Wyniki 1-10 spośród 11 dla zapytania: authorDesc:"Wiesław P. Jastrzębski"

Evaluation of functional properties of ash and bone-based phosphorus biofertilizers. Part 2. Growth dynamics, biomass accumulation and selected physiological attributes of spring wheat Ocena właściwości użytkowych bionawozów fosforowych z popiołu i kości. Cz. II. Dynamika wzrostu i akumulacja biomasy oraz wybrane cechy fizjologiczne pszenicy jarej DOI:10.15199/62.2015.3.34


  Bone and ash-based P biofertilizers and an aq. suspension of ash were used for growing spring wheat and compared with phosphorite and superphosphate in growth dynamics, biomass accumulation and selected physiol. attributes of the plants in field expts. The grain mass increase in plants fertilized with the biofertilizer was higher than that fertilized with phosphorite and comparable to that fertilized with superphosphate. The photosynthesis intensity was at the same or at a higher level than after use of conventional fertilizers. The other growth parameters did not differ significantly. Przedstawiono wyniki eksperymentu polowego, na podstawie którego oceniano wpływ bionawozów z popiołu i kości oraz wodnego roztworu popiołu na tle superfosfatu i fosforytu na dynamikę wzrostu i akumulację biomasy oraz wybrane cechy fizjologiczne pszenicy jarej.Stwierdzono, że efekt działania bionawozów na akumulację biomasy nadziemnej pszenicy i tempo jej gromadzenia był porównywalny z nawozami tradycyjnymi, masa ziarna roślin nawożonych bionawozami była większa niż po zastosowaniu fosforytu, a podobna do osiągniętej na polach z superfosfatem. Bionawozy kształtowały intensywność fotosyntezy na takim samym lub wyższym poziomie jak nawozy tradycyjne, a proces transpiracji ograniczały silniej niż fosforyt.Nadrzędnym celem współczesnego rolnictwa jest produkcja żywności dobrej jakości, z jednoczesną dbałością o ochronę zasobów naturalnych. Konwencjonalne systemy produkcji roślinnej oparte są głównie na stosowaniu chemicznych środków ochrony roślin i syntetycznych nawozów mineralnych2). Intensyfikacja rolnictwa pozwala na uzyskanie wysokich plonów, jednak odbywa się kosztem środowiska naturalnego, co przejawia się m.in. degradacją gleby, zanieczyszczeniem wód i powietrza oraz degresją bioróżnorodności agrekosystemów3). Ekologiczne skutki uprzemysłowionego rolnictwa skłaniają do szukania rozwiązań, które gwarantowałyby wykorzystanie potencjału plonot[...]

Effect of ash and bone-based phosphorus biofertilizers on biodiversity of weeds in spring wheat Bionawozy fosforowe z popiołu i kości jako czynnik kształtujący bioróżnorodność chwastów w pszenicy jarej DOI:10.15199/62.2015.4.25


  Two P-contg. biofertilizers made of ash and bone-based suspensions were used for cultivation of spring wheat to study the biodiversity of weeds. No substantial differences in weed communities were obsd. when com. superphosphate and phosphorite fertilizers or ash in water were used for fertilizing. Przedstawiono zróżnicowanie gatunkowe zachwaszczenia pszenicy jarej nawożonej bionawozami fosforowymi na tle nawozów standardowych (superfosfat, fosforyt) i obiektu bez nawożenia fosforem. Źródłem fosforu w bionawozach były popiół i kości, a do jego solubilizacji wykorzystano mikroorganizmy Bacillus megaterium. Wykazano dużą zbieżność bogactwa gatunkowego i składu florystycznego chwastów w pszenicy jarej nawożonej bionawozami w porównaniu z obiektami nawożonymi nawozami standardowymi. Gatunkami dominującymi pod względem liczebności i biomasy, niezależnie od wariantu nawozowego, były Chenopodium album i Fallopia convolvulus. Ograniczenie ich obfitości odnotowano na polach wzbogaconych fosforem z popiołu. Podejmowana obecnie problematyka badawcza związana z nawożeniem fosforowym wynika z ograniczonych zasobów skał fosforanowych będących źródłem tego pierwiastka oraz zagrożeń dlaśrodowiska, które są skutkiem niewłaściwej gospodarki nawozowej w ekosystemach. Kierunki badań naukowych dotyczą m.in. optymalnego poziomu fosforu w glebie w celu zapewnienia stabilnego i wysokiego plonu w produkcji rolniczej, zwiększenia efektywności wykorzystania składnika oraz opracowania pozyskiwania fosforu z innych niż fosforyty źródeł1). Rezerwuarem związków fosforowych są ścieki komunalne, odpady ściekowe oraz odpady z przemysłu rolno-spożywczego2, 3). Odzysk fosforu z substancji odpadowych, będących surowcami odnawialnymi, wiąże się z poszukiwaniem nowych technologii wytwarzania nawozów fosforowych. Wśród badanych rozwiązań znajduje się mikrobiologiczna solubilizacja fosforu np. z kości z wykorzystaniem bakterii Bacillus megaterium4, 5). Bakterie [...]

Functional properties of granulated ash and bone-based phosphorus biofertilizers in the field assessment. Part 1. Impact on yielding and sanitary condition of winter wheat Właściwości użytkowe granulowanych bionawozów fosforowych z popiołu i kości w ocenie polowej. Cz. I. Wpływ na plonowanie i stan sanitarny łanu pszenicy ozimej DOI:10.15199/62.2016.8.33


  Two granulated P biofertilizers made from sewage sludge ash and sewage sludge ash with animal bones (both prepns. enriched with Acidithiobacillus ferrooxidans) were compared in field expts. on winter wheat to a com. superphosphate fertilizer at 3 P2O5 levels (40-80 kg/ha). Wheat yield, ear d., no. of grains in the ear, the mass of 1000 grains, biomass dynamics, lodging, weed infestation, and intensity of fungal diseases were studied. Biofertilizers equalled superphosphate in terms of its crop-enhancing efficiency. They showed the best efficiency when used at a P2O5 dose of 60 kg/ha. The increasing the dose up to 80 kg was no longer justified. The tested fertilizers did influence neither wheat lodging nor weed growth nor of fungal pathogens infestation. Badano właściwości użytkowe granulowanych bionawozów fosforowych uzyskanych z popiołu ze spalania osadów ściekowych i kości zwierzęcych. Bionawozy zawierały bakterie solubilizujące fosfor Acidithiobacillus ferrooxidans. Dzia-łanie bionawozów porównywano z działaniem superfosfatu. Nawozy stosowano w dawkach P2O5: 40, 60 i 80 kg/ha. Pod względem wpływu na wielkość plonu zboża i jego strukturę bionawozy nie ustępowały superfosfatowi, a ich działanie było porównywalne. Najlepszą efektywność plonotwórczą bionawozów wykazała dawka P2O5 60 kg/ha. Jej zwiększenie do 80 kg było już nieuzasadnione. Bionawozy, podobnie jak supefosfat, nie miały wpływu na wyleganie, stopień zachwaszczenia chronionej pszenicy oraz jej porażenie przez patogeny grzybowe. W warunkach intensyfikacji produkcji rolniczej i konsumpcji głównym źródłem wzbogacania gleb uprawnych w fosfor są nawozy fosforowe1). Produkcja mineralnych nawozów fosforowych praktycznie niemal w całości opiera się na skałach fosforytowych2). Najnowsze Magdalena Jastrzębska*, Marta K. Kostrzewska, Kinga Treder, Przemysław Makowski, Wiesław P. Jastrzębski, Adam Okorski 95/8(2016) 1581 Dr inż. Adam OKORSKI w roku 2002 ukończył studia n[...]

Functional properties of granulated ash and bone-based phosphorus biofertilizers in the field assessment. Part 2. Impact on selected morphological and physiological atributes of winter wheat Właściwości użytkowe granulowanych bionawozów fosforowych z popiołu i kości w ocenie polowej. Cz. II**. Wpływ na wybrane cechy morfologiczne i fizjologiczne pszenicy ozimej DOI:10.15199/62.2016.8.34


  Two P biofertilizers described by M. Jastrzębska et al. (2016) were compared in field expts. on winter wheat to superphosphate. Plant d. after sprouting, general and productive tillering, stem length, the no. of plant leaves, leaf dimensions, ear length, mass of grain from ear, photosynthesis and transpiration intensities were detd. The tested fertilizers did not influence any morphol. attributes, but the mass of grain. Biofertilizers were equally or more effective in grain filling as superphosphate. They usually affected photosynthesis and transpiration intensities at the same or at a higher level than superphosphate at the same P2O5 dose. The ash-based biofertilizer used at a P2O5 dose of 60 kg/ha resulted in the same photosynthesis intensity as superphosphate applied at 80 kg P2O5. However, it reduced photosynthesis rate when applied at a highest dose. Dokonano agronomicznej oceny właściwości użytkowych granulowanych bionawozów fosforowych z popiołu ze spalania osadów ściekowych oraz z popiołu i kości zwierzęcych, zawierających bakterie solubilizujące fosfor Acidithiobacillus ferrooxidans. Działanie bionawozów porównywano z działaniem superfosfatu w eksperymencie z pszenicą ozimą. Nawozy stosowano w dawkach P2O5: 40, 60 i 80 kg/ha. Badano wpływ bionawozów na obsadę roślin po wschodach, krzewienie ogólne i produkcyjne, długość źdźbła, liczbę liści na roślinie, wymiary liścia, długość kłosa, masę ziarna z kłosa, intensywność procesów fotosyntezy i transpiracji. Zastosowane bionawozy, podobnie jak superfosfat, zwiększyły masę ziarna z jednego kłosa i tempo fotosyntezy, nie zmieniły zaś pozostałych cech morfologicznych. Wpływ bionawozów na intensywność fotosyntezy i transpiracji był zazwyczaj taki sam lub korzystniejszy niż superfosfatu w tej samej dawce. Bionawóz z popiołu w dawce P2O5 80 kg/ha zmniejszał tempo fotosyntezy. Two P biofertilizers described by M. Jastrzębska et al. (2016) were compared in field expts. on wi[...]

Functional properties of granulated ash and bone-based phosphorus biofertilizers in the field assessment. Part 3. Impact on selected properties of soil environment of winter wheat Właściwości użytkowe granulowanych bionawozów fosforowych z popiołu i kości w ocenie polowej. Cz. III.** Wpływ na wybrane właściwości środowiska glebowego pszenicy ozimej DOI:10.15199/62.2016.8.35


  Two P biofertilizers described by M. Jastrzębska et al. (2016) were enriched with phosphate-solubilizing bacteria (Acidithiobacillus ferrooxidans) and studied for its survivability in soil and the influence of biofertilizers on the total counts of heterotrophic bacteria and fungi, the abundance of earthworms, soil moisture, temp. and pH. The biofertilizers were as effective as superphosphate used for comparison. A. ferrooxidans did not survive in the soil environment of winter wheat. The tested fertilizers did influence neither the total no. of heterotrophic bacteria and fungi in soil, the abundance of earthworms, soil moisture, temp. nor pH. Przedstawiono wyniki badań polowych nad właściwościami użytkowymi granulowanych bionawozów fosforowych z popiołu ze spalania osadów ściekowych i kości zwierzęcych zawierających bakterie solubilizujące fosfor Acidithiobacillus ferrooxidans. Działanie bionawozów porównywano z superfosfatem. Analizowano osiedlanie się A. ferrooxidans w glebie oraz wpływ bionawozów na ogólną liczebność bakterii heterotroficznych i grzybów w glebie, występowanie dżdżownic, wilgotność, temperaturę i pH gleby. Bakterie A. ferrooxidans nie przeżywały w środowisku glebowym pszenicy ozimej. Zastosowane bionawozy fosforowe tak samo jak superfosfat nie modyfikowały badanych właściwości środowiska glebowego. Związki fosforu w nieprzetworzonych surowcach fosforowych cechuje niska rozpuszczalność2). Także znacząca część puli glebowej tego pier- Magdalena Jastrzębska*, Marta K. Kostrzewska, Przemysław Makowski, Kinga Treder, Wiesław P. Jastrzębski 1592 95/8(2016) wiastka jest nieprzyswajalna dla roślin3). Ogromną rolę w zwiększaniu biodostępności fosforu odgrywają mikroorganizmy solubilizujące PSM (phosphorus-solubilizing microorganisms). Odpowiednie szczepy bakterii PSB (phosphorus-solubilizing bacteria) i grzybów PSF (phosphorus- solubilizing fungi) dzięki produkcji specyficznych kwasów oraz enzymów konwertują o[...]

Evaluation of functional properties of suspension ash phosphorus biofertilizer. Part 1. Impact on morphological attributes of sprint wheat Ocena właściwości użytkowych zawiesinowego bionawozu fosforowego z popiołu. Część I. Wpływ na cechy morfologiczne pszenicy jarej DOI:10.15199/62.2016.8.38


  Suspension P biofertilizer made from sewage sludge ash and enriched with Bacillus megaterium was compared in field expts. on spring wheat to superphosphate and phosphorite. Three levels of P2O5 (40, 60 and 80 kg/ha) and 2 levels of plant protection (without protection, full plant protection) were used. The effects of biofertilizer on plant d. after sprouting, general and productive tillering, stem length, the no. of plant leaves, leaf dimensions, ear length and mass of grain from ear were studied. The new biofertilizer was as active as the com. ones. Full chem. protection improved morphol. attributes of the plants. Przedstawiono wyniki eksperymentu polowego, w którym oceniano wpływ zawiesinowego bionawozu fosforowego z popiołu w dawkach P2O5 40, 60 i 80 kg/ha na wybrane cechy pszenicy jarej (obsada roślin po wschodach, krzewienie ogólne i produkcyjne, długość źdźbła oraz długość, szerokość, obwód i powierzchnia liścia, długość kłosa i masa ziarna z kłosa). Odniesieniem dla bionawozu były nawo-zy standardowe (superfosfat, fosforyt) oraz obiekt kontrolny bez nawożenia fosforem. Analizowano także wpływ pełnej ochrony chemicznej pszenicy przed patogenami na tle obiektów nie chronionych. Wpływ bionawozu na morfologię roślin pszenicy jarej był porównywalny z wpływem nawozów tradycyjnych. Zróżnicowane dawki fosforu zmieniły znacząco tylko parametry liścia w fazie strzelania w źdźbło. Ochrona chemiczna zwiększyła wartości wszystkich badanych cech z wyjątkiem charakterystyk liścia. Zrównoważone gospodarowanie fosforem jest obecnie jednym z głównych celów strategicznych w produkcji rolniczej. Jej intensyfikacja w ostatnim półwieczu stała się przyczyną, a zarazem skutkiem zwiększenia zużycia nawozów mineralnych, w tym fosforowych. Ich nadużywanie doprowadziło do niekorzystnych zmian w środowisku. W latach dziewięćdziesiątych XX w. rozpoznano problem rozpro- Suspension P biofertilizer made from sewage sludge ash and enriched with [...]

Evaluation of functional properties of suspension ash phosphorus biofertilizer. Part 2. Impact on biomass accumulation and physiological attributes of spring wheat Ocena właściwości użytkowych zawiesinowego bionawozu fosforowego z popiołu. Cz. II. Wpływ na akumulację biomasy i cechy fizjologiczne pszenicy jare DOI:10.15199/62.2017.2.24


  Suspension P biofertilizer made of sewage sludge ash (enriched with Bacillus megaterium) was tested in a field expts. involving spring wheat and compared to conventional fertilizers (superphosphate, phosphorite). Three levels of P2O5 dosis (40, 60 and 80 kg/ha) and 2 levels of plant protection (without protection, full plant protection) were used. Ash-based biofertilizer was equally effective in plant biomass accumulation as the com. one. Przedstawiono wpływ zawiesinowego bionawozu fosforowego z popiołu stosowanego w ilościach odpowiadających wprowadzeniu P2O5 w dawkach 40, 60 i 80 kg/ha na gromadzenie biomasy oraz wybrane cechy fizjologiczne pszenicy jarej. Odniesieniem dla bionawozu były nawozy standardowe (superfosfat, fosforyt) oraz obiekt kontrolny bez nawożenia fosforem. Analizowano także wpływ pełnej ochrony chemicznej pszenicy przed patogenami na tle obiektów niechronionych. Działanie bionawozu na produkcję biomasy nadziemnej pszenicy było porównywalne z nawozami standardowymi. Intensywność fotosyntezy (A) i transpiracji (E) u roślin były bardzo zróżnicowane, chociaż bionawóz z dawką P2O5 80 kg/ha zazwyczaj warunkował ten sam poziom lub podwyższał A i zwiększał E w relacji do nawozów standardowych w analogicznej dawce. Wpływ wzrastających dawek fosforu w bionawozie na te parametry nie był jednoznaczny. Rośliny zasilane bionawozem w dawkach P2O5 60 i 80 kg/ha gospodarowały wodą (od fazy strzelania w źdźbło) podobnie do nawożonych nawozami standardowymi wnoszącymi P2O5 w ilości 40 kg/ha. Ochrona chemiczna zazwyczaj znacząco zmieniała biomasę i wymianę gazową u roślin pszenicy jarej. Marta K. Kostrzewska*, Magdalena Jastrzębska, Wiesław P. Jastrzębski, Kinga Treder, Przemysław Makowski 96/2(2017) 401 Dr inż. Kinga TREDER w roku 2002 ukończyła studia na Wydziale Kształtowania Środowiska i Rolnictwa Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. W 2006 r. uzyskała stopień doktora nauk rolniczych. Od 2007 r. jest[...]

Ocena właściwości użytkowych nawozu z popiołu i krwi z dodatkiem Bacillus megaterium na podstawie wybranych cech morfologicznych i fizjologicznych pszenicy jarej DOI:10.15199/62.2017.10.28


  Fosforyt, będący podstawowym surowcem wykorzystywanym w produkcji mineralnych nawozów fosforowych, został w 2014 r. wpisany na listę 20 krytycznych surowców w Unii Europejskiej1). Wykaz ten, tworzony cyklicznie przez Komisję Europejską w ramach działań Inicjatywy ds. Surowców (Raw Materials Initiative) tworzą kopaliny i surowce narażone na ryzyko zachwiania lub ograniczenia podaży i dostaw, a ich deficyt może mieć poważne skutki ekonomiczne dla całej gospodarki UE2). Według najbardziej optymistycznych szacunków globalne zasoby skał fosforowych powinny wystarczyć do pokrycia zapotrzebowania na 300-400 lat3). Mimo to kraje UE narażone są na ryzyko związane przede wszystkim z całkowitą zależnością od importu fosforytu oraz koncentracją podaży u trzech głównych światowych dostawców (Chiny, USA i Maroko)2). Istnieje też wiele innych czynników, które ograniczają bezpieczeństwo UE w zakresie pozyskiwania źródeł fosforu. Niepewność budzą niewielkie rezerwy własne4), niestabilne i od 2011 r. rosnące ceny5), zmienne uwarunkowania geopolityczne i gospodarcze oraz bardzo niski poziom zastępowalności i recyklingu fosforu2). Jednym ze sposobów zmniejszenia ryzyka wystąpienia deficytu fosforu jest racjonalne i efektywne wykorzystywanie nawozów fosforowych w rolnictwie, ograniczanie strat i rozproszenia fosforu w środowisku oraz odzyskiwanie jego związków z odpadów. Wśród alternatywnych źródeł fosforu wymienia się ścieki i osady z oczyszczalni komunalnych i przemysłowych, odpady poubojowe z przemysłu mięsnego, a także obornik, gnojowicę i pomiot kurzy6-8). Jakość i skład chemiczny tych odpadów jest zmienny, różne są też technologie ich przetwarzania i utylizacji9, 10). Produkty odpadowe o znacznej zawartości wartościowych gospodarczo związków mogą być poddane procesom umożliwiającym ich odzyskanie11, 12). Jednym z surowców wtórnych nadających się do recyklingu fosforu jest popiół pochodzący ze spalania osadów ściekowych11, 13) . W ramach proj[...]

Granulowany nawóz z popiołu ze spalenia biomasy oraz kości z dodatkiem Bacillus megaterium w ocenie polowej. Cz. I. Wpływ na plonowanie i stan sanitarny łanu pszenicy ozimej DOI:10.15199/62.2017.10.29


  Europejska strategia zrównoważonego stosowania fosforu zasadza się na idei zwiększenia wydajności jego produkcji i wykorzystania, jak też minimalizacji marnotrawstwa tego składnika oraz jego recyklingu1). Zasoby i rezerwy fosforu na świecie są jeszcze stosunkowo duże, jednak większość z nich jest usytuowana na terenie Afryki (72% rezerw kontroluje Maroko i Sahara Zachodnia)2). Unia Europejska jest w dużej mierze zależna od importu fosforytów. Surowce te znalazły się niedawno na unijnej liście 20 krytycznych surowców3). W Polsce złoża fosforytów wykreślono z krajowego bilansu zasobów w 2006 r. (wydobycie nieopłacalne)4). Biorąc pod uwagę wzrost liczby ludności, a więc i wzrost zapotrzebowania na żywność, trzeba założyć, że nie ulegnie zmniejszeniu zapotrzebowanie na fosforyty5), na których opiera się niemal w całości produkcja nawozów fosforowych6), głównego źródła uzupełniania glebowych zasobów tego nutrientu7). Ograniczone źródła fosforytów mogą być kompensowane wykorzystaniem surowców wtórnych8). Do odpadów o dużym potencjale nawozowym w odniesieniu do fosforu należą osady z oczyszczania ścieków komunalnych oraz kości zwierzęce9). Zawartość fosforu w suchej masie osadu ściekowego i popiołu z osadu ściekowego zawiera się w zakresie od kilku do kilkunastu procent10). W kościach drobiowych zawartość P2O5 wynosi 18-20%11, 12). Od 2016 r. w Polsce (zgodnie z wymogami UE) obowiązuje prawny zakaz składowania osadów ściekowych zawierających więcej niż 6% masy organicznej13). Bezpośrednie nawozowe wykorzystanie osadów ściekowych jest w kraju dozwolone pod warunkiem nieprzekroczenia dopuszczalnych poziomów metali ciężkich i związków biogennych14). Spalanie osadów eliminuje obecność szkodliwych patogenów oraz organicznych i nieorganicznych zanieczyszczeń w ich biomasie15), ale pozostaje do rozwiązania kwestia obecności metali toksycznych16, 17). Nowe technologie produkcji nawozów z wykorzystaniem popiołu z osadów jako surowca skupiają [...]

Granulowany nawóz z popiołu ze spalenia biomasy oraz kości z dodatkiem Bacillus megaterium w ocenie polowej. Cz. II**. Wpływ na wybrane cechy morfologiczne i fizjologiczne pszenicy ozimej DOI:10.15199/62.2017.10.30


  Fosfor jest pierwiastkiem niezbędnym do życia wszystkich organizmów2). W roślinie pełni on funkcje strukturalne, zapasowe i regulacyjne. Jest zaangażowany w wiele kluczowych procesów fizjologicznych związanych z przemianami i magazynowaniem energii, w przekazywanie informacji genetycznej, sterowanie reakcjami enzymatycznych, transdukcję sygnałów w komórkach roślinnych2, 3). Dostępność tego składnika jest gwarancją prawidłowego rozwoju korzeni, dobrej kondycji łodygi, właściwego formowania kwiatów i owoców, terminowego dojrzewania, odpowiedniej wielkości i jakości plonów, intensywnego wiązania azotu u roślin motylkowatych oraz dużej odporności na czynniki stresowe3, 4). Zboża są wrażliwe na deficyt fosforu, a plonotwórcze działanie tego składnika jest u nich szczególnie widoczne4). Rola tego składnika ujawnia się praktycznie na każdym etapie ich rozwoju, ale za krytyczne Magdalena Jastrzębska*, Marta K. Kostrzewska, Jacek Olszewski, Kinga Treder, Przemysław Makowski, Wiesław P. Jastrzębski ** Cz. I.1) Dr hab. inż. Jacek OLSZEWSKI w roku 1992 ukończył studia na Wydziale Rolniczym Akademii Rolniczo-Technicznej w Olsztynie (obecnie Uniwersytet Warmińsko-Mazurski). W 2004 r. uzyskał stopień doktora habilitowanego. Jest zatrudniony na stanowisku profesora UWM, a od 2015 r. pełni funkcję kierownika Ośrodka Dydaktyczno-Doświadczalnego na Wydziale Kształtowania Środowiska i Rolnictwa UWM w Olsztynie. Specjalność - agronomia, produkcja roślinna, uprawa roślin. 2176 96/10(2017) Dr inż. Kinga TREDER - notkę biograficzną i fotografię Autorki drukujemy w bieżącym numerze na str. 2163. Dr inż. Przemysław MAKOWSKI - notkę biograficzną i fotografię Autora drukujemy w bieżącym numerze na str. 2164. Dr inż. Wiesław P. JASTRZĘBSKI - notkę biograficzną i fotografię Autora drukujemy w bieżącym numerze na str. 2164. okresy zapotrzebowania uznaje się najpierw fazę krzewienia, a później okres wypełniania ziarniaków4). Potrzeby zbóż w odniesieniu[...]

 Strona 1  Następna strona »