INNE GAŁĘZIE PRZEMYSŁU ›
GOSPODARKA WODNA ›
2010-11 |
| |
|
|
Prenumerata
|
Europejskie systemy zarządzania zasobami wodnymi - Belgia
|
|
Artykuł poświęcono systemowi zarządzania
zasobami wodnymi w Królestwie
Belgii, państwie - które jest jednym z założycieli
Unii Europejskiej, a w jego stolicy
znajduje się siedziba Komisji Europejskiej.
Tak jak różne są uwarunkowania przyrodniczo-środowiskowe, tak różne
są tradycje i systemy kształtowania oraz ochrony zasobów wodnych w krajach
Europy. Na mocy obowiązującej od blisko 10 lat dyrektywy Parlamentu
Europejskiego i Rady 2000/60/WE, zwanej powszechnie Ramową Dyrektywą
Wodną, państwa członkowskie Unii Europejskiej dążą do ujednolicenia
zasad kształtowania i ochrony zasobów wodnych, a także wypracowują
wspólne dokumenty planistyczne dla międzynarodowych obszarów dorzeczy.
Celem cyklu jest przedstawienie podstaw prawnych, struktury organizacyjnej
i systemu finansowania gospodarki wodnej w wybranych państwach
Europy.
- Belgia
Położona niejako na granicy kultur
germańskiej i łacińskiej Europy Belgia
stała się państwem wielokulturowym,
zdominowanym przez dwie podstawowe
grupy językowe: flamandzką (zamieszkującą
Flandrię - północną część
kraju) i francuską (dominującą w Walonii
- południowej Belgii). Stolica - Bruksela
- stanowi oficjalnie region dwujęzyczny.
Ponadto niewielka mniejszość
niemiecka zamieszkuje południowo-
-wschodni region Belgii.
Zróżnicowanie językowe, polityczne
i kulturowe stanowi podłoże konfliktów
społecznych, jego odzwierciedlenie
znajdziemy również w strukturze
politycznej i systemie zarządzania państwem.
Ze względów praktycznych szczególną
uwagę poświęcono Flandrii.
■ Uwarunkowania środowiskowe
Położone w północno-wschodniej
części Europy Królestwo Belgii obejmuje
obszar ok. 30,5 tys. km2. Dzieli
granice z: Francją (620 km), Niemcami
(167 km), Luksemburgiem (148 km)
i Holandią (450 km). W granicach państwa
można wyróżnić trzy regiony geograficzne:
równiny nadmorskie w północno-
wschodniej części kraju i równiny
centralne, Ardeny w południowo-
-wschodniej części kraju oraz, w najb[...]
|
|
|
|
FAKTY
|
|
Ewa Skupińska 
|
Gaudeamus na Wydziale Inżynierii
i Kształtowania Środowiska SGGW
Warszawa, 6 października 2010 r.
- Rok akademicki 2010/2011 uważam za
otwarty - powiedział prof. Jerzy Jeznach, dziekan
Wydziału Inżynierii i Kształtowania Środowiska
SGGW, w trakcie uroczystości inaugurującej
nowy rok akademicki.
Nowo przyjęci studenci złożyli ślubowanie
i otrzymali indeksy z rąk prof. Alojzego
Szy mańskiego - rektora Szkoły Głównej Gospodarstwa
Wiejskiego i prof. Jerzego Jeznacha
- dziekana Wydziału.
Wykład inauguracyjny "Nawodnienia we
Włoszech - konsorcja melioracyjne" wygłosił
prof. Pier Gino Megale z Uniwersytetu w Pizie.
Krzysztof Karwasiński, przedstawiciel
Wy działowej Rady Samorządu Studenckiego,
zwracając się do nowo przyjętych studentów,
stwierdził, że Wydział Inżynierii i Kształtowania
Śro dowiska umożliwia wszystkim wszechstronny
rozwój.
Uroczystość zakończył Gaudeamus.
■ Rejs po Wiśle Warszawskiej
Warszawa, 7 października 2010 r.
Andrzej Szamowski, prezes Stowarzyszenia
Absolwentów Budownictwa Wodnego i Gospodarki
Wodnej Politechniki Warszawskiej,
zaprosił członków Stowarzyszenia, a także studentów,
na rejs po Wiśle Warszawskiej. Spod
Zamku Królewskiego (km 514) ruszono do Grubej
Kaśki, obserwując Wisłę i nowo wybudowane
Centrum Nauki Kopernik. Rejs zakończono przy
śluzie Tillingera na Żeraniu.
O Bulwarach Warszawskich, ostrogach
i innych budowlach na Wiśle Warszawskiej opowiadał
wieloletni były wicedyrektor Regionalnego
Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie, Jerzy
Zieliński. Jerzy Kocot, działacz Stowarzyszenia
Absolwentów Budownictwa Wodnego i Gospo dar ki
Wodnej Politechniki Warszawskiej (i jednocześnie
Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Wod nych
i Melioracyjnych) mówił o ewentualnej budowie pro gu
stabilizującego poziom zwierciadła wody na odcinku
Wisły Warszawskiej (autorstwa Jerzego Ko co ta
i Marka Mazurkiewicza), zaś Wojciech Kuczko wski
- miłośnik szlaków wodnych, nasz autor, o szlaku
wodnym im. K[...]
|
|
|
|
INFORMACJE - NOWOŚCI - INFORMACJE
|
|
Mimo iż Morze Bałtyckie w dalszym
ciągu pozostaje jednym z mórz o dużym
natężeniu ruchu, to wg najnowszych badań
Komisji Helsińskiej (HELCOM) liczba
wypadków na jego obszarze uległa
znacznemu spadkowi, szczególnie w takich
rejonach, jak Zatoka Fińska. Kolizje
statków, jedne z najpoważniejszych wypadków
na morzu, osiągnęły rekordowo
niski poziom (od 2003 r.). Z analizy
danych zawartych w najnowszych sprawozdaniach
rocznych przedłożonych
przez państwa członkowskie HELCOM
wynika, że w 2009 r. odnotowano łącznie
105 wypadków statków na Bałtyku,
jest to o 30 mniej niż przed rokiem (22%
spadek) i 15 mniej niż w 2007 r. (spadek
o 12,5%).
Zdaniem Moniki Stankiewicz z sekretariatu
HELCOM "znaczny spadek
wypadków statków może być częściowo
związany z 13% redukcją w ruchu
statków od 2008 do 2009 r. z powodu
recesji". W tym samym czasie został
wprowadzony System Automatycznej
Identyfikacji (AIS), systemy rozgraniczania
ruchu i zgłaszania statków wprowa[...]
|
|
|
|
Jubileuszowy 50. "Tydzień Hydrotechnika, Melioranta i Łąkarza"
|
|
|
Jan Smenda
|
Konferencję naukowo-techniczną,
otwierającą jubileuszowy 50. "Tydzień
Hydrotechnika, Melioranta i Łąkarza",
otworzył przewodniczący Zarządu Oddziału
SITWM w Krakowie Stanisław
Czaplak, który powitał zebranych i zaproszonych
gości. Obrady odbywały się
w Centrum Kongresowym Uniwersytetu
Rolniczego w Krakowie, zaś zorganizował
je Oddział SITW w Krakowie.
Konferencja odbyła się pod patronatem
Wojciecha Kozaka, członka Zarządu
Województwa Małopolskiego.
W konferencji wzięli udział zaproszeni
goście: Wojciech Bosak - radny Samorządu
Województwa Małopolskiego,
Jan Pawełek - Uniwersytet Rolniczy
w Krakowie, Wojciech Bartnik - Uniwersytet
Rolniczy w Krakowie, Krzysztof
Ostrowski - Uniwersytet Rolniczy
w Krakowie, Zenon Pijanowski - Uniwersytet
Rolniczy w Krakowie, Tadeusz
Bednarczyk - Uniwersytet Rolniczy
w Krakowie, Włodzimierz Rajda -
Uniwersytet Rolniczy w Krakowie, Zofia
Gręplowska - Politechnika Krakowska,
Tadeusz Gadomski - Politechnika Krakowska,
Marta Łapuszek - Politechnika
Krakowska, Jerzy Grela - Regionalny
Zarząd Gospodarki Wodnej w Krakowie,
Bronisław Kamiński - b. minister
środowiska, Henryk Trębacz - Małopolska
Okręgowa Izba Inżynierów Budownictwa
w Krakowie, Zbigniew Kot
- "WODROL" SA w Wieliczce, Jolanta
Bieniek - Zespół Szkół Inżynierii Środowiska
i Melioracji w Krakowie, Małgorzata
Krzyżewska - Zarząd Główny
SITWM w Warszawie, Ewa Skupińska
- redakcja "Gospodarki Wodnej"
w Warszawie, Tadeusz Szymacha
- Zarząd Główny SITWM we Wrocławiu,
Stefan Lorenc - Komitet Przedsiębiorstw
i Pracodawców SITWM, Beata
Grudzień - Urząd Powiatowy w Chrzanowie,
Jan Książek - Starostwo Powiatowe
w Olkuszu, Tadeusz Sułkowski -
"EKOWOD" w Nowym Sączu.
Po przedstawieniu przez przewodniczącego
Zarządu Oddziału SITWM
w Krakowie mgr. inż. Stanisława Czaplaka
krótkiej historii i osiągnięć w pracy
Stowarzyszenia Inżynierów[...]
|
|
|
|
Ludzie "Gospodarki Wodnej" - z okazji 75-lecia czasopisma (II)
|
|
Druga wojna światowa spowodowała
ponad 6-letnią przerwę w ukazywaniu
się czasopisma. Znaczna część
autorów zginęła w czasie wojny i okupacji,
lub zmarła w wyniku chorób po
wojnie, część przeżyła jeszcze wiele
lat, ale dziś nie sposób już znaleźć
uczestników tamtych lat, a autor tej kroniki
jest z pokolenia, które znany pisarz
- a mój kolega gimnazjalny - nazwał
po wojnie "Kolumbowie rocznik dwudziesty".
Zacznijmy przeto od autorów
"Gospodarki Wodnej" z lat międzywojennych,
którym poświęcono pierwszą
część artykułu.
Inż. Edward Romański (1886-1952)
- pierwszy redaktor naczelny i najaktywniejszy
autor pisma - podał w nim
pierwszą definicję pojęcia "gospodarka
wodna" ("GW" 1/1937). W utworzonym
w styczniu 1937 r. Stowarzyszeniu
Gospodarki Wodnej wszedł do
zarządu, a w październiku 1937 r. (po
śmierci prof. Mieczysława Rybczyńskiego)
został prezesem Stowarzyszenia.
We wrześniu 1939 r. po ewakuacji
do Rumunii już w 1940 r. znalazł
się w Turcji i podjął pracę w Ministerstwie
Robót Publicznych. Wiosną
1942 r. udał się do Bejrutu (Liban),
był od 1943 r. kierownikiem sekcji nawodnień
w Délégation Générale de
la France Libre (Combattante) au Levant.
Po odejściu władz francuskich
znalazł się pod koniec 1943 r. w tamtejszym
Min. Robót Publicznych jako
doradca zagadnień wodnych. Dodatkowo
podjął zajęcia na Wydz. Inżynierii
Uniwersytetu w Bejrucie, tam był
też opiekunem Bratniej Pomocy Studentów
Polaków i członkiem Instytutu
Polskiego. W 1948 r. udał się do
Argentyny i w 1950 r. został doradcą
Min. Robót Publicznych w sprawach
wodnych w Sociedad Argentina de
Ingeñeros Proyectistes w prowincji
Mendoza. Zmarł 2 XI 1952 r. w Mendozie.
Inż. Tadeusz Tillinger (1879-1955)
- szczególnie aktywny autor "Gospodarki
Wodnej". W 1937 r. wystąpił na
I Polskim Kongresie Inżynierów we
Lwowie z referatem o 30-letnim programie
rozbudowy dróg wodnych w Polsce
("GW" 2/1939). W czasie okupacji pracował
w Technicznym Zarządzie Dróg
[...]
|
|
|
|
Międzynarodowa konferencja wodna wysokiego szczebla
|
|
|
Marek Jerzy Gromiec
|
Międzynarodowa konferencja wysokiego
szczebla poświęcona międzynarodowej
dekadzie działań "Woda dla Życia"
odbyła się w dniach 8-10 czerwca 2010 r.
w Duszanbe (Tadżykistan).
Tadżykistan, jako inicjator Międzynarodowego
Roku Słodkiej Wody w 2003 r.
i międzynarodowej dekady działań "Woda
dla Życia" w okresie 2005-2015, zgłosił
w ONZ akces do organizacji powyższej
konferenc[...]
|
|
|
|
Polskie szlaki żeglowne.Szlak Bugu.Przez nadbużańskie sanktuaria cz. I
|
|
|
Wojciech Jastrzębiec Kuczkowski
|
Podczas wielkiego międzynarodowego spływu kajakowego latem 1977 r.
płynęliśmy Bugiem podczas niskiej wody. Z urwistych brzegów schylały się
nad nami wierzby i różne krzewy. A ich korzenie splątaną gęstwą wyzierały
z czarnych ścian bagienno-torfowej gleby. Na najniższych gałęziach wisiały
frędzle suchych glonów. Siedem lat przed nami, w 1970 r. tratwion (jak swój
statek zakwalifikowali studenci-biolodzy z Uniwersytetu Warszawskiego)
BULGOTKIEM nazwany płynął po wysokiej, brzegowej a miejscami nawet
wyższej wodzie. Woda już opadała. Warto przytoczyć ich obserwacje
z tego procesu.
- Rzeka wysycha - pisze Marek Ostrowski 1) - pozorne wysepki
nawiązują ściślejszy kontakt z lądem. Oddziela je najwyżej ledwo cieknący
strumyk brudnej wody. Ale on czuje swój koniec. Na słońcu, wychwytując
resztki wilgoci, rozkładają się ciałka wodnych mięczaków, owadów i innych
zwierząt, które nie zdążyły uciec przed zagładą. Z patyków zwieszają
się szmatki glonów. Teraz są wypłowiałe. Chlorofil rozkłada się. Coraz
częściej, przyduszone do tej pory intensywnością zielonego barwnika,
pokazują się ksantofile2). Gąbczasty materac pod nogami jest bez życia.
Pięknie wyglądał tylko wtedy, gdy falował na wodzie. Wśród zakwitów
szczególnie dużo widzieliśmy skrętnicy3). W rzece, gdzie poddana jest
ona jednokierunkowemu, stałemu działaniu prądu wody, rośnie w postaci
długich, soczystych ciemnozielonych warkoczy. Grube jak ręka osiągały
niekiedy ponad dwie długości tratwy.
Bardzo interesująco przedstawia się latem pogoda nad Bugiem. Pisał
o tym zresztą Gloger w swojej książce "Dolinami rzek". Poświęcają temu,
oprócz przyrody ożywionej, dużo miejsca także studenci z BULGOTKA.
A my w czasie naszego spływu w 1977 r. pogodę mieliśmy ustabilizowaną.
I to przez dwa tygodnie. Rano pięknie, świeżutko i bezchmurnie, w południe
następowała kondensacja chmur kłębiastych, takich typowych chmur
pięknej pogody, które według wszelkich obyczajów powinny pod wieczór
rozpłynąć się [...]
|
|
|
|
Posiedzenie wysokiego szczebla na temat wody w ONZ
|
|
|
Marek Jerzy Gromiec
|
Na zaproszenie przewodniczącego 65.
Sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ, w interaktywnym
dialogu wysokiego szczebla
nt. problematyki wody, z okazji Światowego
Dnia Wody, w siedzibie ONZ w Nowym
Jorku, w dniach 20-23 marca 2010 r., brała
udział delegacja RP w składzie: Marek
Jerzy Gromiec (przewodniczący delegacji,
reprezentujący ministra środowiska), Irena
Juszczyk (Ministerstwo Spraw Zagranicznych,
pierwszy sekretarz), Katarzyna Karpińska
(Stałe Przedstawicielstwo RP przy
ONZ, drugi sekretarz).
□ Woda a uzgodnione międzynarodowo
cele rozwoju.
Sesję otworzyli: Ali Abdussam Teki -
prezydent Zgromadzenia Ogólnego, Ban
Ki-moon - sekretarz generalny, Akil Ghaibullyewi[...]
|
|
|
|
Przegląd Wydawnictw
|
|
|
Andrzej Ciepielowski
|
Kazimierz Banasik: Wyznaczanie
wezbrań powodziowych
w małych zlewniach zurbanizowanych.
Warszawa 2009, wyd.
SGGW, str. 42.Recenzowana publikacja wychodzi naprzeciw
zapotrzebowaniu projektantów, pracowników
administracji państwowej różnych szczebli oraz
dydaktyków, którzy zajmują się oceną zjawisk
powodziowych, ostatnio z większą częstotliwością
nawiedzających Polskę. Publikacja dotyczy
wezbrań powodziowych powstałych w wyniku
opadów nawalnych, krótkotrwałych, o dużej wydajności
i przynoszących katastrofalne skutki dla
środowiska. Chociaż Autor zastrzega w tytule, że
podana metodyka dotyczy małych zlewni zurbanizowanych,
wydaje się, że może być stosowana
również po niedużej korekcie w zlewniach innego
typu, na[...]
|
|
|
|
Relacje pomiędzy koncentracjami metali ciężkich w tkankach miękkich mięczaków słodkowodnych a stężeniami tych metali w wodzie i osadach dennych w obszarze estuarium Odry i wybranych jezior Pomorza Zachodniego
|
|
|
St anisław Piotro wski
|
Analizowano zależności pomiędzy stężeniami
Cu, Zn, Pb, Co, Cd i Hg w tkankach
miękkich 11 gatunków mięczaków słodkowodnych
w zależności od koncentracji tych
metali w wodzie i osadach dennych (frakcja
<0,20 mm). Z oceny sumarycznej wynika, iż
tkanki miękkie następujących gatunków
najlepiej odzwierciedlają zmiany poziomu
badanych metali w środowisku (woda powierzchniowa
i osady denne): Anodonta
anatina i Viviparus contectus oraz Pseudoanodonta
complanata. Gatunkami powiązanymi
w mniejszym stopniu są Lymnaea
stagnalis, Viviparus viviparus, Dreissena
polymorpha, Sphaerium solidum oraz Unio
pictorum.
St anisław Piotro wski
Skażenie środowiska ocenia się
zwykle metodami fizyczno-chemicznymi,
określając stężenia pierwiastków
lub ich związków w powietrzu atmosferycznym,
wodzie i glebie. Można jednak
określać je także metodami biologicznymi
(bioindykacyjnymi) za pomocą
biowskaźników (bioindykatorów) (Manning
i Feder 1980; Spelleberg 1991;
Kovacs 1992; Markert 1993). Metody
te są stosowane od dawna w krajach
Europy Zachodniej, Ameryki Północnej
czy Japonii. W Polsce zainteresowano
się nimi nieco później, jednak obecnie
włącza się je coraz częściej do biomonitoringu,
czyli stałej obserwacji różnego
typu przemian w środowisku (np.
Jurkiewicz-Karnkowska i Królak 1996,
1999; Jurkiewicz-Karnkowska 1999;
Piotrowski 2004). Zastosowanie organizmów
wskaźnikowych (bioindykatorów)
ma pewną przewagę nad badaniami
monitoringowymi wody lub osadów
dennych w określeniu zasobów
metali w danym akwenie. Organizmy
te dostarczają bowiem dowodów na
akumulację wyżej wymienionych elementów
chemicznych zgromadzonych
przez kilka miesięcy, eliminując w ten
sposób potrzebę częstego dokonywania
analiz.
Mięczaki, zarówno morskie jak
i słodkowodne czy lądowe, gromadzą
w sobie stosunkowo duże ilości metali
ciężkich. Koncentracje Zn w ich tkankach
miękkich dochodzą do wartości
setek, a niejednokrotnie nawet tysięcy,
μg/g s.m. (ppm*). Koncen[...]
|
|
|
|
Wdrażanie Dyrektywy Azotanowej w Polsce na przykładzie współpracy RZGW we Wrocławiu oraz RZGW w Poznaniu
|
|
|
Katarzyna Pastuszczak Jolanta Nagrabska
|
W artykule przedstawiono efekty współpracy
RZGW we Wrocławiu i w Poznaniu
w zakresie wdrażania Dyrektywy Azotanowej,
wyniki doświadczeń zdobytych podczas
pierwszego cyklu wdrażania dyrektywy,
skalę wyznaczonych wód wrażliwych
i obszarów szczególnie narażonych (OSN)
na terenie województwa wielkopolskiego
oraz w znacznej części wspólnych adresatów
obowiązków określonych w "Programach
działań mających na celu ograniczenie
odpływu azotu ze źródeł rolniczych"
(Programów działań).
Katarzyn a Pastuszcz ak
Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej we Wrocławiu
Jo lant a Nagr abska
Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Poznaniu
Wdrażanie Dyrektywy Azotanowej w Polsce
na przykładzie współpracy
RZGW we Wrocławiu oraz RZGW w Poznaniu
Jednym z wymogów warunkujących
wstąpienie Polski w struktury Unii
Europejskiej była transpozycja przepisów
Dyrektywy Rady Wspólnoty Europejskiej
91/676/EWG z dnia 12 grudnia
1991 r. dotyczącej ochrony wód
przed zanieczyszczeniem powodowanym
przez azotany pochodzące ze źródeł
rolniczych [1], a następnie wdrożenie
jej zapisów. Wśród aktów prawnych,
przenoszących postanowienia Dyrektywy
Azotanowej do prawodawstwa
polskiego jest ustawa Prawo wodne
z 18 lipca 2001 r. [15]. W art. 47 wskazuje
ona dyrektorów regionalnych zarządów
gospodarki wodnej jako organy
właściwe w kwestii wyznaczenia,
weryfikacji wód wrażliwych i obszarów
szczególnie narażonych oraz opracowania
programów działań.
Pierwsze wyznaczenie wód wrażliwych
i obszarów szczególnie narażonych
(OSN) dokonane przez dyrektorów
regionalnych zarządów gospodarki
wodnej, w drodze rozporządzeń będących
aktami prawa miejscowego, nastąpiło
na przełomie roku 2003/2004.
Od maja 2004 r. na wyznaczonych
OSN obowiązywały już "Programy
działań mających na celu ograniczenie
odpływu azotu ze źródeł rolniczych".
W zaistniałej sytuacji nie dysponowaliśmy
przewidzianym w Dyrektywie
Azotanowej 2-letnim okresem oddzielającym
wyznaczenie wód wrażliwych
oraz O[...]
|
|
|
|
Wybitni - Armand Żbikowski 1910-1995
|
|
Wybitny specjalista w zakresie inżynierii
wodnej i melioracji. Wieloletni pracownik Centrałnego
Biura Studiów i Projektów HYDROPROJEKT
oraz Instytutu Gospodarki Wodnej,
przez wiele lat dydaktyk i pracownik naukowy
Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego
w Warszawie.
Armand Teodor Żbikowski ur. 29 X 1910 r.
w Kaliszu w rodzinie robotniczej, syn Teodora
i Heleny z d. Wüstehube. Po ukończeniu szkoły
średniej w Kaliszu studiował (1928-1938) na
Wydziale Inżynierii Politechniki Warszawskiej
i 28 VI 1938 r. uzyskał stopień inżyniera budownictwa
wodnego. Pracę rozpoczął w 1929 r.
jako technik melio[...]
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
