profil Twój Profil
Kliknij, aby zalogować »
Jesteś odbiorcą prenumeraty plus
w wersji papierowej?

Oferujemy Ci dostęp do archiwalnych zeszytów prenumerowanych czasopism w wersji elektronicznej
AKTYWACJA DOSTĘPU! »

Twój koszyk
  Twój koszyk jest pusty

Czasowy dostęp?

zegar

To proste!

zobacz szczegóły

ZAMÓW EZEMPLARZ PAPIEROWY!

baza zobacz szczegóły
ELEKTRONIKA, ENERGETYKA, ELEKTROTECHNIKA ›
WIADOMOŚCI ELEKTROTECHNICZNE › 2010-8
 

2010-8

 
  DOSTĘP CZASOWY do archiwalnych (lata 2004-2011) e-zeszytów czasopisma

UWAGA! - Oferujemy również w atrakcyjnej cenie dostęp czasowy do archiwalnych e-zeszytów czasopism z wybranej branży

 

Prenumerata

Zamów papierową prenumeratę w wersji PLUS czasopisma WIADOMOŚCI ELEKTROTECHNICZNE i zyskaj dostęp do pozostałych elektronicznych publikacji tego czasopisma z lat 2004-2011 (od 1 marca również rok 2012).
Nie zwlekaj - skorzystaj z tysięcy publikacji o najwyższym poziomie merytorycznym.
prenumerata papierowa roczna PLUS (z dostępem do archiwum e-publikacji) - tylko 371,88 zł
prenumerata papierowa roczna PLUS z 10% rabatem (umowa ciągła) - tylko 334,69 zł *)
prenumerata papierowa roczna - 327,60 zł
prenumerata papierowa półroczna - 163,80 zł
prenumerata papierowa kwartalna - 81,90 zł
okres prenumeraty:   
*) Warunkiem uzyskania rabatu jest zawarcie umowy Prenumeraty Ciągłej (wzór formularza umowy do pobrania).
Po jego wydrukowaniu, wypełnieniu i podpisaniu prosimy o przesłanie umowy (w dwóch egzemplarzach) do Zakładu Kolportażu Wydawnictwa SIGMA-NOT.
Zaprenumeruj także inne czasopisma Wydawnictwa "Sigma-NOT" - przejdź na stronę fomularza zbiorczego »

 

Analiza możliwości współpracy elektrowni wiatrowej z elektrownią szczytowo-pompową
 
Mirosław Gajer  
W ostatnich latach można było zaobserwować niezwykle dynamiczny rozwój energetyki wiatrowej - liczba megawatów instalowanych na całym świecie w elektrowniach wiatrowych rosła w oszałamiającym tempie. Co więcej, sporządzane przez różne ośrodki prognozy przewidują w najbliższych latach zwiększenie tempa przyrostu mocy zainstalowanej w różnej wielkości farmach wiatrowych. W ostatnim czasie rozważane zjawisko zdaje się przybierać na sile również w naszym kraju, co powoduje, że polska elektroenergetyka będzie musiała już w niedalekiej przyszłości sprostać wielu nowym wyzwaniom. Konieczność zagospodarowania dodatkowych megawatów mocy generowanej w elektrowniach wiatrowych wiąże się w sposób oczywisty z nowymi inwestycjami w zakresie infrastruktury sieci przesyłowych, co będzie wymagać potężnych nakładów finansowych [1]. Energia wytwarzana w elektrowniach wiatrowych, oprócz swych niepodważalnych zalet, do których należy zaliczyć przede wszystkim jej ekologiczny sposób pozyskiwania oraz całkowitą odnawialność, ma także bardzo poważną wadę, związaną ze stochastyczną naturą wiatru [4]. Warto przy tym zwrócić uwagę na nie zawsze należycie uświadamiany fakt, że głównym problemem jest tu nie tyle trudna do przewidzenia i podlegająca częstym zmianom prędkość wiatru, ile bardzo silna zależność mocy turbiny wiatrowej od prędkości przepływającego przez jej łopatki strumienia powietrza [3]. Okazuje się bowiem, że moc elektrowni wiatrowej zależy aż w trzeciej potędze od prędkości wiatru. Oznacza to, że dwukrotne zmniejszenie się prędkości wiatru powoduje aż ośmiokrotne zmniejszenie mocy wnoszonej do sieci elektroenergetycznej przez elektrownię wiatrową. Podobnie, trzykrotne zmniejszenie prędkości wiatru powoduje dwudziestosiedmiokrotne zmniejszenie mocy elektrowni wiatrowej, czyli w praktyce oznacza to, że taka elektrownia przestaje działać [2]. Ponadto, aby elektrownia wiatrowa mogła prawidłowo funkcjonować, prędkość wiatru również nie może [...]
 
Białoruś sięga po energię atomową
 
Michalewicz A.: Sostojanije i perspektiwy razwitija energetiki Respubliki Biełarus. Energetika 2009 nr 4. Opracował - Piotr Olszowiec. Do uzyskania niepodległości Białoruś była jedną z najbardziej rozwiniętych republik radzieckich, z gospodarką o wysokiej energochłonności. Miejscowe zasoby energetyczne pokrywały przy tym zaledwie 8,8% potrzeb republiki, z dominującym udziałem dwóch kopalin: ropy naftowej i torfu. Zużycie energii elektrycznej było na poziomie Danii czy Holandii (4,85 MWh/osobę/rok), przekraczając uśredniony wskaźnik dla całego ZSRR. Jednak zdecydowana większość zużywanej tu elektryczności była importowana spoza republiki. Rozwijane energochłonne gałęzie przemysłu, jak chemia, metalurgia czy przetwórstwo r[...]
 
Burze słoneczne zagrożeniem dla sieci elektroenergetycznych
 
Na podstawie materiałów agencji NASA opracował Piotr Olszowiec. Zwiększona intensywność procesów zachodzących w Słońcu, potocznie zwana burzami słonecznymi, wywiera istotny wpływ na życie naszej planety. Zaobserwowano, że w okresach zwiększonej aktywności tj. największej liczby plam na Słońcu, znacznie wzrasta natężenie emitowanych przez nie cząstek. Strumień ten, tworzący swoisty wiatr słoneczny wiejący z prędkością ponad 1 mln km/godz., staje się przyczyną coraz większych problemów dla mieszkańców naszego globu. Wiatr słoneczny niesie cząstki o wielkiej energii, stwarzające poważne zagrożenie radiacyjne dla organizmów żywych, analogiczne do oddziaływania promieniowania wytwarzanego w eksplozjach nuklearnych. W czasie zwiększonej aktywności Słońca atmosfera ziemska oraz magnetosfera (wokółziemska strefa pola magnetycznego) mogą nie zapewnić dostatecznej ochrony dla mieszkańców. Szczególnie niebezpieczne okazują się protony o energii ponad 30 MeV, które mogą docierać w okolice bieguna północnego Ziemi, nad którym odbywają się loty samolotów. Dla ograniczenia narażenia radiacyjnego załogi i pasażerów niejedno[...]
 
Dynamiczna obciążalność linii jako integralna funkcja automatyki zabezpieczeniowej
 
Krzysztof Burek  
W artykule przedstawiono nową funkcję, o nazwie DLR (Dynamic Line Rating), którą wprowadzono do zabezpieczenia typu MiCOM P341, w celu optymalizacji przesyłu obciążenia liniami napowietrznymi. Opisano funkcję i algorytm realizowany w przekaźniku oraz pokazano przykładowy projekt przy zastosowaniu nowej technologii DLR na linii pomiędzy stacjami Skegness i Boston w północno-zachodniej części Anglii, w rejonie dużej koncentracji farm wiatrowych - zarówno lądowych (onshore), jak i morskich (offshore). Farmy wiatrowe są włączane do sieci dystrybucyjnej lub przesyłowej w miejscach często ekstremalnych pod względem lokalizacji, gdzie linie napowietrzne znamionowo mogą być nieprzystosowane do przesyłania pełnej mocy z farm wiatrowych przy wystąpieniu specyficznych warunków. Linie są projektowane do zasilania relatywnie małych odbiorów, natomiast włączenie w taki system nowej farmy wiatrowej lub grup farm może powodować okresowe ich przeciążenia. Tego typu zmiany mogą być szczególnie widoczne w okresach letnich i zimowych, dla których określa się sztywne graniczne parametry obciążenia linii. Na tym etapie lokalni dystrybutorzy energii stoją przed dylematem budowy nowych linii lub wprowadzenia innych technologii, które umożliwią optymalizację przepływu mocy. Dynamiczna obciążalność linii DLR (lub DOL, bo z taką nazwą często spotykamy się w polskich publikacjach) opiera się na bieżących pomiarach prądu na linii oraz dodatkowych parametrach pobieranych ze stacji pogodowej instalowanej w obrębie stacji lub w wybranych punktach na trasie linii. Następnie, na bazie modelu cieplnego, zgodnie ze standardami CIGRE 207 lub IEEE 738, wyliczany jest prąd obciążenia. Wszystkie informacje są wprowadzane do systemów SCADA zgodnie z protokołem IEC61850 lub stanowią jeden z jego elementów. Przykładem może być system PACIS firmy AREVA, gdzie można zastosować wizualizację graficzną funkcji DLR, co niewątpliwie usprawni koordynację działań operatorom n[...]
 
Działalność szkoleniowa SEP w latach 1984-1994
 
Zbigniew Lubczyński  
Kadencję 1984-1987 rozpoczął XXIII WZD SEP w Poznaniu (5-7.10.1984 r.). Prezesem Stowarzyszenia wybrano ponownie Jacka Szpotańskiego. 28.02.1985 r. Prezydium Zarządu Głównego SEP zaakceptowało następujący skład Prezydium CKSzEl: przewodniczący - Zygmunt Rozewicz, sekretarz Zenon Stodolski, członkowie: Zdobysław Flisowski, Szczęsny Kujszczyk, Władysław Latek, Ryszard Matla, Zygmunt Tietz, Czesław Rukszto, przewodniczący podkomisji szkolnictwa wyższego - Stanisław Bolkowski, szkolnictwa średniego - Zbigniew Lubczyński, szkolenia ustawicznego - Jerzy Krauze, odczytów - Marian Wysiński. W trakcie kadencji 31.01.1986 r. nastąpiła zmiana nazwy dotychczasowej Centralnej Komisji Szkolnictwa Elektrotechnicznego na Centralną Komisję Szkolnictwa Elektrycznego i Wydawnictw, i stosownie do tego zmiana zakresu działania Komisji. Zgodnie z wnioskiem XXIII WZD SEP, zakres działalności Komisji obejmował: zagadnienia szkoleniowe, wydawnicze, odczytowe, popularyzację elektryki, weryfikację wykładowców, egzaminy na uprawnienia zawodowe związane z bezpieczeństwem pracy przy urządzeniach elektrycznych. W skład Komisji wchodzili przedstawiciele Oddziałów, komitetów Naukowo-Technicznych i Centralnych Kolegiów Sekcji. Komisja liczyła ok. 170 członków. Komisja wyłoniła ze swego składu prezydium i 6 podkomisji problemowych. Skład Prezydium CKSzEliW stanowili: przewodniczący - Zygmunt Rozewicz, sekretarz - Zenon Stodolski, przewodniczący Podkomisji: Szkolnictwa Wyższego - Stanisław Bolkowski, Szkolnictwa Średniego - Zbigniew Lubczyński, Szkolenia Ustawicznego - Jerzy Krauze, Wydawnictw - Zdobysław Flisowski, Popularyzacji Elektryki - Janusz Justat, Odczytów - Marian Wysiński, oraz: Witold Cherubin - przewodniczący Głównej Rady Nadzorczej Komisji Egzaminacyjnych Energetyki Przemysłowej, Edward Hibner - przewodniczący Rady Nadzorczej COSiW, Mieczysław Kula (przewodniczący Głównej Rady Nadzorczej Komisji Egzaminacyjnych Łączności, a ponadto: Szczęsny Kujs[...]
 
Hiszpańska grupa kapitałowa Gamesa buduje w Polsce farmy wiatrowe
 
Kazimierz Kwaśnik  
Gamesa jest wiodącą firmą sektora energii odnawialnej notowaną na giełdzie w Hiszpanii oraz jednym z głównych producentów turbin wiatrowych na świecie, z 50-procentowym udziałem na hiszpańskim rynku. Do końca ub. roku Gamesa zainstalowała turbiny wiatrowe o mocy ponad 10 000 MW w ponad 20 krajach na 4 kontynentach. Produkcja turbin jest realizowana poprzez spółkę Gamesa Eolica (Gamesa Wind Polska Sp. z o.o.), a przygotowanie projektów farm wiatrowych w Polsc[...]
 
Kondycjoner do bezprzewodowej akwizycji parametrów środowiskowych i kontroli procesów technologicznych
 
Jerzy Kołłątaj  
Bezprzewodowa, dwustronna łączność pomiędzy odległymi punktami pomiarowymi może być zapewniona przez tzw. transceiver (nadajnik-odbiornik). Jednak transceivery rzadko są wyposażone w protokół komunikacyjny odpowiedni do pracy sieciowej, a tym bardziej nie zawierają układów pomiarowych. Bazą takiego urządzenia jest specjalizowany układ nadajnika i odbiornika pracującego w paśmie UHF lub UKF. Współpraca z urządzeniem towarzyszącym zależy od konkretnych aplikacji. Protokoły transmisji muszą być stworzone przez programistę mającego duże doświadczenie w zakresie współpracy ze sprzętem. Wiele firm produkuje oddzielne układy nadajników i odbiorników, które mogą być wykorzystane do łączności jednostronnej. Mimo niekiedy atrakcyjnej ceny takich rozwiązań, konstruowanie transceiverów do dwustronnej łączności radiowej jest sprawą zbyt skomplikowaną i praktycznie nieopłacalną. Problemy konstrukcyjne związane z techniką wielkich częstotliwości sprawiają, że należy raczej współpracować z doświadczonymi firmami oraz korzystać z ich produktów, które są już sprawdzone w praktyce. W ostatnich latach można zauważyć intensywny rozwój systemów telemetrycznych. Powstające coraz nowsze aplikacje są dużym wyzwaniem dla producentów oraz rynku potencjalnych odbiorców. Idea zastosowania nieograniczonej, bezprzewodowej komunikacji wywołuje duże zainteresowanie wśród potencjalnych producentów i użytkowników. W efekcie pojawia się wiele standardów opisujących bezprzewodową transmisję danych. Krótki czas istnienia nowych rozwiązań utrudnia ich ocenę. Praktyczne aplikacje wymagają dużego doświadczenia. Interdyscyplinarność zagadnień (np. metrologia, technika sensorowa, informatyka, telekomunikacja) jest, niestety, pewnym utrudnieniem w szybkim wprowadzaniu tych technologii do praktyki inżynierskiej. Poza tym bardzo często zindywidualizowane potrzeby, złożone problemy projektowe, wysokie koszty, brak własnych konstrukto[...]
 
KONFERENCJE - SPOTKANIA - WYDARZENIA
 
VI Konferencja "Promieniowanie optyczne - oddziaływanie, metrologia, technologie" oraz IX Krajowe Sympozjum Kolometryczne. W dniach 26-28 maja 2010 r. w zamku książąt Sułkowskich w Rydzynie k. Leszna odbyła się IV Konferencja "Promieniowanie optyczne - oddziaływanie, metrologia, technologie" POOMT 2010 i IX Krajowe Sympozjum Kolorymetryczne KSK. Organizatorem konferencji był Instytut Elektrotechniki a współorganizatorami: Politechnika Białostocka, Główny Urząd Miar, Wojskowa Akademia Techniczna, Polski Komitet Oświetleniowy SEP, Instytut Transportu Samochodowego oraz Spectro Color. Uczestnikami konferencji byli przedstawiciele uczelni technicznych, instytutów naukowo-badawczych, organizacji i firm o różnym profilu działalności, zajmujących się zagadnieniami związanymi z tematyką konferencji. W ramach konferencji wygłoszono lub zaprezentowano 44 referaty. Obrady konferencji przebiegały w dziewięciu sesjach tematycznych, z których jedna była sesją posterową. O bogactwie i wieloaspektowych zagadnieniach informują tytuły referatów (materiały konferencyjne zostały opublikowane w dwóch zeszytach Prac Instytutu Elektrotechniki: nr 244 i 245). W sesji posterowej przedstawiono plansze ilustrujące wyniki analiz laboratoryjnych i rezultaty zespołowych badań w zakresie barwy, źródeł światła i eksploatacji wybranych urządzeń. Równolegle z sesją posterową odbyły się warsztaty szkoleniowe dotyczące wzorcowania luksomierzy i kalibratorów. W programie warsztatów omawiano m.in. ogólne zagadnienia pomiarów fotometrycznych, wzorcowanie luksomierzy wraz z szacowaniem niepewności pomiaru oraz wzorcowanie kalibratorów fotometrycznych. Zajęcia i wykłady prowadzili specjaliści Głównego Urzędu Miar. Po zakończeniu uczestnicy otrzymali certyfikaty. Dodatkową atrakcją była możliwość zwiedzenia zamku, jak również integracji i rozmów przy ognisku. Uczestnicy konferencji Konferencja stała się okazją do zaprezentowania nowych opracowań oraz wyników p[...]
 
Kradzieże miedzi problemem na całym świecie
 
Na podstawie materiałów firmy RSI Video Technologies opracował Piotr Olszowiec. Od dawna miedź jest powodem przestępstw na całym świecie. W okresach wzrostu ceny skupu tego surowca notuje się zwiększoną liczbę włamań, z kradzieżą wszelkich elementów zawierających ten metal. Kradzieże miedzi z instalacji elektrycznych wywołują różnorodne straty, o skutkach trudnych do ścisłego określenia. Oprócz szkód materialnych dewastacja instalacji elektrycznych wywołuje zagrożenie porażeniowe dla personelu obsługi obiektu, np. w przypadku kradzieży przewodów uziemiających. Znane są także przypadki porażenia osób postronnych, które nieświadomie zbliżyły się do elementów sieci pod napięciem. Śmiertelne ofiary są także wśród samych złodziei - w 200[...]
 
Obliczanie odkształcenia prądu i napięcia na szynach zbiorczych SN podstacji trakcyjnej z 12-pulsowymi zespołami prostownikowymi
 
Ryszard Skliński  Wojciech Dzienis  
W artykule omówiono metodę obliczania odkształcenia prądu i napięcia w sieci zasilającej podstacje trakcyjne z 12-pulsowymi zespołami prostownikowymi. Zaprezentowane zostały wyniki obliczeń odkształcenia prądu i napięcia na podstawie wartości średnich 15-minutowych mocy czynnej, które porównano z wynikami rejestracji w 10-minutowym okresie uśredniania. Wskazano również na możliwości aplikacyjne metody. Ocena warunków pracy eksploatowanych podstacji trakcyjnych (PT) wymaga przeprowadzenia analizy pracy układu zasilania z systemu elektroenergetycznego (SEE) oraz obciążeń zespołów prostownikowych. Od parametrów systemu elektroenergetycznego, takich jak: moce zwarciowe, rodzaje, długości, przekroje i napięcia linii zasilających oraz wyposażenia podstacji trakcyjnych w zakresie zainstalowanej aparatury (w tym przede wszystkim rodzaj i liczba zespołów prostownikowych) zależy wpływ pracy podstacji trakcyjnej na jakość energii elektrycznej w SEE. System trakcji elektrycznej prądu stałego jako odbiornik dużej mocy nie tylko jest uzależniony od pracy SEE, ale również ma znaczący wpływ na pracę tego SEE. Zespoły prostownikowe opisane są nieliniową charakterystyką prądowo-napięciową i powodują generację wyższych harmonicznych do SEE. Wyższe harmoniczne prądu odbiornika powodują powstawanie na impedancji linii spadków napięć o częstotliwości danej harmonicznej, które odkształcają napięcie systemu elektroenergetycznego [1, 17, 21]. W związku z tym składowe harmoniczne rozprzestrzeniają się dalej jako harmoniczne napięcia. Do oceny jakości napięcia zasilającego w publicznych sieciach rozdzielczych SN mają zastosowanie: rozporządzenie [17] oraz nieobligatoryjna noma 50160:2002 [12]. Podstacja trakcyjna jako źródło wyższych harmonicznych prądu i napięcia W stacjach elektroenergetycznych typu GPZ, RPZ moc zwarciowa na szynach SN nie przekracza z reguły 300 MV∙A. Dla podstacji trakcyjnej wartość ta jest jeszcze niższa i jest warunkowan[...]
 
Problemy z pakietem klimatyczno-energetycznym
 
Tadeusz Glinka  
Marian Miłek: Problemy z pakietem klimatyczno- energetycznym. Wydawnictwo Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Sulechowie (książka do pobrania na stronie internetowej IGEiOŚ) Polecana książka jest przeznaczona dla słuchaczy studiów podyplomowych oraz studentów kierunków energetyka i pokrewnych. Tematyka książki zainteresuje również wszystkich, którzy chcą dokładniej poznać zagadnienia związane z globalnym ociepleniem w innym ujęciu niż propaguje to Unia Europejska. Zagadnieni[...]
 
Programy zmniejszenia zużycia energii elektrycznej w USA
 
Wamsted D.: Using less. Electric Perpectives (USA) 2010 January/February. Opracował - Witold Bobrowski. W Stanach Zjednoczonych są opracowywane programy zmniejszenia zużycia energii elektrycznej poprzez zwiększenie sprawności elektrycznej (electric efficiency) odbiorników. Nakłady na programy wzrosły w istotny sposób w ciągu ostatnich kilku lat (z 2,7 mld dol. w roku 2007 do 4,4 mld dol. w roku 2009). Zakładają one, że zużycie energii w Stanach Zjednoczonych powinno zmniejszyć się o 5% i docelowo w roku 2015 o 10%.[...]
 
Próby pracy wyspowej EC Legnica
 
Wilhelm Rojewski  Marian Sobierajski  
Pomimo posiadania w zakładzie przemysłowym niezależnego źródła zasilania, w praktyce niezbyt często lokalna elektrociepłownia przystosowana jest do pracy wyspowej. Wynika to z konieczności spełnienia dość ostrych wymagań przez wiele urządzeń i układów w samej elektrociepłowni, jak i w zakładowej sieci rozdzielczej. Złożoność tych zagadnień powoduje, że zdolność posiadanej jednostki wytwórczej do pracy wyspowej najlepiej jest sprawdzić poprzez próby wykonane na rzeczywistym obiekcie. Przez pojęcie pracy wyspowej rozumie się pracę układu złożonego z lokalnych źródeł energii, sieci i odbiorów, bez połączenia z systemem elektroenergetycznym. W sieci rozdzielczej zakładu przemysłowego układ wyspowy może powstać w wyniku awaryjnego zaniku zasilania z systemu elektroenergetycznego, a także może być skutkiem błędnego lub zamierzonego działania człowieka. Sprawą zasadniczą po rozcięciu połączenia z systemem jest utrzymanie w pracy jednostek wytwórczych, przy zachowaniu napięcia i częstotliwości w bezpiecznych granicach. Zwykle dochodzi przy tym do skokowej zmiany obciążenia, którą muszą opanować układy regulacji turbiny i generatora synchronicznego. W razie przewagi mocy odbiorów w powstałej wyspie nad mocą jednostki wytwórczej konieczne jest wyłączenie części odbiorów i do tego celu stosuje się automatykę SCO. Natomiast jeśli wystąpi nadmiar mocy generowanej w wyspie, to układy regulacji muszą odpowiednio szybko tę moc zredukować. Pożądane jest przy tym, aby jednostka wytwórcza była zdolna do pracy przy relatywnie minimalnym obciążeniu, określonym przez pobór mocy przez urządzenia potrzeb własnych elektrociepłowni. Dla bezpiecznej pracy wyspowej turbozespołu konieczne jest spełnianie dość ostrych wymagań przez wiele urządzeń i układów [1]. Są to przede wszystkim: - układ zasilania urządzeń potrzeb własnych elektrociepłowni, - układ cieplny i jego regulacja (kotły parowe, stacje redukcyjnoschładzające), - regulator prędkości obrotow[...]
 
Przyłączanie do sieci rozproszonych źródeł energii
 
Dariusz Gepchard  
Polityka ekologiczna, jaką prowadzi państwo polskie w ostatnim okresie, doczekała się uchwały Sejmu RP z 23 sierpnia 2001 r. dotyczącej strategii rozwoju energetyki odnawialnej wyznaczającej ilościowy udział energii ze źródeł odnawialnych w latach 2010-2020. Wychodząc naprzeciw nowoczesnym rozwiązaniom technicznym związanym z tematyką rozproszonych odnawialnych źródeł energii, firma ENCO Sp. z o.o. postawiła sobie za cel uczestnictwo w inwestycjach związanych z wytwarzaniem energii ze źródeł odnawialnych. Głównie chodzi tu o elektrownie wiatrowe. Dysponując szerokim potencjałem w postaci całej gamy stacji transformatorowych typu BEK i mniejszych, typu NZ, oraz węzłów kablowych średniego napięcia typu WS-NZ, jesteśmy w stanie spełnić wszystkie wymagania potencjalnego klienta co do wyposażenia, gabarytów, bezpieczeństwa obsługi i ochrony środowiska naturalnego. Dla typowych i niestandardowych zastosowań w sieci rozdzielczej ENCO projektuje, produkuje i dostarcza kompletne stacje transformatorowe i transformatorowo-rozdzielcze w obudowach betonowych z obsługą wewnętrzną i zewnętrzną, wraz z kompletnym wyposażeniem: rozdzielnicami SN i nn, a także przyłączami kablowymi do rozdzielnic. Nowoczesność oferowanych rozwiązań stacji transformatorowych wynika z zastosowania najnowszych technologii oraz dostosowania się do wymagań zakładów energetycznych oraz innych odbiorców. Obecnie proponowane są dwa podstawowe typy prefabrykowanych stacji:  z obsługą wewnętrzną (dla sieci do 30 kV i mocy transformatora do 1600 kVA lub 2x1600 kVA) - z korytarzem obsługi,  z obsługą zewnętrzną (dla sieci do 20 kV i mocy transformatora do 1000 kVA lub 2x630 kVA każdy), tzw. kompaktowe. Przy projektowaniu stacji uwzględniono uwarunkowania wynikające z obowiązujących norm, wymagań i innych zgłaszanych potrzeb, a także takie względy jak bezpieczeństwo, solidność konstrukcji, odporność ogniowa, ochrona środowiska naturalnego, wyposażenie [...]
 
Rozwój wyłączników średniego napięcia
 
Fuzel T. i in.: Breaking ahead of expectations. The PT1 pole sets new reliability and environmental standards in vacuum breaker technology. ABB Review 2010 nr 1. Opracował - Witold Bobrowski. Wyłączniki średniego napięcia powinny spełniać trzy podstawowe kryteria: łączyć prąd znamionowy, wyłączać prąd zwarcia oraz blokować napięcie znacznie przewyższające napięcie znamionowe. Gdy zestyki wyłącznika rozchodzą się, aby wyłączyć prąd, powstaje między nimi łuk elektryczny. W układ[...]
 
WYDAWNICTWA
 
Systemy i urządzenia chłodnicze Wojciech Zalewski: Systemy i urządzenia chłodnicze. Wydanie drugie, poprawione. Wydawnictwo Politechniki Krakowskiej, Kraków 2010.W Przedmowie czytamy: (…) W książce przedstawiono niektóre wybrane zagadnienia związane z projektowaniem i eksploatacją instalacji i urządzeń chłodniczych. Zawarto w niej podstawowe wiadomości dotyczące technologii chłodniczej żywności w zakresie niezbędnym dla inżyniera zajmującego się projektowaniem systemów i urządzeń chłodniczych stosowanych w przechowalnictwie produktów spożywczych (…). Publikacja jest adresowana do studentów wyższych szkół technicznych specjalności systemy i urządzenia chłodnicze i klimatyzacyjne, na kierunku mechanika i budowa maszyn. Książka może stanowić pomoc dla inżynierów i techników zajmujących się projektowaniem, wykonawstwem, eksploatacją i obsługą instalacji chłodniczych i klimatyzacyjnych. Autor omawia następujące zagadnienia: - podstawowe procesy technologii chłodniczej, - zagadnienia cieplno-wilgotnościowe budynków, - bilansowanie cieplne obiektów chłodzonych, - systemy podgrzewania gruntu, - czynniki robocze, - oleje do urządzeń ziębniczych, - s[...]
 
Wysokonapełnione kompozyty z tworzyw recyklatowych do zastosowań na wyroby elektrotechniczne
 
Zenon Tartakowski  Janusz Michalski  
Wzrasta zapotrzebowanie na materiały polimerowe do zastosowań na wyroby elektrotechniczne. W artykule przedstawiono nową grupę kompozytów z tworzyw recyklatowych, modyfikowanych napełniaczem nieorganicznym. Określono wybrane właściwości elektryczne oraz przetwórcze kompozytów. Stwierdzono, że kompozyty zawierające powyżej 30% napełniacza charakteryzują się wyższą odpornością na łuk elektryczny małej mocy, większą wytrzymałością elektryczną oraz dobrymi właściwościami przetwórczymi. Materiały te można stosować na wyroby o skomplikowanych kształtach. Alternatywą dla dotychczas stosowanych na wyroby elektrotechniczne tworzyw termoutwardzalnych są kompozyty z osnową z tworzyw termoplastycznych oraz z napełniaczami nieorganicznymi. Jest to podyktowane względami technologicznymi, ekonomicznymi oraz ekologicznymi. Względy technologiczne to przede wszystkim wielkonakładowa produkcja wyrobów powtarzalnych, o skomplikowanych kształtach i tych samych właściwościach. Ekonomiczność sprowadza się do uzyskania taniego wyrobu przy zastosowaniu odpowiednich technologii przetwarzania oraz przy użyciu na wyrób materiału spełniającego określone właściwości. Coraz częściej jednak zarówno o wyborze materiału, jak i technologii jego wykonania decydują względy ekologiczne, w tym możliwości późniejszego recyklingu wyrobu i urządzenia, w którym jest on umieszczony. Obowiązujące dyrektywy UE w zakresie recyklingu wyrobów elektrotechnicznych i elektronicznych (WEEE) oraz użycia materiałów na te wyroby (RoHS) wymuszają przyjęcie określonych sposobów działania, zapewniających realizację tych dyrektyw [1, 2]. Warunki te spełniają kompozyty z osnową termoplastyczną. Są one tematem prac prowadzonych w wielu ośrodkach naukowych na świecie. W wyniku modyfikacji znanych tworzyw sztucznych uzyskuje się nowe materiały, o specjalnych właściwościach. Prz[...]
 
Wyznaczanie obciążalności prądowej długotrwałej przewodów wielożyłowych
 
Cezary Łucyk  
Do wyznaczenia dopuszczalnej obciążalności prądowej wielożyłowego przewodu elektroenergetycznego potrzebny jest taki model cieplny, który pozwala na określenie przyrostów temperatury żył obciążonych, przy istnieniu żył nieobciążonych (neutralnej i ochronnej). Wymaga to wiernego odwzorowania struktury przestrzennej przewodu. Model cieplny przewodu wielożyłowego Wyznaczanie dopuszczalnej obciążalności przewodów dotyczy badania stanów cieplnie ustalonych. Model przeznaczony do tego celu, będący obwodem cieplnym (siecią cieplną), składa się z oporów cieplnych związanych z: przewodzeniem ciepła przez warstwy izolacji żyły i powłoki oraz z przejmowaniem ciepła na powierzchniach (na granicy ośrodków) przez konwekcję i promieniowanie. Rozważania odnoszą się do przewodów prowadzonych swobodnie w powietrzu. Na rysunku 1 pokazano przekrój i obwodowy model cieplny okrągłego przewodu pięciożyłowego. Z symetrycznego ułożenia żył przewodu wynika symetryczny układ elementów obwodu. Żyłom zakreskowanym na rysunku 1a odpowiadają węzły o numerach od 1 do 5 na rysunku 1b. Źródłami ciepła są te żyły, w których płynie prąd. Do odpowiadających im węzłów obwodu dopływają źródłowe moce cieplne, których na rysunku nie zaznaczono. Niebieskie pomocnicze linie na rysunku 1a wydzielają orientacyjne strefy przepływów ciepła w kierunkach: na zewnątrz i do wewnątrz przewodu, oraz do żył sąsiednich. W obwodzie na rysunku 1b znajdują się opory przewodzenia i przejmowania ciepła, charakteryzujące własności cieplne pokazanych fragmentów warstw bądź powierzchni. Przewodność cieplna wycinka warstwy izolacji bądź powierzchni, przez które przepływa ciepło, jest mniejsza od przewodności cieplnej całkowitej (przypisanej całej warstwie bądź powierzchni) w stopniu odpowiadającym stosunkowi kąta wycinka do kąta pełnego, zaś opór cieplny wycinka warstwy bądź powierzchni jest większy w takim samym stopniu od oporu cieplnego całkowitego. Zgodnie z zaznaczonym na rysunku 1[...]
 
XXXIV edycja Konkursu im. prof. Mieczysława Pożaryskiego
 
Został rozstrzygnięty Konkurs im. prof. Mieczysława Pożaryskiego na najlepsze prace opublikowane w czasopismach naukowo- technicznych Stowarzyszenia Elektryków Polskich w 2009 roku. Celem tego konkursu jest podkreślenie potrzeby rozwijania twórczości wydawniczej elektryków, propagowanie osiągnięć naukowych i technicznych oraz upamiętnienie działalności autorskiej i wydawniczej prof. Mieczysława Pożaryskiego - wieloletniego redaktora naczelnego Przeglądu Elektrotechnicznego i Wiadomo[...]
 
XXXV Walny Zjazd Delegatów Stowarzyszenia Elektryków Polskich
 
Krzysztof Woliński  
XXXV Walny Zjazd Delegatów Stowarzyszenia Elektryków Polskich.W dniach 25-26 czerwca 2010 roku w Katowicach odbył się kolejny Walny Zjazd Delegatów SEP. W Zjeździe uczestniczyło ponad 220 delegatów oraz członkowie honorowi i zaproszeni goście. Zjazd m.in. przyjął sprawozdanie z działalności SEP w kadencji 2006-2010, sprawozdania Głównej Komisji Rewizyjnej i Głównego Sądu Koleżeńskiego oraz udzielił absolutorium ustępującemu Zarządowi Głównemu. Najwyższą godność w Stowarz[...]