Wyniki 1-10 spośród 25 dla zapytania: authorDesc:"ZBIGNIEW GRZESIK"

Teoria domieszkowania w badaniach struktury defektów i własności transportowych tlenków i siarczków metali przejściowych


  W pracy przedstawiono teoretyczne podstawy oraz weryfi kację eksperymentalną nowatorskiej metody określania stężenia i ruchliwości dominujących defektów punktowych w tlenkach i siarczkach metali przejściowych. Istota proponowanej metody sprowadza się do badania struktury defektów i własności transportowych tlenków i siarczków metali na drodze pośredniej, tj. badając wpływ różnowartościowych domieszek na kinetykę powstawania tych związków. Wykazano, że analiza wyników utleniania odpowiednio dobranych stopów dwuskładnikowych pozwala na wyznaczenie entalpii i entropii powstawania i migracji defektów. W oparciu o te dane istnieje możliwość obliczenia stężenie defektów oraz ich ruchliwość w czystych, tzn. niedomieszkowanych materiałach tlenkowych, co przedstawiono na przykładzie niestechiometrycznego tlenku niklu, Ni1-yO. Słowa kluczowe: stopy dwuskładnikowe, kinetyka utleniania, efekt domieszkowania, defekty punktowe, dyfuzja Theory of doping in studies of defect structure and transport properties of transition metal oxides and sulphides The theoretical basis and experimental verifi cation of novel method, enabling the calculation of point defect concentration and their mobility in transition metal oxides and sulphides have been presented. The idea of proposed method consists in determination of the defect structure and transport properties of metal oxides and sulphides in indirect way, i.e. in studying the infl uence of aliovalent metallic additions on the oxidation kinetics of a given metal. It has been shown that from the results of oxidation kinetics of binary alloys, the enthalpy and entropy of defect formation and their migration can be calculated. These data, in turn, can be used for the calculation of defect concentration and defect mobility in pure, undoped oxides. Such a possibility has been illustrated on the example of nonstoichiometric nickel oxide, Ni1-yO. Keywords: binary alloys, oxidation kinetics, doping effect, point defects,[...]

Wspomnienie Prof. dr hab. Stanisław Mrowec 29.07.1928-2.03.2015 DOI:


  Prof. Stanisław Mrowec urodził się 29 lipca 1928 roku w Krakowie. W listopadzie 1942 roku został wywieziony do Rzeszy Niemieckiej na przymusowe roboty, z których powrócił do kraju po zakończeniu wojny. W 1947 roku ukończył szkołę średnią na kursach dla dorosłych, a w roku 1952 studia wyższe na Wydziale Matematyki, Fizyki iChemii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Po zakończeniu studiów został zatrudniony w Akademii Górniczo- Hutniczej, gdzie pracował nieprzerwanie, aż do emerytury, kolejno w charakterze asystenta (1952-53), starszego asystenta (1953-56), adiunkta (1956-59), docenta (1959-69), profesora nadzwyczajnego (1969-73) i profesora zwyczajnego (1973- 2001). Po przejściu na emeryturę nadal pozostał aktywny zawodowo, prowadząc zarówno wykłady, jak i badania naukowe we współpracy ze swoimi wychowankami. W latach 1968-73 Profesor Mrowec pełnił kolejno obowiązki prodziekana i dziekana Wydziału Inżynierii Materiałowej i Ceramiki Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, a w latach 1971-1991 obowiązki dyrektora stworzonego przez siebie Instytutu Inżynierii Materiałowej na tym Wydziale. Po reorganizacji Uczelni w roku 1991 i‑wyodrębnieniu z tego Instytutu Katedry Fizykochemii Ciała Stałego, kierował tą Katedrą aż do przejścia na emeryturę. W roku 1976 Profesor Mrowec został wybrany członkiem korespondentem Polskiej Akademii Nauk, a członkiem rzeczywistym PAN w roku 1986. W roku 1990, z kolei, stał się członkiem czynnym (rzeczywistym) Polskiej Akademii Umiejętności. Przez cały okres kariery akademickiej, działalność badawcza Profesora Mroweca koncentrowała się na dwóch, ściśle ze sobą związanych nurtach nauki o materiałach. Pierwszy z nich, to badania kinetyki imechanizmu wysokotemperaturowej korozji tworzyw metalicznych oraz rozwijanie teorii zjawisk zachodzących w tym procesie, a także projektowanie nowych materiałów żaroodpornych. Drugi kierunek aktywności dotyczył badań struktury defektów punktowych oraz właściwości[...]

Model struktury defektów w tlenku CuO

Czytaj za darmo! »

W oparciu o wyniki wcześniejszych badań mechanizmu powstawania fazy CuO na powierzchni Cu2O, uzyskane metodami markerów i dwuetapowego utleniania oraz kinetyki utleniania Cu2O w funkcji temperatury i prężności tlenu, wykazano, że dominującymi defektami punktowymi w tlenku CuO są podwójnie zjonizowane wakacje kationowe. Przedstawiony w niniejszej pracy model struktury defektów uwzględnia fakt, że w zgodności z wynikami badań eksperymentalnych, stężenie defektów jonowych w omawianym tlenku, będącym samoistnym półprzewodnikiem elektronowym, rośnie z prężnością tlenu w potędze 1/2. Słowa kluczowe: CuO, struktura defektów, mechanizm utleniania Defect structure model of CuO oxide Basing on experimental results reported previously and obtained using marker and two-stage oxidation methods [...]

Badania typu zdefektowania dominującego w disiarczku niklu NiS2

Czytaj za darmo! »

W celu określenia typu dominującego zdefektowania sieci krystalicznej NiS2, zbadano mechanizm powstawania tego siarczku stosując metodę markerów. Badania te przeprowadzono w zakresie temperatur 823-923 K przy prężności par siarki 103-104 Pa. Stwierdzono, że markery złota naniesione przed reakcją na powierzchnię fazy NiS znajdują się po zakończeniu procesu siarkowania w połowie grubości warstwy produktu reakcji (NiS2). Wynik ten oznacza, że dominujące zdefektowanie w badanym siarczku występuje w obrębie podsieci kationowej. Słowa kluczowe: NiS2, siarkowanie, mechanizm reakcji On the predominant disorder in the crystalline lattice of NiS2 In order to elucidate the predominant disorder in the crystalline lattice of NiS2, the mechanism of sulphidation of NiS has been studied using marker technique. Experiments have been carried out in the temperature range 823-923 K in sulphur vapors under pressure between 103-104 Pa. It has been found that gold markers deposited on the surface of NiS substrate have been found after sulphidation in the interior of the NiS2 product layer, just in the middle of the thickness of it. These results have demonstrated that predominant defects in NiS2 disulphide occur in the cation sublattice. Keywords: NiS2, sulphidation, reaction mechanism ochrona przed korozja 11/2010 s. 564-566 1. Wstęp Disiarczki żelazowców (FeS2, CoS2 i NiS2) znajdują coraz szersze zastosowanie w szeregu gałęziach nowoczesnej technologii, a w szczegól[...]

The infl uence of the reaction product formation inside the ceramic substrate on the interpretation of marker experiments


  In the present paper the infl uence of the formation of higher sulphide (oxide) in the interior of the substrate, being the lower sulphide (oxide) of a given metal, on the results of marker experiments has been discussed. It has been shown that the correct interpretation of marker experiments in the case of the formation of reaction product not only on the surface but also inside of the substrate can be achieved, if all chemical reactions as well as transport processes occurring in the substrate-product system are considered. Theoretical analysis presented in this work have been illustrated by the results indicating a predominant disorder in the CoS2 disulphide, growing on the CoS monosulphide. Keywords: marker experiment, ceramic substrate, localization of reaction product Wpływ powstawania fazy produktu reakcji w głębi substratu ceramicznego na interpretacje eksperymentu markerowego W pracy omówiono wpływ procesu formowania się siarczku (tlenku), w którym metal jest na wyższym stopniu utlenienia, wewnątrz substratu będącego siarczkiem (tlenkiem) tego samego metalu znajdującego się na niższym stopniu utlenienia, na wynik w badaniach typu dominującego zdefektowania metodą markerów. Wykazano, że aby dokonać prawidłowej interpretacji eksperymentu markerowego w przypadku powstawania produktu reakcji nie tylko na powierzchni substratu lecz również w jego wnętrzu, należy wziąć pod uwagę wszystkie reakcje chemiczne oraz procesy transportowe mające miejsce w układzie substratprodukt reakcji. Rozważania teoretyczne przedstawione w niniejszej pracy zilustrowane zostały wynikami badań eksperymentalnych mechanizmu procesu siarkowania CoS do CoS2 metodą markerów. Słowa kluczowe: eksperyment markerowy, ceramiczny substrat, lokalizacja produktu reakcji.1. Introduction Marker method, applied for the fi rst time by Pfeil [1, 2] in studies of the mechanism of scale formation on iron, is continuously being used not only in studying the high temperature co[...]

Wysokotemperaturowa korozja stali zaworowych w atmosferze zawierającej parę wodną i kwas octowy

Czytaj za darmo! »

Zbadano kinetykę utleniania stali zaworowych X33CrNiMn23-8 i X50CrMnNiNbN21-9 w temperaturze 1173 K w atmosferze powietrza zawierającego 49,5% pary wodnej oraz 0,5% par kwasu octowego. Stwierdzono, że mechanizm korozji badanej stali we wspomnianych warunkach jest złożony. Po okresie początkowym, trwającym od 20 do 40 godzin, proces utleniania zachodzi w przybliżeniu zgodnie z prawem parabolicznym. Stwierdzono, że obecność kwasu octowego w sposób znaczący zwiększa szybkość korozji stali X33CrNiMn23-8, nie wpływając praktycznie na szybkość degradacji stali X50CrMnNiNbN21-9 o mniejszej zawartości chromu. Słowa kluczowe: stal wysokostopowa, biopaliwa, korozja wysokotemperaturowa, kinetyka reakcji The high temperature corrosion of valve steels in water vapor and acetic acid containing at[...]

Utlenianie stopów Ni-Pt w wysokich temperaturach

Czytaj za darmo! »

Zbadano kinetykę utleniania stopów Ni-Pt w funkcji ich składu (10-90% at. Ni) oraz prężności tlenu (25-105 Pa) i temperatury (1273-1473 K) ciągłą metodą grawimetryczną. Wykazano, że niezależnie od składu stopu proces utleniania przebiega zgodnie z prawem parabolicznym, a więc determinowany jest dyfuzją. W przypadku stopów bogatych w nikiel najwolniejszym procesem cząstkowym w reakcji powstawania zgorzeliny NiO jest odrdzeniowa dyfuzja jonów niklu w fazie tlenkowej. Natomiast szybkość narastania zgorzeliny tlenkowej na stopach bogatych w platynę determinowana jest dyfuzją w fazie metalicznej. Słowa kluczowe: stopy Ni-Pt, utlenianie, kinetyka, mechanizm reakcji Oxidation of Ni-Pt alloys at high temperatures Oxidation kinetics of Ni-Pt alloys have been studied as a function of alloy composition (10-90% at. Ni), as well as oxygen pressure (25-105 Pa) and temperature (1273-1473 K), using microthermogravimetric technique. It has been found that the oxidation rate of all of the alloys follows parabolic kinetics being thus diffusion controlled. The slowest step of the overall reaction rate of the alloys with higher nickel content is determined by the outward diffusion of nickel cations in the growing NiO scale. On the other hand, the growth rate of the NiO scale on the alloys with higher platinum concentration is governed by the solid state diffusion in the alloy. Keywords: Ni-Pt alloys, oxidation, kinetics, mechanism of the reaction 1. Wstęp Intensyfi kacja procesów technologicznych we wszystkich praktycznie gałęziach nowoczesnej techniki stawia coraz wyższe wymagania materiałom konstrukcyjnym w odniesieniu do ich własności żaroodpornych. Ponieważ materiały te pracują z reguły pod obciążeniem, muszą posiadać oprócz wysokiej żaroodporności także odpowiednie własności żarowytrzymałe. W tym zakresie nowoczesna metalurgia notuje znaczące osiągnięcia, w obrębie których jednym ze szczytowych dokonań jest tzw. rodzina superstopów posiadających[...]

Badania modelowe wpływu siarki na proces pylenia metalu stali 9Cr-1Mo w rafi neryjnej instalacji platformingu CCR


  charge. Keywords: metal dusting, platforming CCR, 9Cr-1Mo steel ochrona przed korozja 6/2011 312 Ochrona przed Korozją, vol. 54, nr 6 1. Wstęp Pierwsze dane o przyspieszonej degradacji środowiskowej rur pieców w instalacjach platformingu CCR opublikowano w 1997 roku w materiałach cyklicznej konferencji Corrosion 97 [1], gdzie przedstawiono wypadki pylenia metalu rur ze stali 2,25Cr-1Mo oraz nawęglenia i pylenia metalu rur ze stali 9Cr-1Mo. Mimo iż nie wyjaśniono mechanizmu wymienionych procesów, wykazano związek uszkodzeń ze wzrostem temperatury eksploatacji rur pieców w ostatnich latach. Zwrócono uwagę, że dopuszczalna maksymalna zawartość siarki we wsadzie 0,5 ppm, z uwagi na aktywność katalizatora, jest zbyt mała aby ochronić materiał przed nawęgleniem i pyleniem metalu. Problematyka pylenia metalu w instalacjach platformingu CCR była również dyskutowana na konferencji Eurocorr 99 w sekcji "Refi nery Corrosion" [2, 3]. Podkreślono duży wpływ zbyt wysokiej temperatury rur i niskiej zawartości siarki we wsadzie na szybkość postępu procesu pylenia metalu. W materiałach konferencji Corrosion 2001 [4] przedstawiono podsumowanie wyników badań rur z ponad 50 pieców instalacji reformingu katalitycznego. Wykazano, że proces pylenia metalu w tych instalacjach pojawia się najczęściej po 100 000 godzin i może przybierać zróżnicowaną formę: od głębokich wżerów do równomiernej korozji. Próby laboratoryjnego modelowania procesu pylenia metalu na żelazie technicznym w środowiskach CO-H2-H2O-H2S i CH4- H2-H2S potwierdziły korzystny wpływ dodatku siarkowodoru do medium na spowolnienie procesu pylenia metalu [5-7]. Jednocześnie wykazano, że stężenie siarkowodoru wymagane do ochrony metalu w temperaturze 600ºC wynosi >1 ppm, a w temperaturze 650°C musi być rzędu 10 ppm - co jest wartością niemożliwą do przyjęcia z uwagi na stan katalizatora. Pylenie metalu rur ze stali 9Cr-1Mo w piecach instalacji platformingu CCR w Grupie[...]

Metoda markerów w układach z ceramicznym substratem o dużym stężeniu defektów punktowych


  W pracy omówiono wpływ zdefektowania sieci krystalicznej siarczku lub tlenku, będącego substratem, na wynik w badaniach typu dominującego zdefektowania metodą markerów. Wykazano, że aby uzyskać racjonalne wyniki w przypadku substratów charakteryzujących się dużym stężeniem defektów punktowych, substraty te powinny być przed procesem "markowania" homogenizowane w stałej temperaturze i przy maksymalnym ciśnieniu utleniacza, przy którym pozostają stabilne. Ponadto, niestechiometria związków powinna być uwzględniona przy pisaniu odpowiednich reakcji chemicznych, w oparciu o które przewiduje się położenie markerów wewnątrz produktu reakcji. Rozważania teoretyczne przedstawione w niniejszej pracy zilustrowane zostały wynikami badań metodą markerów CoS2 i NiS2, narastającymi na silnie zdefektowanych siarczkach Co1-yS i Ni1-yS. Słowa kluczowe: eksperyment markerowy, ceramiczny substrat, niestechiometria Marker method in systems containing ceramic substrate with high concentration of point defects The infl uence of crystalline lattice disorder of oxide or sulphide, being the substrate in investigations of predominant disorder, on the results obtained using marker method has been studied. It has been shown that the correct results of marker experiments in the case of highly defected ceramic substrates can be obtained, if these substrates before the reaction are submitted to homogenization at constant temperature and under highest oxidant activity under which they remain stable. In addition, in the case of highly defected compounds, the nonstoichiometry must be considered in formulating appropriate chemical reactions, being the basis for anticipating the location of markers in the interior of reaction product. Theoretical considerations presented in this work have been illustrated by the results of predominant disorder, obtained using marker method in CoS2 and NiS2, growing on highly disordered Co1-yS and Ni1-yS. Keywords: marker experiment, ceramic[...]

 Strona 1  Następna strona »