ELEKTRONIKA, ENERGETYKA, ELEKTROTECHNIKA ›
PRZEGLĄD TELEKOMUNIKACYJNY - WIADOMOŚCI TELEKOMUNIKACYJNE ›
2010-4 |
| |
|
|
Prenumerata
|
Autonomiczne zarządzanie sieciami z wykorzystaniem protokołu IPv6
|
|
Sławomir Kukli ński 
|
W systemach telekomunikacyjnych i informatycznych jednym
z ważniejszych obecnie problemów jest redukcja kosztów zarządzania
sieciami i optymalizacja wykorzystania ich zasobów.
Zestaw funkcji do zarządzania sieciami, obejmujący obsługę
awarii i konfigurację systemu, naliczanie opłat, zarządzanie
wydajnością i zarządzanie bezpieczeństwem, jest określany
mianem FCAPS (Fault, Configuration, Accouting, Performance,
Security) [1]. Niektóre z tych funkcji wymagają zazwyczaj obsługi
ręcznej (np. konfiguracja sieci), natomiast inne są obsługiwane
lub wspierane przez mechanizmy wbudowane w urządzenia
sieciowe. Obsługa ręczna wiąże się z wieloma problemami:
kosztem operacyjnym, stosunkowo wolnym czasem reakcji na
występujące zdarzenia i niskim poziomem skalowalności. Czynniki
te spowodowały zainteresowanie rozwiązaniami, które będą
miały wbudowane prawie wszystkie cechy FCAPS. Wbudowanie
kompletnej funkcjonalności FCAPS nie jest celowe, ponieważ
operator chciałby mieć wpływ na zarządzanie siecią na poziomie
polityk zarządzania lub konfiguracji w specyficznych przypadkach.
Ze względu na automatyzację procesu zarządzania dwie
spośród wymienionych jego funkcji, a mianowicie konfiguracja
urządzeń i optymalizacja wykorzystania zasobów sieciowych,
skupiają obecnie uwagę ośrodków naukowych. Konfiguracja
urządzeń jest procesem czasochłonnym, kosztownym dla operatora
i w oczywisty sposób jest powiązana z optymalizacją
wykorzystania zasobów, ponieważ odpowiada za ich początkową
konfigurację. Zazwyczaj proces konfiguracji urządzeń odbywa się
jedynie w fazie instalacji, jednak obecne koncepcje przewidują,
że stosownie do zdarzeń sieciowych można również rekonfigurować
zasoby. Takie podejście już obecnie występuje w zarządzaniu
ręcznym, jednak liczba obsługiwanych zdarzeń z oczywistych
powodów nie jest zbyt wielka. Optymalizacja wykorzystania
zasobów sieciowych bywa często wbudowana w istniejące protokoły
sieciowe (np. funkcja load balancing), jedn[...]
|
|
|
|
Badanie jakości sygnałów i usług
|
|
Ze względu na rozwój takich usług, jak VoIP (Voice over IP),
VT (Videotelephony), VoD (Video on Demand), IPTV, wideokonferencje,
rośnie znaczenie metod oceny ich jakości. Podstawowym
czynnikiem wpływającym na postrzeganą przez użytkownika
jakość usługi QoE (Quality of Experience) jest jakość dźwięku
i obrazu. Gdy ocenia się ją w kontekście parametrów sieci (np.
stopy utraty pakietów), mówi się o QoS (Quality of Service). W celu
ujednolicenia procedur pomiarowych, ITU opracowała szereg
standardów badania jakości mowy, innych sygnałów akustycznych,
obrazów ruchomych i przekazów multimedialnych [15].
Odbiorcą dźwięku i obrazu jest człowiek. Z tego względu
subiektywne metody badania jakości, odwołujące się do oceny
grupy odbiorców, są uważane za najdokładniejsze i wykorzystuje
się je do kalibracji innych metod pomiaru jakości. W przypadku
mowy przeprowadza się pomiary wyrazistości, w których
bierze się pod uwagę zrozumienie przez słuchacza przekazu
słownego. Jakość sygnałów audio i wideo jest określana w skali
MOS (Mean Opinion Score): od 1 do 5. Metody obiektywne
dzielą się na intruzyjne (z pełnym odniesieniem), które wymagają
transmisji frazy testowej (lub testowej sekwencji wideo) i nieintruzyjne
(bez odniesienia), które tego nie wymagają.
W artykule omówiono najważniejsze prace prowadzone w Instytucie
Telekomunikacji Politechniki Warszawskiej (ITPW) w dziedzinie
badania jakości sygnałów i usług telekomunikacyjnych.
Mowa w paśmie telefonicznym
Impulsem do podjęcia prac w dziedzinie badania jakości
mowy było opracowanie w IT PW serii wokoderów i koderów
CELP [1], [2]. Mierzono wyrazistość logatomową. Logatomami
są nazywane jedno- lub wielosylabowe segmenty mowy, pozbawione
znaczenia w danym języku (np. tra). Dzięki ich zastosowaniu
w badaniach wyrazistości można uniknąć wpływu dopasowywania
przez słuchacza rozpoznawanego słowa do słowa
istniejącego w danym języku. Logatomy używane w[...]
|
|
|
|
Bezpieczeństwo w sieciach telekomunikacyjnych
|
|
|
Zbigniew Kotulski Łukasz Kucharzewski Igor Margasiński
|
Bezpieczeństwo oraz prywatność będą odgrywały zasadniczą
rolę w tworzonym na naszych oczach Internecie przyszłości.
Popularyzacja wielu zastosowań sieci Internet, takich jak handel
elektroniczny, platformy społecznościowe, wybory przez Internet
i innych, jest wciąż ograniczona ze względu na obawy dotyczące
bezpieczeństwa. W znacznej mierze odnoszą się one do
zagrożeń związanych z utratą prywatności oraz dotyczą braku
zaufania do innych uczestników komunikacji sieciowej. Internet,
stając się we wszystkich wymiarach systemem rozproszonym,
będzie rozwijał się w kierunku jeszcze bliższej interakcji z użytkownikami
w zakresie wzrastającej liczby nowych, wirtualnie
wydzielonych usług, jak również w odniesieniu do zadań o zakresie
globalnym. Tzw. aplikacje brzegowe (edge-based applications)
oraz aplikacje oparte na treściach udostępnianych bezpośrednio
przez użytkowników (user-contributed content applications)
dominują już dziś i potwierdzają, że zjawisko decentralizacji
staje się podstawowym trendem w rozwoju Internetu.
W przyszłości to użytkownik będzie znajdował się w centrum
tworzenia nowych usług, a jego bezpieczna identyfikacja oraz
ochrona [...]
|
|
|
|
Działalność naukowo-badawcza ZTiT
|
|
|
Michał PIÓRO Marek Średniawa
|
Przedmiotem działalności Zakładu Teleinformatyki i Telekomutacji
są szeroko rozumiane zagadnienia architektury i usług sieci
telekomunikacyjnych klasycznych i sieci następnej generacji - NGN
opartych na technice IP oraz Internet przyszłości. Prace badawcze
obejmują problematykę modelowania, analizy, optymalizacji i projektowania
sieci we wszystkich jej płaszczyznach oraz aspekty zarządzania
sieciami, ochrony informacji i bezpieczeństwa, a także
implementacji usług i aplikacji.
Zes[...]
|
|
|
|
Internet przyszłości – nowe wyzwanie dla telekomunikacji (i nie tylko)
|
|
|
Wojciech Bura kowski Halina Tarasiuk Andrzej Bęben Jarosław Śliwiński Jordi Monga y Batalla Piotr Krawiec
|
Zespół Technik Sieciowych (tnt.tele.pw.edu.pl) jest częścią
Zakładu Teleinformatyki i Telekomunikacji, wchodzącego w skład
Instytutu Telekomunikacji. Zespół ten, kierowany przez prof.
Wojciecha Burakowskiego, tworzą: dr Halina Tarasiuk (adiunkt),
dr Andrzej Bęben (adiunkt), dr Jarosław Śliwiński (adiunkt naukowy),
dr Jordi Mongay Batalla (adiunkt naukowy), mgr Piotr Krawiec
(doktorant), mgr Witold Góralski (asystent), mgr Piotr
Wiśniewski (doktorant), mgr Przemysław Sagało (doktorant).
Główne obszary aktywności Zespołu skupiają się wokół zagadnień
związanych z architekturami sieci nowych generacji, opracowywaniem
mechanizmów i algorytmów do sterowania przekazem
informacji w sieciach, badaniami symulacyjnymi, projektowaniem
i implementacją prototypowych rozwiązań, budowaniem
instalacji pilotowych oraz ich testowaniem. Prowadzone badania
dotyczyły lub dotyczą technik sieciowych opartych na ATM
(Asynchronous Transfer Mode), IP (Internet Protocol), bezprzewodowych
sieci LAN (Wireless LAN), xDSL (X Digital Subscriber
Line) i ostatnio Internetu przyszłości (Future Internet), w tym również
tzw. sieci świadomych przekazywanej treści (Content-Aware
Networking).
Rozw ój infrastruktury
telekomunikacyjnej i stan obecny
Infrastruktura sieci telekomunikacyjnych podlega ciągłym
zmianom, przy czym zmiany te niekiedy mają charakter ewolucyjny,
a niekiedy są raczej rewolucyjne. Przykładem zmiany
ewolucyjnej było zastosowanie techniki NISDN (Narrowband
Integrated Service Digital Network), która poszerzała funkcjonalność
sieci telefonicznych o możliwości komutacji kanałów o różnych
szybkościach bitowych (n x 64 kbit/s) oraz wprowadzała
usługę przekazu pakietów. Z kolei wprowadzenie sieci Internet
opartej na stosie protokołów TCP/IP (Transport Control Protocol/
Internet Protocol) można uważać jako przykład rewolucyjnego
rozwoju infrastruktury telekomunikacyjnej. W porównaniu z sieciami
opartymi na komutacji kanałów, w których główny nacisk
poł[...]
|
|
|
|
Laboratorium dydaktyczno-badawcze systemów dostępowych i teletransmisyjnych
|
|
|
Sławomir Kula
|
W marcu br. zostało oddane do użytku Laboratorium Systemów
Dostępowych i Teletransmisyjnych (SDiT) w Zakładzie
Systemów Teletransmisyjnych Instytutu Telekomunikacji.
Laboratoria naukowo-badawcze i dydaktyczne zawsze stanowiły
niezbędne uzupełnienie procesu kształcenia studentów
i podstawę prowadzenia działalności badawczej. W latach 70.
i 80. w Zakładzie Systemów Teletransmisyjnych Instytutu Telekomunikacji
wiele prac było prowadzonych na zlecenie polskiego
przemysłu telekomunikacyjnego. Dzięki temu laboratoria zarówno
studenckie, jak i badawcze, były wtedy wyposażone względnie
dobrze. Niestety w latach 90. - choć zaowocowały one licznymi
pracami zlecanymi przez firmy i instytucje zewnętrzne - to
ze względu na ich charakter (głównie aplikacyjny, projektowanie
sieci, badanie zgodności z wymaganiami) źródło rozwoju bazy
laboratoryjnej prawie zu[...]
|
|
|
|
Modelowanie aukcji i giełd zasobów transportowych sieci telekomunikacyjnych
|
|
|
Józef Lubacz Wojciech Stańczuk
|
Badania nad giełdami przepustowości prowadzone w Instytucie
Telekomunikacji Politechniki Warszawskiej wpisują się
w poszukiwania nowych modeli biznesowych zarządzania zasobami
sieci telekomunikacyjnych. Ich stały rozwój jest motywowany
z jednej strony zwiększaniem stopnia komplikacji relacji rynkowych
między uczestnikami rynku i pojawianiem się nowych
ról biznesowych, z drugiej ewolucją architektury sieci telekomunikacyjnych
w kierunku NGN (Next Generation Network), w której
warstwa przesyłu danych (transportowa) jest oddzielona od
realizacji usług. Stwarza to potrzebę stałej wymiany handlowej
różnych towarów i usług między uczestnikami rynku telekomunikacyjnego,
w szczególności również w odniesieniu do zasobów
transportowych sieci, tworzących techniczną infrastrukturę przesyłu
informacji.
* Instytut Telekomunikacji, Wydział Elektroniki i Technik Informacyjnych
Politechniki Warszawskiej, e-mail: jl@tele.pw.edu.pl,
w.stanczuk@tele.pw.edu.pl
Badania nad mechanizmami handlowymi w kontekście zasobów
sieci telekomunikacyjnej wywodzą się z prac związanych
z taryfikacją usług i rozliczeniami międzyoperatorskimi. Dotyczą
one kwestii racjonalnego i sprawiedliwego dostępu do współdzielonych
zasobów sieci przez wielu klientów/użytkowników oraz
przedsiębiorstw telekomunikacyjnych. Istotnym wnioskiem z analizy
dotychczas stosowanych mechanizmów handlowych jest
zauważalna trudność, zarówno techniczna, jak i koncepcyjna,
realizacji rynku zasobów sieci na poziomie dostępu do usług i aplikacji
[...]
|
|
|
|
Nowe metody sprzętowo-programowego przetwarzania sygnałów i obrazów dla potrzeb systemów informacyjnych
|
|
|
Tadeusz Łuba Mariusz Rawski
|
W dniu 15 stycznia 2005 r. Polska i Singapur podpisały porozumienie:
Memorandum of Understanding, w którym Ministerstwo
Nauki i Informatyzacji oraz singapurska Agency for Science, Technology
and Research A*STAR zadeklarowały realizację wspólnych
projektów badawczych. Następnie ogłoszono konkurs polskosingapurski
dotyczący współpracy naukowo-technicznej Singapore-
Poland Science & Technology Co-operation. Zgłoszenia można
było nadsyłać do 31 grudnia 2005 r. i w efekcie 17 sierpnia 2006
roku w Singapurze na specjalnym posiedzeniu Polsko-Singapurskiego
Komitetu Sterującego wyłoniono ostatecznie do finansowania
i realizacji listę 8 wspólnych projektów badawczych.
Na osiem grantów - dwa przypadły Wydziałowi Elektroniki
i Technik Informacyjnych Politechniki Warszawskiej. Jeden z nich
to: Nowe metody sprzętowo-programowego przetwarzania sygnałów
i obrazów dla potrzeb systemów informacyjnych (Novel digital
signal and image processing software and hardware for information
systems), którego inicjatorem, a następnie kierownikiem był prof.
dr. hab. inż. Tadeusz Łuba.
Tematyka badawcza grantu1) powierzonego Zakładowi Podstaw
Telekomunikacji koncentrowała się wokół zagadnień cyfrowego
przetwarzania sygnałów i obrazów, ze szczególnym uwzględnieniem
realizacji sprzętowych. Powszechnie wiadomo, że błyskawiczny
rozwój cyfrowego przetwarzania sygnałów i obrazów zyskał
ostatnio dodatkowy czynnik przyspieszający, jakim jest rozwój
technologii układów scalonych VLSI (Very Large Scale of Integration),
a w szczególności układów programowalnych przez użytkownika
FPLD (Field Programmable Logic Devices).
Jednak pełne wykorzystanie wszystkich możliwości, jakie
zapewniają najnowsze struktury VLSI, wymaga nowych metod
syntezy - lepiej przystosowanych do typowych "wąskich gardeł"
struktur VLSI. Należą do nich przede wszystkim trudności wynikające
z ogromnej gęstości upakowania elementów logicznych,
których rezultatem są bariery: połączeń, wyprowadzeń, moc[...]
|
|
|
|
Oblicza konwergencji
|
|
|
Marek Średniawa
|
Podstawowym pojęciem, które pojawia się w związku z sieciami
następnej generacji, jest konwergencja. Wyraża ono zjawisko
przenikania się technik, idei, rozwiązań i koncepcji
z obszaru telekomunikacji, informatyki, Internetu i mediów elektronicznych.
Dlatego, w nowy sposób należy spojrzeć na każdą
z wymienionych dziedzin z osobna, jak również na wszystkie
całościowo. Konwergencja jest zjawiskiem wieloaspektowym,
występuje w wielu płaszczyznach, może być rozpatrywana z różnych
punktów widzenia i rodzi również problemy pozatechniczne,
natury prawnej i biznesowej (rys. 1).
nikacyjni - oprócz usług telefonii i dostępu do Internetu - oferują
usługi IPTV, operatorzy telewizji kablowej oferują usługi telefoniczne
i dostępu do Internetu, podmioty z rynku internetowego
oferują usługi komunikacji głosowej i wideo oraz dostęp do treści
na życzenie, nadawcy radiowi i telewizyjni wykorzystują Internet
do dystrybucji swoich programów1).
Konwergencja jest postrzegana przez użytkowników jako możliwość
stałego korzystania przez klienta ze swojego specyficznego
(skonfigurowanego na życzenie) pakietu usług z dowolnego miejsca
i bez względu na sposób dostępu w sensie rodzaju wykorzystywanej
sieci (przewodowa/bezprzewodowa, stacjoarna/mobil-
1) Np. TVP udostępniła przez Internet przekaz z Igrzysk Olimpijskich
w Pekinie w 2008 roku. TP SA oferuje pakiety programów telewizyjnych
dostarczanych przez Internet. Operatorzy telewizji kablowej, oprócz kanałów
telewizyjnych, oferują usługi telefoniczne i dostępu do Internetu
 Rys. 1. Czynniki sprawcze zjawiska konwergencji usług
Użytkownicy postrzegają konwergencję jako możliwość uzyskania
zbliżonego pakietu usługowego, obejmującego telefonię,
dostęp do Internetu i telewizję, od podmiotów, które wcześniej
należały do odrębnych segmentów rynku. Operatorzy telekomu-
 Rys.2. Obszary i płaszczyzny konwergencji usług
na, wąsko-/szerokopasmowa) i typu terminalu (telefon stacjonarny,
telefon komó[...]
|
|
|
|
Opracowania Zakładu Systemów Teletransmisyjnych dotyczące systemów SDH, ich synchronizacji i zarządzania
|
|
|
Andrzej Dąbrowski Jędrzej Br ożyna Andrzej Drobnik Sławomir Kula
|
Patrząc na obecny stan telekomunikacji w Polsce, trudno
sobie wyobrazić, że pod koniec lat osiemdziesiątych sieć transmisyjna
była niemal w całości analogowa, na założenie aparatu
telefonicznego czekało się kilkanaście lat, a mający go szczęśliwcy
czekali na połączenie międzymiastowe, zestawiane ręcznie,
kilka godzin. Telekomunikacja w Polsce była bowiem w tym
czasie jedną z dziedzin najbardziej zapóźnionych i niedoinwestowanych
w Europie. Sytuacja ta zaczęła się zmieniać na początku
lat dziewięćdziesiątych: pojawiły się pieniądze inwestycyjne
z Banku Światowego, a kadra kierownicza Telekomunikacji Polskiej
(TP), zarówno biura rozwojowe, jak i zarząd, została uzupełniona
o pracowników Instytutu Łączności, dysponujących
większą w[...]
|
|
|
|
Prace naukowo-badawcze Instytutu Telekomunikacji Wydziału Elektroniki i Technik Informacyjnych Politechniki Warszawskiej
|
|
|
Józef Lubacz
|
W bieżącym roku mija 40 lat od powstania
Instytutu Telekomunikacji (do roku 1975
noszącego nazwę Instytutu Teleelektroniki).
Jego historię miałem okazję przedstawić na
tych łamach w roku 2001 z okazji 50-lecia
Wydziału Elektroniki i Technik Informacyjnych
Politechniki Warszawskiej. Okazją do podsumowań
będzie 60-lecie powstania naszego
Wydziału, które będziemy obchodzili wkrótce.
W związku z tym w niniejszym zeszycie
PTiWT postanowiliśmy przedstawić jedynie
aktualny stan prac prowadzonych przez
zespoły badawcze zakładów Instytutu:
 Zakładu Podstaw Telekomunikacji, kierowanego przez prof. Tadeusza
Łubę,
 Zakładu Systemów Teletransmisyjnych, kierowanego przez prof.
Andrzeja Dąbrowskiego,
 Zakładu Teleinformatyki i Telekomutacji, kierowanego przez prof.
Michała Pióro,
 Zakładu Telekomunikacyjnych Systemów Optoelektronicznych, kierowanego
przez prof. Jerzego Siuzdka.
W Instytucie jest zatrudnionych 11 profesorów i doktorów habilitowanych,
3 docentów, 32 adiunktów, 8 starszych w[...]
|
|
|
|
Problemy projektowania i optymalizacji sieci telekomunikacyjnych
|
|
|
Michał Pióro Andrzej Bąk Piotr Gaj owniczek Mariusz Mycek
|
Sieci telekomunikacyjne są obiektami złożonymi. Podstawowym
powodem tej złożoności jest ich skala - mierzona zarówno
liczbą użytkowników oraz rozległością geograficzną obszaru
usługowego, jak też ilością i różnorodnością fizycznych i logicznych
zasobów, które muszą w nich poprawnie współdziałać. W okresie
ostatnich dekad złożoność sieci uzyskuje nowe wymiary. O ile
jeszcze w latach osiemdziesiątych XX wieku dominujące wtedy
sieci cyfrowe z komutacją kanałów (np. ISDN) dawały się stosunkowo
łatwo modelować, analizować i projektować przy użyciu
dostępnych wówczas metod i środków obliczeniowych (jakże
skromnych z dzisiejszego punktu widzenia), to obecnie realizacja
tych zadań jest znacznie trudniejsza. Przyczyną tego stanu rzeczy
wydaje się być splot co najmniej dwu czynników. Pierwszym z nich
jest utrwalenie się dominującej roli sieci transportowych opartych
na technice komutacji pakietów (TCP/IP) i wynikająca stąd
konieczność realizacji odpowiednich mechanizmów płaszczyzny
sterowania, które umożliwiają różnicowanie parametrów jakościowych
(przepływność, opóźnienie, zmienność opóźnienia, niezawodność),
wynikających z charakteru udostępnianych usług.
Drugim z czynników jest niezwykły wzrost różnorodności usług
i liczby korzystających z nich użytkowników.
Mając na uwadze z jednej strony ogromne koszty związane
z budową i eksploatacją sieci, a z drugiej skalę możliwych do
osiągnięcia przychodów, oczywiste jest, że nawet niewielka procentowo
zmiana tych wartości może decydować o sukcesie
(a czasem nawet i istnieniu) operatora. W obliczu wspomnianej
powyżej złożoności, doświadczenie i intuicja projektanta sieci już
nie wystarczają - musi on uzyskać wsparcie w postaci metod
i narzędzi dających w ograniczonym czasie rozwiąza[...]
|
|
|
|
Steganografia sieciowa
|
|
|
Józef Lubacz Wojciech Mazurczyk Krzysztof Szcz ypiorski
|
Istotą steganografii jest przekazywanie tajnych informacji
w taki sposób, by nie ujawniać osobom postronnym ich istnienia
ani samego faktu ukrytej komunikacji. Steganografia jest odmienna
od kryptografii, której celem jest ochrona treści przesyłanej
wiadomości przed jej odczytaniem przez osoby nieuprawnione,
przy czym sam fakt komunikacji może być znany.
Do przeprowadzenia steganograficznej wymiany danych jest
niezbędne wykorzystanie nośnika, w którym ukrywa się tajne informacje.
W historii nośnikami tajnych informacji były: skóra głowy,
tabliczki woskowe i zapisane kartki papieru. Aby nośnik nadawał
się do prowadzenia ukrytej komunikacji, muszą zostać spełnione
dwa warunki. Po pierwsze, wprowadzenie ukrytej wiadomości nie
może powodować łatwo wykrywalnych zmian samego nośnika,
a po drugie, nośnik powinien być powszechnie wykorzystywany.
Steganografia sieciowa
Metody steganograficzne ewoluują wraz z rozwojem nowych
form komunikacji międzyludzkiej, zatem ewoluuje też rodzaj nośnika
tajnych danych. Współczesne rozwiązania i prace badawcze
w dziedzinie steganografii koncentrują się głównie na ukrywaniu
informacj[...]
|
|
|
|
Systemy transmisji optycznej ze zwielokrotnieniem polaryzacyjnym
|
|
|
Krzysztof Perlicki
|
Wzrost zapotrzebowania na świadczenie szerokopasmowych
usług w sieciach telekomunikacyjnych wymusza poszukiwanie
technik transmisyjnych zwiększających pojemność istniejących
łączy światłowodowych. Jednym z rozwiązań są techniki zwielokrotnienia.
Do najpopularniejszych z nich zalicza się: zwielokrotnienie
w dziedzinie czasu TDM (Time Division Multiplexing),
zwielokrotnienie w dziedzinie długości fali WDM (Wavelength
Division Multiplexing), zwielokrotnienie kodowe CDM (Code
Division Multiplexing) i zwielokrotnienie podnośnej SCM (Sub
Carrier Multiplexing). Zwrócono również uwagę na możliwość
stosowania do transmisji danych wielu stanów polaryzacji fali
światła. Można się spotkać z trzema rodzajami technik transmisji
światłowodowej, które wykorzystują wiele stanów polaryzacji:
techniką zwielokrotnienia polaryzacyjnego, czyli równoczesną
transmisją sygnałów w różnych stanach polaryzacji (PolDM lub
PDM - Polarization Division Multiplexing),
techniką transmisji wykorzystującą okresowe zmiany stanów
polaryzacji; dzieli się ona na technikę naprzemiennych zmian
stanów polaryzacji (alternate polarization) i technikę przeplotu
polaryzacyjnego (polarization interleaving),
techniką transmisji z kluczowaniem stanów polaryzacji POLSK
(Polarization Shift Keying).
Tradycyjne rozwiązanie techniki zwielokrotnienia polaryzacyjnego
opiera się na równoczesnej transmisji sygnałów w dwóch
wzajemnie ortogonalnych stanach polaryzacji i na tej samej długości
fali. W części odbiorczej rozdzielenie kanałów polaryzacyjnych
odbywa się za pomocą dzielnika polaryzacji. Odbiór może
być bezpośredni lub koherentny [1]. Systemy ze zwielokrotnieniem
polaryzacyjnym mogą być stosowane do transmisji danych
przez łącza złożone zarówno ze światłowodów jednomodowych,
jak i ze światłowodów wielomodowych [2]. W jednym z pierwszych
rozwiązań technikę zwielokrotnienia polaryzacyjnego
wykorzystano do równoczesnej transmisji d[...]
|
|
|
|
Technika cyfrowa w telekomunikacji
|
|
|
Tadeusz Łuba Bogdan Zbierzchowski
|
Jednym z głównych czynników determinujących rozwój telekomunikacji
jest dynamiczny rozwój technik cyfrowych. W formie
cyfrowej zanikają różnice pomiędzy różnymi typami sygnałów,
co znacznie przyspiesza i upraszcza wszelkie procesy związane
z przechowywaniem, przekazywaniem i przetwarzaniem różnych
typów informacji. Multimedialność, będąca jednym z ważniejszych
czynników napędowych Internetu, mogła nabrać realnych
kształtów właśnie dlatego, że w systemie cyfrowym w zasadzie
nie ma żadnej różnicy pomiędzy nagraniem dźwiękowym, tekstem,
zakodowanym rysunkiem, zeskanowanym obrazem lub
cyfrowo zapisanym filmem. Komputer, sieć łączności i oprogramowanie
zawsze "widzą" dokładnie to samo: zestawy odpowiednio
dobranych kodów cyfrowych. Różnice pojawiają się dopiero
na etapie prezentacji informacji użytkownikowi. Jeden ciąg cyfr
zostaje zamieniony na ciąg liter oraz znaków formatujących
tekst, inny steruje odtwarzaniem mowy lub muzyki, jeszcze inny
jest zamieniany na statyczne lub dynamiczne obrazy.
W dynamicznym rozwoju techniki cyfrowej obserwuje się
ogromne zmiany w metodach projektowania układów i systemów
cyfrowych oraz w technologiach ich wytwarzania. Postęp technologii
układów cyfrowych umożliwia wzrost gęstości upakowania
i zmniejszania rozmiaru tzw. minimalnego wymiaru charakterystycznego
- komórki atomowej (minimum feature size), co zapewnia
obniżanie napięcia zasilania. Mniejszy rozmiar komórki daje
mniejsze opóźnienie sygnału i umożliwia zwiększenie częstotliwości
taktowania układu. Następuje też zmniejszenie emisji
energii cieplnej. Należy także zauważyć imponujący postęp
w dziedzinie światłowodowych systemów połączeń sieciowych,
umożliwiających uzyskanie przepływności ponad 500 Gbit/s w jednym
włóknie. Ostatnio wytworzono pierwsze układy scalone,
umożliwiające szybką transformację sygnałów optycznych na
elektryczne i odwrotnie. O nowej jakości mikroelektroniki i jej
ogromny[...]
|
|
|
|
Transmisja 100 Gbit/s
|
|
|
Jarosław Turkiewicz
|
Ciągle rosnąca liczba użytkowników usług szerokopasmowych
i ich potrzeb zmusza operatorów telekomunikacyjnych do
stałego zwiększania pojemności systemów i sieci transmisyjnych.
Choć bardzo duża pojemność transmisyjna światłowodu jest
ograniczona, co wynika ze skończonej liczby dostępnych kanałów
transmisyjnych [1]. Wykorzystywanie kolejnych kanałów
prowadzi do wyczerpania pojemności transmisyjnej światłowodu
dla danej przepływności. Dalsze zwiększanie tej pojemności
może być uzyskane tylko przez zwiększenie przepływności
w kanale transmisyjnym (rys. 1). Obecnie powszechnie są używane
systemy ze zwielokrotnieniem w dziedzinie długości fali
WDM (Wavelength Division Multiplexing) oparte na transmisji 10
Gbit/s OOK (On-Off Keying). Instalowane są też systemy o przepływnościach
40 Gbit/s. Przewiduje się, że już w roku 2010 będą
wymagane systemy o przepływności 100 Gbit/s na kanał, w celu
zaspokojenia wzrostu zapotrzebowania na pasmo przesyłowe.
Dlatego też ciągle prowadzi się prace badawcze nad systemami
transmisyjnymi o dużych przepływnościach w kanale transmisyjnym.
Równolegle do prac badawczych są prowadzone prace standaryzacyjne
przez takie organizacje, jak Institute of Electrical and
Electronics Engineers (IEEE), International Telecommmmunication
Union (ITU-T) czy Optical Internetworking Forum (OIF). IEEE
zajmuje się standaryzacją techniki Ethernet, ITU-T systemów
i sieci OTN (Optical Transport Network), a OIF standaryzacją
połączeń o wysokich przepływnościach wewnątrz urządzeń telekomunikacyjnych.
Wszystkie te organizacje pracują obecnie nad
opracowaniem standardu 100 Gbit/s.
Artykuł ten ma na celu zaznajomienie czytelnika ze stanem
prac badawczych i standaryzacyjnych nad transmisją 100 Gbit/s.
Przedstawiono w nim rozwiązania standardu 100G Ethernet oraz
omówiono zaawansowane metody modulacji wykorzystywane do
realizacji transmisji 100 Gbit/s.
Transmisja 100G Ethernet
Tradycyjnie w standardzie Ethernet przepływność bitowa
[...]
|
|
|
|
Udział ITPW w projektach europejskich dotyczących telekomunikacji satelitarnej
|
|
|
Andrzej Dąbrowski Krzysztof Włostowski
|
W 1993 r. z krótką wizytą w ramach programu Tempus przebywał
w University of Surrey Andrzej Dąbrowski. W trakcie rozmowy
z prof. Barry Evansem, kierownikiem centrum telekomunikacji
satelitarnej - CSER, zaproponował mu wspólne wystąpienie
o projekt europejski EC-Copernicus oraz przekazał przywiezione
z Warszawy odpowiednie dokumenty aplikacyjne. Projekty
EC-Copernicus były w tym okresie zupełną nowością, a ich celem
było stworzenie podstaw instytucjonalnej współpracy naukowobadawczej
pomiędzy uniwersytetami Europy Zachodniej a wybranymi
(Polska, Czechosłowacja, Węgry) krajami Euro[...]
|
|
|
|
Układy cyfrowe w systemach i sieciach telekomunikacyjnych o wysokiej wiarygodności działania
|
|
|
Andrzej Kra śniewski tadusz ŁUB A Bogdan Zbierzchowski
|
Artykuł zawiera przegląd osiągnięć związanych z realizacją
w Zakładzie Podstaw Telekomunikacji w Instytucie Telekomunikacji
PW w latach 2007-2009 projektu badawczego1) pt.: Projektowanie
układów cyfrowych do zastosowań w systemach i sieciach
telekomunikacyjnych o wysokiej wiarygodności działania realizowanych
przy użyciu struktur programowalnych FPGA/CPLD.
Występujące w tytule projektu słowo "wiarygodność" (dependability)
jest - przyjętym w międzynarodowym środowisku naukowym
- pojęciem, obejmującym m.in. takie atrybuty systemu, jak
niezawodność, bezpieczeństwo działania (safety), zabezpieczenie
przed nieuprawnionym użyciem, dostępność (availability), testowalność,
łatwość naprawy czy łatwość utrzymania (maintainability)
[1]. Zapewnienie odpowiedniej wiarygodności systemu wiąże się
z przeciwdziałaniem szeroko rozumianym uszkodzeniom (faults).
Jako uszkodzenia są traktowane m.in. błędy projektowe, defekty
fizyczne wynikające z niedoskonałości procesu wytwarzania,
zakłócenia elektromagnetyczne występujące podczas użytkowania
systemu czy też umyślne bądź przypadkowe zakłócenia jego
działania przez człowieka [1]. Przeciwdziałanie uszkodzeniom
obejmuje w szczególności tolerowanie uszkodzeń w trakcie normalnej
pracy systemu (fault tolerance), przez użycie - wprowadzonych
na etapie projektowania - specjalnych mechanizmów
wykrywania błędów i usuwania ich skutków (error detection and
recovery) bądź też maskowania uszkodzeń (fault masking).
Celowość podjęcia badań w zakresie projektowania układów
cyfrowych o wysokiej wiarygodności działania, realizowanych
przy użyciu struktur programowalnych FPGA/CPLD, wynika z następujących
spostrzeżeń.
Wiarygodność (bezpieczeństwo, niezawodność) działania to
obecnie jeden z najważniejszych atrybutów projektowanych
i realizowanych urządzeń i systemów, a jej zapewnienie jest
istotne niemal we wszystkich zastosowaniach - począwszy od
prostych urządzeń powszechnego użytku, poprzez złożon[...]
|
|
|
|
Weryfikacja i testowanie
|
|
|
Krzysztof M. Brzeziński
|
W telekomunikacji przyjęto, by odnosić pojęcia V&V: weryfikacji
i walidacji, wraz z jedną z ich technik - testowaniem, w pierwszym
rzędzie do zachowania logicznego systemu, którego jednostki
składowe porozumiewają się za pomocą protokołu.
Należy jednak zauważyć tendencję do stopniowego obejmowania
zakresem V&V także własności pozafunkcjonalnych (wydajnościowych),
co można traktować zarówno jako przejaw konwergencji
metodycznej, jak i utrzymującego się "polimorfizmu
badawczego" (własności występują jako obiekt badań różnych
dziedzin).
Taki właśnie - z wyraźnie zaznaczonym "jądrem" i jego kolejnymi
rozszerzeniami oraz nacecho[...]
|
|
|
|
Zastosowanie techniki RoF wykorzystującej światłowody wielomodowe w bezprzewodowych sieciach WLAN
|
|
|
Jerzy Siuzdak
|
Bezprzewodowe sieci lokalne WLAN (Wireless Local Area
Network) są typem sieci lokalnych, które w ostatnich latach bardzo
dynamicznie rozwijają się na całym świecie. Ze względu na
użycie nośnych o dużych częstotliwościach z zakresu RF oraz
mikrofal, zapewniają one szerokie pasmo, co umożliwia osiąganie
dużych przepływności. Sieci WLAN zapewniają łączność
bezprzewodową na bardzo zróżnicowanych obszarach: od
powierzchni kilku pokojów w sieciach domowych przy pojedynczym
punkcie dostępu AP (Access Point) aż do wielu kilometrów
kwadratowych przy bardzo wielu AP o przenikających się pokryciach
w sieciach miejskich. Podstawowym zadaniem tych sieci
jest umożliwienie bezprzewodowego dostępu do Internetu takim
urządzeniom, jak komputer osobisty (laptop), cyfrowy asystent
osobisty czy telefon komórkowy. Rzecz jasna, urządzenia te
muszą być wyposażone w odpowiednie terminale i znajdować
się w zasięgu takiej sieci. Ogólnodostępne (darmowe) sieci
WLAN, pracujące najczęściej z wykorzystaniem standardu WiFi
(Wireless Fidelity), są często spotykane na terminalach lotniskowych,
na uczelniach, a także w niektórych miastach. Sieć WiFi
oparta na standardach z rodziny IEEE 802.11 umożliwia również
bezpośrednią komunikację między terminalami mobilnymi
z pominięciem punktu dostępowego.
W ogólności zastosowanie techniki RoF (Radio over Fiber) do
sieci bezprzewodowych polega na użyciu tzw. wyniesionych
jednostek antenowych RAU (Remote Antenna Unit), przez co
uzyskuje się poprawę pokrycia siecią. Jednostki RAU są połączone
światłowodami z punktem dostępu AP i składają się wyłącznie
z anteny (lub pary anten) oraz transceiver,a światłowodowego,
który przesyła w obydwu kierunkach sygnały między anteną
nadawczo-odbiorczą a wspomnianą parą światłowodów. Format
sygnałów przesyłanych światłowodami jest całkowicie zgodny
z formatem sygnałów radiowych wykorzystywanych w danej sieci
WLAN, gdyż RAU nie przetwarza tych sygnałów, a jedynie odbiera,
wzmacnia i nad[...]
|
|
|
|
Zespół Aplikacji Mobilnych i Wbudowanych (MEAG) w ITPW
|
|
|
Jarosław Domaszewicz
|
Zespół Aplikacji Mobilnych i Wbudowanych (Mobile and
Embedded Applications Group - MEAG) [1] powstał w Zakładzie
Systemów Teletransmisyjnych Instytutu Telekomunikacji Politechniki
Warszawskiej (ITPW) w 2002 r. Inspiracją do tego była obserwacja,
że w usługach realizowanych za pomocą technik teleinformatycznych
coraz większą rolę będzie odgrywać przetwarzanie
rozproszone "na brzegu sieci", w programowalnych węzłach
o ograniczonych zasobach sprzętowych. Węzły takie to z jednej
strony doskonale znane terminale sieci komórkowych, a z drugiej
- wbudowane, miniaturowe węzły tworzące bezprzewodowe sieci
sensorów i elementów wykonawczych (Wireless Sensor/Actuator
Networks - WSAN). W pierwszym przypadku najczęściej mówi się
o usługach mobilnych, w drugim - o usługach inteligencji otoczenia
(polskiego terminu inteligencja otoczenia używa się tu jako
zamiennika dla angielskich terminów, np. ambient intelligence,
pervasive computing, ubiquitous computing, Internet of Things).
W tej sytuacji potrzebą komercyjną, a zarazem wyzwaniem
naukowym, staje się projektowanie i dostarczanie programiście
interfejsów programistycznych (Application Programming Interface
- API), które: zapewniają wygodne abstrakcje programistyczne,
a tym samym przyspieszają programowanie nowych usług;
uwzględniają rozproszoną architekturę systemu i dają się efektywnie
implementować w węzłach o ograniczonych (czasami drastycznie)
zasobach sprzętowych. Najczęściej takie interfe[...]
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
