Wyniki 11-18 spośród 18 dla zapytania: authorDesc:"Marta Huculak-Mączka"

Badania nad możliwością ekstrakcji substancji humusowych z wybranych surowców DOI:10.15199/62.2018.10.9


  Wzrastająca liczba ludności na świecie wymusza na rolnikach zwiększenie wydajności produkcji roślinnej i zwierzęcej. Jednocześnie obserwowane są tendencje do zmniejszania areałów ziemi uprawnej na rzecz sektorów usługowych, mieszkaniowych oraz przemysłowych. Normy dotyczące ochrony środowiska generują kolejne ograniczenia, takie jak zmniejszenie emisji zanieczyszczeń powstających np. podczas chowu bydła. Idea zrównoważonego rozwoju nakazuje eksploatację złóż surowców w taki sposób, aby utrzymać równowagę pomiędzy uwarunkowaniami środowiskowymi, społecznymi oraz ekonomicznymi w celu zapewnienia dostępności tych złóż dla przyszłych pokoleń. Jednym ze skutecznych sposobów pozwalających na zwiększenie wielkości produkcji i jakości żywności jest stosowanie substancji humusowych1-12). Substancje humusowe są wielkocząsteczkowymi specyficznymi koloidami organicznymi. Powszechnie występują w naturalnym środowisku lądowym i wodnym. Charakteryzują się skomplikowaną oraz niejednoznacznie określoną budową strukturalną. W ich cząsteczkach wyróżnia się zarówno fragmenty alifatyczne, jak i aromatyczne, które mogą być ze sobą skondensowane lub połączone mostkami łańcuchowymi1- 7, 13-16). KOH solns. with concns. of (i) 0.1 M, (ii) 0.25 M and (iii) 0.5 M as well as (iv) its mixt. (i) with 0.1 M Na4P2O7 soln., mixed in a 1:1 vol. ratio were used to ext. of the sum of humic and fulvic acids and humic acids from peat and lignite. The mass ratio of org. material to extractant was 1:20. In the main, the extractant (ii) was the most effective for both tested materials. Using this extractant for the lignite, the yields of the sum of humic and fulvic acids and humic acids were 47.52 and 46.47%, resp. For the peat, the yields were 29.35 and 27.90%, resp. The extractants (i) and (iv) were the least effective for lignite and peat, resp. W celu określenia możliwości ekstrahowania substancji humusowych z wybranych surowców przeprowadzono procesy ekstrakcj[...]

Mineral-organic fertilizers based on filter sludge from pig slurry treatment.Nawozy mineralno-organiczne na bazie osadu pofiltracyjnego z przetwarzania gnojowicy


  Pig slurry was treated by addn. of H3PO4, H2SO4, superphosphate and milk of lime optionally under heating to remove solid phase recommended as fertilizer. The solid phase was studied for content of soluble P2O5, total ammonium N, macro and microelements as well as for BOD and COD, microbial purity and phase compn. The studied solid phase met all requirements for P-contg. fertilizers for agriculture. Badano proces uzdatniania gnojowicy, głównie pod względem zawartości substancji organicznych, w stopniu pozwalającym na ponowne jej wykorzystanie do nawadniania użytków rolnych oraz w charakterze nawozów. Dokonano regulacji pH przy użyciu kwasu fosforowego i siarkowego oraz przeprowadzono strącanie mlekiem wapiennym i superfosfatem pojedynczym zarówno w temperaturze otoczenia, jak i z ogrzewaniem a także z dodatkami substancji utleniających. Efektem przetwarzania gnojowicy był dwufazowy produkt rozdzielany przez filtrację. Faza stała z tego procesu stanowiła wyjściowy materiał do badań ukierunkowanych na możliwość wytwarzania or-ganiczno-mineralnego produktu nawozowego. W probkach gnojowicy okre.lano jako.ciowo zawarto.. pa.eczek z rodzaju Salmonella i jaj paso.ytow. Badania fizykochemiczne gnojowicy przed i po procesie filtracji pozwol. na opracowanie receptur nawozow mineralnoorganicznych uwzgl.dniaj.cych ro.norodn. specyfik. ich zastosowa.. Gnojowica, b.d.ca uci..liwym odpadem pochodz.cym z hodowli trzody chlewnej, zawiera znaczne ilo.ci azotu, fosforu i potasu oraz innych sk.adnikow od.ywczych. Jest od dawna stosowana przez rolnikow do nawo.enia pol, co pozwala na zmniejszenie zu.ycia nawozow mineralnych, szczegolnie azotowych1). Wykorzystanie, uprzednio przetworzonej, gnojowicy w nawo.eniu umo.liwia nie tylko pozbycie si. uci..liwych odpadow z produkcji zwierz.cej, ale tak.e zawrocenie cz..ci materii organicznej i sk.adnikow od.ywczych do gleby. W obecnych czasach jest to szczegolnie [...]

Fertilizer properties of filter sludge from pig slurry Właściwości nawozowe osadu pofiltracyjnego z gnojowicy świńskiej DOI:10.15199/62.2015.12.14


  Six pig manure samples were treated with H3PO4 and H2SO4 to mineralize the org. matter and kill microorganisms, modified by addn. of lime milk and superphosphate, filtered off, and analyzed for P, N, Ca, P, Mg, S and Fe by std. methods. The process resulted in decreasing the N content and increasing the P content in the solid fertilizer produced. Gnojowica zawiera duże ilości składników nawozowych i polepszających strukturę gleby. Wtórne wykorzystanie jej w produkcji rolniczej ograniczy zużycie azotu i potasu, import nieodnawialnych surowców fosforowych i gazu ziemnego, a także pozwoli zmniejszyć problem ekologiczny związany z występowaniem odorów i zanieczyszczenia atmosfery, gleb i wód gruntowych. Zastosowano filtrację w rozdziale gnojowicy świńskiej, jako wstępny proces jej dalszego wykorzystania oraz określono właściwości nawozowe otrzymanego osadu. Intensywny chów trzody chlewnej w Polsce prowadzony jest metodą bezściółkową w systemie rusztowym lub półrusztowym, w wyniku czego powstaje duża ilość gnojowicy świńskiej, która jest mieszanką kału, moczu, resztek pokarmu oraz wody. Tego rodzaju system utrzymania zwierząt przyczynia się do zmian środowiska naturalnego. Związane jest z tym niebezpieczeństwo w zakresie zanieczyszczenia wód azotanami i chlorkami, a w konsekwencji obniżenia klasy ich czystości. Duża ilość gnojowicy powoduje emisję gazów o charakterze kwaśnym, takich jak NOx, SO2 i CO2 oraz CH4. Zawarte w gnojowicy mikroorganizmy chorobotwórcze stanowią poważne zagrożenie sanitarne zarówno dla otoczenia chlewni, jak i wód gruntowych oraz atmosfery. Takie substancje, jak merkaptany, aminomerkaptany, indol, skatol, aminy, kwasy tłuszczowe, amoniak oraz siarkowodór są powodem emisji odorów. Z gnojowicy emitowanych jest ok. 400 złowonnych, lotnych związków organicznych i nieorganicznych o wysokiej uciążliwości zapachowej. Powstawanie odorów jest złożonym procesem, w którym uczestniczy wiele gatunków bakterii. Zale[...]

Studies removal of alpha and beta -acids from hop wastes with calcium acetate Badania nad zastosowaniem octanu wapnia do usuwania alfa - i beta -kwasów z odpadów chmielowych DOI:10.15199/62.2017.2.32


  Bitter substances (α- and β-acids) were removed from hop waste from the brewing industry by extn. with aq. Ca(OAc)2 solns. (1-5% by mass). The removal degree of α- and β-acids was 48-55% and that of their isomers was 49-79% by mass. The purified waste met the requirements for animal fodder. Przedstawiono wyniki badań doświadczalnych procesu usuwania substancji goryczkowych (α- i β-kwasów), z zastosowaniem octanu wapnia, z odpadów chmielowych z przemysłu browarniczego, tzw. wychmielin, powstałych po zastosowaniu procesów ekstrakcji w warunkach nadkrytycznych. Pozbawione tą metodą gorzkich kwasów wychmieliny mogą być wykorzystane w mieszankach paszowych. Na podstawie wyników badań doświadczalnych określono warunki prowadzenia procesu. Ze względów technologicznych i paszowych należy stosować roztwory octanu wapnia o stężeniu 1-3% mas. Chmiel należy do roślin od wieków wykorzystywanych w produkcji i przetwórstwie rolniczym. W Polsce używany jest od XI w.Związane jest to z jego unikatowymi właściwościami, powiązanymi głównie ze składem biochemicznym. Głównym odbiorcą chmielu jest przemysł browarniczy. Chmiel zawiera ok. 40,4% mas. celulozy i ligniny, 15% mas. żywic, 15% mas. białka, 10% mas. wody, 8% mas. popiołu, 3% mas. tłuszczu i wosków, 2% mas. pektyny, 2% mas. cukrów prostych, 0,5% mas. olejków eterycznych i 0,1% mas. aminokwasów. Dla celów browarnictwa w zbiorach chmielu mają znaczenie głównie szyszki i zawarte w lupulinie żywice chmielowe. We wczesnym etapie rozwoju rośliny, przez przylistki chmielu wytwarzane są mniej gorzkie β-kwasy (żółty, lepki proszek zawierający gorzkie żywice i olejki eteryczne), przemieszczające się do lupuliny-miseczki gruczołowej, która po napełnieniu pokrywa się membraną. W czasie wzrostu rośliny część β-kwasów przekształca się w bardziej gorzką odmianę α-kwasów, które mają największe znaczenie dla smaku piwa. Zawartość α- i β-kwasów jest [...]

Ocena jakości stałych nawozów na bazie azotanu(V) amonu i ich podatności na przenoszenie detonacji DOI:10.15199/62.2017.10.14


  Azotan(V) amonu, AN (ammonium nitrate), wykorzystywany jest głównie do produkcji nawozów azotowych oraz materiałów wybuchowych używanych w górnictwie. Z powodu zawartych w nim dwóch form azotu (azotanowej oraz amonowej) jest on doskonałym jego źródłem dla roślin. Nawozy na bazie AN są jednymi z najczęściej stosowanych ze względu na wysoką zawartość azotu, względnie niską cenę oraz dobrą rozpuszczalność w wodzie1, 2). AN w warunkach ciśnienia standardowego występuje w pięciu odmianach krystalograficznych, które są trwałe w określonych granicach temperatury (tabela 1). Przejścia fazowe powodowane przez Maciej Kaniewski, Dariusz Popławski, Marta Huculak-Mączka, Dominik Nieweś, Krystyna Hoffmann, Józef Hoffmann* Table 1. Crystalline phases of ammonium nitrate Tabela 1. Odmiany krystalograficzne AN Odmiana krystalograficzna Zakres temperatury, oC Układ krystalograficzny I 169,5-125,2 sześcienny II 125,2-84,2 tetragonalny III 84,2-32,3 rombowy IV 32,3 do -18 rombowy V od -18 do -103 rombowy 2102 96/10(2017) Dr hab. inż. Krystyna HOFFMANN - notkę biograficzną i fotografię Autorki wydrukowaliśmy w nr. 2/2017, str. 437. Zakład Technologii i Procesów Chemicznych, Wydział Chemiczny, Politechnika Wrocławska, ul. C.K. Norwida 4/6, 50-373 Wrocław, tel.: (71) 320-39-30, e-mail: jozef.hoffmann@pwr.edu.pl Prof. dr hab. inż. Józef HOFFMANN - notkę biograficzną i fotografię Autora wydrukowaliśmy w nr. 1/2017, str. 214. * Autor do korespondencji: Table 2. Examined types of ammonium nitrate fertilizers Tabela 2. Zestawienie badanych nawozów na bazie AN Nr próbki Typ nawozu Kraj pochodzenia Wiek próbki 1 saletrzak Polska produkcja bieżąca 2 saletrzak Polska produkcja bieżąca 3 saletrzak Polska produkcja bieżąca 4 saletrzak Polska próbka archiwalna 5 saletrzak Norwegia próbka archiwalna 6 saletra amonowa Polska próbka archiwalna zmiany temperatury wywołują zmianę objętości fazy stałej AN. Najbardziej niekorzystne są zachodzące powyżej [...]

Ocena możliwości wtórnego wykorzystania odpadów ogrodniczej wełny mineralnej do produkcji podłoży ogrodniczych DOI:10.15199/62.2018.11.16


  Według Instytutu Gleboznawstwa Uprawy i Nawożenia oraz danych z GUS w Polsce powierzchnia upraw bezglebowych wynosi ok. 7500 ha1, 2). Z tego 1608 ha przypada na rośliny ozdobne, a 4891 ha na uprawy warzyw2, 3). Z danych3) wynika, że największe zbiory warzyw z upraw pod osłonami, co w założeniu przekłada się na wielkość powierzchni upraw w danym regionie, uzyskuje się w województwach mazowieckim, wielkopolskim i lubelskim (rys. 1). W Wielkopolsce rolnictwo pod osłonami skupione jest w powiecie kaliskim. Areał ten wynosi ok. 800 ha i ciągle wykazuje tendencję wzrostową. Według informacji nadesłanych od użytkowników złóż torfu4) w 2009 r. wydobycie wyniosło ok. 1152 tys. m3 i wzrosło o 85 tys. m3. Większość czynnych torfowisk znajduje się na północy kraju, w województwach: warmińsko-mazurskim, zachodniopomorskim oraz mazowieckim. Wełna mineralna ze względu na swoje właściwości fizyczno- -chemiczne jest uniwersalnym produktem mającym wiele zastosowań. Powszechnie jest wykorzystywana (prawie 70% mas. produkcji) w budownictwie i jako materiał izolacyjny. Duża porowatość i stabilność chemiczna powoduje, że jest to materiał o bardzo dobrych Krystyna Hoffmanna,*,Sławomir Rudowiczb, Jerzy Rudowiczb, Dorota Pokusab, Radosław Szymczaka, Marta Huculak-Mączkaa, Józef Hoffmanna Fig. 1. Share of individual provinces in the production of vegetables under covers3) Rys. 1. Udział województw w produkcji warzyw pod osłonami3) 97/11(2018) 1895 Inż. Dorota POKUSA w swojej pracy dyplomowej zajmowała się problematyką wpływu ściółkowania gleby na wzrost i rozwój krzewów ozdobnych. Obecnie pracuje w Przedsiębiorstwie Oczyszczania Miasta EKO w Kaliszu. Jerzy RUDOWICZ jest członkiem zarządu Przedsiębiorstwa Oczyszczania Miasta EKO w Kaliszu. Pełni także funkcję dyrektora ds. logistyki. właściwościach termicznych, wygłuszających i ognioodpornych. Maty z wełny mineralnej są stosowane do wykładania ścian w budynkach mieszkalnych i użytkowych. Nieorganiczn[...]

Wpływ parametrów magazynowania na zawartość wilgoci w ogrodniczej wełnie mineralnej DOI:10.15199/62.2018.12.15


  Światowy rynek upraw hydroponicznych wyceniany był w 2016 r. na ok. 226 mln USD z prognozami wzrostu do 725 mln USD w 2023 r.1). W uprawach szklarniowych stosowane są podłoża organiczne (torf, trociny, słoma) oraz podłoża inertne, takie jak wełna mineralna, pumeks, gąbka poliuretanowa i keramzyt2, 3). Wełna mineralna jest najczęściej wykorzystywanym podłożem inertnym w uprawach hydroponicznych warzyw oraz kwiatów. Jej zalety to zmniejszone zapotrzebowanie na pożywkę, relatywnie niska cena oraz uzyskiwanie stosunkowo wysokich plonów3, 4). Atutem ogrodniczej wełny mineralnej jest także możliwość precyzyjnej kontroli pH, wilgotności i zasolenia oraz skuteczna ochrona przed patogenami roślin. Tego typu podłoże charakteryzuje się dużą chłonnością wody oraz porowatością, umożliwiając odpowiedni rozwój korzeni rośliny5). Produkcja ogrodniczej wełny mineralnej nie różni się istotnie od produkcji wełny mineralnej wykorzystywanej w budownictwie. Polega ona na wysokotemperaturowym procesie topienia skał bazaltowych i formowaniu masy we włókna, które łączone są za pomocą spoiwa w procesie ściskania. Wybrany przez producenta kształt płyt formuje się z połączonych ze sobą włókien, które następnie poddaje się utwardzaniu6). Niestety, z powodu swoich właściwości, wełna mineralna nie jest odnawialnym podłożem pod uprawy. Po ukończonym cyklu upraw otrzymuje się trudny do zagospodarowania odpad. Zużytą wełnę mineralną można najczęściej spotkać na wysypiskach śmieci lub na dzikich wysypiskach odpadów w lasach7). Roczne zużycie wełny mineralnej do celów ogrodniczych przez kraje Unii Europejskiej w 2020 r. szacowane jest na 2,5 mln t8). Ciągły wzrost produkcji tego trudnego do zagospodarowania odpadu spowodował, że w ostatnich latach badano możliwość jego utylizacji. Sugerowano m.in. możliwość odzysku cennych składników mineralnych poprzez ekstrakcję, ponowne zastosowanie materiału w produkcji wełny mineralnej, dodawanie go do innego typu podłoża l[...]

Badania oczyszczania surowego ekstrakcyjnego kwasu fosforowego DOI:10.15199/62.2019.7.21


  Fosfor jest jednym z trzech podstawowych biogennych pierwiastków niezbędnych do istnienia i zapewnienia życia na Ziemi1). Dostępność fosforu w glebach uprawnych jest czynnikiem warunkującym wydajność rolnictwa, co przekłada się bezpośrednio na możliwość zapewnienia wyżywienia stale rosnącej populacji ludzkiej2). Fosfor jest pierwiastkiem ulegającym silnemu uwstecznianiu w środowisku glebowym. W środowisku kwaśnym łączy się z jonami żelaza i glinu, a w zasadowym z jonami wapnia, tworząc nierozpuszczalne i tym samym nieprzyswajalne związki fosforu. Aby zapewnić roślinom prawidłowe odżywianie konieczne jest suplementowanie deficytu fosforu poprzez stosowanie odpowiednich nawozów, bogatych w fosfor występujący w formach przyswajalnych dla roślin3). Głównym półproduktem a zarazem surowcem w przemyśle nawozów fosforowych jest ekstrakcyjny kwas fosforowy. Jest on prekursorem większości sprzedawanych komercyjnie mineralnych nawozów fosforowych. Ze względów ochrony środowiska oraz dbałości o jakość wprowadzanych do gleby produktów konieczne jest monitorowanie zawartości zanieczyszczeń obecnych w ekstrakcyjnym kwasie fosforowym. Zanieczyszczenia te przedostają się w dalszych procesach produkcji do nawozów, a w konsekwencji do gleby. Metoda strąceniowa usuwania zanieczyszczeń z ekstrakcyjnego kwasu fosforowego polega na przeprowadzeniu obecnych w kwasie jonów metali w postać trudno rozpuszczalnych soli. Poprzez dodanie odczynników zawierających w swoim składzie siarkę można otrzymać trudno rozpuszczalne osady siarczków metali (głównie metali ciężkich, takich jak As, Cd)4, 5). W metodzie tej konieczne jest zastosowanie dużego nadmiaru jonów S2- względem strącanych zanieczyszczeń. Nieprzereagowane jony S2- można łatwo usunąć poprzez odparowanie lotnego siarkowodoru. Jest to metoda bardziej kosztowna niż współstrącanie zanieczyszczeń z fosfogipsem, ale pozwala na otrzymanie skoncentrowanych, stosunkowo łatwych do zagospodarowania osadów6).[...]

« Poprzednia strona  Strona 2