że wśród konsumentów będzie umacniał się trend dbałości o zdrowie i dobre samopoczucie dzięki wzrostowi świadomości o jakości produktów przemysłu sokowniczego. Ma temu także służyć opracowywany znak jakości dla soków, nektarów smoothies i musów.Sytuacja na rynku UE Przeciętne spożycie soków w Polsce wg AIJN1[1] w 2015 r. wynosiło13,1 l/ osobę/rok, w tym z soku zagęszczonego (FC) 10,3 l, soków nie z soku zagęszczonego (NFC) 2,8 l, w tym smoothies 0,21 l/osobę/rok. Nektary produkowano w Polsce głównie z soków zagęszczonych i ich spożycie wynosiło 6,58 l/osobę. Analizując trendy w spożyciu produktów przemysłu sokowniczego w Polsce należy wspomnieć, że w latach 2011-2015 zanotowano dynamiczny wzrost konsumpcji soków NFC (pasteryzowanych lub poddanych delikatnej obróbce termicznej) z 4 do 51 mln l, a roczna dynamika wzrostu w 2015 r. wyniosła aż 143%. Ewenementem na skalę europejską stała się u nas produkcja pasteryzowanych soków NFC w opakowaniach "bag-in-box". Trojanowic[...]

 Strona 1