TEMATYKA OGÓLNOTECHNICZNA ›
PRZEGLĄD TECHNICZNY. GAZETA INŻYNIERSKA ›
2009-2 |
| |
|
|
Prenumerata
|
Aleja wirusów
|
|
Zuzanna Pęksa 
|
Laboratorium PandaLabs
opracowało listę szczególnie
złośliwych programów, które
pojawiły się w drugiej połowie
2008 r. Pomysłowość cyberprzestępców
nie zna granic, chwytają
się każdego sposobu,
by uśpić czujność internautów
i uzyskać dostęp do zasobów
ich komputerów.ROBAK W HAMBURGERZE
Ten złośliwy kod rozpowszechniany
był w wiadomościach email o temacie
"McDonalds wishes you Merry Christmas!/
McDonalds życzy Wesołych Świąt".
W treści listu zawarto obietnicę otrzymania
kuponu umożliwiającego uzyskanie
bezpłatnego posiłku w restauracjach sieci.
W rzeczywistości kupon zawierał robaka.
Bez dobrego systemu zabezpieczającego
jedyną rzeczą, jaką użytkownicy otrzymywali
gratis, była... niestrawność.
mj
T E C H N I K A - T E C H N O L O G I A
Aleja wirusów
ich o zbliżającej[...]
|
|
|
|
Cienie zapomnianych galarów
|
|
|
Zygmunt Jazukiewicz
|
Czy wrócimy kiedyś do czasów
przyjaźni z rzeką i jeziorem,
kiedy na wodach panował ruch,
a wielu żyło na wodze i z wody?
Podobne pytania przewijały się
w trakcie niedawnego interesującego
spotkania w klubie
Polskiego Towarzystwa Historii
Techniki.Dlaczego na ziemiach polskich od
niepamiętnych czasów żyło się w tak wielkiej
bliskości z rzeką (o czym dziś rzadko
pamiętamy)? Przypomniał to prof. Artur
Magnuszewski z Instytutu Geografii Fizycznej
Uniwersytetu Warszawskiego. Otóż
rzeki płynące w czasach prehistorycznych
w układzie południkowym doznały
w czwartorzędzie załamania w wyniku zlodowaceń.
Utworzyły się równoleżnikowe
pradoliny ustanawiając dogodne warunki
dla przepływów kanałowych. Wtedy to powstała
bogata sieć hydrograficzna, umożliwiająca
żeglugę we wszystkich k[...]
|
|
|
|
CO PISZĄ INNI
|
|
koniec ubiegłego roku upłynął pod znakiem walki o czystość naturalnego
środowiska i to w globalnej skali. Oczy ludzi zwrócone
były na Poznań i Brukselę, gdzie radzono o ograniczaniu emisji
zanieczyszczeń, oszczędzaniu energii… Tylko nieliczni patrzyli na
osiedlowe trawniki, gdzie po pierwszych opadach śniegu pięknie się
rysowała na powierzchni cała ciepłownicza sieć.
Mimo zmian ustrojowych nadal grzejemy polską ziemię.
w roku ubiegłym import węgla przekroczył 8 mln t i po raz pierwszy
od niepamiętnych czasów będzie większy od eksportu, który
osiągnął ok.7 mln t. W następnych latach staniemy się coraz poważniejszym
nabywcą czarnego złota. Nie żeby zagraniczny węgiel
był tańszy - krajowego po prostu nie ma. Jeszcze w 2007 r. importowaliśmy
6 mln t, eksportowaliśmy zaś 10 ml[...]
|
|
|
|
Czy cement się obroni
|
|
Z Dariuszem KONIECZNYM, szefem Zespołu Prawa i Techniki Stowarzyszenia Producentów Cementu,
rozmawia Zygmunt Jazukiewicz.■ W jakim stopniu opłaty ekologiczne i za emisję CO2
wpływają, a w jakim stopniu mogą wpływać na ceny w
2009 r. i dalszych latach?
■ Mówiąc o opłatach ekologicznych i tych związanych z System
Handlu Emisjami gazów cieplarnianych (CO2) musimy przede
wszystkim wyraźnie rozgraniczyć te dwa elementy. Opłaty ekologiczne
nie są w Polsce nowością. Prawo ochrony środowiska od
dawna wymaga od przedsiębiorców przemysłowych wnoszenia
opłat za korzystanie ze środowiska, a co rok wielkość tych opłat
jest aktualizowana przez Ministerstwo Środowiska. Również za
wprowadzanie do powietrza CO2 zakłady produkcyjne wnoszą
opłatę (obecnie 24 grosze za tonę wyemitowane[...]
|
|
|
|
Czy normy będą
|
|
Z prezesem Polskiego Komitetu Normalizacyjnego, dr. inż. Tomaszem SCHWEITZEREM,rozmawia Zygmunt Jazukiewicz.Panie Prezesie, proponuje Pan zamiast
użycia formy "nieobligatoryjny
system normalizacji" określenie
"społeczny". Dlaczego?
■ Polega to na tym, że dawniej normy
tworzyło państwo i wszyscy się przyzwyczaili,
że system narzucany jest odgórnie,
urzędowo. Dzisiaj normy tworzy zainteresowana
społeczność. Dlatego od grudnia
2007 r. jeździmy po Polsce i przekonujemy
do innego myślenia. Zwłaszcza interesują
nas małe i średnie miasta. Staramy się
wykazać korzyści, jakie płyną z tego społecznego
charakteru; nowoczesne normy
tworzą sami zainteresowani, nikt im tego
nie narzuca.
Zauważmy, że jeżeli dane środowisko
nie jest zainteresowane w tworzeniu normy,
to jej nie będz[...]
|
|
|
|
e-Samorządność
|
|
|
Jerzy Robert
|
Władze samorządowe mają możliwość zaplanowania i wykorzystania systemów komunikacji elektronicznej nie tylko do
interaktywnego komunikowania, ale także kształtowania rozwoju gmin przy udziale partnerów społecznych. Systemy elektronicznej
komunikacji mogą budować lepszą demokrację lokalną, uwzględniającą wkład mieszkańców do demokracji nie
tylko w czasie wyborów, ale także monitorującą sposób i zakres sprawowania władzy.Takie wnioski wysnuli autorzy publikacji*
będącej jednym z elementów współ-
finansowanego przez UE projektu Elektroniczne
rzecznictwo interesów społecznych
w samorządzie. Nowoczesne narzędzia
informowania i rzecznictwa lokalnego.
Słusznie oni uważają, iż świadomość,
że obywatele i ich organizacje społeczne
mogą mieć wpływ na wykonywanie władzy,
jest podstawowym c[...]
|
|
|
|
Ile kosztuje CCS?
|
|
Zanosi się na wdrożenie w Polsce
przynajmniej jednej technologii
CCS (wychwytywania
i składowania CO2). Cztery
projekty zostały już złożone
w Ministerstwie Gospodarki (dla
dwóch bloków "Bełchatowa",
EC "Bielsko" oraz elektrowni poligeneracyjnej
wspólnej dla Blachowni
i Zakładów Azotowych
w Kędzierzynie). CCS wymuszają
porozumienia międzynarodowe.
Ale ile to nas może kosztować?Ogólne analizy wskazują, że z czysto
ekonomicznego punktu widzenia warto
zajmować się CCS, gdy ceny węgla spadną
do 25-30 USD/t CO2. Wtedy produkcja
energii wraz z wychwytywaniem będzie
konkurencyjna wobec odnawialnych źródeł
energii oraz energetyki jądrowej. Na
koszty CCS składają się koszty wychwytywania
i sprężania dwutlenku węgla, koszty
transportu oraz składowania. Wychwytywanie
i kompresja [...]
|
|
|
|
InżynIerskIe Majstersztyki
|
|
Glacier Express jest kolejà wysokogórskà, przecinajàcà Alpy ze wschodu na zachód. Aby umo˝liwiç pokonywanie ró˝nic
wysokoÊci, przekraczanie rzek, potoków i rozległych dolin, in˝ynierowie musieli si´ sporo napracowaç. Rezultat: 291 mostów
i 91 tuneli. Do jazdy po stromych odcinkach wykorzystano system z´batki i koła z´batego Abta. Na trasie kolei co i rusz
napotykamy in˝ynierskie majstersztyki.Most Steffenbachbrücke.Niestety, most ten - po otwarciu tunelu Furka - nie jest już
używany przez Glacier Express. Powstał w wyniku konieczności odbudowy
starego mostu, uszkodzonego przez lawiny w 1913 r. Po
odbudowie - następny runął 16 maja 1915 r. W celu zapewnienia
bezpieczeństwa pasażerów planowano budowę 400 m tunelu,
pozwalającego ominąć fatalny punkt: [...]
|
|
|
|
Jednak spalinowe
|
|
|
Maciej Kamyk
|
W czasach coraz większych
obaw o zanieczyszczenie powietrza
gazami cieplarnianymi
i zaniepokojenia globalnym
ociepleniem, drożejącą ropą
naftową wiele ośrodków
badawczych podejmuje wysiłek
opracowania następnej generacji
systemów napędu samochodów.
Koncentrują się na akumulatorach,
ogniwach paliwowych
i innych rozwiązaniach, obiecujących
wytwarzanie energii czyściej
i skuteczniej niż z użyciem
bezołowiowej benzyny.Wykorzystując zaawansowane technologie
silnikowe - od cyfrowo sterowanych
wtryskiwaczy paliwa i zaworów, do odzyskiwania
ciepła i radykalnie innych konstrukcji
cylindrów - inżynierowie i badacze
na całym świecie kontynuują ulepszanie
sprawdzonego już, a stworzonego przez
Nikolausa Otto w 1876 r. silnika spalinowego.
W 1978 r. inżynierowie z japońskiego
Clea[...]
|
|
|
|
Jubileusz instytutu sukcesu
|
|
|
Henryk Piekut
|
50 lat w historii jednej firmy to
szmat czasu zaznaczony bardziej
i mniej udanymi okresami.
Jednak, gdy ten 50-latek nie tylko
w przeszłości miał powody
do satysfakcji, ale poradził sobie
w warunkach gospodarki rynkowej
i sprawnie zaczyna funkcjonować
w nowych strukturach, szybko się
w nich odnajduje i odnosi kolejne
spektakularne sukcesy, to można go
nazwać firmą sukcesu.Otym, że takie kryteria spełniał przez
50 lat Instytut Technologii Nafty im.
profesora Stanisława Pilata w Krakowie,
można było się przekonać uczestnicząc
w uroczystej gali, zorganizowanej 9 stycznia
br. w pięknym Teatrze im. Juliusza Słowackiego
w Krakowie. Tylko dobrze i bardzo dobrze
mówili o współpracy z tą jednostką badawczo-
rozwojową zarówno partnerzy z
przemysłu rafineryjnego, jak i zagraniczni[...]
|
|
|
|
Liczy się energochłonność
|
|
W sklepach ze sprzętem AGD mamy wybór między np. nieco droższymi lodówkami
energooszczędnymi a tańszymi, lecz za to zużywającymi więcej energii elektrycznej.
Jednym z kryteriów wyboru może być tzw. klasa energetyczna urządzenia. Od
stycznia 2009 r. podobny wybór dotyczy mieszkania lub domu.Obowiązek certyfikatu energetycznego
nakłada ustawa z 2007 r. Nabywcy i najemcy
budynku lub lokalu od stycznia 2009 r.
mogą żądać udostępnienia świadectwa charakterystyki
energetycznej budynku lub
lokalu. Taki dokument jest wymagany od
wszystkich krajów członkowskich Unii Europejskiej.
Mówi o tym specjalna dyrektywa
unijna z 2003 r.
Dyrektywa została opracowana z myślą
o obniżeniu globalnego zużycia energii,
a więc i poziomu emisji tzw. gazów cieplarnianych.
Wiąże się z tym znaczne ogranic[...]
|
|
|
|
Paliwowa koncentracja sił
|
|
Mija właśnie rok od włączenia
Instytutu Technologii
Nafty im. prof. Stanisława
Pilata w struktury Instytutu
Nafty i Gazu. Powstała
w ten sposób silna jednostka
łącząca inżynierię wydobywczą
paliw (INiG) z inżynierią
chemiczną paliw (ITN),
z centrum w Krakowie oraz
oddziałami w Krośnie i Warszawie
(ten ostatni oddział
wspomaga m.in. eksploatację
miejskich sieci dystrybucyjnych
gazu).Trudno na razie o podsumowanie efektów
tego połączenia, ale jest oczywiste, że
w polskim przemyśle paliwowym potrzeba
dużych, kompleksowych projektów badawczych,
zwłaszcza w dobie międzynarodowych
wstrząsów na rynku paliw płynnych.
STRUMIEŃ INNOWACJI
Obie zjednoczone jednostki dostarczają
stale pożytecznych innowacji.
"Zmodyfikowany katalityczny proces wodorowy
regeneracji olejów odpadowy[...]
|
|
|
|
Parlament 492 milionów
|
|
Przekroczenie dozwolonej prędkości, jazda bez zapiętych pasów, prowadzenie
pojazdu pod wpływem alkoholu i niezatrzymanie się na czerwonym
świetle - to wykroczenia drogowe, za które kierowca będzie ścigany w całej
Unii Europejskiej.ZŁAPAŁ CIĘ FOTORADAR?.Już wkrótce nie unikniesz kary, nawet
jeśli piratem drogowym byłeś poza granicami
swojego kraju. Parlament Europejski
przyjął projekt dyrektywy, która ułatwi
identyfikację kierowców i karanie grzywną
za wykroczenia drogowe w całej UE.
Posłowie zgodnie uważają, że sytuacja,
w której obcokrajowcy najczęściej unikają
mandatów, jest nie tylko zagrożeniem dla
bezpieczeństwa na drogach, ale również
dyskryminuje lokalnych mieszkańców, którzy
za te same przewinienia muszą ponieść
karę. Wprowadzony zostanie elektroniczny
system wymian[...]
|
|
|
|
POLSKA I ŚWIAT - Wydarzenia
|
|
Z Irlandii do Polski.Firma Dell zdecydowała o przeniesieniu
w tym roku części
produkcji z irlandzkiego Limerick
do wybudowanej kosztem
200 mln euro fabryki w Łodzi
(pierwszy komputer "made
in Poland" zjechał z taśmy
produkcyjnej 20.11.2007 r.)
oraz innych krajów będących
partnerami produkcyjnymi dla
klientów z regionu EMEA. Jest
to część ogłoszonego w ub.r.
planu mającego przynieść 3
mld USD oszczędności. Dell
spodziewa się redukcji zatrudnienia
w Limerick o ok. 1900
osób. Pierwsi pracownicy
opuszczą firmę w kwietniu, a
pełne przeniesienie produkcji
jest spodziewane w styczniu
2010 r. Pracownicy Dell w Limerick
będą nadal koordynować
produkcję, logistykę oraz
zaopatrzenie w regionie EMEA,
jak również zajmować się
projektami z zakresu rozwoju
produktów i inżynierii[...]
|
|
|
|
PORADNIK Wino dla inżyniera
|
|
|
winny maniak
|
Kiedy francuski szampan święcił już swoje
triumfy na świecie, Hiszpanom jeszcze się nie
śniło, że mogą robić dobre wina musujące.
Zresztą nawet większość win uspokojonych,
które wtedy powstawały w ojczyźnie Cervantesa,
była mocno "taka sobie".
Dopiero natchniony winiarz z Penedes,
don Jose Raventos Fatjo, na początku rozwoju
katalońskiego mieszczaństwa oraz - w konsekwencji
- rodzącego się popytu na lepsze
wina, podjął próbę wyjścia ponad przeciętność
i pomyślał sobie: a dlaczego by nie robić
w Penedes win musujących identyczną metodą,
jak Francuzi robią swoje słynne szampany? Jak pomyślał, tak zrobił - i już
w 1872 r. pierwsze wyprodukowane przez niego butelki trunku, któremu z czasem
nadano nazwę "cava", trafiły na rynek.
Szybko tym śladem poszli jego sąsiedzi z okolic Sa[...]
|
|
|
|
Porozmawiaj ze swoim autem!
|
|
|
Ryszard Tadeusiewicz
|
Postęp techniki zmierza w takim kierunku,
by jak najwięcej czynności, które
trzeba wykonać, żeby zaspokoić różne
potrzeby ludzi, mogły wykonać za nas
usłużne maszyny. Najpierw ludzie wymyślili
narzędzia, żeby nie angażować
do różnych czynności własnego ciała.
Motyką można spulchnić ziemię lepiej,
niż gołą ręką, uderzając młotem można
wbić kołek szybciej i głębiej niż uderzając
piętą itd. Potem wymyślili różne silniki,
żeby narzędzi nie trzeba było napędzać
wyłącznie wysiłkiem własnych mięśni.
Po epoce mechanizacji nadeszła era automatyzacji,
w której usłużne automaty i
roboty sterują w naszym zastępstwie zmechanizowanymi
narzędziami - a człowiek
wyłącznie stawia im zadania.
Pozornie wydaje się, że w tym rozwoju
"doszliśmy do ściany". Przecież tego,
że to my stawiamy mas[...]
|
|
|
|
Prąd i woda
|
|
|
Zbigniew Lang Ewa Mańkiewicz-Cudny
|
Hydroelektrownia Binacional Itaipu, znajdująca
się na pograniczu Paragwaju i Brazylii, jeszcze
niedawno była największa na świecie. Obecnie
"przebiła" ją uruchomiona w Chinach Elektrownia
"Trzech przełomów" o mocy 22 400 MW. Elektrownię
Itaipu mieliśmy okazję zwiedzić w czasie
pobytu w Brazylii na III Światowym Kongresie
Inżynierów.Wizyta w hydroelektrowni była wspaniałym uzupełnieniem tematyki
poruszanej na Kongresie. Wiele bowiem mówiono o przyszłości
energetycznej i odpowiedzialności inżynierów za produkcję,
zużycie i oszczędne gospodarowanie zasobami. Energetyka
wodna jest uznawana za jedną z alternatywnych w energetycznym
rozwoju świata. Szczególnie należy brać ją pod uwagę na
terenach, gdzie istnieją naturalne warunki wodne.
Elektrownia Itaipu jest wspólną inwestycją rz[...]
|
|
|
|
Tropem ciekawości
|
|
Tak jak potrzeba jest matką wynalazku, tak ciekawość matką postępu.
Bez ciekawości nie byłoby odkryć - ludzkość nadal by wierzyła,
że Słońce się kręci wokół Ziemi, płaskiej zresztą jak deska, nie byłoby
żarówek ani internetu, bo w ogóle nie byłoby Ameryki. Ciekawość jest
elementem ludzkiej natury, jak talent albo głupota - można ją rozwijać,
choć efekty zależą od predyspozycji. We mnie np. usiłowano rozwinąć
za młodu ciekawość "muzyczną", ale ze skutkiem mizernym. Można
ją także kierunkować i mogą to czynić rodzice, szkoła, otoczenie, społeczeństwo,
władze państwowe, a także sama natura. Kolumb nie odkryłby
Ameryki, gdyby życie ulokowało go na stepie; także Kopernik
nie miałby - być może - tej wyjątkowej ciekawości dla sfer niebieskich,
gdyby nie powołanie do stanu duchownego, k[...]
|
|
|
|
Uboga krewna energetyki
|
|
|
Marek Bielski
|
Najnowszy raport Word Energy
Outlook" 2008 firmowany
przez Międzynarodową
Agencję Energetyczną (MAE)
nie pozostawia złudzeń, ale
i też nie zaskoczył specjalistów.
Wynika z niego jednoznacznie,
że "światowa energetyka
znajduje się na rozdrożu,
a obecne tendencje podaży
i konsumpcji energii ewidentnie
nie są zrównoważone".Tymczasem przedstawiciele Rady Europy
oraz ministrowie krajów unijnych
- zaproszeni w okresie prezydencji Francji
w UE przez francuskiego ministra Jean-
Luis Borloo do Paryża na nieformalną sesję
- zgodzili się, co do konieczności zintensyfikowania
działań na rzecz poprawy
efektywności energetycznej. Ona bowiem
zaczyna rzeczywiście odgrywać kluczowe
znaczenie dla powodzenia (lub nie) całej
unijnej polityki energetycznej.
ŚWIADOMOŚĆ ENERGETYCZNA
Proble[...]
|
|
|
|
Węgiel zamiast Nokii
|
|
Obciążenia nałożone na Polskę
przez pakiet klimatyczno-energetyczny
mogą w wyjątkowy
sposób przyspieszyć innowacyjny
rozwój gospodarki. Od lat
szukamy flagowego programu
dla polskiej nauki. Dlaczego nie
znaleźć go w pokładach polskiego
węgla? Możemy zostać europejskim liderem
w czystych technologiach węglowych, specjalizować
się w podziemnym zgazowaniu
węgla, produkować z węgla syntetyczne paliwa
gazowe i płynne. Możemy sprzedawać
w Europie doświadczenie w geologicznym
rozpoznawaniu, przygotowaniu i monitorowaniu
procesów składowania dwutlenku
węgla (CCS - Carbon Capture and Storage).
Ponownie budować na świecie nowoczesne
elektrownie. Globalne ocieplenie
dało nam niespodziewaną szansę. Jednak,
by ją wykorzystać, niezbędna jest współpraca
rządu, przedsiębiorstw i nauko[...]
|
|
|
|
Złoty inżynier - kandydaci
|
|
Włodzimierz
Dyrka.Inżynier chemik, absolwent
Politechniki Gdańskiej. Wybitny
menedżer w branży chemicznej,
farmaceutycznej, a dzisiaj budowlanej.
Przez większość kariery zawodowej
związany z Rafinerią Gdańską,
obecnie prezes Zarządu Grupy
Energomontaż Północ SA w Warszawie-
Grupa Polimex-Mostostal.
Laureat wielu nagród, w tym: Lider
Polskiego Biznesu i Nagrody Zespołowej
im. Ignacego Łukasiewicza za
wdrożenie polskiego katalizatora na instalacji reformingu katalitycznego.
Mgr inż. Włodzimierz Dyrka po ukończeniu (1974 r.) Wydziału
Chemii (specjalność polimery) PG trafił do pracy w "młodej"
Rafinerii Gdańskiej i przepracował w tej firmie 25 lat. Rozpoczynał
od stanowiska mistrza, stopniowo awansował (był m.in.
szefem produkcji), a przy okazji poznawał dokładnie rafinerię.
[...]
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
