PRZEMYSŁ SPOŻYWCZY I GASTRONOMIA ›
PRZEMYSŁ SPOŻYWCZY ›
2011-7-8 |
| |
|
|
Prenumerata
|
"Hygienic Drive" rozproszone systemy sterowania silnikami
|
|
Tadeusz Minksztym 
|
Przetwornice częstotliwości VLT Danfoss do nabudowania na silnik
i w układach zintegrowanych z silnikiem.Przepisy prawa unijnego (w tym dyrektywy
dotyczące systemu HACCP) nakładają
na producentów rygorystyczne wymagania
utrzymania higieny podczas produkcji
żywności.W ostatnich kilku latach rozproszone
systemy sterowania napędami i systemy
kontroli pozostają w centrum zainteresowania
inżynierów i osób zarządzających
wysokowydajnymi procesami produkcyjnymi
w różnych sektorach przemysłu.
Produkcja artykułów spoży[...]
|
|
|
|
Bezpieczeństwo zdrowotne tłuszczów stosowanych do smażenia
|
|
|
Krzysztof Krygier Anna Mengual Domenech Maria Suchowiak Przemysław Biliński
|
Smażenie, oprócz pieczenia, duszenia itp., jest bardzo szeroko
wykorzystywanym sposobem przygotowywania żywności. Smażenie
to proces obróbki termicznej polegający na ogrzewaniu
produktu w środowisku tłuszczu. Smażenie zwykle dzieli się na
dwa rodzaje: tzw. płytkie, w niewielkiej ilości tłuszczu, np. na patelni,
i głębokie (zanurzeniowe), w którym smażony produkt jest
całkowicie zanurzony w tłuszczu. Jednorazowe smażenie, zwykle
kilkuminutowe na patelni, nie powoduje niebezpiecznych przemian
tłuszczów i dlatego w tym przypadku powinno się używać
tłuszczów o najwyższej wartości żywieniowej, np. oleju rzepakowego.
W przypadku smażenia zanurzeniowego ten sam tłuszcz
jest często stosowany do smażenia przez kilka godzin czy nawet
dni. Smażenie to wymaga stosowania odpowiednio stabilnych
tłuszczów, a zwłaszcza kontroli ich bezpieczeństwa.
Ocenia się, że ok. 20% spożywanej żywności to
produkty smażone, zatem warto podkreślić, że
niektóre produkty smażone zawierają nawet 40%
tłuszczu. Jest oczywiste, że jakość stosowanego
do smażenia medium istotnie wpływa na jakość, a szczególnie
bezpieczeństwo produktu smażonego. Tak więc bardzo dobre
cechy sensoryczne żywności smażonej mogą nie iść w parze
z ich bezpieczeństwem zdrowotnym.
Smażenie było, jest i na pewno będzie szeroko stosowaną
metodą obróbki termicznej produktów spożywczych.
Jest to spowodowane korzystnymi cechami smakowo-
zapachowymi oraz specyficzną i zupełnie wyjątkową
chrupkością smażonych produktów. Niemniej jednak proces
smażenia jest negatywnie oceniany pod względem
zdrowotnym. Uważa się, częściowo słusznie, że produkt
smażony zawiera dużo tłuszczu i, co ważniejsze, że ten
tłuszcz jest - najogólniej mówiąc - niezdrowy. Jest to pewne
uproszczenie, ale nie pozbawione racji. W przypadku
tłuszczów bowiem istnieje odwrotna zależność - wyższa
stabilność termiczna tłuszczu to mniej korzystny żywieniowo
skład kwasów tłuszczowych. Dlatego do smażenia
często wykorzystuje się tłus[...]
|
|
|
|
Będą zmiany na unijnej liście substancji dodatkowych
|
|
|
Joanna Gajda-Wyrębek Jolanta Jarecka Katarzyna Kuźm
|
Prace merytoryczne Komisji Europejskiej nad projektami załączników
nr II i III do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego
i Rady nr 1333/2008 w sprawie dodatków do żywności zostały
już zakończone. Pierwsza wersja załączników zawiera przepisy
przeniesione z obowiązujących dyrektyw dotyczących substancji
dodatkowych.
Jeszcze przed opublikowaniem ww. załączników rozpoczęły się
dyskusje nad zmianami do nich. Konieczność wprowadzenia
zmian wynika z nowych badań naukowych dotyczących bezpieczeństwa
niektórych dodatków; jest również realizacją wniosków
składanych przez producentów.
Rozwój technologii produkcji środków spożywczych
spowodował, że producenci składają do Komisji Europejskiej
wnioski o dopuszczenie do żywności nowych
substancji dodatkowych lub o rozszerzenie zastosowania
dopuszczonych już dodatków. W ciągu ostatnich kilku lat
Komisja otrzymała wiele takich wniosków, część z nich została
uwzględniona w zmianach do dyrektyw:
dyrektywa Komisji 2009/163/UE z ?? 22 grudnia 2009 r.
zmieniająca dyrektywę 94/35/WE Parlamentu Europejskiego
i Rady w sprawie substancji słodzących używanych
w środkach spożywczych w odniesieniu do
neotamu (Dz. Urz. UE L 344 z 23.12.2009, str. 37).
??dyrektywa Komisji 2010/69/UE z 22 października
2010 r. zmieniająca załączniki do dyrektywy Parlamentu
Europejskiego i Rady 95/2/WE w sprawie dodatków
do żywności innych niż barwniki i substancje słodzące
(Dz. Urz. UE L 279 z 23.10.2010, str. 22).
Przepisy ww. dyrektyw zostały przeniesione do krajowego
rozporządzenia Ministra Zdrowia z 22 listopada
2010 r. w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych
(DzU nr 232, poz. 1525, wraz ze zmianą).
W kwietniu 2011 r. zostały przyjęte następujące projekty
rozporządzeń Komisji:
??projekt zmieniający załącznik nr II do rozporządzenia
Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1333/2008/WE
w sprawie dodatków do żywności, przez ustanowienie
unijnej listy substancji dodatkowych. Zawarta w projekcie
pierwsza wersja załącz[...]
|
|
|
|
Biologiczne zanieczyszczenia żywności powiadomienia w RASFF
|
|
|
Krystyna Rybińska Jacek Postupolski Ewa Ledzion Jolanta Kurpińska-Jaworska Małgorzata Szczęsna
|
Dążenie do osiągnięcia wysokiego poziomu ochrony życia i zdrowia
ludzkiego jest jednym z podstawowych celów prawa żywnościowego
Unii Europejskiej. Przepisy prawa wspólnotowego obejmują
cały łańcuch żywnościowy począwszy od produkcji pierwotnej aż
do sprzedaży lub dostawy żywności do konsumenta, ponieważ postępowanie
niezgodne z określonymi wymaganiami i procedurami
higienicznymi w każdym miejscu łańcucha może wpłynąć na jakość
zdrowotną produktu. Za bezpieczeństwo żywności są odpowiedzialni
przedsiębiorcy - producenci żywności.
Zapewnienie bezpiecznej żywności wymaga podejmowania
działań w sposób skoordynowany i zintegrowany.
Istotnym elementem w realizowanej przez Unię Europejską
strategii bezpieczeństwa żywności jest system
wymiany informacji funkcjonujący w krajach Wspólnoty już od
1978 r., pozwalający na wyeliminowanie źródeł zagrożeń związanych
ze spożyciem niebezpiecznych środków spożywczych i pasz.
SYSTEM RASFF
System wczesnego ostrzegania o niebezpiecznej żywności
i paszach (Rapid Alert System for Food and Feed -
RASFF) został powołany w 2002 r. [10] i jest zarządzany
przez Komisję Europejską. Sieć RASFF obejmuje państwa
członkowskie, Komisję Europejską, Europejski Urząd ds.
Bezpieczeństwa Żywności (European Food Safety Autority
- EFSA). W sieci RASFF może być także kraj kandydujący,
państwo trzecie lub organizacja międzynarodowa (na podstawie
umowy z UE) [12].
RASFF jest skutecznym narzędziem powiadamiania
o niebezpieczeństwie bezpośrednim lub pośrednim dla
zdrowia ludzi, pochodzącym z żywności lub paszy. Wspiera
działania państw członkowskich umożliwiając szybką
wymianę danych o zagrożeniach, a także o działaniach,
które zostały (lub zostaną) podjęte w celu zapobiegania ich
powstawaniu.
Każde państwo członkowskie wyznacza krajowy punkt
kontaktowy, który jest członkiem sieci. Polska została do
niej włączona w maju 2004 r. Główny Inspektor Sanitarny
kieruje pracami Krajowego Punktu Kontaktowego (KPK)
i koordynuj[...]
|
|
|
|
Competitiveness of Polish food industry is rising on the EU market
|
|
|
Janusz Rowiński Małgorzata Bułkowska
|
The accession of Poland to the European Union has caused the animation
of trade of products of agri-food industry. The mentioned animation
was, first of all, the result of growth of trade with other countries
of the Community. Polish food industry utilized the possibilities which
were created by the membership in the EU. At present, Poland has competitive
advantages in the most important braches, relating to agriculture:
meat, dairy and fruit-vegetable sectors and has a big potential to
become the important commercial partner in trade of agri-food industry
products.
EXPORT
Poland belongs to those countries of the EU where the
participation of agri-food products in export of agri-food products
belongs to the highest ones (ca. 80%). Such structure of
export is favourable because the obtained prices include also
payment of value added by the industry.
Evolution of the structure the export of agri-food industry
during the period of membership has led to domination of
export by the branches, being most important for polish agriculture
(meat, dairy and fruit-vegetable sectors). Such evolution
is favourable for Polish food economy as the mentioned
branches process, first of all, the raw materials, manufactured
by Polish agriculture.
During the period from the entrance of Poland to the EU,
export of Polish agri-food industry has been quickly growing.
Its total value in current prices was increased in the years 2004-
-2008 from almost 4.3 to more than 9.7 billion EUR and to other
EU member states - from 3.1 to more than 7.8 billion EUR
(table 1). In the discussed period, the participation of Single European
market, i.e. the EU market in export of the products of
Polish agri-food industry increased from 72 to 82% (in 2000,
the participation of export to the countries which were the
EU member states in 2007, was equal only to 62%). At present,
export to the EU states constitutes ca. 15% of Polish agri-food
industry production and in c[...]
|
|
|
|
Enzymy w mleczarstwie aspekty technologiczne i prawne
|
|
|
Dorota Zaręba Małgorzata Ziarno
|
Enzymy są to organiczne katalizatory reakcji chemicznych - "molekularne
urządzenia". Prawie wszystkie enzymy są białkami
o katalitycznej aktywności (katalizują reakcje) i o różnym stopniu
selektywności. Enzymy są pozyskiwane w wyniku ekstrakcji z produktów
odzwierzęcych, roślinnych lub przy użyciu wyselekcjonowanych
drobnoustrojów. Obecnie metodami biotechnologicznymi
pozyskuje się najwięcej preparatów enzymatycznych. Wykorzystanie
enzymów w mleczarstwie kojarzy się najczęściej z preparatami
koagulującymi stosowanymi w produkcji serów podpuszczkowych.
Oprócz takich preparatów w przemyśle mleczarskim wykorzystuje
się lipazy, proteinazy niekoagulujące, aminopeptydazy, laktazę,
lizozym, laktoperoksydazę i transglutaminazę (tabela 1). Niektóre
z nich są stosowane od dawna w tradycyjnych produktach, zastosowanie
innych jest stosunkowo nowe (np. hydroliza laktozy, przyspieszanie
dojrzewania serów podpuszczkowych).
TRADYCYJNE ZASTOSOWANIE
enzymów
Pierwszy wystandaryzowany preparat podpuszczki powstał
w 1874 r. jako oferta firmy Chr. Hansen (Dania). Prawdopodobnie
był to pierwszy na świecie komercyjny preparat
enzymatyczny otrzymywany jako wyciąg z trawieńca
przeżuwaczy [43]. Skład enzymatyczny takiego wyciągu
nie jest jednak stały (zależy od wielu czynników, m.in. od
wieku cieląt, z których jest pozyskiwany) i może zawierać
nie tylko chymozynę, ale również pepsynę i kwaśną proteinazę.
Ponieważ chymozyna i pepsyna są klasyfikowane
jako proteinazy asparaginowe (odpowiednio EC.3.4.23.4
i EC.3.4.23.1), Międzynarodowa Federacja Mleczarska
(FIL/IDF) w celu odróżnienia ich od pozostałych rodzajów
i źródeł pochodzenia enzymów koagulujących zarezerwowała
termin podpuszczka dla enzymów uzyskanych z żołądków
przeżuwaczy. Inne enzymy powodujące koagulację
białek mleka (głównie te pochodzenia mikrobiologicznego)
powinny być nazywane koagulantami [14, 43].
Kardozyny (należące do proteinaz aspartylowych)
wyekstrahowane z karczocha hiszpańskieg[...]
|
|
|
|
Food industry in Poland at present and in the future
|
|
|
Marek Wigier
|
Food industry is one of the most important and the most quickly
developing sectors of Polish economy. The accession of Poland to the
European Union was an impulse to its accelerated development. It has
opened the new possibilities, inter alia, unlimited access to the market
(which at the beginning of 2011 included more than 502 million consumers)
and the EU funds (which tremendously supported the process
of modernization of enterprises and adaptation to the new market
conditions). Opening of the national market (which on the grounds of
the European Treaty has gradually proceeded since 1992) meant also
big challenges and direct confrontation with the strong, international
competition. Polish food industry took an advantage of the chances
which are introduced together with the mentioned changes. It is reflected
in the rise of sales on the domestic market, increasing export
and, in consequence, good financial results of the companies.
Process of globalization and the accompanying gradual
reduction of barriers to the international trade
enhance the competitive struggle between the enterprises
on the national and international market. To
face up to the international competition, Polish companies
must further strengthen their market position, work for the
improvement of quality, yield and effectiveness and raise the
innovation of production.
THE SO-FAR EXISTING TENDENCIES
The industrial food production in the years 2004-2010
was developing in Poland at the rate of 4.6% per annum, in
average (6.3% until 2007). It is the rate somewhat higher than
the increase of GDP (4%), almost twice higher than the increase
of commercial production of agriculture (2.5% per year),
2.5-times higher than the increase of consumption of food,
drinks and tobacco products (1.7%) and somewhat lower than
the rate of development of industrial production in Poland
(5.6%). At the same time, the rate of growth of value of food
industry sales in Poland belonged[...]
|
|
|
|
Forum ds. Poprawy Funkcjonowania Łańcucha Dostaw Żywności
|
|
|
Eugeniusz Chyłek
|
Znaczenie przemysłu spożywczego w UE, a także nowe zagrożenia
i wyzwania ważne dla tego sektora zostało podkreślone podjęciem
28 kwietnia 2008 r. przez Komisję Europejską (KE) decyzji
2008/359/WE, na mocy której powołano Grupę Wysokiego Szczebla
ds. Konkurencyjności Przemysłu Rolno-Spożywczego (GWS).
Grupa ta w marcu 2009 r. przedstawiła 30 zaleceń, a następnie
"Mapę drogową" najważniejszych inicjatyw (Roadmap), mających
na celu wspieranie konkurencyjności europejskiego przemysłu spożywczego.
GWS decyzją Komisji 2010/C210/03 z 30 lipca 2010 r.
została zastąpiona strukturą o nazwie Forum Wysokiego Szczebla
ds. Poprawy Funkcjonowania Łańcucha Dostaw Żywności.
POLITYKA UE
Strategia wobec zasad działania łańcucha żywnościowego
kreowana przez Unię związana jest przede wszystkim
z utworzeniem zintegrowanego systemu zarządzania poszczególnymi
ogniwami tego łańcucha. Powinno to zapewnić
krajom członkowskim przewagę konkurencyjną wobec najefektywniej
rozwijających się gospodarek świata. System ten
obejmuje nie tylko pobudzanie podaży nowych rozwiązań
(aparaty, procesy, technologie) przez finansowanie preferencyjnych
kierunków b[...]
|
|
|
|
High tech w chłodnictwie przemysłowym? Tak! 45 kW energii elektrycznej zamiast 200 kW!
|
|
Laboratorium przystosowane do testowania innowacyjnych
rozwiązań, duże nakłady na badania oraz wyspecjalizowana
kadra inżynierska - to nowy sposób na usługi z zakresu
chłodnictwa przemysłowego.Na pytania przedsiębiorców o innowacje w chłodnictwie przemysłowym
odpowiada Jakub J. Pietrzak, właściciel ZC Frost oraz HUSKY INNOVA.
 Czy istnieje w Polsce zapotrzebowanie
na innowacje w chłodnictwie przemysłowym?
Zdecydowanie tak. Przy obecnym stanie
wiedzy można zbudować dwa w pełni
funkcjonalne układy chłodnicze, różniące
się kosztami eksploatacji o ponad 10[...]
|
|
|
|
Innowacje produktowe firmy Nutrimix
|
|
Spełniając oczekiwania współczesnego rynku,
firma Nutrimix Polska Sp. z o.o. oferuje
producentom i przetwórcom z branż:
cukierniczej, piekarskiej, lodziarskiej, mleczarskiej,
olejarskiej oraz mięsnej wysokiej jakości
dodatki do żywności. Firma zdobywa zaufanie kontrahentów
gwarantując wysoką i powtarzalną jakość
produktów. Współpracuje z ośrodkami badawczymi
w kraju i za granicą, aby móc służyć swoim klientom
najwyższej klasy [...]
|
|
|
|
Integracja sklepów firmowych w Systemie CSB
|
|
Wiele przedsiębiorstw realizuje sprzedaż wyprodukowanego
towaru poprzez własną sieć sklepów firmowych,
upatrując w tym kanale sprzedaży największe zyski. Jest
to również sposób na uzyskanie równowagi sprzedaży
polegającej na min. uniezależnieniu się od sieci handlowych.
Taki model sprzedaży jest pewnego rodzaju wyzwaniem
dla zarządzających, którzy muszą w sprawny
i szybki sposób mieć dostęp do bieżących danych każdego
sklepu.
Rozwiązania informatyczne najczęściej stosowane do obsługi
sklepów firmowych składają się z wielu niepowiązanych ze sobą
elementów, co w praktyce jest niesatysfakcjonującym, często
niestabilnym i uciążliwym w administrowaniu i serwisowaniu
mechanizmem zarządzania i kontroli. Liczne interfejsy powodują
bowiem w praktyce rozbieżności podczas sprzedaży. Dla profesjonalnego
detalisty zarządzającego własnymi sklepami firmowymi
zakłócenia w procesach IT [...]
|
|
|
|
Kierunki badań w gospodarce żywnościowej i rolnictwie w UE w latach 2014-2015
|
|
|
Andrzej Babuchowski
|
Strategia "Europa 2020" zaproponowana przez Komisję Europejską
(KE) ma stać się nowym, długofalowym programem społeczno-gospodarczym
Unii Europejskiej. Nowa wizja rozwoju to propozycja społecznej
gospodarki rynkowej XXI w. charakteryzującej się stabilnym
wzrostem gospodarczym, wysokim poziomem zatrudnienia, produktywnością
i spójnością społeczną. Podstawowym instrumentem
realizacji założonych celów będą inicjatywy przewodnie (flagship initiatives),
realizowane na poziomie UE, państw członkowskich, władz
regionalnych i lokalnych. Ma to doprowadzić do wzrostu innowacyjności
i konkurencyjności UE w skali globalnej. W tym celu UE przeznacza
3% PKB na inwestycje w badania i rozwój. Jednym z obszarów,
w których badania będą intensywnie rozwijane w perspektywie finansowej
2014-2020 jest rolnictwo i gospodarka żywnościowa.
STRATEGIA EUROPA 2020
Opublikowana w marcu 2010 r. "Strategia Europa 2020"
obejmuje trzy powiązane ze sobą priorytety [1]:
rozwój inteligentny - rozwój ?? gospodarki opartej na wiedzy
i innowacji;
??rozwój zrównoważony - wspieranie gospodarki efektywniej
korzystającej z zasobów, bardziej przyjaznej środowisku
i bardziej konkurencyjnej;
??rozwój sprzyjający włączeniu społecznemu - wspieranie
gospodarki o wysokim poziomie zatrudnienia, zapewniającej
spójność społeczną i terytorialną.
Komisja Europejska przedstawiła również siedem projektów
przewodnich, tzw. flagship initiatives, które umożliwią
postęp w ramach każdego z priorytetów tematycznych [1]:
??"Unia innowacji" - poprawa warunków ramowych i dostępu
do finansowania badań i innowacji, tak aby innowacyjne
pomysły przeradzały się w nowe produkty i usługi, które
z kolei przyczynią się do wzrostu gospodarczego i tworzenia
nowych miejsc pracy;
??"Młodzież w drodze" - poprawa wyników systemów
kształcenia oraz ułatwianie młodzieży wejścia na rynek
pracy;
??"Europejska agenda cyfrowa" - upowszechnienie szybkiego
Internetu oraz umożliwienie gospodarstwom domowym
i [...]
|
|
|
|
Mięso drobiowe odkostnione mechanicznie
|
|
|
Dorota Pietrzak Mirosław Słowiński Jan Mroczek
|
Mięso drobiowe odkostnione (oddzielone, odzyskane) mechanicznie
(MDOM) jest surowcem powszechnie wykorzystywanym
w przetwórstwie, głównie do produkcji pasztetów i wyrobów
drobno rozdrobnionych oraz homogenizowanych. W porównaniu
z mięsem wykrawanym ręcznie, MDOM charakteryzuje się gorszymi
właściwościami technologicznymi i niższą trwałością. Wynika
to z odmiennego składu chemicznego (m.in. większej zawartości
tłuszczu, w tym fosfolipidów, barwników hemowych, żelaza, wapnia
i fosforu), dużego rozdrobnienia, zaniku struktury tkankowej,
napowietrzenia oraz wzrostu zanieczyszczenia mikrobiologicznego
podczas procesu separacji. Wiele zastrzeżeń budzi pozostałość
odłamków kostnych oraz wysoka zawartość fosforu. Zarówno ze
względu na swój skład, jak i sposób otrzymywania, MDOM jest
szczególnie podatne na rozwój drobnoustrojów oraz niekorzystne
zmiany oksydacyjne, które skracają jego trwałość. Dlatego surowiec
ten praktycznie nie nadaje się do przechowywania w chłodni
i powinien być jak najszybciej przekazany do dalszej produkcji.
Istotne znaczenie ma również zachowanie odpowiednich warunków
higienicznych przy jego produkcji i przechowywaniu.
Już w latach osiemdziesiątych ubiegłego wieku rozwój
przetwórstwa drobiowego spowodował powszechne
wprowadzenie udoskonalonych urządzeń do separacji
mięsa z kości grzbietu, mostka, szyi oraz nóg drobiu,
pozostałych po uprzednim ręcznym lub mechanicznym
wykrojeniu mięśni piersiowych i udowych. Równocześnie
rozpoczęto badania nad właściwościami i racjonalnym wykorzystaniem
mięsa drobiowego odkostnionego mechanicznie
pochodzącego z różnych surowców. Tematem opracowań
naukowców był zarówno skład chemiczny, właściwości funkcjonalne
MDOM, jak i zanieczyszczenia mikroflorą, jego
wartość odżywcza oraz trwałość podczas przechowywania.
CHARAKTERYSTYKA MIĘSA
drobiowego odkostnionego mechanicznie
Zgodnie z definicją podaną w rozporządzeniu WE nr
853/2004 [23] mięso odkostnione mechanicznie (MOM)
to prod[...]
|
|
|
|
Nowe fakty o ołowiu w środkach spożywczych
|
|
|
Monika Mania Maria Wojciechowska-Mazurek Krystyna Starska Małgorzata Rebeniak Urszula Biernat
|
W marcu 2010 r. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności
(EFSA) opublikował opinię naukową dotyczącą obecności ołowiu
w żywności. W świetle przeprowadzonej oceny ryzyka wskazano
na celowość wycofania dotychczas obowiązującej wartości tymczasowego
tolerowanego tygodniowego pobrania (PTWI) ołowiu
ze wszystkich źródeł, wynoszącej 25 μg/kg masy ciała. Określono
najniższe dawki wyznaczające Benchmark Dose Lower Confidence
Limit - BMDL związane z wywoływaniem ściśle określonego działania
na organizm człowieka. W czerwcu 2010 r. Połączony Komitet
Ekspertów FAO/WHO ds. Substancji Dodatkowych (JECFA) zdecydował
o wycofaniu dotychczas obowiązującej wartości PTWI uznając,
że nie zapewnia ona bezpieczeństwa zdrowotnego.
Ołów jest pierwiastkiem stwarzającym obecnie (oprócz
kadmu) największe zagrożenie, zwłaszcza w odniesieniu
do najbardziej wrażliwych grup populacji, tj. niemowląt,
małych dzieci, kobiet w ciąży, osób starszych.
Jego pobranie w krajach Unii Europejskiej kształtuje się na różnym
poziomie, zależnie od nawyków żywieniowych oraz związanego
z tym średniego spożycia poszczególnych grup środków spożywczych.
Główne źródło pobrania tego pierwiastka z dietą stanowią
produkty pochodzenia roślinnego.
Pierwiastek ten był już znany w starożytności i jest jednym
z najwcześniej poznanych metali. Dzięki swoim właściwościom,
m.in. odporności na korozję, plastyczności, znalazł
rozliczne zastosowania. Starożytni Rzymianie stosowali go
m.in. do budowy ówczesnych instalacji wodno-kanalizacyjnych
zwanych akweduktami, stosowano go dość powszechnie
jako materiał do produkcji naczyń, monet i innych
wyrobów, a także do produkcji farb. Stąd [...]
|
|
|
|
Nowe kody kreskowe na artykułach spożywczych
|
|
|
Anna Kosmacz-Chodorowska
|
Krajowi producenci gotowych produktów spożywczych i surowców
do ich wyrobu muszą nie tylko spełniać obowiązujące wymagania
polskiego i unijnego prawodawstwa, ale także działać
na tyle sprawnie, by być konkurencyjnymi na rynku żywności.
Standardy dotyczą zarówno poziomu jakości produkowanych wyrobów,
jak i organizacji oraz zarządzania przepływem produktów
i informacji w ramach logistycznych łańcuchów dostaw.
Funkcjonowanie łańcuchów dostaw jest sterowane systemami
informatycznymi, które optymalizują koszty
wszystkich uczestników takiego łańcucha. W tym celu
dostawcy i odbiorcy oraz przewoźnicy coraz częściej
stosują narzędzia elektronicznej gospodarki (e-gospodarki),
w tym automatyczną i elektroniczną wymianę danych. Aby te
narzędzia przynosiły spodziewane korzyści, muszą opierać się na
globalnych standardach, które obejmują system GS1 (poprzednia
nazwa EAN.UCC). Podstawowym elementem tych standardów,
usprawniających przepływ towarów, informacji i dokumentów,
jest odpowiednia identyfikacja produktów w poszczególnych
formach opakowaniowych oraz firm i ich oznaczenie kodami
kreskowymi. Oznaczenia te na świecie wdrażane od blisko 40 lat,
w Polsce od ponad 20, są stale udoskonalane zgodnie z potrzebami
rynku. Zatem mimo że na łamach "Przemysłu Spożywczego"
zamieszczano wcześniej publikacje o znakowaniu opakowań jednostkowych,
zbiorczych i logistycznych, to warto omówić nowe
rozwiązania. Takimi nowościami są m.in.:
??kodowanie produktów o zmiennej ilości (masie) w opakowaniach
detalicznych,
??nowe symboliki kodów na żywności,
??kodowanie produktów na potrzeby traceability,
??kodowanie SRP - opakowań gotowych na półkę.
KODOWANIE PRODUKTÓW
o zmiennej ilości
w opakowaniach detalicznych
Jednostki detaliczne o zmiennej ilości to takie, które
są sprzedawane w zmiennej ilości po stałej cenie za jednostkę
ilości (masy) i przeznaczone do sprzedaży[...]
|
|
|
|
Nowe konkursy w ramach 7. Programu Ramowego
|
|
19 lipca 2011 r. KE opublikowała programy pracy we wszystkich obszarach 7. Programu
Ramowego (7PR), zawierające szczegółowe informacje o konkursach przewidzianych
w 2011 i 2012 r. Dzień później, czyli 20 lipca, otwarto większość konkursów, w tym na
badania w ramach piorytetu Żywność, rolnictwo, rybołówstwo i biotechnologia. Komisja
Europejska przeznaczy na badania, które mają pobudzić innowacje, blisko 7 mld euro.Źródłem informacji o publikowanych konkursach
jest nowy portal udostępniony przez
KE Participant[...]
|
|
|
|
Obniżenie kosztów eksploatacyjnych i poprawa bilansu CO2 w produkcji środków spożywczych
|
|
Produkcja, magazynowanie i rozlewanie
piwa w dużych ilościach to procesy
niezwykle energochłonne, a więc
w dużym stopniu odpowiedzialne za
wysokie koszty eksploatacyjne browaru.
Ogromny potencjał oszczędności energii
tkwi w pracy sprężarek chłodniczych,
sprężarek powietrza i w przekładniach,
ponieważ bilans energetyczny można
wyraźnie poprawić przez zastosowanie
nowoczesnych, specjalistycznych
środków smarnych. "Zmniejszenie
zużycia energii jest ważnym celem
producentów i użytkowników urządzeń,
przede wszystkim z tej przyczyny, że
koszty energii są znaczącą częścią
kosztów eksploatacyjnych" - twierdzi
Michael Stirnweiß (Kierownictwo
Centralnego Technicznego Działu
Sprzedaży w firmie Klüber Lubrication
Deutschland KG). "Energochłonne
procesy nie tylko powodują koszty u ich
użytkowników, ale samo pozyskiwanie
energii jest jednym z głównych
czynników wytwarzania szkodliwego
dla klimatu gazu cieplarnianego CO2.
Dlatego też zmniejszenie zużycia
energii przez browar przyczynia się do
odciążenia środowiska naturalnego".
Przykład z praktyki produkcyjnej
Na przykładzie browaru dysponującego
tr[...]
|
|
|
|
Polscy winiarze dbają o tradycje
|
|
Fatalna spuścizna lat siedemdziesiątych - kiedy to zrywając z najlepszymi
tradycjami nasz przemysł owocowo-warzywny, zmuszony
zresztą do tego odgórnymi decyzjami, zaczął na masową
skalę produkować wina owocowe, które z winami niewiele miały
wspólnego (skrócona fermentacja, dodatek spirytusu itp.) - nadal
wpływa na wizerunek win owocowych. A przecież ich produkcja,
a także produkcja owocowych napojów fermentowanych o niższej
zawartości alkoholi, takich jak cydry czy perlee, może mieć
duże znaczenie nie tylko dla winiarzy, ale i dla konsumentów zainteresowanych
tymi produktami.W P[...]
|
|
|
|
Postęp w pakowaniu produktów spożywczych
|
|
|
Helena Panfil-Kuncewicz Andrzej Kuncewicz Monika Mieczkowska
|
W dotychczasowym rozwoju opakowalnictwa żywności można wyróżnić
kilka okresów. Przez długie lata do bezpośredniego pakowania
stosowano opakowania tzw. pierwszej generacji, których efekt prewencyjno-
ochronny był niewielki, a służyły one głównie do przenoszenia,
przechowywania, a niekiedy także użytkowania produktów
spożywczych. Były to opakowania uniwersalne, w które pakowano
różne produkty nie zwracając uwagi na interakcję między tworzywem
a zapakowanym produktem.
Postęp wiedzy w wielu dziedzinach spowodował rozwój nowych
technik i technologii pakowania oraz stworzył drugą generację
opakowań, które przestały mieć charakter uniwersalny, a stały się
opakowaniami specyficznymi przeznaczonymi dla określonych grup
produktów.
Istotne zmiany w opakowalnictwie żywności nastąpiły
na przełomie lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych
ubiegłego wieku. Do pakowania żywności wdrożono
takie techniki, jak pakowanie aseptyczne, pakowanie
próżniowe, pakowanie w modyfikowanej atmosferze
(MAP - Modified Atmosphere Packaging). Ważnym przyczynkiem
do tych zmian było szerokie rozpowszechnienie
w pakowaniu żywności materiałów z tworzyw sztucznych.
Takie cechy tych materiałów, jak podatność tworzenia
różnych form, giętkość, sztywność, elastyczność, zróżnicowana
barierowość (dla tlenu, pary wodnej i światła),
odporność chemiczna, łatwość łączenia przez zgrzewanie,
mała masa i wiele innych, zadecydowały o szczególnej ich
przydatności w nowych metodach pakowania.
WSPÓŁCZESNE SYSTEMY
pakowania żywności
Pakowanie aseptyczne wprowadzono w USA już w latach
czterdziestych XX w. Było to aseptyczne napełnianie puszek
blaszanych, jednak gwałtowny rozwój tego pakowania nastąpił
na początku lat sześćdziesiątych, gdy szwajcarska firma
Alpur opracowała metodę wyjaławiania materiałów opakowaniowych
z tworzyw sztucznych za pomocą nadtlenku wodoru.
Pakowanie aseptyczne zostało rozpowszechnione na
skalę światowa przez szwedzką firmę Tetra Pak.
Zasada pakowania as[...]
|
|
|
|
Prawdziwe rozwiązanie rozproszone
|
|
Jak każda przetwornica, Danfoss VLT
Decentral FCD 302 spełnia rygorystyczne
wymagania dotyczące kompatybilności
elektromagnetycznej (wbudowany filtr
RFI) i ma funkcje zabezpieczeń układu napędowego
zapewniające pewną i bezawaryjną
pracę.
Urządzenie ma solidną, mechanicznie
wytrzymałą i zwartą obudowę o wysokim
stopniu ochrony IP 66. Dzięki temu urządzenie
zachowuje odporność na s[...]
|
|
|
|
Przemysł spożywczy w Polsce obecnie i w przyszłości
|
|
|
Marek Wigier
|
Impulsem dla przyspieszonego
rozwoju przemysłu spożywczego
w Polsce była akcesja do UE.
W artykule przedstawiono najważniejsze
trendy rozwoju sektora na tle
UE, zmiany w handlu zagranicznym,
strukturze produkcji i sytuację ekonomiczno-
finansową. W nawiązaniu do
najważniejszych kierunków ewolucji
WPR do 2020 zaprezentowano wyzwania
wobec sektora spożywczego
odnoszące się do konkurencyjności,
innowacyjności oraz bezpieczeństwa
żywnościowego.Przemysł spożywczy jest jednym z najważniejszych i najszybciej
rozwijających się sektorów polskiej gospodarki. Impulsem do
przyspieszonego jego rozwoju było wejście Polski do Unii Europejskiej.
Otworzyło ono nowe możliwości m.in. nieograniczonego
dostępu do rynku (który na początku 2011 r. liczył ponad 502 mln
konsumentów) i funduszy unijnych (które bardzo wspomogły
proces modernizacji przedsiębiorstw i dostosowanie do nowych
warunków rynkowych). Otwarcie rynku krajowego (które na
podstawie Układu Europejskiego następowało stopniowo już od
1992 r.) oznaczało również wielkie wyzwania i bezpośrednią konfrontację
z silną, międzynarodową konkurencją. Polski przemysł
spożywczy wykorzystał szanse, jakie niosą ze sobą te zmiany.
Świadczy o tym wzrost sprzedaży na rynku krajowym, rosnący
eksport, a w konsekwencji dobre wyniki finansowe firm.
Proces globalizacji oraz towarzyszące mu stopniowe
znoszenie ograniczeń w handlu międzynarodowym
wzmagają walkę konkurencyjną między
przedsiębiorstwami na rynku wewnętrznym i zewnętrznym.
Aby w przyszłości sprostać międzynarodowej
konkurencji, polskie firmy muszą nadal umacniać swoją pozycję
rynkową, pracować nad poprawą jakości, wydajności
i efektywności oraz podnosić innowacyjność produkcji.
DOTYCHCZASOWE TENDENCJE
Przemysłowa produkcja żywności w latach 2004-
-2010 rozwijała się w Polsce w tempie średnio 4,6% rocznie
(6,3% do 2007 r.). Jest to tempo nieco szybsze niż przyrost
PKB (4%), prawie dwukrotnie szybsze niż wzrost towarowej
produkcji rolnict[...]
|
|
|
|
Skoncentrowani na "czystej etykiecie"
|
|
Konsumenci dokładnie czytają etykiety na produktach spożywczych, szczególną uwagę
zwracając na zastosowane dodatki. Dlatego producenci coraz chętniej zastępują używane
dotąd substancje syntetyczne składnikami pochodzenia naturalnego. Natura stwarza
duże możliwości także w dziedzinie barwienia żywności.Temat tzw. czystej etykiety będzie dominować
w dyskusji o składnikach produktów
żywnościowych także i w tym roku. Nie
mamy tu bynajmniej do czynienia z tendencją
przejściową. Konsumenci coraz chętniej
sięgają i będą sięgać po artykuły pozbawione
dodatków do żywności. Informacja o składzie
produktu umieszczona jest na opakowaniu.
Coraz większego znaczen[...]
|
|
|
|
Substancje dodatkowe w produktach spożywczych. Cz. I
|
|
|
Bożena Waszkiewicz-Robak
|
W produkcji produktów spożywczych w skali przemysłowej substancje
dodatkowe pełnią różne, ważne funkcje technologiczne.
Wpływają m.in. na kształtowanie cech sensorycznych żywności
(barwa, smak, zapach), właściwości fizyczne (konsystencja), parametry
chemiczne (np. kwasowość) czy jakość mikrobiologiczną.
Ich zastosowanie niejednokrotnie ma aspekt ekonomiczny, gdyż
w wielu przypadkach można obniżyć cenę produktu spożywczego.
Substancje dodatkowe poprawiają atrakcyjność produktów i zwiększają
bezpieczeństwo żywności, konsumenci jednak obawiają się,
że są to substancje syntetyczne, niewystępujące naturalnie w żywności,
które mogą być przyczyną różnych schorzeń, np. alergii.
Ocena ryzyka stosowania substancji dodatkowych
pod względem bezpieczeństwa zdrowotnego
obejmuje m.in. systematyczną analizę dostępnych,
najnowszych wyników badań z zakresu
toksykologii, parametrów fizykochemicznych i biologicznych
prowadzonych w warunkach in vitro oraz in vivo - na zwierzętach
doświadczalnych lub nawet na ludziach. Substancję
dodatkową można stosować w produkcji żywności wówczas,
gdy analizowane wyniki nie budzą żadnych wątpliwości.
Istnieje potrzeba monitorowania spożycia substancji
dodatkowych dodawanych do różnych grup produktów spożywczych,
chociażby z uwagi na fakt, że przy nieodpowiednio
zbilansowanej diecie mogłoby dojść do ich nadmiernej
konsumpcji, prowadzącej do przekroczenia wskazanego
bezpi[...]
|
|
|
|
Systemowe zarządzanie wyrobami niezgodnymi
|
|
Zdarzają się sytuacje, że wyrób (surowiec, półprodukt lub produkt
gotowy) nie spełnia wymagań zawartych w normach jakościowych,
przepisach prawa lub w umowie handlowej. W zarządzaniu
jakością niespełnienie wymagań jest określane jako niezgodność
[9], a wyrób niespełniający określonych wymagań jest nazywany
wyrobem niezgodnym. Ze względu na to, że wyroby niezgodne
powstają w wyniku nieprawidłowości istniejących w systemie zarządzania,
nadzorowanie wyrobu niezgodnego jest standardowym
elementem każdej normy opisującej wymagania dla systemów zarządzania
jakością i bezpieczeństwem żywności (tabela).
RODZAJE NIEZGODNOŚCI
Mimo względnie klarownej definicji niezgodności,
w praktyce zarządzania jakością proponuje się rozdzielenie
określenia wyrobu niezgodnego od wyrobu wadliwego.
Produkt niezgodny powstaje, gdy co najmniej jedna cecha
(kryterium) jakości wyrobu powoduje, że ustalone wymaganie
nie jest spełnione. Natomiast, jeśli co najmniej jedna
cecha jakości powoduje niezdolność wyrobu do spełnienia
zamierzonego przeznaczenia to nazywa się go wyrobem
wadliwym [9, 11]. W inżynierii jakości wyodrębnia się aż
cztery rodzaje niezgodności [6]:
??usterka - zastrzeżenie o małym znaczeniu, które nie
przeszkadza w użytkowaniu wyrobu,
??uchybienie - zastrzeżenie znaczące, które ogranicza
użytkowanie wyrobu,
??błąd - zastrzeżenie o dużym znaczeniu, utrudnia użytkowanie
wyrobu,
??wada - zastrzeżenie o bardzo dużym znaczeniu, które
utrudnia użytkowanie wyrobu.
Z kolei w zależności od skutków powodowanych przez
niezgodności można je podzielić na [4]:
??krytyczne - związane z zagrożeniem zdrowia lub życia
albo stanowiące zagrożenie dla środowiska,
??istotne - znacznie zmniejszające użyteczność wyrobu,
??drugorzędne - nieznacznie zmniejszające użyteczność
wyrobu.
Odnosząc niezgodności do sfery produkcji środków
spożywczych i uwzględniając ich istotny wpływ na zdrowie
oraz życie konsumenta, w grupie wyrobów niezgodnych
można wyodrębnić czte[...]
|
|
|
|
WYDARZENIA
|
|
Zmiany w prawie żywnościowym."Bezpieczeństwo żywności i żywienia -
zmiany prawne i ich skutki dla przedsiębiorców"
to temat jednej z cyklu konferencji
organizowanych przez PFPŻ, która
odbyła się przed wakacjami w Warszawie.
Podczas spotkania omówiono najnowsze
i planowane zmiany w prawie żywnościowym
wynikające z nowelizacji ustawy
o bezpieczeństwie żywności i żywienia
oraz opracowywane obecnie przepisy unijne
z zakresu bezpieczeństwa żywności.
Katarzyna Poskoczym z GIS przedstawiła
rozporządzenie Ministra Zdrowia z 12
kwietnia 2011 r. zmieniające rozporządzenie
w sprawie wykazu substancji, których stosowanie
jest dozwolone w procesie wytwarzania
lub przetwarzania materiałów i wyrobów
z tworzyw sztucznych… (DzU 2011 r., nr 85,
poz. 467) oraz rozporządzenie KE (UE) nr
321/2011 m.in. ograniczające stosowanie
biosfenolu A w butelkach z poliwęglanu do
karmienia niemowląt.
Omówiła także rozporządzenie MZ z 22
kwietnia 2011 r. zmieniające [...]
|
|
|
|
WYDARZENIA Informacje biznesowe
|
|
Dynamicznie rośnie
sprzedaż ekoproduktów.
Zainteresowanie kupowaniem produktów
wytwarzanych z surowców z upraw
ekologicznych stale wzrasta, a wartość ich
sprzedaży rośnie w tempie kilkunastu procent
rocznie. Jesteśmy w przededniu boomu
na żywność ekologiczną - twierdzi
Sławomir Chłoń, prezes organizacji Farma
Zdrowia, prowadzącej 22 sklepy z żywnością
ekologiczną oraz sklep internetowy.
W ocenie prezesa wartość [...]
|
|
|
|
WYDARZENIA Unia-Polska-Świat
|
|
"Zielona księga" o promocji europejskich smaków.Komisja Europejska 14 lipca br. rozpoczęła
debatę o przyszłości promocji i systemów
informowania o unijnych produktach rolnych.
Publikując "zieloną księgę" na ten temat,
Komisja rozważa sposoby opracowania
lepiej ukierunkowanej i ambitniejszej
strategii na przyszłe lata, której celem będzie
uświadomienie konsumentom z Unii
oraz pozostałych części świata znaczenia
jakości, tradycji i wartości dodanej europejskich
produktów rolno-spożywczych.
Przedstawiając w Brukseli "zieloną księgę",
komisarz ds. rolnictwa i rozwoju obszarów
wiejskich Dacian Ciolos powiedział
- Aby chronić zdrowie konsumentów, na rolników
w Europie nałożono bardziej rygorystyczne
wymagania dotyczące bezpieczeństwa
żywności, ochrony środowiska i dobrostanu
zwierząt niż ma to miejsce w przypadku rolników
w innych częściach świata. Rolnictwo
w Europie potrzebuje ambitnej i skutecznej
polityki promocji, która podkreśli wartość
dodaną sektora. Istotne znaczenie dla rynku
pracy i wzrostu gospodarczego w Europie ma
także poprawa pozycji unijnej branży rolno-
-spożywczej na tradycyjnych i wschodzących
rynkach. Dlatego też musimy zastanowić się,
jak najlepiej dostosować nasze systemy, aby
zrealizować ten cel.
Księga zawiera wiele pytań i zachęca
konsumentów, producentów, dystrybutorów
oraz władze państwowe do przekazania swoich
uwag i sugestii do 30 września 2011 r. Na
podstawie zebranych odpowiedzi Komisja
przygotuje komunikat stanowiący podstawę
wniosków legislacyjnych, który zostanie opublikowany
w przyszłym roku.
"Zieloną księgę" podzielono na [...]
|
|
|
|
Wykaz reklam 7-8' 2011
|
|
AGRANA FRUIT POLSKA Sp. z o.o. 39
AGROFRESH Sp. z o.o. 75
AIR PRODUCTS Sp. z o.o. 51
AMBRA PPHU Waldemar Molak 91
ANIFLEX wkładka
AROMES GROUP Sp. z o.o. 37
AZELIS 46
BENTLEY POLSKA wkładka
BRAU BEVIALE 2011 17
BUSCH POLSKA Sp. z o.o. 80
CEREUS WENA 106
CHEMAT Sp. J. 9
COBE s.c. [...]
|
|
|
|
Wzrasta konkurencyjność polskiego przemysłu spożywczego na rynku UE
|
|
|
Janusz Rowiński Małgorzata Bułkowska
|
Wstąpienie Polski do Unii Europejskiej spowodowało ożywienie
handlu artykułami przemysłu rolno-spożywczego. Ożywienie to
było przede wszystkim wynikiem wzrostu obrotów handlowych
z innymi krajami Wspólnoty. Polski przemysł spożywczy wykorzystał
możliwości, jakie stworzyło uczestnictwo w UE. Polska ma
obecnie przewagi konkurencyjne w najważniejszych, powiązanych
z rolnictwem, branżach: mięsnej, mleczarskiej i owocowo-
-warzywnej. Ma także duże możliwości, aby stać się liczącym się
partnerem handlowym w obrocie produktami przemysłu rolno-
-spożywczego.
EKSPORT
Polska należy do tych państw UE, w których udział
produktów przemysłu rolno-spożywczego w eksporcie
produktów rolno-spożywczych należy do najwyższych
(ok. 80%). Taka struktura eksportu jest korzystna, gdyż
w cenach uzyskanych znajduje się również opłata wartości
dodanej przez przemysł.
Ewolucja struktury eksportu przemysłu rolno-spożywczego
w okresie członkostwa doprowadziła do zdominowania
eksportu przez gałęzie najważniejsze dla polskiego
rolnictwa (branże mięsna, mleczarska i owocowo-warzywna).
Jest to korzystna dla polskiej gospodarki żywnościowej
ewolucja, gdyż branże te przetwarzają przede wszystkim
surowce wytwarzane przez polskie rolnictwo.
W okresie członkostwa Polski w UE szybko wzrastał
eksport polskiego przemysłu rolno-spożywczego. Jego
wartość ogółem w cenach bieżących wzrosła w latach
2004-2008 z blisko 4,3 do ponad 9,7 mld euro, a do innych
państw UE z 3,1 do przeszło 7,8 mld euro (tabela 1). W tym
okresie udział jednolitego rynku europejskiego, czyli rynku
UE, w eksporcie produktów polskiego przemysłu rolno-
-spożywczego zwiększył się z 72 do 82% (w 2000 r. udział
eksportu do państw, które były członkami UE w 2007 r.,
wynosił tylko 62%). Eksport do państw UE stanowi obecnie
ok. 15% produkcji polskiego przemysłu rolno-spożywczego,
a w niektórych branżach znacznie więcej.
Wzrost wartości eksportu polskiego przemysłu rolno-
-spożywczego do państw UE w l[...]
|
|
|
|
Znakowanie żywności - nowe przepisy
|
|
Nowe rozporządzenie w sprawie przekazywania konsumentom informacji nt. żywności przyjęte
przez Parlament Europejski 6 lipca 2011 r., po trzech latach prac, wprowadza duże zmiany
w znakowaniu żywności. Od opublikowania przepisów w Dz. Urz. UE przedsiębiorcy będą
mieli jednak trzy lata na dostosowanie się do nowych zasad. W przypadku informacji o wartości
odżywczej produktu termin wprowadzenia zostanie przedłużony o kolejne dwa lata. Jednak
w przypadku producentów, którzy już umieszczają informacje o wartości odżywczej na swoich
produktach, okres dostosowania formy tej informacji [...]
|
|
|
|
Twój Profil
Twój koszyk
